პარასკევი, ივნისი 26, 2026

მეცნიერებმა პრეპარატ ოზემპიკის პოტენციური ბუნებრივი ალტერნატივა აღმოაჩინეს

მეცნიერებმა პრეპარატ ოზემპიკის პოტენციური ბუნებრივი ალტერნატივა აღმოაჩინეს
#post_seo_title

მეცნიერებმა ახალი ბუნებრივი გზა აღმოაჩინეს, რომელიც შესაძლოა, სისხლში შაქრის დონისა და ტკბილეულის მიმართ მოთხოვნილების გაკონტროლებაში დაგვეხმაროს. ესაა პოტენციური შემცვლელი ისეთი მედიკამენტებისა, როგორიც ოზემპიკია.

ამ მიგნების საფუძველი ნაწლავის მიკრობი და მისი მიერ საჭმლის მონელების პროცესში წარმოქმნილი ნივთიერებებია.

რა როლი აქვს ნაწლავის მიკრობებს შაქრის დონის და ტკბილეულის მოთხოვნილების კონტროლში?

ჩინელი მეცნიერების მიერ ჩატარებული კვლევის მიხედვით, დიაბეტით დაავადებულ თაგვებში კონკრეტული მიკრობების ზრდამ ხელი შეუწყო გლუკაგონის მსგავს პეპტიდ-1-ის (GLP-1) გამოყოფას. ეს ჰორმონი ბუნებრივად ეხმარება სხეულს შაქრის დონის კონტროლში და პასუხისმგებელია ნაყროვანების განცდაზე. GLP-1-ის დონე, შესაძლოა, ნაწლავში მიკრობების გავლენით გაიზარდოს, რაც ადამიანების შაქრის დონის კონტროლში დაგვეხმარება.

როგორ მოქმედებს GLP-1 და მისი ადგილი დიაბეტის მართვაში?

მეორე ტიპის დიაბეტით დაავადებულ ადამიანებს ხშირად აღენიშნებათ GLP-1-ის არასრულფასოვანი ფუნქციონირება, რაც შაქრის დონის კონტროლს ართულებს. ამის გამო, მედიკამენტები, რომლებიც მსგავსი ეფექტის მქონე ჰორმონებს ასაზრდოებენ, ეფექტურად გამოიყენება დიაბეტის მართვისთვის. კვლევები კი იმაზე მუშაობს, თუ როგორ შეიძლება ორგანიზმმა თავად გაზარდოს GLP-1-ის დონე.

Bacteroides vulgatus და მისი როლი ტკბილეულის მიმართ მოთხოვნილების რეგულირებაში

მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ნაწლავის მიკრობი Bacteroides vulgatus და მისი მეტაბოლიტები შესაძლოა პასუხისმგებელნი იყვნენ ტკბილეულის მიმართ მოთხოვნილების რეგულირებაში. ექსპერიმენტებმა აჩვენა, როცა თაგვებს არ ჰქონდათ საკვები ცილა Ffar4-ის წარმოქმნის უნარი, B. vulgatus-ის რაოდენობა მცირდებოდა. ამან გამოიწვია FGF21 ჰორმონის ნაკლები გამოყოფა, რომელიც ტკბილეულისადმი სწრაფვას აკონტროლებს.

Ffar4-ის გენეტიკური მუტაცია და მისი გავლენა ტკბილეულის სურვილზე

კვლევებმა აჩვენა, რომ ადამიანები, რომელთაც ჰქონდათ Ffar4-ის გენეტიკური ვარიანტები, უფრო ძლიერი მოთხოვნილება ჰქონდათ ტკბილეულის მიმართ. ეს მიგნება შესაძლოა, იყოს ერთ-ერთი ფაქტორი, რომელიც დიაბეტის განვითარების რისკს აძლიერებს.

კვლევები და პერსპექტივები დიაბეტის პრევენციაში

მეცნიერებმა წარმატებით გამოიყენეს B. vulgatus-ის მეტაბოლიტი, რომელმაც GLP-1-ის სეკრეცია გააძლიერა და FGF21-ის გამოყოფა გაზარდა. ეს ორი ფაქტორი ერთობლივად ხელს უწყობს სისხლში შაქრის დონის კონტროლს და ტკბილეულის მიმართ ნაკლებ მოთხოვნილებას. მიუხედავად იმისა, რომ ეს შედეგები ჯერ მხოლოდ თაგვებზე განხორციელებულ ექსპერიმენტებში გამოიკვეთა, მეცნიერები დარწმუნებულნი არიან, რომ ამ კვლევამ შეუძლია მნიშვნელოვანი წვლილი შეიტანოს დიაბეტის პრევენციის სტრატეგიებში.

