პაროდონტიტი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს კბილის გარშემო ქსოვილის ანთებით პროცესი.
ლოკალიზაციის მიხედვით გამოიყოფა:
· ლოკალიზირებული პაროდონტიტი — პაროდონტის კონკრეტული ნაწილის ანთება;
· გენერალიზირებული პაროდონტიტი — ყველა ან უმეტესობა კბილების გარემო ქსოვილის ანთება.
მიზეზები
დაავადების გამომწვევი მიზეზებია:
· პირის ღრუს ჰიგიენის დარღვევა;
· შინაგანი ორგანოების დაავადებების არსებობა;
· ნივთიერებათა ცვლის დარღვევა;
· სტომატოლოგის მიერ არაჰიგიენური და არასაკმარისად სტერილური საგნების და სამუშაო იარაღების გამოყენება;
· პირის ღრუს ტრავმები.
სიმპტომები
დაავადებას ახასიათებს:
· მსუბუქი ფორმის დროს – შეშუპებული, დაწითლებული ღრძილები, სისხლდენა;
· საშუალოდ მძიმე ფორმის დროს – ანთება, ღრძილების ატროფია, კბილებს შორის ნაპრალების გაჩენა, სეროზულ-ჩირქოვანი გამონადენი;
· მძიმე ფორმა – კბილების მორყევა, ძვლების ქსოვილების ატროფია.
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-სტომატოლოგი. მკურნალობის დასადგენად საჭიროა:
· კაპილარების სიმყარის ტესტირება;
· ბაქტერიოლოგიური, ციტოლოგიური გამოკვლევა;
· ყბის რენტგენოგრამა.
მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
· პირის ღრუს პროფესიონალურ ჰიგიენას;
· მედიკამენტოზურ მკურნალობას;
· ლაზერულ, ულტრა-ბგერით მკურნალობას;
გვიან სტადიაზე ტარდება:
· ღრძილების ოპერაცია;
· გინგივექტომია;
· დენტალური იმპლანტაცია.
საშიშროება
დაავადების გართულებები შეიძლება იყოს:
· პაროდონტალური აბსცესი;
· კბილების ჩამოცვენა.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· პირის ღრუს ჰიგიენის დაცვა;
· მოწევაზე უარის თქმა;
· სტომატოლოგთან რეგულარული ვიზიტი (წელიწადში 1-2-ჯერ);
· საკვებად კალციუმით მდიდარი პროდუქტების გამოყენება.
პაროდონტიტი
პაროდონტოზი
პაროდონტოზი – კბილების დაავადება, რომელსაც ახასიათებს კბილის დამაკავშირებელი აპარატის ერთიანობა ძვლის ქსოვილთან. კბილების სხვა დაავადებებს შორის აღნიშნული პრობლემა ფიქსირდება შემთხვევების 10-15%-ში.
მიზეზები
დაავადების გამომწვევი მიზეზებია:
· კბილებზე დიდი რაოდენობით ნადების დაგროვება;
· კბილებზე ქვების გაჩენა;
· ყბისა და კბილების განვითარების ანომალიები;
დაავადების გამომწვევ მიზეზებს მიეკუთვნება ასევე:
· გულსისხლძარღვთა ათეროსკლეროტული ტიპის დაავადებები;
· ენდოკრინული დაავადებები;
· საჭმლის მომნელებელი სისტემი დაავადებები.
სიმპტომები
· ღრძილებიდან სისხლდენა;
· ღრძილების შეშუპება, სადაც ხდება საკვების ნარჩენების დაგროვება;
· ცუდი სუნი პირის ღრუში;
· კბილების ძირების მოშიშვლება;
· ღრძილების ქავილი;
· ღრძილების მწვავე ანთება;
· ღრძილებზე კისტების გაჩენა;
· კბილების გაფართოვება.
