ოთხშაბათი, ივნისი 17, 2026
მთავარი წაკითხვა გვერდი 458

დონალდ ტრამპის ახალი პოლიტიკა და მისი გავლენა საქართველოზე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
დონალდ ტრამპის ახალი პოლიტიკა და მისი გავლენა საქართველოზე
#post_seo_title

დონალდ ტრამპის ახალი პოლიტიკა და მისი გავლენა საქართველოზე

ავტორი: პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
დონალდ ტრამპის პრეზიდენტობის პირველივე დღიდან მისი მიერ მიღებული გადაწყვეტილებები მსოფლიოსთვის უკვე ახალი გამოწვევების დასაწყისია. ეს პოლიტიკა, რომელიც შეეხება ისეთ მნიშვნელოვან საკითხებს, როგორებიცაა ეკონომიკა, მიგრაცია, კლიმატი და ჯანდაცვა, საქართველოსთვისაც დიდ გავლენას მოიტანს. თუმცა, ეს გავლენა არ არის მხოლოდ გამოწვევებით შეზღუდული – ჩვენ შეგვიძლია სწორი ნაბიჯებით ის შესაძლებლობებად ვაქციოთ.
ეკონომიკა: ტარიფების გავლენა და ქართული ბაზრის გამოწვევები
ტრამპის პოლიტიკა სავაჭრო ტარიფების ზრდაზე და „ამერიკა პირველ რიგში“ პრინციპზე დაფუძნებული ეკონომიკური რეფორმები გლობალურ ბაზრებს მნიშვნელოვან ცვლილებებს უქადის. ეს ცვლილებები შეიძლება ქართველ ექსპორტიორებზე, განსაკუთრებით ღვინის, თხილისა და სოფლის მეურნეობის პროდუქციის მწარმოებლებზე, უარყოფითად აისახოს.
„გლობალური ბაზრები მუდმივად ურთიერთდამოკიდებულია. ნებისმიერი ეკონომიკური კრიზისი ერთ დიდ ქვეყანას, განსაკუთრებით აშშ-ს, მთელ მსოფლიოს აყენებს საფრთხეში. საქართველომ უნდა განავითაროს თავისი რეგიონული სავაჭრო სტრატეგიები და გაზარდოს ეკონომიკური მდგრადობა,“ – აღნიშნავს პროფესორი გიორგი ფხაკაძე.
მიგრაცია: ქართველებისთვის აშშ-ში შესვლის შეზღუდვა
ტრამპის მკაცრი იმიგრაციის პოლიტიკა, როგორიცაა „დარჩით მექსიკაში“ პროგრამის აღდგენა და მოქალაქეობის უფლების გაუქმება მიგრანტებისთვის, ქართველ ემიგრანტებსაც სირთულეებს შეუქმნის.
„ქართველებისთვის, რომლებიც ამერიკაში უკეთესი ცხოვრების ან განათლების მიღების მიზნით მიემართებიან, ახალი შეზღუდვები განსაკუთრებით რთული იქნება. ეს ნიშნავს, რომ ჩვენს ქვეყანას მეტი რესურსი და ინიციატივა სჭირდება, რათა მოქალაქეებს ადგილზე შესთავაზოს ახალი შესაძლებლობები,“ – განმარტავს პროფესორი ფხაკაძე.
ჯანმრთელობის დაცვა: გლობალური თანამშრომლობის შესუსტება
ტრამპის გადაწყვეტილება აშშ-ის ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციიდან (WHO) გამოსვლის შესახებ განსაკუთრებით სერიოზულ შედეგებს მოიტანს ისეთი ქვეყნებისათვის, როგორიც საქართველოა. WHO-ს მხარდაჭერა მოიცავს ეპიდემიოლოგიურ დახმარებას, ვაქცინების მიწოდებას და ჯანდაცვის გლობალურ პოლიტიკას, რომელზეც საქართველო დიდწილად დამოკიდებულია.
თუ ეს მხარდაჭერა შესუსტდება, ჩვენი ქვეყანა შეიძლება დარჩეს ახალ დაავადებებთან მარტოდ. ამავდროულად, ეს შესაძლებლობას გვაძლევს, გავაძლიეროთ საქართველოს ჯანდაცვის სისტემა, გავზარდოთ ადგილობრივი ექსპერტიზა და რეგიონალური ლიდერობა.
კლიმატი და ენერგია: მწვანე ეკონომიკის გამოწვევები
ტრამპის პოლიტიკა, რომელიც „მწვანე ახალი შეთანხმების“ შეჩერებას და ნავთობის მოპოვების წახალისებას გულისხმობს, გლობალური კლიმატის პრობლემებზე უარყოფით გავლენას მოახდენს. საქართველოში, როგორც კლიმატურად მოწყვლად რეგიონში, ეს შეიძლება გამოიწვიოს უკიდურესი ამინდის პირობების ზრდა და გარემოსდაცვითი საფრთხეების გამწვავება.
„საქართველომ უნდა გამოიყენოს ჰიდროენერგიის პოტენციალი, რათა უზრუნველყოს ენერგეტიკული მდგრადობა და გახდეს რეგიონში სუფთა ენერგიის ლიდერი,“ – აღნიშნავს პროფესორი ფხაკაძე.
როგორ უნდა უპასუხოს საქართველომ ამ პოლიტიკურ ცვლილებებს?
საქართველო უნდა იყოს მზად ტრამპის პოლიტიკის პოტენციური გამოწვევებისთვის.
• რეგიონული თანამშრომლობა: საქართველო უნდა გააძლიეროს ურთიერთობები ევროპულ ბაზრებთან და განავითაროს ვაჭრობა რეგიონულ პარტნიორებთან.
• ჯანდაცვის დამოუკიდებლობა: WHO-ს მხარდაჭერის შესუსტების პირობებში, უნდა გაიზარდოს საქართველოს ჯანდაცვის სისტემის შესაძლებლობები, რათა ქვეყანა მზად იყოს პანდემიებისა და გლობალური დაავადებების მართვისთვის.
• მწვანე ინიციატივები: კლიმატური გამოწვევების ფონზე, მნიშვნელოვანია განახლებადი ენერგიების განვითარება და გარემოს დაცვა.
დასკვნა
დონალდ ტრამპის ახალი პოლიტიკა საქართველოსთვის წარმოადგენს როგორც გამოწვევებს, ისე შესაძლებლობებს. პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, რომელიც საზოგადოებრივი ჯანდაცვის გაძლიერებისთვის წლებია იბრძვის, აღნიშნავს:
„ჩვენი ქვეყნის მომავალი ჩვენს ხელშია. გამოწვევები რეალურია, მაგრამ სწორი სტრატეგიებით შეგვიძლია, გავაძლიეროთ ჩვენი ეკონომიკა, ჯანდაცვა და კლიმატური მდგრადობა. საქართველო უნდა იყოს პრაგმატული და სწრაფი, რათა ეს ცვლილებები შესაძლებლობებად ვაქციოთ.“
@highlight
@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]

Facebook-ი და პასუხისმგებლობა: როგორ მოქმედებს სოციალური მედია საზოგადოების ჯანმრთელობაზე?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
Facebook-ი და პასუხისმგებლობა: როგორ მოქმედებს სოციალური მედია საზოგადოების ჯანმრთელობაზე?
#post_seo_title

Facebook-ი და პასუხისმგებლობა: როგორ მოქმედებს სოციალური მედია საზოგადოების ჯანმრთელობაზე?

ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
სოციალური მედიის გავლენა: ინფორმაციის წყარო თუ ზიანის საფუძველი?
სოციალური მედია, განსაკუთრებით Facebook, ჩვენი ყოველდღიური ცხოვრების განუყოფელი ნაწილი გახდა, მაგრამ რამდენად ვიცით მისი გავლენა საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაზე? მსოფლიოში Facebook-ს 3.5 მილიარდზე მეტი აქტიური მომხმარებელი ჰყავს, რაც პლატფორმას გლობალური ინფორმაციის გავრცელების უმნიშვნელოვანეს ინსტრუმენტად აქცევს (1). თუმცა, ხშირად, ის რაც უნდა იყოს ინფორმაცია და კომუნიკაცია, საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვის საფრთხედ იქცევა.
ფხაკაძის შეხედულება: „ინფორმაცია უნდა იყოს პასუხისმგებლობის ტოლფასი“
„Facebook-ის პლატფორმაზე გავრცელებული დეზინფორმაცია და ჰოუქსები სერიოზულად აზიანებს ჯანმრთელობას. ცრუ ინფორმაცია, რომელიც განსაკუთრებით ხშირად ვრცელდება ვაქცინაციის, მკურნალობის მეთოდების ან მედიკამენტების შესახებ, პირდაპირ საფრთხეს უქმნის საზოგადოებრივ ჯანდაცვას,“ – აღნიშნავს პროფესორი გიორგი ფხაკაძე.
საფრთხეები საქართველოში
საქართველოში Facebook-ს 3.5 მილიონზე მეტი მომხმარებელი ჰყავს (2). მოსახლეობის დიდი ნაწილი სოციალურ ქსელს ინფორმაციის ძირითადი წყაროდ იყენებს, რაც ხშირად ხდება დეზინფორმაციის გავრცელების მიზეზი. ხშირია ისეთი შემთხვევები, როდესაც ვირუსულად ვრცელდება განცხადებები „ჯადოსნურ“ პროდუქტებზე, რომლებიც „ყველაფერს“ კურნავს. მაგალითად, 2023 წელს Facebook-ზე აქტიურად გავრცელდა რეკლამა წამალზე, რომელიც დიაბეტის „მყისიერად“ განკურნებას პირდებოდა, თუმცა ეს პროდუქტი სრულიად გაუმართლებელი და უსაფუძვლო აღმოჩნდა (3).
ფაქტჩეკინგის პრობლემები საქართველოში
საქართველოში მოქმედებს რამდენიმე ფაქტჩეკინგი ორგანიზაცია, რომლებიც ცდილობენ ყალბი ინფორმაციის დადგენას, თუმცა მათთან დაკავშირებულია მნიშვნელოვანი გამოწვევები. ერთ-ერთი ასეთი ორგანიზაცია, რომელიც ოპოზიციური პარტიის მხარდაჭერით შეიქმნა, ხშირად არის კრიტიკის ობიექტი მისი მიკერძოებული მიდგომის გამო. ხშირად ეს ფაქტჩეკერები მხოლოდ ერთი მხარის ინტერესების დაცვას ცდილობენ და დეზინფორმაციის დასაბუთების ნაცვლად, თავად ავრცელებენ ცრუ ფაქტებს (4).
გლობალური პერსპექტივა: Facebook-ის გავლენის მასშტაბები
მსოფლიოში Facebook-ი არა მხოლოდ ინფორმაციის გავრცელების პლატფორმაა, არამედ ჰოუქსებისა და თაღლითობების ეპიცენტრი. 2022 წელს, Facebook-ის მომხმარებლების 60%-მა აღიარა, რომ შეხვდა ყალბ რეკლამას ან დეზინფორმაციას, რაც განსაკუთრებული გამოწვევაა განვითარებად ქვეყნებში, სადაც ციფრული წიგნიერება დაბალია (5).
პროფესორი ფხაკაძე: „განათლება და რეგულაციები აუცილებელია“
„სოციალურ მედიაში არსებული პრობლემების მოგვარება მხოლოდ მოსახლეობის განათლებით და პლატფორმების რეგულაციით არის შესაძლებელი. უნდა გავაძლიეროთ მედია წიგნიერება სკოლებში და დავაინსტიტუციუროთ კანონები, რომლებიც Facebook-სა და მსგავს პლატფორმებს მეტი პასუხისმგებლობის აღებას აიძულებს,“ – ამბობს პროფესორი ფხაკაძე.
Facebook-ის გავლენა საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაზე
დეზინფორმაციის გავრცელების შედეგები საქართველოში განსაკუთრებით თვალსაჩინოა:
1. ვაქცინაციის საწინააღმდეგო კამპანიები: COVID-19-ის დროს Facebook-ი იქცა ვაქცინაციის საწინააღმდეგო მითების მთავარ წყაროდ, რაც სერიოზულ საფრთხეს უქმნიდა იმუნიზაციის პროცესს (6).
2. მედიკამენტების ყალბი რეკლამა: Facebook-ზე ვრცელდება რეკლამები მედიკამენტებზე, რომლებიც არატესტირებული ან არასწორად წარმოდგენილია და საფრთხეს უქმნის პაციენტებს (7).
3. ფინანსური თაღლითობა: Facebook-ზე მრავალრიცხოვანი თაღლითური სქემაა დაფიქსირებული, რაც მომხმარებლებს მნიშვნელოვან ფინანსურ ზარალს აყენებს (
რეკომენდაციები: გამოსავალი როგორ ვიპოვოთ?
პრობლემის გადაჭრისთვის საჭიროა კომპლექსური მიდგომა, რომელიც მოიცავს შემდეგ ნაბიჯებს:
1. მედია წიგნიერების გაძლიერება: განათლების სისტემაში უნდა გაძლიერდეს ციფრული წიგნიერების კომპონენტი, რათა მოსახლეობამ ისწავლოს, როგორ ამოიცნოს ყალბი ინფორმაცია.
2. ინფორმაციული კამპანიები: სახელმწიფომ და არასამთავრობო ორგანიზაციებმა უნდა აწარმოონ საინფორმაციო კამპანიები, რომლებიც მოსახლეობას ასწავლიან, როგორ დაიცვან თავი დეზინფორმაციისგან.
3. რეგულაციები Facebook-ზე: საჭიროა პლატფორმების რეგულირება, რათა მათ პასუხისმგებლობა აიღონ დეზინფორმაციის გავრცელებაზე და მის შესაჩერებლად ეფექტური ნაბიჯები გადადგან.
4. ფაქტჩეკინგის გაუმჯობესება: აუცილებელია ობიექტური და მიუკერძოებელი ფაქტჩეკინგის მექანიზმების შექმნა, რომლებიც არა მხოლოდ გაანეიტრალებენ დეზინფორმაციას, არამედ სწორი ინფორმაციის გავრცელებასაც შეუწყობენ ხელს.
ქართული მაგალითები: არსებული შესაძლებლობები
საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტი აქტიურად მუშაობს მედია წიგნიერების გაძლიერებაზე. უკვე მიმდინარეობს კამპანიები, რომლებიც მიზნად ისახავს საზოგადოების ინფორმირებას დეზინფორმაციის გავლენების შესახებ.
დასკვნა:
Facebook, როგორც მსოფლიოში ყველაზე მასშტაბური სოციალური მედია, უნდა აიღოს მეტი პასუხისმგებლობა მის პლატფორმაზე გავრცელებულ ინფორმაციაზე. ამის პარალელურად, სახელმწიფომ და საზოგადოებამ ერთობლივად უნდა იმუშაონ, რათა თავიდან აიცილონ დეზინფორმაციის ნეგატიური გავლენა.
„ინფორმაცია არის ძალა, მაგრამ მისი გამოყენება პასუხისმგებლობით უნდა ხდებოდეს, რადგან ეს პირდაპირ გავლენას ახდენს საზოგადოების ჯანმრთელობაზე,“ – აღნიშნავს პროფესორი გიორგი ფხაკაძე.
ავტორის შესახებ:
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე – საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი და ჯანდაცვის საკითხებში საერთაშორისო ექსპერტი. მისი მისიაა, გაზარდოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ხარისხი და უზრუნველყოს მაღალი სტანდარტების ჯანდაცვა საქართველოში.
წყაროები:
1. Statista. Number of Facebook users worldwide. https://www.statista.com.
2. DataReportal. Digital 2023: Georgia. https://datareportal.com.
3. WHO. Impact of disinformation on public health. https://www.who.int.
4. Georgian Fact-Checking Review 2023. https://factcheck.ge.
5. Pew Research Center. Social media and misinformation. https://www.pewresearch.org.
6. CDC. The Role of Social Media in Vaccine Hesitancy. https://www.cdc.gov.
7. Healthline. Dangers of online medication purchases. https://www.healthline.com.
8. Norton. Online scams and social media. https://us.norton.com.
9. UNESCO. Media literacy and education. https://www.unesco.org.
@highlight
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]