დასკვნა: რა მნიშვნელობა აქვს ნაწლავის მიკრობებს და კვლევებს შაქრის დონის კონტროლში?

ახალი კვლევა მნიშვენლოვან პერსპექტივას სთავაზობს დიაბეტის პრევენციას და შაქრის დონის კონტროლს. ნაყოფიერი აღმოჩენები ნაწლავის მიკრობების როლზე აჩვენებს, რომ შესაძლოა, ბუნებრივი გზებით მოხდეს შაქრის დონის რეგულირება და ტკბილეულის მიმართ მოთხოვნილების შემცირება, რაც არა მხოლოდ დიაბეტის, არამედ სხვა მეტაბოლური დაავადებების რისკს შეამცირებს.

ახალი ნაშრომი გამოცემაში Nature Microbiology გამოქვეყნდა.

გრიპის ლეტალური შემთხვევები საქართველოში – როგორ ავიცილოთ თავიდან?

გრიპის ლეტალური შემთხვევები საქართველოში – როგორ ავიცილოთ თავიდან?
გიორგი ფხაკაძე

გრიპის ლეტალური შემთხვევები საქართველოში – როგორ ავიცილოთ თავიდან?

საქართველოში გრიპის ვირუსის გამო ლეტალური შემთხვევები ფიქსირდება. უმეტესობა არ იყო ვაქცინირებულიდა დაავადება პნევმონიასა და სხვა გართულებებში გადაიზარდა.
პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე  გვირჩევს:
ჩაიტარეთ ვაქცინაცია დროულად – ვაქცინა სიცოცხლეს იცავს!
დაიცავით ჰიგიენა– ხელების ხშირი დაბანა.
არ დაელოდოთ სიმპტომების გაუარესებას – დროულად მიმართეთ ექიმს.
ვირუსების პიკს ელოდებიან იანვრის ბოლოსთვის.
აიღეთ პასუხისმგებლობა საკუთარ და გარშემომყოფთა ჯანმრთელობაზე!
შეიძლება იყოს 10 ადამიანი and ტექსტი გამოსახულება

მიტრალური სარქვლის პროლაფსი მოსახლეობის დაახლოებით 2%-5%-ს აქვს

მიტრალური სარქვლის პროლაფსი მოსახლეობის დაახლოებით 2%-5%-ს აქვს
#post_seo_title

მიტრალური სარქვლის პროლაფსი მოსახლეობის დაახლოებით 2%-5%-ს აქვს.

მიტრალური სარქვლის პროლაფსი ვითარდება, როცა გულის მარცხენა პარკუჭსა და წინაგულს შორის მდებარე სარქველი ბოლომდე არ იხურება.
•⁠ ⁠მიტრალური სარქვლის პროლაფსის ხშირი მიზეზია შემაერთებელქსოვილოვანი დაავადება;
•⁠ ⁠პაციენტთა უმრავლესობას ჩივილები არ აქვს. თუმცა, მიტრალური რეგურგიტაციის მძიმე შემთხვევები იწვევს ქოშინს, სუნთქვის უკმარისობას, დაღლილობასა და თავბრუსხვევას;
•⁠ ⁠მიტრალური სარქვლის პროლაფსის სიმპტომები განსხვავდება პაციენტებში. სიმპტომები ხშირად მსუბუქია და თანდათანობით ვითარდება. მაგალითად:
– სწრაფი, არარეგულარული გულისცემა– არითმია;
– თავბრუსხვევა, გულის წასვლის შეგრძნება;
– სუნთქვის გაძნელება, უკმარისობა, ხშირად დაწოლის ან ფიზიკური დატვირთვის დროს;
– დაღლილობა;
– ტკივილი გულმკერდის არეში;
– ⁠ინფექციური ენდოკარდიტი.
ექიმს პროლაფსის არსებობაზე ეჭვი მიაქვს ფიზიკური გასინჯვისას გულზე დამახასიათებელი შუილის მოსმენის შემთხვევაში. ეჭვის დასადასტურებლად ტარდება ექოკარდიოგრაფიული გამოკვლევა.
❕საჭიროების შემთხვევაში ინიშნება მკურნალობა.
ექიმთან ვიზიტის დასაჯავშნად დარეკეთ ცხელ ხაზზე 032 2 22 22 11

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციაში იმედოვნებენ, რომ აშშ ორგანიზაციიდან გასვლის გადაწყვეტილებას გადახედავს

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციაში იმედოვნებენ, რომ აშშ ორგანიზაციიდან გასვლის გადაწყვეტილებას გადახედავს
#post_seo_title

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია წუხს აშშ-ის პრეზიდენტის, დონალდ ტრამპის გადაწყვეტილების გამო, ქვეყანა ორგანიზაციიდან გავიდეს. ამის შესახებ ნათქვამია ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ გავრცელებულ განცხადებაში.