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-სტომატოლოგი. მკურნალობის დასადგენად საჭიროა:
· საერთო დათვალიერება;
· სისხლის და შარდის საერთო ანალიზი;
· ყბის რენტგენი;
· პირის ღრუს რადიოვიზიგრაფია.
შესაძლოა საჭირო გახდეს ორთოპედის კონსულტაცია.
მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
· ღრძილების მასაჟს;
· ფიზიოთერაპიულ მკურნალობას;
· პირის ღრუს პროფესიონალურ ჰიგიენას;
· კბილების ულტრა-ბგერით წმენდას;
· ვიტამინოთერაპიას;
· თანმდევი დაავადებების მკურნალობას.
დაავადების გვიან ფორმებზე გამოიყენება კბილების იმპლანტაცია;
საშიშროება
დაავადების გართულებები შეიძლება იყოს:
· პაროდონტალური აბსცესი;
· კბილების ჩამოცვენა.
რისკის ჯგუფი
· მემკვიდრეობითი მიდრეკილების მქონე პირები;
· ყბის აგებულების დეფექტის მქონე პირები.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· პირის ღრუს ჰიგიენის დაცვა;
· მოწევაზე უარის თქმა;
· სტომატოლოგთან რეგულარული ვიზიტი (წელიწადში 1-2-ჯერ);
· საკვებად კალციუმით მდიდარი პროდუქტების გამოყენება.
პაროქსიზმი
პაროქსიზმი – დაავადების გამწვავება. მაგალითად როგორიცაა ციებ-ცხელება, ტკივილები, ხუთვა და ა.შ.
მიზეზები
· დაავადებისადმი თანდაყოლილი მიდრეკილება;
· ვეგეტატიური ნერვული სისტემის გაზრდილი მგრძნობელობა;
· ნევროზი;
· არამყარი ნერვული სისტემა;
· ინფექციების ზემოქმედება ჰოპოთალამუსზე;
· ანთებითი პროცესები.
სიმპტომები
· სისუსტე;
· ტაქიკარდია;
· კანის სიფერმკრთალე;
· კიდურებში სიცივის გრძნობა;
· ციება;
· კანკალი;
· პირის სიმშრალე;
· გულის წამოვლით ტკივილი;
· სუნთქვის გართულება, ხუთვა;
· გულის რევა;
· ჰიპერჰიდროზი;
· ემოციური დაძაბულობა, შფოთვა.
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-ნევროლოგი. მკურნალობის დასადგენად საჭიროა:
· ელექტროენცეფალოგრამა;
· თავის ტვინის მაგნიტო-რეზონანსული ტომოგრაფია;
· თავის ტვინის კომპიუტერული დიაგნოსტიკა.
მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობისთვის საჭიროა:
· დეჰიდრატაციული პრეპარატები;
· ვიტამინები;
· დეზალერგიული კომპლექსები;
· მასტიმულიერებელი საშუალებები;
· სადეზინფექციო საშუალებები.
საშიშროება
გართულების ფორმები შეიძლება იყოს:
· ეპილეფსიური შეტევები;
· გულყრა;
· ლეტალური შედეგი.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· პირველივე სიმპტომებზე ექიმ-ნევროლოგთან ვიზიტი;
· სტრესული სიტუაციებისთვის თავის არიდება.
პატაუს სინდრომი
პატაუს სინდრომი – წარმოადგენს ქრომოსომულ დაავადებას, რომელიც განპირობებულია დამატებითი მე-13 ქრომოსომის გამო. აღნიშნული პრობლემა მოიცავს მთელ რიგ დეფექტებს, ნერვული სისტემის, თვალების, კუნთ-ძვლოვანი სისტემის, გულის, უროგენიტალური სისტემის პრობლემების ჩათვლით და ა.შ.