ბილიონერების ქონება, უთანასწორობის ზრდა და მისი გავლენა საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაზე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ბილიონერების ქონება, უთანასწორობის ზრდა და მისი გავლენა საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაზე
#post_seo_title

ბილიონერების ქონება, უთანასწორობის ზრდა და მისი გავლენა საზოგადოებრივ ჯანმრთელობაზე

სტატია პროფესორ გიორგი ფხაკაძის მიერ, საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
უთანასწორობის დრამატული ზრდა: რატომ უნდა გვაღელვებდეს ყველას?
მსოფლიოს 10 ყველაზე მდიდარი ადამიანის ქონება გასულ წელს სამი ჯერ უფრო სწრაფად გაიზარდა, ვიდრე ოდესმე. ახალი მონაცემები, გამოქვეყნებული Oxfam International-ის მიერ, ადასტურებს, რომ თუ ეს ადამიანები 99%-ით დაკარგავენ თავიანთ ქონებას, ისინი კვლავ ბილიონერებად დარჩებიან (1). ეს ფაქტი მხოლოდ ციფრების კოლექცია არ არის, ეს არის სიგნალი საზოგადოებისთვის, რომ უთანასწორობის მზარდი ტემპი საფრთხეს უქმნის გლობალურ საზოგადოებრივ ჯანმრთელობას.
როგორც საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, მინდა ხაზი გავუსვა, რომ ჯანმრთელობა მხოლოდ ინდივიდუალური პასუხისმგებლობა არ არის. ეს არის სოციალური, ეკონომიკური და პოლიტიკური სისტემების შედეგი, რაც აისახება საზოგადოების უმეტესობაზე. უთანასწორობის პირობებში, დაბალი შემოსავლის მქონე ოჯახებს ნაკლები წვდომა აქვთ ჯანდაცვის სერვისებზე, რაც კიდევ უფრო ამძაფრებს პრობლემებს.
უთანასწორობა და ჯანდაცვის სისტემაზე მისი გავლენა
როდესაც მსოფლიოში ბილიონერების ქონება ამდენად იზრდება, სოციალური რესურსები უფრო მეტად კონცენტრირდება, რაც იმას ნიშნავს, რომ საზოგადოებრივი სერვისების, მათ შორის ჯანდაცვის, დაფინანსება ხშირად უკანა პლანზე დგება.
გლობალურ დონეზე, ბოლო კვლევების მიხედვით, ყოველ 10 წამში მსოფლიოში ერთი ადამიანი იღუპება სიღარიბისა და ჯანმრთელობისთვის შეუფერებელი პირობების გამო (2). საქართველო, როგორც პოსტ-საბჭოთა ქვეყანა, მტკივნეულად განიცდის უთანასწორობის შედეგებს, რაც აისახება სიღარიბის დონეზე, ბავშვთა კვებაზე და ქრონიკულ დაავადებათა გავრცელებაზე.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის განცხადებით:
“ჯანმრთელობა ფუფუნება არ უნდა იყოს. ის არის ადამიანის ფუნდამენტური უფლება, რომელიც სახელმწიფომ და საზოგადოებამ თანაბრად უნდა უზრუნველყოს. თუ ეს პრინციპი არ შესრულდება, ქვეყნის ეკონომიკური და სოციალური განვითარება განუხრელად შეფერხდება.”
რა არის გამოსავალი?
ბოლო წლებში Oxfam-ის მოწოდება, რომ წარსულში კოლონიური ძალების მიერ მიყენებული ზიანი კომპენსირებული უნდა იყოს, კიდევ ერთხელ ხაზს უსვამს ეკონომიკური სამართლიანობის მნიშვნელობას (3). საქართველოსთვის ეს ნიშნავს ახალი, მდგრადი მოდელის შექმნას, რომელიც საშუალებას მისცემს სიღარიბის ზღვარზე მყოფ ოჯახებს ჯანდაცვის ხარისხიანი სერვისებით სარგებლობა.
გლობალურ კონტექსტში ქვეყნებს სჭირდებათ სამართლიანი საგადასახადო სისტემა, სადაც მდიდრები უფრო დიდ წვლილს შეიტანენ საზოგადოებრივი სერვისების განვითარებაში.
პროფესორ ფხაკაძის თქმით:
“ჩვენ უნდა ვიზრუნოთ არა მხოლოდ მდიდრების, არამედ ღარიბი ოჯახების შესაძლებლობებზე, რომ მათ ჰქონდეთ წვდომა პირველადი ჯანდაცვის სერვისებზე და განათლებაზე. მდიდრების მეტი ჩართულობა სოციალურ პროგრამებში არის ეკონომიკური და სოციალური მდგრადობის გასაღები.”
მონაცემები და ფაქტები
1. გლობალური სიღარიბე ყოველწლიურად აფერხებს 1.4 ტრილიონი აშშ დოლარის ეკონომიკურ ზრდას (4).
2. საქართველოში 2022 წელს სიღარიბის მაჩვენებელი 18.5% იყო, რაც ნიშნავს, რომ ყოველი მეექვსე ადამიანი სიღარიბის ზღვარზე ცხოვრობდა (5).
3. ეროვნული სტატისტიკის მიხედვით, ქრონიკული დაავადებათა გავრცელება უფრო მეტად შესამჩნევია დაბალი შემოსავლის მქონე ოჯახებში, რაც მიანიშნებს ჯანდაცვის უთანასწორობაზე.
დასკვნა
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის სიტყვებით:
“საქართველოში სიღარიბის და უთანასწორობის დაძლევა შესაძლებელია მხოლოდ თუ თითოეული მოქალაქე, სახელმწიფოსა და საერთაშორისო ორგანიზაციებთან ერთად, აქტიურად ჩაერთვება პროცესებში.”
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე არის საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, რომელიც წლებია ებრძვის უთანასწორობას და ჯანდაცვის ხარისხის გაუმჯობესებისთვის მუშაობს. მისი ხედვა და ლიდერობა მუდმივად აძლიერებს საქართველოს მოსახლეობას უკეთესი ჯანდაცვის სისტემის მიღწევაში.
@highlight
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]
წყაროები
1. Oxfam International. “Survival of the Richest.” https://www.oxfam.org
2. WHO. “Health Inequality and Global Poverty Statistics.” https://www.who.int
3. UNDP. “Addressing Global Economic Inequality.” https://www.undp.org
4. World Bank. “The Cost of Global Poverty.” https://www.worldbank.org
5. National Statistics Office of Georgia. “Poverty in Georgia.” https://www.geostat.ge