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია კრიტიკულ როლს ასრულებს მსოფლიოს მოსახლეობის ჯანდაცვისა და უსაფრთხოების დაცვაში, მათ შორის ამერიკელების, დაავადებების ძირეული მიზეზების აღმოფხვრით, უფრო ძლიერი ჯანდაცვის სისტემების შექმნით, ჯანდაცვის სფეროში საგანგებო სიტუაციების აღმოჩენით, პრევენციითა და მათზე რეაგირებით“, – ნათქვამია ორგანიზაციის განცხადებაში.

განცხადებაში აღნიშნულია, რომ აშშ ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის დამფუძნებელი წევრია. ათწლეულების განმავლობაში აშშ-მა და ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ უამრავი სიცოცხლე გადაარჩინეს და დაიცვეს ამერიკელები და სხვები ჯანმრთელობის საფრთხეებისგან.

„ჩვენ ვიმედოვნებთ, რომ აშშ გადახედავს გადაწყვეტილებას და მოუთმენლად ველოდებით კონსტრუქციულ დიალოგში ჩართვას აშშ-სა და ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციას შორის პარტნიორობის შესანარჩუნებლად მსოფლიო მასშტაბით მილიონობით ადამიანის ჯანმრთელობისთვის და კეთილდღეობისთვის“, – ნათქვამია განცხადებაში.

ცნობისთვის, ინაუგურაციის შემდეგ დონალდ ტრამპმა ხელი მოაწერა ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციიდან აშშ-ის გასვლის აღმასრულებელ განკარგულებას.

აშშ-მა ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია დატოვა – რა გავლენა ექნება ამ გადაწყვეტილებას?

აშშ-მა ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია დატოვა – რა გავლენა ექნება ამ გადაწყვეტილებას?
#post_seo_title

აშშ-მა ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია დატოვა – რა გავლენა ექნება ამ გადაწყვეტილებას?