მიზეზები
· მე-13, დამატებითი ქრომოსომის არსებობა, რომლის გასამების მიზეზები დაუდგენელია. ცნობილია მხოლოდ ის, რომ გენეტიკური დარღვევა შეიძლება განვითარდეს ზიგოტას წარმოქმნის ეტაპზე ან გამეტების ფორმირების დროს;
· დედის ასაკი;
· დედის სომატური და ინფექციური დაავადებები;
· ფეხმძიმე ქალის მავნე ჩვევები;
· რობერტსონის ტრანსლოკაციის არსებობა;
· ეკოლოგიურად დაბინძურებული გარემო.
სიმპტომები
· მძიმე შედეგები, რომლებიც სრულდება ნაყოფის დაღუპვით;
· პრენატალური ჰიპერტროფია;
· თავის ტვინის თანდაყოლილი ანომალიები;
· ახალშობილის თავის პატარა ზომა;
· სახის ანომალიები;
· ყურის ნიჟარების დეფორმაცია;
· გულის თანდაყოლილი მანკი;
· ძვალ-კუნთოვანი სისტემის დარღვევა;
· გონებრივი ჩამორჩენა;
· მადის არქონა და ძუძუზე უარის თქმა;
· დედის მიერ გადატანილი სხვადასხვა გართულებები, უძლობა და ა.შ.
დიაგნოსტიკა
დაავადების გამოსავლენად ტარდება ფეხმძიმობის პერიოდში სქრინინგი, ასევე ბავშვის დაბადების დროს მისი კარიოტიპის გამოკვლევა.
მკურნალობა
სამწუხაროდ სინდრომის მკურნალობა შეუძლებელია. მდგომარეობის შემსუბუქების მიზნით საჭიროა განსაკუთრებული მოვლა, კვება, ინფექციების პროფილაქტიკა, სიმპტომატიკური თერაპია. შესაძლოა ქირურგიული ჩარევა სახის ანომალიის აღმოსაფხვრელად.
საშიშროება
აღნიშნული პრობლემის შემთხვევაში 95% უარყოფითი პროგნოზია. ამ სინდრომით დაავადებული ბავშვები სიცოცხლის პირველ წელს კვდებიან ან ცოცხლობენ 5-10 წლამდე.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· უწყლოობის დროულად გამოვლენა და მკურნალობა;
· ფეხმძიმობამდე და მის დროს სრულფასოვნად კვება;
· ინფექციური დაავადებების გამოვლენა და ფეხმძიმობამდე მკურნალობა;
· სქესობრივი კონტაქტით გადამდები დაავადებების თავიდან აცილება;
· ჯანსაღი ცხოვრების წესის ქონა.
პედიკულოზი
პედიკულოზი (ტილიანობა) – დაავადება, რომელიც ხასიათდება ადამიანის თმიანი ნაწილის დატილიანებით.
გამოიყფა დაავადების შემდეგი სახეობები:
· თავის – ტილები ვრცელდებიან თმაში, დებენ კვერცხებს თავის კანსა და თმის ღერებზე;
· ტანსაცმლის – ტილები ვრცელდებიან სამოსზე და კვერცხებს დებენ ქსოვილის ნაკერებში;
· შუბლის – ტილები ვრცელდებიან შუბლის, წარბებისა და წამწამების ადგილებში.
მიზეზები
დაავადების გავრცელების მიზეზია ტილების დასევა, რომლებიც გადამდებია უკვე დასნეულებულ ადამიანთან სქესობრივი ან ახლო კონტაქტით.
სიმპტომები
დაავადებას ახასიათებს:
· კანის დაზიანება თავის, მხრების, კისრის არეში;
· ტილის ნაკბენს თან ახლავს ძლიერი ქავილი;
· ნაკბენი ადგილები მოლურჯო ფერის პაპულების მსგავსია;
· ხშირი ქავილის გამო კანზე ჩნდება წყლულოვანი გამონაყარი;
· თმაზე ჩნდება ტილების პატარა ზომის კვერცხები – წილები;
· ყურებს უკან ხდება ლიმფური კვანძების გადიდება.
დიაგნოსტიკა
ექიმი პედიატრი მკურნალობის დასადგენად ატარებს თავისა და ტანის საერთო დათვალიერებას.