ეს ორი ბიჭი დაინფიცირდა იმავე ვირუსით. ერთი ვაქცინირებული იყო, მეორე — არა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ეს ორი ბიჭი დაინფიცირდა იმავე ვირუსით. ერთი ვაქცინირებული იყო, მეორე — არა
#post_seo_title

ეს ორი ბიჭი დაინფიცირდა იმავე ვირუსით. ერთი ვაქცინირებული იყო, მეორე — არა.

ერთს გამონაყარის ბუშტუკები აქვს, მეორეს — არა.
ერთი დაავადდა და ავადმყოფობს, მეორე დაცულია.
ეს სურათი გადაიღეს, რათა აჩვენონ განსხვავება ვაქცინირებულსა და აუცრელს შორის.
ყვავილა ერთ-ერთი ყველაზე საშიში დაავადება იყო.
მისი განსაკუთრებული საშიშროება ის იყო, რომ ვირუსი ჰაერით ვრცელდებოდა.
შეიძლებოდა გაგემართლებინათ და გადარჩენილიყავით მხოლოდ „დამახინჯებული შრამებით“ ან სტერილობით, მაგრამ მილიონობით ადამიანი დაიღუპა. შემდეგ გამოჩნდა ინგლისელი ექიმი და მეცნიერი ედვარდ ჯენერი.
ის არ ყოფილა პირველი, ვინც ვაქცინაცია აღმოაჩინა, მაგრამ ის პირველი იყო, ვინც ამ პროცედურას სამეცნიერო სტატუსი მისცა.
ჯენერი დაუღალავად შრომობდა ამ ცოდნის გასავრცელებლად, მიუხედავად წინააღმდეგობისა და დაცინვისა. საბოლოოდ ვაქცინაცია ფართოდ გავრცელდა.
საქართველოში ვაქცინაცია სავალდებულო იყო 1980-იან წლებამდე.
ყვავილა ერთ-ერთი იმ რამდენიმე დაავადებიდანაა, რომელიც კაცობრიობამ აღმოფხვრა.
წითელასაც შეგვეძლო აღმოგვეფხვრა.
2000-იან წლებში აშშ-მა ვირუსი დამარცხებულად გამოაცხადა.
მაგრამ ყალბი სიახლეებმა, ცნობილმა სახეებმა, სოციალურ ქსელებმა, შიშმა, ინფლუენსერებმა და ტენდენციებმა გამოიწვია ვაქცინის მიმართ წინააღმდეგობის გაჩენა და ვირუსს ახალი შანსი მისცეს კანის, სმენის, იმუნური სისტემისა და სიცოცხლის განადგურებისთვის.
მიუხედავად იმისა, რომ წითელი კანის ლაქები და ხველა აჩვენებს, როგორ ცუდად გრძნობენ თავს ინფიცირებული ბავშვები, ეს შიშისა და გაუგებრობის სიძლიერეს ცხადყოფს.
საქართველოში მშობლები საკმაოდ კარგად იცავენ ბავშვთა ვაქცინაციის პროგრამას. მაგრამ ვნახეთ, როგორ შეძლო ონლაინ და “ცნობადი” ადამიანების ტყუილებმა აუტიზმის შესახებ ქართველების შეცდომაში შეყვანა. ვაქცინაციის მაჩვენებელი დაეცა.
დეზინფორმაცია საზღვრებს ცდება ისე, როგორც მიკრობები გადაადგილდებიან, მაგრამ უფრო სწრაფად — ინტერნეტის და ემოციების მეშვეობით.
მეშინია იმის წარმოდგენა, რომ მომავალში აშშ-ის ჯანდაცვის მდივანი შესაძლოა ვაქცინაციის საკითხზე მუშაობას შეაჩერებს, სანამ ვაქცინის წინააღმდეგობის სიცრუე მემეს ან პოდკასტს მეშვეობით მშობელს მიაწვდენს.
ბევრჯერ მიოცნებია უფროსებისთვის ვაქცინაციის პროგრამის შექმნაზე.
მაგრამ არანაკლებ მჭირდება „გონებრივი ვაქცინა“ ვაქცინის წინააღმდეგობისთვის.
ის, ვინც ვაქცინაციას აყენებს კითხვის ნიშნის ქვეშ, ისინი უგუნური და ბოროტებია.
მეცნიერებამ კაცობრიობას შანსი მისცა.
ნუ გაანიავებთ ამ შესაძლებლობას.
@highlight
@ [61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
@ [61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]
შეიძლება იყოს 2 people გამოსახულება

საფრთხე ვენებში – რატომ არის „სასწაულმოქმედი“ მკურნალობა სიცოცხლისთვის საშიში“

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
საფრთხე ვენებში – რატომ არის „სასწაულმოქმედი“ მკურნალობა სიცოცხლისთვის საშიში“
#post_seo_title