21-ე საუკუნეში ჯანდაცვის სისტემის გლობალური მენეჯმენტი უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია (ჯანმო) ათწლეულებია, რაც პანდემიების, გლობალური კრიზისებისა და ჯანმრთელობის გაუმჯობესებისათვის ლიდერ ორგანიზაციად ითვლება. თუმცა, აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა ორგანიზაციის დატოვების განკარგულება გამოსცა, რაც მნიშვნელოვან სიგნალს უგზავნის საერთაშორისო საზოგადოებას. რა შეიძლება იყოს ამ გადაწყვეტილების რეალური მიზეზები და შედეგები?
ფონის ინფორმაცია
აშშ, როგორც ჯანმოს ყველაზე მსხვილი ფინანსური კონტრიბუტორი, ორგანიზაციის ბიუჯეტში მნიშვნელოვან როლს ასრულებდა. ოფიციალური ვაშინგტონის განმარტებით, ჯანმოს მიმართ უნდობლობა დაკავშირებულია კორონავირუსული პანდემიის მენეჯმენტის „არასწორ მიდგომასთან“ და ორგანიზაციის პოლიტიკურ მიუკერძოებლობასთან. მსგავსი ნაბიჯი პრეზიდენტ ტრამპს 2020 წელსაც გადადგმული ჰქონდა, თუმცა, ჯო ბაიდენის ადმინისტრაციამ ეს გადაწყვეტილება გააუქმა.
ჯანმოდან გასვლის არგუმენტები ძირითადად ფინანსურ და პოლიტიკურ საკითხებზე დაფუძნებული იყო, თუმცა ეს არა მხოლოდ აშშ-ს, არამედ მთლიანად გლობალურ საზოგადოებასაც აისახება.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის მოსაზრებები
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, აღნიშნავს:
„ჯანმოს დატოვება სერიოზულ გავლენას მოახდენს გლობალური ჯანმრთელობისთვის მნიშვნელოვანი საკითხების გადაწყვეტაზე. მიუხედავად იმისა, რომ ორგანიზაციას მრავალი გამოწვევა აქვს, მისი როლი პანდემიების და ჯანმრთელობის კრიზისების მართვაში შეუცვლელია. ჩვენი მიზანი უნდა იყოს ჯანმოს გაძლიერება და არა მისი ნგრევა.“
პროფესორი ფხაკაძე ხაზს უსვამს, რომ ჯანმოს მუშაობა მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ დიდ ქვეყნებში, არამედ განვითარებად რეგიონებშიც, სადაც ჯანდაცვის სისტემების მხარდაჭერა გადამწყვეტია.
როგორ აისახება ეს საქართველოზე?
ჯანმოს მიერ გაცემული რეკომენდაციები, პროგრამები და ფინანსური მხარდაჭერა, მათ შორის ვაქცინაციის პროგრამები და სურსათის უსაფრთხოება, მნიშვნელოვანი იყო საქართველოსთვის. თუ გლობალური თანამშრომლობა დასუსტდება, მცირე ქვეყნებს გაუჭირდებათ გლობალურ დონეზე ჯანმრთელობის პრობლემების მოგვარება.
„საქართველოში ჯანდაცვის სისტემამ ბოლო წლების განმავლობაში დიდი ნაბიჯები გადადგა, თუმცა საერთაშორისო თანამშრომლობა აუცილებელია ჩვენი პროგრესისთვის. ჯანმოს მსგავს ორგანიზაციებთან პარტნიორობა შესაძლებლობას გვაძლევს, ვიქონიოთ წვდომა ყველაზე თანამედროვე რეკომენდაციებსა და პრაქტიკებზე,“ – აღნიშნავს ფხაკაძე.
რა უნდა გაკეთდეს?
პროფესორი ფხაკაძე მოუწოდებს გლობალურ საზოგადოებას ჯანმოს რეფორმირებისკენ:
„ჯანმოს აქვს გამოწვევები, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ ორგანიზაციის სიძლიერე უნდა დავასუსტოთ. პირიქით, საჭიროა მისი რეფორმირება და გამჭვირვალობის გაზრდა. საქართველომ უნდა გააგრძელოს აქტიური მონაწილეობა გლობალურ ჯანმრთელობის პროცესებში და იყოს ინიციატივის ლიდერი რეგიონში.“
დასკვნა
აშშ-ის გადაწყვეტილება ჯანმოს დატოვების შესახებ გლობალურ დონეზე სერიოზულ დისკუსიას იწვევს. მნიშვნელოვანია, რომ მსოფლიო ერთობლივად იმუშაოს საერთაშორისო ორგანიზაციების გაძლიერებაზე და არა მათი დასუსტებაზე. საქართველოს მსგავს ქვეყნებს ჯანმოს მხარდაჭერა სჭირდებათ არა მხოლოდ პანდემიებთან გასამკლავებლად, არამედ ჯანმრთელობის გრძელვადიანი გამოწვევების გადასაჭრელადაც.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი. ის არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის დამოუკიდებელი ანგარიშვალდებულების პანელის ყოფილი წევრი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე, ჯანდაცვის სფეროში, მათ შორის საავადმყოფოების მართვის, ხარისხის გაუმჯობესების, კომპეტენციის სტანდარტებისა და საერთაშორისო ჯანდაცვის პროექტების განხორციელებაში.
ციტირებული წყაროები:
1. World Health Organization. “About WHO.” https://www.who.int/about, Accessed: January 21, 2025.
2. Centers for Disease Control and Prevention. “Global Health.” https://www.cdc.gov/globalhealth, Accessed: January 21, 2025.
3. United Nations. “Sustainable Development Goals and Global Health.” https://www.un.org/sustainabledevelopment/health, Accessed: January 21, 2025.
4. The White House. “Press Briefing on WHO Withdrawal.” https://www.whitehouse.gov/statements, Accessed: January 21, 2025.
5. BBC News. “US Withdraws from WHO.” https://www.bbc.com/news/world, Accessed: January 21, 2025.

ცნობისთვის, ინაუგურაციის შემდეგ დონალდ ტრამპმა ხელი მოაწერა ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციიდან აშშ-ის გასვლის აღმასრულებელ განკარგულებას.

„28 000 აბონენტს სახლში ჰქონდა ე.წ მკვლელი დანადგარი“ – ენერგოომბუდსმენის საგანგებო განცხადება

„28 000 აბონენტს სახლში ჰქონდა ე.წ მკვლელი დანადგარი“
#post_seo_title

შემოწმებული 300 000 აბონენტიდან 28 000 შემთხვევაში მომხმარებელთან ბუნებრივი აირის დანადგარი ჩაიხსნა. 28 ათას აბონენტს სახლში ჰქონდა ე.წ. მკვლელი დანადგარი, – ამის შესახებ ენერგოომბუდსმენის მოვალეობის შემსრულებელმა ნინო გულეიშვილმა პრესკონფერენციაზე განაცხადა.