საჭიროა ქავილის მკურნალობა, რაც იწვევს კანის დაზიანებას. რიგ შემთხვევებში აუცილებელია დერმატოლოგისა და ინფექციონისტის კონსულტაცია.
მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
· თავის პედიკულოზის დროს – თმის შეჭრას, წილების გაცლას, ტილის საწინააღმდეგო შამპუნით თავის დაბანას;
· შუბლის პედიკულოზის დროს – შუბლზე თმის აჭრას, დატილიანებული ადგილების დამუშავებას სპეციალური ხსნარებით და ბორის მალამოთი;
· ტანსაცმლის პედიკულოზის დროს – ტანსაცმლის სრული დამუშავება და ტანის საგულდაგულოდ დაბანა.
საშიშროება
თუ არ მოხდება აღნიშნული დაავადების დროული და სათანადო მკურნალობა, შესაძლოა განვითარდეს:
· ზურგის ტიფი;
· თავის კანის დასნეულება;
· სტაფილოკოკური ინფექციების განვითარება;
· მეორადი პიოდერმია.
რისკის ჯგუფი
· ბავშვები (განსაკუთრებით სკოლამდელი ასაკის);
· ადამიანები, რომელბიც უსუფთაო გარემოსა და არაჰიგიენურ პირბებში ცხოვრობენ;
· შემთხვევითი სქესობრივი კავშირების მქონე პირები.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· პირადი ჰიგიენის ნორმების დაცვა;
· ახალი სამოსის გარეცხვა და ისე ჩაცმა;
· ტანსაცმლისა და თეთრეულის დროულად გარეცხვა;
· შემთხვევითი სქესობრივი კავშირისგან თავის შეკავება.
მხარის პერიართროზი
მხარის პერიართროზი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს მხარის მიმდებარე ქსოვილების ანთებითი პროცესი.
მიზეზები
· მოტეხილობები;
· მხარზე ზედმეტი ფიზიკური დატვირთვა;
· შინაგანი ორგანოების დაავადებები;
· ქალებში სარძევე ჯირკვლის ოპერაციები;
· ხერხემლის კისრის ნაწილის დაავადებები;
· ნივთიერებათა ცვლის დამრღვევი დაავადებები;
· პერიფერიული სახსრების დაავადებები.
სიმპტომები
დაავადებას ახასიათებს:
· მხარის არეში ძლიერი ტკივილი, რომელიც ძლიერდება ღამით;
· ხელის გვერდით ან ზურგისკენ მოძრაობის დროს ტკივილი;
· ზურგის სახსრების მოძრაობის შეზღუდვა;
· მხარის შესიება;
· დაზიანებული ხელის დამოკლება;
· ტემპერატურის აწევა 37,5-მდე;
· ხელის თითებში გრძნობის დაკარგვა;
· თავბრუსხვევა და თავის ტკივილი.
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-ორთოპედი და ნიშნავს:
· სისხლის საერთო ანალიზს;
· მხრის სახსრის რენტგენს;
· მხრის სახსრის ულტრა-ბგერით გამოკვლევას;
· მხრის სახსრის კომპიუტერულ ტომოგრაფიას;
· მხრის სახსრის მაგნიტო-რეზონანსულ ტომოგრაფიას;
· ართროგრამას.
მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
· არასტეროიდულ ანთების საწინააღმდეგო პრეპარატებს;
· ნოვოკაინის ბლოკადებს;
· ფიზიოთერაპევტუპ პროცედურებს;
· სამკურნალო ფიზკულტურას;
· მხრის გათბობას;
· ბალახეულის კომპრესებს.
საშიშროება
მკურნალობის არარსებობას თან სდევს შემდეგი სახის გართულებები:
· მხრის სახსრის კაფსულიტი;
· მხრის სახსრის გარშემო ქსოვილების კალციფიკაცია.