საფრთხე ვენებში – რატომ არის „სასწაულმოქმედი“ მკურნალობა სიცოცხლისთვის საშიში“

საშიში „მკურნალობა“ — რატომ უნდა ვიფიქროთ ორჯერ?
ბოლო დროს, საქართველისა და ყოფილი საბჭოთა კავშირის ქვეყნებში აღმოაჩინეს საშიში ტენდენცია, სადაც ადამიანები მძიმე დაავადებების წინააღმდეგ ირჩევენ მკურნალობას, რომელსაც სამედიცინო საზოგადოება სრულიად საეჭვოდ მიიჩნევს. ეს „მეთოდები“ მოიცავს სპერმის, სოკოს ექსტრაქტებისა და კვერცხის გულების ვენებში შეყვანას. სამწუხაროდ, ამ პრაქტიკების პოპულარობა იზრდება, მიუხედავად იმისა, რომ ისინი პირდაპირ საფრთხეს უქმნიან ადამიანის სიცოცხლეს.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე  საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი, აფრთხილებს მოსახლეობას ამ სერიოზულ პრობლემაზე:
„სამწუხაროდ, ეს მაგალითები ნათლად აჩვენებს, როგორ შეიძლება ადამიანებმა დაუცველობისა და სასოწარკვეთილების ფონზე რისკის ქვეშ დააყენონ საკუთარი სიცოცხლე. ვენებში არასერტიფიცირებული და სამედიცინო თვალსაზრისით დაუმტკიცებელი ნივთიერებების შეყვანა კატეგორიულად დაუშვებელია. ასეთი ქმედებები ზრდის ინფექციების, მძიმე ალერგიული რეაქციებისა და თრომბოზის რისკს, რაც ხშირად ლეტალურ შედეგს იწვევს.“
რატომ არის ასეთი პრაქტიკა სახიფათო?
სამედიცინო თვალსაზრისით, ნებისმიერი ვენური ინფუზია უნდა განხორციელდეს მხოლოდ მკაცრად კონტროლირებად გარემოში და ექიმის დანიშნულებით.
არამედიციური ნივთიერებების შეყვანა შეიძლება გამოიწვიოს:
1. სეფსისი (სისხლის ინფექცია): არაჰიგიენური პირობების გამო შეიძლება განვითარდეს მძიმე ინფექციები, რომლებიც ხშირად ფატალურია.
2. ალერგიული შოკი: ასეთმა ნივთიერებებმა შეიძლება გამოიწვიოს დაუყოვნებელი, სიცოცხლისათვის საშიში რეაქციები.
3. ვენების დაზიანება: ვენებში არასწორი ნივთიერებების შეყვანა იწვევს თრომბების წარმოქმნას და სისხლის მიმოქცევის დარღვევას.
4. ნერვული სისტემის და ორგანოების დაზიანება: უცნობი ნივთიერებები პირდაპირ მოქმედებენ ორგანიზმის ქსოვილებზე და მათ გამოუსწორებელ დაზიანებას იწვევენ.
პროფესორი ფხაკაძე ხაზს უსვამს: „ჩვენს საზოგადოებას სჭირდება უკეთესი განათლება ჯანმრთელობის საკითხებზე. სასწაულმოქმედი წამალი არ არსებობს. სამედიცინო მკურნალობა უნდა იყოს გამყარებული მტკიცებულებებითა და უსაფრთხო მეთოდებით.“
გლობალური და რეგიონალური კონტექსტი
მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაცია (WHO) არაერთგზის აფრთხილებს საზოგადოებას არასტანდარტული სამედიცინო პრაქტიკების რისკზე. კვლევებმა აჩვენა, რომ განვითარებად ქვეყნებში არასტანდარტული მკურნალობა ხშირად ასოცირებულია სერიოზულ გართულებებთან და სიკვდილიანობის ზრდასთან (1).
საქართველოშიც, სამწუხაროდ, იზრდება შემთხვევები, როდესაც ადამიანები ინფორმაციის ნაკლებობის ან ცრუ რეკლამის შედეგად მიმართავენ მსგავსი „ალტერნატიული“ მეთოდებს.
საქართველოში ჩატარებული მცირე კვლევები აჩვენებს, რომ მოსახლეობის დაახლოებით 20%-ს ჯერ კიდევ სჯერა ალტერნატიული მეთოდების, რომლებსაც სამედიცინო მეცნიერება არ აღიარებს (2). მსგავსი მიდგომები მხოლოდ ზრდის ჯანმრთელობის კრიზისებს და ძვირად უჯდება როგორც ინდივიდს, ასევე ქვეყნის ჯანდაცვის სისტემას.
რა უნდა გავაკეთოთ?
1. ინფორმირებულობის გაზრდა: საზოგადოებას უნდა მიეწოდოს სწორი ინფორმაცია და განათლება ჯანმრთელობის საკითხებზე.
2. მკაცრი რეგულაციები: საჭიროა სახელმწიფო დონეზე მკაცრი კონტროლი არასტანდარტული „მკურნალობის“ რეკლამისა და გავრცელებაზე.
3. პროფესიონალი ექიმების მიმართ ნდობა: მოსახლეობამ უნდა გააცნობიეროს, რომ მხოლოდ სერტიფიცირებული ექიმები და სამედიცინო დაწესებულებები უზრუნველყოფენ უსაფრთხო და ეფექტურ მკურნალობას.
დასკვნა
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის თქმით:„ჯანმრთელობა არის ჩვენი ყველაზე დიდი სიმდიდრე, და მისი დაცვა უნდა იყოს ჩვენი მთავარი პრიორიტეტი. მოუსმინეთ ექიმებს, ენდეთ მტკიცებულებებზე დაფუძნებულ მედიცინას და ნუ დაიყენებთ სიცოცხლეს საფრთხეში.“
პროფესორ ფხაკაძეს დიდი წვლილი აქვს საქართველოში მაღალი ხარისხის ჯანდაცვის სისტემის შექმნაში. მისი ლექციები, სტატიები და პროექტები მიზნად ისახავს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის გაუმჯობესებას, განათლების დონის ამაღლებას და საქართველოს მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე ზრუნვას.
წყაროები:
1. World Health Organization. Unsafe medical practices. https://www.who.int
2. Georgian Ministry of Health. Public health statistics, 2024. https://www.moh.ge
3. Healthline. Risks of intravenous alternative treatments. https://www.healthline.com
4. Centers for Disease Control and Prevention. Sepsis facts. https://www.cdc.gov
5. National Institute of Health. Dangers of alternative medicine. https://www.nih.gov

ენერგეტიკული სასმელების საფრთხე: დროა ვიმოქმედოთ!

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ენერგეტიკული სასმელების საფრთხე: დროა ვიმოქმედოთ!
#post_seo_title

ენერგეტიკული სასმელების საფრთხე: დროა ვიმოქმედოთ!