რისკის ჯგუფი
· 40 წელს ზემოთ მამაკაცები;
· სპორტსმენები;
· კისრის ოსტეოქონდროზით დაავადებულები;
· ქალები, ვისაც გადატანილი აქვთ სარძევე ჯირკვლის ოპერაცია.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· კისრის ოსტეოქონდროზის დროული მკურნალობა;
· მხარზე დატვირთვის გაკონტროლება;
· გადაციებისგან თავის დაცვა;
· მხრის კომპლექსის გასამაგრებელი ვარჯიშის შესრუელბა.
პრიდონტიტი
პრიდონტიტი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს დამაკავშირებელი ქსოვილის ანთება, რომელიც გარს აკრავს კბილის გვირგივნს. გამოიყოფა დაავადების მწვავე და ქრონიკული ფორმები.
მიზეზები
დაავადების გამომწვევი მიზეზებია:
· კარიესის გართულება;
· ფესვის არხების უხარისხო მკურნალობა;
· პულპიტის გართულებები;
· კბილის ტრავმები და მოტეხილობები;
· აგრესიული ქიმიური ნივთიერებების ხანგრძლივი ზემოქმედება.
სიმპტომები
· კბილის მწვავე ტკივილი;
· საკვების ღეჭვის დროს ტკივილი ძლიერდება;
· ტუჩების, ქუთუთოების დასიება;
· ღრძილების გარშემო მტკივნეული ინფილტრატის გაჩენა;
· რთულ ფორმებში კბილი ირყევა;
· ცუდი სუნი პირიდან;
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-სტომატოლოგი. მკურნალობის დასადგენად საჭიროა:
· საერთო დათვალიერება;
· სისხლის, შარდის საერთო ანალიზი;
· ყბის რენტგენი;
· პირის ღრუს რადიოვიზიგრაფია.
მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
· პერიდონტიტის გამომწვევი ძირითადი მიზეზის მკურნალობა;
· მედკამენტოზური მკურნალობა;
· ლაზერული, ულტრა-ბგერითი მკურნალობა;
· ნეკროტური პულპის მოცილება;
· დაზიანებული კბილის მოცილება;
· ფესვების არხების ინსტრუმენტული დამუშავება;
· კბილების დაპლომბვა;
· კბილების იმპლანტაცია.
საშიშროება
დაავადების გართულებები შეიძლება გახდეს:
· პაროდონტიტი;
· პაროდონტოზი;
· პაროდონტალური აბსცესი;
· კბილების დაცვენა;
· გლომერუონეფრიტი;
· სახსრების ქსოვილის რევმატული დაავადება.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· პირის ღრუს ჰიგიენის დაცვა;
· მოწევაზე უარის თქმა;
· სტომატოლოგთან რეგულარული ვიზიტი;
· პირის ღრუს პროფესიონალური წმენდა;
· კალციუმით მდიდარი საკვების მიღება.
პერიკარდიტი
პერიკარდიტი – გულის პარკუჭის ანთებითი პროცესი. ხშირად ის წარმოჩინდება არა როგორც დამოუკიდებელი დაავადება, არამედ როგორც სხვა დაავადებების თანმხლები პროცესი.
მიზეზები
· სხვადასხვა სახის ინფექციები;
· ალერგია;
· კარდიოლოგიური დაავადებები;
· ზოგადსისტემური დაავადებები;
· გულის ტრავმები;
· ონკოდაავადებები.
სიმპტომები
დაავადებას ახასიათებს:
· გულმკერდში ყრუ, ხანგრძლივი ტკივილი, რომელიც ძლიერდება სუნთქვის დროს.
· გულის ტკივილი და ძლიერი ხუთვა, სახის შეშუპება და ვენების გაგანიერება.
დიაგნოსტიკა
შემთხვევების 5%-ში პერიკარდიტი იწვევს სიკვდილიანობას. ამიტომ, ამ დაავადების დროს დიდი მნიშნველობა აქვს დროულ დიაგნოსტიკას და სათანადო მკურნალობის დაწყებას. ექიმის მიერ პაციენტის გასინჯვასთან ერთად ტარდება სისხლის ანალიზი, ელექტროკარდიოგრაფია, ფილტვების რენტგენი, გულის მაგნიტო-რეზონანსული ტომოგრაფია, პერიკარდის პუნქცია.
მკურნალობა
პერიკარდიტის მკურნალობისას სასურველია წოლითი რეჟიმი. მკურნალობის კურსში ასევე შედის ანტიბიოტიკები აბების ან ინექციის ფორმით. თუ კონსერვატიული მეთოდები არ ჭრის აკეთებენ პუნქციას.
საშიშროება
· გულის ტამპონადა;
· სიკვდილი.
რისკის ჯგუფი
· ნივთიერებათა ცვლის, ინფექციური დაავადებების, სისტემური დაავადებების, ონკოლოგიური დაავადებების ქრონიკული ფორომების მქონე პირები.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია
· კარდიოლოგის და რევმატოლოგის სისტემური კონტროლი;
· ქრონიკული ინფექციების დროული მკურნალობა;
· დასვენებისა და დატვირთვის ადეკვატური რეჟიმი.
პერიოლარული დერმატიტი
პერიოლარული დერმატიტი – კანის დაავადება, რომელიც პირის არეში ჩნდება დახეთქილი კანის გაჩენით, იშვიათად ქუთუთოებისა და თვალების არეში.
ხშირად დაავადებას მოიხსენიებენ როგორც პერორალურ დერმატიტს, რაც არის შეცდომა როგორც სამედიცინო დასახელების მხრივ, ასევე ლინგვისტიკური კუთხითაც.
მიზეზები
დაავადების გამომწვევი მიზეზებია:
· უხარისხო კოსმეტიკური საშუალებები (მათ მიმართ ჰიპერმგრძნობელობა);
· კორტიკოსტეროიდული საცხების გამოყენება;
· ფტორის შემცველი კბილის პასტები;
· კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის დისფუნქცია;
· ქრონიკური ინფექციური დაავადებები;
· მზის დასხივება;
· ჰორმონალური დისბალანსი.
სიმპტომები
დაავადების სიმპტომები საკმაოდ შესამჩნევია და მათი არევა სხვა რამეში შეუძლებელია:
· ლოკალიზაცია სახეზე: პირთან (ხშირად) ან თვალებთან, ქუთუთოებთნ (იშვიათად) ტუჩების საზღვრებზე ზოლების სახით;
· გამონაყარი სიწითლის ფონზე გამოიყურება როგორც პაპულები (ერითემები). შემდეგ ამ ელემენტებისგან წარმოიქმნება წითელი დახეთქილი ზედაპირის გამონაყარი;
· გამონაყარი განლაგებულია სიმეტრიულად;
· ზოგჯერ იგრძნობა წვა, მსუბუქად ქავილი, კანის დაჭიმვა.
დიაგნოსტიკა
დაავადების ნიშნების გამოვლენისას საჭიროა დერმატოლოგის ან ალერგოლოგის კონსულტაცია. დიაგნოსტიკა ხდება ვიზუალური დათვალიერებით.
მკურნალობა
მკურნალობას ნიშნავს ექიმი, რაც გულისხმობს:
· პაციენტის მიერ კოსმეტიკური საშუალებების გამოყენებას;
· კორტიკოსტეროიდების შემცველი საცხების გამორიცხვას;
· ცხარე, მლაშე, მჟავე საკვებს, ალკოჰოლსა და ყავაზე უარის თქმას;
· მედიკამენტების სისტემატური მიღებას, ზოგჯერ ინიშნება ანტიბიოტიკებიც;
· ნიკოტინის მჟავას მიღებას, ასევე В6 ჯგუფის ვიტამინებს, რიბოფლავინს, ასკორუტინს;
· გამოიყენება ფიზიოთერაპია: კრიომასაჟი; დაზიანებული ადგილების ელექტროლიზი;
· რეკომენდირებულია კანის დატენიანება და მზის სხივებისგან დაცვა;
· ზოგჯერ შეიძლება საჭირო იყოს დისპანსერის პირობებში დაკვირვება.