პროფესორ გიორგი ფხაკაძის, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
ენერგეტიკული სასმელები, რომლებიც მსოფლიო მასშტაბით და მათ შორის საქართველოშიც პოპულარობას იძენს, საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვის მნიშვნელოვან საფრთხეს წარმოადგენს. მათი უკონტროლო გამოყენება, განსაკუთრებით მოზარდებში, მძიმე შედეგებს იწვევს. დროა, საქართველომ გადადგას ქმედითი ნაბიჯები მათი რეგულაციისა და მოსახლეობის ინფორმირების მიმართულებით.
ენერგეტიკული სასმელების გავლენა ჯანმრთელობაზე
ენერგეტიკული სასმელები შეიცავს მაღალ დოზას კოფეინს, შაქარს და სხვა სტიმულატორებს, რომლებიც ორგანიზმზე მავნე ზემოქმედებას ახდენს. კოფეინის გადაჭარბებამ შეიძლება გამოიწვიოს:
• უძილობა;
• არტერიული წნევის მომატება;
• გულის რიტმის დარღვევები;
• კუჭ-ნაწლავის გაღიზიანება.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე განმარტავს:
“კოფეინის დღიური მაქსიმალური ნორმაა 150 მილიგრამი, თუმცა ენერგეტიკული სასმელის ერთი ქილა ხშირად 320 მილიგრამზე მეტ კოფეინს შეიცავს. ამან შეიძლება გამოიწვიოს ჯანმრთელობისთვის სერიოზული საფრთხეები, განსაკუთრებით მოზარდებში.”
ამ სასმელების ხშირი გამოყენება ასევე იწვევს სიმსუქნესა და დიაბეტის რისკს, რაც გამოწვეულია მაღალი შაქრის შემცველობით. გარდა ამისა, მათ ხშირად ამატებენ ქიმიურ დანამატებს, რომლებიც ორგანიზმისთვის დამატებით მავნებელია.
მსოფლიო და საქართველოს სტატისტიკა
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) მონაცემებით, ენერგეტიკული სასმელები გლობალურ საფრთხეს წარმოადგენს, განსაკუთრებით მოზარდებისთვის (1).
აშშ-ში დაფიქსირდა შემთხვევა, როცა 21 წლის სტუდენტი გარდაიცვალა ენერგეტიკული ლიმონათის მიღების შემდეგ. სასმელში კოფეინის მაღალი კონცენტრაციამ გულის შეტევა გამოიწვია (2).
საქართველოში ამ ტიპის სასმელების რეგულაციის მიმართულებით მნიშვნელოვანი ნაბიჯები ჯერ არ გადადგმულა. არსებული სტატისტიკა მწირი და არაორგანიზებულია. საქსტატის მონაცემებით, ენერგეტიკული სასმელები სხვა გაზიან სასმელებთან ერთად აღირიცხება, რაც ართულებს მათი ზუსტი მოხმარების სურათის დადგენას (3).
გლობალური მაგალითები და საქართველოს საჭიროებები
ევროპის ზოგიერთ ქვეყანაში უკვე დაწესებულია ენერგეტიკული სასმელების რეალიზაციის შეზღუდვები. საფრანგეთში მოსახლეობას აფრთხილებენ მათი საზიანო გავლენის შესახებ, ხოლო სკანდინავიურ ქვეყნებში მათი რეალიზაცია მკაცრად კონტროლდება (4).
საქართველოშიც საჭიროა შემდეგი ქმედებები:
1. კანონმდებლობის გამკაცრება: ენერგეტიკული სასმელების რეალიზაცია უნდა შეიზღუდოს, განსაკუთრებით მოზარდებისთვის.
2. ინფორმაციული კამპანიები: მოსახლეობას უნდა მიეწოდოს ინფორმაცია ამ სასმელების მავნებლობის შესახებ.
3. სავალდებულო ეტიკეტირება: ეტიკეტებზე მკაფიოდ უნდა აღინიშნოს კოფეინისა და შაქრის შემცველობა.
4. ჯანსაღი ალტერნატივების ხელშეწყობა: უნდა მოხდეს ბუნებრივი, ჯანსაღი სასმელების პოპულარიზაცია.
პროფესორი ფხაკაძე დასძენს:
“მთავარი პრიორიტეტია ჩვენი ახალგაზრდების ჯანმრთელობის დაცვა. საჭიროა ენერგეტიკული სასმელების რეგულაციებისა და საზოგადოების ინფორმირების მიმართულებით დაუყოვნებელი ქმედება.”
დასკვნა
ენერგეტიკული სასმელები სერიოზულ საფრთხეს უქმნის მოსახლეობის ჯანმრთელობას, განსაკუთრებით მოზარდებში მათი აქტიური გამოყენების ფონზე. რეგულაციების დანერგვა და საზოგადოების ინფორმირება არის აუცილებელი ნაბიჯი ამ პრობლემის წინააღმდეგ.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, როგორც საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი, აქტიურად მუშაობს მაღალი ხარისხის ჯანდაცვის უზრუნველყოფაზე და მოუწოდებს საქართველოს მთავრობასა და საზოგადოებას, რომ ჯანმრთელობაზე ზრუნვა იყოს მთავარი პრიორიტეტი.
ლიტერატურა
1. World Health Organization. Energy drinks and public health. 2022. [Accessed 2025 Jan 21]. Available from: https://www.who.int
2. USA Today. Panera’s energy drink linked to death of a 21-year-old woman. 2023. [Accessed 2025 Jan 21]. Available from: https://www.usatoday.com
3. National Statistics Office of Georgia (GeoStat). Beverage consumption in Georgia. 2024. [Accessed 2025 Jan 21]. Available from: https://www.geostat.ge
4. European Food Safety Authority (EFSA). Risks associated with energy drink consumption. 2022. [Accessed 2025 Jan 21]. Available from: https://www.efsa.europa.eu
5. Harvard School of Public Health. Sugary drinks and energy drinks. 2022. [Accessed 2025 Jan 21]. Available from: https://www.hsph.harvard.edu

მიკროპლასტიკები გულის ქსოვილებში – როგორ მოქმედებს ეს ჩვენი ჯანმრთელობისთვის?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
მიკროპლასტიკები გულის ქსოვილებში – როგორ მოქმედებს ეს ჩვენი ჯანმრთელობისთვის?
#post_seo_title

მიკროპლასტიკები გულის ქსოვილებში – როგორ მოქმედებს ეს ჩვენი ჯანმრთელობისთვის?

(სტატია გამოქვეყნებულია პროფესორ გიორგი ფხაკაძის, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარის მიერ)
ბოლო კვლევები, რომლებმაც საერთაშორისო საზოგადოება აიძულა დაფიქრებულიყო, მოიცავს ლეიდენის უნივერსიტეტის ბიოლოგის, მეირუ ვანის ხელმძღვანელობით ჩატარებულ ექსპერიმენტს. ამ კვლევის ფარგლებში გაირკვა, რომ ნანოპლასტიკები გროვდება ქათმის ემბრიონის გულის ქსოვილებში. მკვლევრებმა აღმოაჩინეს, რომ პოლისტიროლის ნანონაწილაკები, სისხლძარღვებში შეყვანის შემდეგ, აღწევენ ქსოვილების ბარიერებს და გროვდებიან გულში, ღვიძლში და თირკმელებში.
ეს აღმოჩენა განსაკუთრებით საგანგაშოა, რადგან ნანოპლასტიკები აღმოჩნდა აგრეთვე გულში არსებული “ავასკულარული” ბალიშების ქსოვილებში, რომლებიც სისხლძარღვების გარეშეა. ეს მიანიშნებს, რომ ნანონაწილაკები ქსოვილებში ხვრელების გავლით აღწევენ, რაც ახალი მიგნებაა მეცნიერებისთვის.
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პრიზმა
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის განცხადებით:
“ეს კვლევა კიდევ ერთხელ გვახსენებს, თუ რა საფრთხეებს შეიცავს პლასტმასის მიკრო და ნანონაწილაკები. მათი აგრეგაცია გულის ქსოვილებში შესაძლოა იყოს მომავალი თაობის ჯანმრთელობისთვის მნიშვნელოვანი რისკი. განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ჩვენ, საქართველოში, ჯერ კიდევ არ გვაქვს მკაცრად რეგულირებული გარემოსდაცვითი პოლიტიკა და პლასტმასის დაბინძურების საკითხი დღემდე აქტუალურია.”
მიკროპლასტიკების გავლენა ადამიანის ჯანმრთელობაზე უკვე დაკავშირებულია გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკის ზრდასთან, როგორიცაა გულის შეტევა და ინსულტი. მიუხედავად იმისა, რომ ეს კვლევა ჩატარდა ქათმის ემბრიონებზე, შედეგები პირდაპირ მიგვანიშნებს იმაზე, რომ მსგავსი ეფექტი შესაძლებელია ადამიანებშიც.
ნანოპლასტიკების მსოფლიო და რეგიონული კონტექსტი
გლობალური მონაცემებით, ყოველწლიურად 300 მილიონ ტონაზე მეტი პლასტმასა იწარმოება, საიდანაც მხოლოდ 9% გადამუშავდება (1). დანარჩენი ნარჩენები ან იყრება, ან ხვდება ბუნებრივ გარემოში, იშლება მიკრონაწილაკებად და ბოლოს აღწევს ჩვენს საკვებში, წყალმომარაგებასა და ჰაერში (2).
საქართველოშიც, სამწუხაროდ, ანალოგიური პრობლემაა აქტუალური. დასავლეთ საქართველოში ჩატარებული კვლევით აღმოჩნდა, რომ შავ ზღვაში არსებული პლასტიკური ნარჩენების კონცენტრაცია ერთ-ერთი ყველაზე მაღალია რეგიონში (3). ეს მიანიშნებს, რომ მიკროპლასტიკების რისკი საქართველოში არა მხოლოდ გლობალური, არამედ ლოკალური პრობლემაცაა.
პროფესორის რეკომენდაციები
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის თქმით:
“ჩვენ, როგორც საზოგადოებამ, დაუყოვნებლივ უნდა მივიღოთ ზომები პლასტმასის გამოყენების შემცირების მიმართულებით. აუცილებელია, რომ გაძლიერდეს რეგულაციები, შემცირდეს ერთჯერადი პლასტმასის მოხმარება და განვითარდეს რეციკლირების სისტემა. გარდა ამისა, საჭიროა მეცნიერების მხარდაჭერა, რათა საქართველოში ჩატარდეს დამატებითი კვლევები ნანოპლასტიკების გავლენაზე, რათა უფრო ზუსტად განვსაზღვროთ ადგილობრივი რისკები.”
როგორ დავიცვათ ჯანმრთელობა?
მიუხედავად იმისა, რომ ინდივიდუალურად ნანოპლასტიკების თავიდან აცილება რთულია, მოსახლეობამ შეიძლება რამდენიმე ნაბიჯი გადადგას:
• შეამცირეთ ერთჯერადი პლასტმასის მოხმარება და გამოიყენეთ მრავალჯერადი ნივთები;
• აირჩიეთ შუშის ან ლითონის ჭურჭელი პლასტმასის ნაცვლად;
• მოერიდეთ გადამუშავების გარეშე წყლების მიღებას და გადამუშავებული პროდუქტების მიკვლევადობას ყურადღება მიაქციეთ;
• გააძლიერეთ ოჯახური და საზოგადოებრივი განათლება ნარჩენების მართვაზე.
დასკვნა
პროფესორ გიორგი ფხაკაძე, როგორც საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ანიჭებს გარემოსდაცვით და ჯანდაცვის საკითხების გადაკვეთას. მისი ხელმძღვანელობით PHIG აგრძელებს კვლევებისა და პროექტების განხორციელებას, რომლებიც მიზნად ისახავს საქართველოს მოსახლეობის ჯანმრთელობის დაცვისა და ხარისხის გაუმჯობესებას.
გამოყენებული ლიტერატურა:
1. Plastic Pollution. United Nations Environment Programme. ხელმისაწვდომია: https://www.unep.org
2. Microplastics in Human Health – WHO Report. ხელმისაწვდომია: https://www.who.int
3. Plastic Waste in the Black Sea – Regional Assessment. ხელმისაწვდომია: https://www.blacksearegion.org
4. Wang M, et al. Nanoplastics in Chicken Embryo Hearts. ხელმისაწვდომია: https://www.sciencedirect.com
5. Microplastic Risk in Food Supply Chain – FAO Report. ხელმისაწვდომია: https://www.fao.org

ფრინველის გრიპი და კვერცხის ფასების ზრდა: გლობალური გამოწვევების გავლენა საქართველოზე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ფრინველის გრიპი და კვერცხის ფასების ზრდა: გლობალური გამოწვევების გავლენა საქართველოზე
#post_seo_title

ფრინველის გრიპი და კვერცხის ფასების ზრდა: გლობალური გამოწვევების გავლენა საქართველოზე

სტატია პროფესორ გიორგი ფხაკაძისგან , ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
ბოლო დროს მსოფლიოს ყურადღება მიიქცია ფრინველის გრიპის მასშტაბურმა ეპიდემიამ, რომელმაც გამოიწვია 20 მილიონზე მეტი ქათმის განადგურება მხოლოდ აშშ-ში (1). ეს მოვლენა განსაკუთრებით მტკივნეულად აისახა კვერცხის ფასებზე, რაც მნიშვნელოვანი პრობლემაა დაბალი და საშუალო შემოსავლის მქონე ოჯახებისთვის. მაგრამ როგორ აისახება ეს ყველაფერი საქართველოს მდგომარეობაზე?
ფრინველის გრიპის საფრთხე და მისი გლობალური მასშტაბები
ფრინველის გრიპი (H5N1) ვირუსული ინფექციაა, რომელიც პირველ რიგში ვრცელდება ფრინველებზე, მაგრამ შეიძლება გადაეცეს ადამიანებსაც, რაც განსაკუთრებულ საფრთხეს ქმნის (2). აშშ-ში ეპიდემიის მასშტაბები საოცრად მზარდია, რაც მნიშვნელოვნად აისახა კვერცხისა და ქათმის ხორცის ფასებზე.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე აღნიშნავს:
„გლობალიზაციის პირობებში ნებისმიერი დაავადება, რომელიც ერთ რეგიონში ჩნდება, შესაძლებელია აისახოს მსოფლიოს ნებისმიერ კუთხეზე, მათ შორის საქართველოზეც. სწორედ ამიტომ, მნიშვნელოვანია, ჩვენმა ქვეყანამ მაქსიმალურად გაამკაცროს ბიოუსაფრთხოების ზომები ფრინველების მეურნეობებში.“
რა ხდება საქართველოში?
საქართველოში ფრინველის გრიპის გავრცელების შემთხვევები ჯერ არ დაფიქსირებულა (3), თუმცა ეს არ ნიშნავს, რომ საფრთხე არ არსებობს. საქართველო იმპორტირებულ პროდუქციაზე დამოკიდებული ქვეყანაა, რაც ჩიტის გრიპის გავლენას აქაც მეტად რეალურს ხდის.
„ჩვენი მოსახლეობის ჯანმრთელობისთვის აუცილებელია დროული პრევენციული ღონისძიებების განხორციელება. ბიოუსაფრთხოების პროტოკოლები და საერთაშორისო სტანდარტები, მაგალითად Accreditation Canada (AC), დიდი მხარდაჭერაა დაავადებების თავიდან ასაცილებლად,“ აღნიშნავს პროფესორი ფხაკაძე.
ჯანდაცვის სექტორისთვის რეკომენდაციები
1. ბიოუსაფრთხოების გაძლიერება: ფრინველების მეურნეობებში უნდა დაინერგოს და მკაცრად კონტროლდებოდეს ბიოუსაფრთხოების ზომები.
2. საერთაშორისო სტანდარტების დანერგვა: ჯანდაცვის დაწესებულებებმა უნდა იმუშაონ საერთაშორისო აკრედიტაციის სტანდარტების მიღწევაზე, როგორიცაა AC და JCI, რათა ქვეყანამ განავითაროს მდგრადი და ეფექტური სისტემა.
3. საინფორმაციო კამპანიები: მოსახლეობას უნდა მიეწოდოს ინფორმაცია ჩიტის გრიპის საფრთხეების შესახებ, განსაკუთრებით სოფლის მეურნეობის სექტორში დასაქმებულებს.
მოსახლეობისთვის რეკომენდაციები
1. ფრინველების პროდუქტების კონტროლი: შეიძინეთ მხოლოდ სანდო წყაროებიდან და ყურადღება მიაქციეთ ჰიგიენის ნორმებს.
2. ბოსტნეულისა და მცენარეული საკვების მოხმარება: კვების რაციონში ჩართეთ მეტი ბოსტნეული და მცენარეული საკვები, რაც შემცირებულ ფასებზე ნაკლებად აისახება.
3. მძიმე მდგომარეობაში მყოფთა მხარდაჭერა: სახელმწიფო უნდა გააძლიეროს სოციალურად დაუცველი ოჯახების დახმარების პროგრამები.
დასკვნა
ფრინველის გრიპის გლობალური ეპიდემია კიდევ ერთხელ გვიჩვენებს, რამდენად მნიშვნელოვანია ჯანმრთელობის დაცვა გლობალური და ლოკალური კონტექსტების გათვალისწინებით. საქართველოსთვის მნიშვნელოვანია, არა მხოლოდ რეაგირების მექანიზმების გაუმჯობესება, არამედ საერთაშორისო სტანდარტების დანერგვაც, რაც ქვეყნის მომავალი მდგრადობის გარანტია იქნება.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის შესახებ:
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე უკვე მრავალი წელია აქტიურად მუშაობს პუბლიკური ჯანდაცვის გაუმჯობესებაზე საქართველოში. მისი ხელმძღვანელობით, ჯანდაცვის ინსტიტუტი წარმატებით ახორციელებს მრავალ ინიციატივას, რომლებიც მიზნად ისახავს მოსახლეობის ჯანმრთელობისთვის ხარისხიანი სერვისების უზრუნველყოფას.
ციტირებული წყაროები:
2. World Health Organization. Avian Influenza. https://www.who.int/
3. საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახური. https://www.geostat.ge/
4. Accreditation Canada. Standards. https://accreditation.ca/
5. CDC Avian Influenza Current Situation. https://www.cdc.gov/