საშიშროება
დაავადება სიცოცხლისთვის სერიოზულ საფრთხეს არ წარმოადგენს, მაგრამ მასთან დაკავშირებული კოსმეტიკური დეფექტი იწვევს დისკომფორტს.
რისკის ჯგუფი
18-45 წლის ქალები, ზოგჯერ ბავშვებიც. ხშირად ავადდებიან განვითარებული ქვეყნების მაცხოვრებლები.
პროფილაქტიკა
· საჭიროა კოსმეტიკური და სამკურნალო საშუალებების შერჩევისას ყურადღება და აკურატულობა;
· მლაშე და ცხარე სკვებისგან თავის შეკავება;
· ცხელ შენობებში ყოფნისგან თავის შეკავება;
· ფოტოდამცავი საცხების გამოყენება.
პერიტონიტი
პერიტონიტი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს მუცლის ღრუს სეროზული საფარის ლოკალური ან დიფუზიური ანთებითი პროცესი.
მიზეზები
დაავადების გამომწვევი მიზეზებია:
· შინაგანი ორგანოების დეფექტი, დესტრუქცია;
· ბაქტერიული ინფექცია;
· კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის დაავადებები;
· მუცლის ღრუს ორგანოების პოსტოპერაციული გართულებები.
სიმპტომები
დაავადებას ახასიათებს:
· მუცლის ძლიერი ტკივილი;
· შეკრულობა;
· მუცლის კუნთების დაჭიმულობა;
· მუცლის შებერილობა;
· გულის რევა, ღებინება;
· საერთო სისუსტე;
· თავბრუსხვევა;
· სხეულის მაღალი ტემპერატურა;
· კანის სიფერმკრთალე;
· ტაქიკარდია.
დიაგნოსტიკა
პერიტონიტის დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-ქირურგი და ნიშნავს შემდეგ პროცედურებს:
· მუცლის ღრუს ორგანოების ულტრა-ბგერით გამოკვლევას;
· სისხლის საერთო ანალიზს;
· მუცლის ღრუს რენტგენოგრაფიას;
· რექტალურ, ვაგინალურ გამოკვლევას;
· მუცლის ღრუს პუნქციას;
· დიაგნოსტიკურ ლაპარასკოპიას.
მკურნალობა
ქირურგიული მკურნალობა მოიცავს:
· ლაპაროტომიას;
· პერიტონიტის წყაროს მოკვეთას;
· მუცლის ღრუს პოსტოპერაციულ სანაციას;
· თხელი ნაწლავის დეკომპრესიის უზრუნველყოფას.
კონსერვატიული მკურნალობა მოიცავს:
· ანტიბაქტერიულ პრეპარატებს;
· იმუნომაკორექტირებელ პრეპარატებს;
· ანტიქოლინესტრაზულ პრეპარატებს;
· ანტიქოლინერგიულ საშუალებებს;
· კალიუმის შემცველ პრეპარატებს;
· ფიზიოთერაპიულ პროცედურებს.
საშიშროება
თუ არ მოხდება დაავადების დროული და სათანადო მკურნალობა, შესაძლოა განვითარდეს ორგანიზმის ჩიქრით მოწამვლა და დადგეს ლიტალური შედეგი.
რისკის ჯგუფი
· ღვიძლის დაავადებების მქონე პირები;
· თირკმლის უკმარისობის მქონე პირები;
· კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის დაავადებების მქონე პირები.
პროფილაქტიკა
რეკომენდირებულია:
· ექიმ-გასტროენტეროლოგთან ყოველწლიური ვიზიტი;
· მუცლის ღრუს ორგანოების ტრავმებისგან თავის დაცვა.