ხელის რომელ წერიტილში უნდა ვიჩხვლიტოთ მაღალი წნევის ან თავის ტრავმის თემთხვევაში

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
#post_seo_title

ხელის რომელ წერიტილში უნდა ვიჩხვლიტოთ მაღალი წნევის ან თავის ტრავმის თემთხვევაში

მაღალი წნევის ან თავის ტკივილის შემთხვევაში, რომელი წერტილი უნდა დავჩხვლიტოთ, რომ სწრაფი რეაგირება მოვახდინოთ?

რა უნდა ვიცოდეთ კისრის და თავის ტვინის (ბრაქიოცეფალური) სისხლძარღვებზე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
რა უნდა ვიცოდეთ კისრის და თავის ტვინის (ბრაქიოცეფალური) სისხლძარღვებზე
#post_seo_title

რა უნდა ვიცოდეთ კისრის და თავის ტვინის (ბრაქიოცეფალური) სისხლძარღვებზე.

ვივამედის რადიოლოგიის სამსახურის ხელმძღვანელი მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი თინათინ წიქორიძე
კისრის და თავის ტვინის ( ბრაქიოცეფალური)სისხლძარღვების ვიზუალიზაცია გვაძლევს მნიშვნელოვან საშუალებას ტვინის დაავადებების გამოკვლევაში. კისრის სისხლძარღვების კომპიუტერული ტომოგრაფიის მეთოდით ვლინდება სისხლძარღვთა კედლის და სანათურის სხვადასხვა პათოლოგიური ცვლილებები: შევიწროება, ანევრიზმა, დეფორმაცია ,თანდაყოლილი ანომალიები და სხ. თანამედროვე მრავალშრიან ტომოგრაფებს სხეულზე მნიშვნელოვნად დაბალი რადიაციული დატვირთვა აქვთ, ამიტომ პროცედურა უსაფრთხოა და იძლევა მაქსიმალურ ინფორმაციას. კისრისა და ტვინის სისხლძარღვებს შორის მჭიდრო კონტაკტის გამო ხშირად ამ ზონების დათვალიერება ერთდროულად ტარდება. რას აჩვენებს კისრის CT ანგიოგრაფია?
მიღებულ CT სურათებზე კარგად ჩანს საძილე აუზის ძირითადი სისხლძარღვები: საერთო საძილე არტერია, ასევე გარეთა და შიდა არტერიების ყველა ნაწილი ,ამავდროულად, კარგად ვიზუალიზირდება ხერხემლის არტერიების ყველა სეგმენტი. გარდა ამისა, განისაზღვრება საუღლე ვენების მდგომარეობა (CT ვენოგრაფია) და პარალელურად ირგვლივ განლაგებული ორგანოების გამოკვლევა. ჩვენ შეგვიძლია გამოვავლინოთ პათოლოგიის შემდეგი ტიპები:
◦ ანევრიზმები;
◦ ათეროსკლეროზული ფოლაქის, თრომბის გამო სტენოზი;
◦ სისხლძარღვების პათოლოგიური დევიაცია;
◦ განვითარების ანომალიები;
◦ ანთებითი, აუტოიმუნური წარმოშობის ვასკულიტი;
◦ ტრავმული დაზიანებები;
◦ სისხლძარღვების კომპრესია მიმდებარე წარმონაქმნების მიერ (სიმსივნე, ფარისებრი ჯირკვლის ჰიპერტროფია).
ვინაიდან საძილე და ვერტებრობაზილარული აუზის არტერიები უშუალოდ მონაწილეობენ თავის ტვინის სისხლით მომარაგებაში, ათეროსკლეროზის ფონზე ვითარდება ცერებროვასკულური დაავადებები. ეს ხშირი ჩვენებაა კისრის და თავის ტვინის არტერიების კომპიუტერული გამოკვლევისთვის. პათოლოგიის სიმპტომები შეიძლება იყოს განმეორებითი ტკივილი თავის არეში, თავბრუსხვევა, გონების უეცარი დაკარგვა, ფოკალური ნევროლოგიური სიმპტომები (პარეზი, მგრძნობელობის დარღვევა). ზოგჯერ სისხლძარღვთა დაზიანების ნიშნებია შეშუპება კისერზე, რბილი ქსოვილების მგრძნობელობა პალპაციით. ჩვეულებრივ, კისრის სისხლძარღვების ანგიოგრაფია ტარდება არტერიების და ვენების დუპლექსის სკანირების შემდეგ – სისხლის ნაკადის პათოლოგიური ცვლილებით რეკომენდირებულია კომპიუტერული ტომოგრაფია.
თავის ტვინისა და კისრის სისხლძარღვების CT ანგიოგრაფია განსაკუთრებით ნაჩვენებია მწვავე შემთხვევის შემდეგ (ინსულტი, გარდამავალი იშემიური შეტევა). ამ შემთხვევაში ხშირად შესაძლებელია თავის ტვინის დაავადების მიზეზის დადგენა და მისი განმეორების პრევენცია. ზოგჯერ CT ანგიოგრაფიაზე გამოვლენილი ცვლილებების დროს ხდება სისხლძარღვთა ქირურგის ქირურგიული მკურნალობის ჩვენება. ასევე, გამოკვლევა გამოიყენება თრომბოლიზის ეფექტურობის მონიტორინგისთვის – თრომბის „დაშლა“ სპეციალური პრეპარატებით. ასევე რეკომინდირებულია კტ ანგიოგრაფიის გამოკვლევები ჩაუტარდეს პაციენტების რომლებს ოდესმე გაუკეთდა ოპერაცია კისრის ან თავის ტვინის სისხლძარღვებზე, რახან მეთოდი გამოირჩევა სრული მაღალი ხარისხის ვიზუალიზაციით ოპერაციის შემდგომ ზონაში .
1...457458459...1,087გვერდი 458 of 1,087

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
Verified by MonsterInsights