ნინო გულეიშვილის თქმით, პოტენციური საშიშროება არსებობდა, რომ ე.წ. მკვლელ აპარატს დიდი ზიანი მიეყენებინა მომხმარებლისთვის.

„სოკარ ჯორჯია გაზმა” გადაამოწმა 300 ათასამდე აბონენტი, ამ 300 ათასი აბონენტიდან 28 000 შემთხვევაში მომხმარებელს ბუნებრივი აირის დანადგარი ჩაეხსნა. 28 ათას აბონენტს სახლში ჰქონდა ე.წ. მკვლელი დანადგარი. გვქონდა პოტენციური საშიშროება, რომ ამ დანადგარს ძალიან დიდი ზიანი მიეყენებინა მომხმარებლისთვის. ამას დამატებით, 6 ათას აბონენტთან გვქონდა ისეთი ვითარება, როდესაც შეუწყდათ ბუნებრივი აირის მიწოდება. გადავამოწმეთ, თუ ვინ იყვნენ ეს აბონენტები. კომპანიების განმარტებით, დანადგარის ჩახსნის მიუხედავად, ისევ დაგხვდათ დამონტაჟებული, რის გამოც შეუწყდათ გაზის მიწოდება. ზოგ შემთხვევაში კი მომხმარებელმა მოაწესრიგა დანადგარი”, – აღნიშნა გულეიშვილმა „მედიაცენტრ მთავარში”.

ვივამედის რადიოლოგიის სამსახურის ხელმძღვანელი მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი თინათინ წიქორიძე – რა არის აორტის ანევრიზმა და რამდენი სახისაა იგი?

ვივამედის რადიოლოგიის სამსახურის ხელმძღვანელი მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი თინათინ წიქორიძე - რა არის აორტის ანევრიზმა და რამდენი სახისაა იგი?
#post_seo_title

ვივამედის რადიოლოგიის სამსახურის ხელმძღვანელი მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი თინათინ წიქორიძე გვესაუბრება თემაზე:

რა არის აორტის ანევრიზმა და რამდენი სახისაა იგი?
აორტის ანევრიზმა საკმაოდ გავრცელებული დაავადებაა, რომელიც 65 წელს გადაცილებულ ყოველ მეოცე ადამიანში ვლინდება.განშრევებული ან გახეთქილი ანევრიზმა ადამიანისთვის სამწუხაროდ ხშირად ფატალურია. არსებობს აორტის დაზიანებული უბნის ხელოვნური სისხლძარღვთა პროტეზით ჩანაცვლება და საშიში გართულების თავიდან აცილება.
რა არის აორტა?
აორტა არის ყველაზე დიდი და მთავარი არტერია ადამიანის სხეულში. სისხლი აორტაში შედის გულიდან, შემდეგ, მრავალი არტერიული ტოტების მეშვეობით, ადამიანის ყველა ორგანოში. აორტა მიედინება გულიდან ზევით, ქმნის რკალს, შემდეგ ეშვება ქვემოთ, გადის გულმკერდის ღრუში (გულმკერდის აორტა) და მუცელში (მუცლის აორტა).თუ ანევრიზმის დიამეტრი 5 სმ-ზე მეტია, ასეთ შემთხვევაში,100 პაციენტიდან 25 პაციენტს ემუქრება ანევრიზმის გახეთქვა 8-9 წლის განმავლობაში. ამის რისკი იზრდება ანევრიზმის ზომასთან ერთად.
მცირე ანევრიზმის შემთხვევაში შესაძლოა ამ მომენტში ოპერაცია არ დაჭირდეს მაგრამ აუცილებელია პაციენტმა ყოველ 6 თვეში ერთხელ გაიაროს სხივური დიაგნოსტიკური გამოკვლევა. სიმპტომები :უმეტეს შემთხვევაში აორტის ანევრიზმული გაფართოვება შეიძლება ვითარდებოდეს რამდენიმე წელი, სანამ დაავადების რაიმე ნიშნები (სიმპტომები) გამოჩნდება. ანევრიზმის გამოვლინებები დამოკიდებულია აორტის რომელ მონაკვეთზეა დაზიანებული.
მუცლის აორტის ანევრიზმის სიმპტომები მოიცავს:
◦ პულსაციის შეგრძნებას მუცელში
◦ ყრუ მუცლის ტკივილს
◦ ზურგის ტკივილს
გულმკერდის აორტის ანევრიზმის სიმპტომები:
ტიპიური სიმპტომები მოიცავს ტკივილს (ჩვეულებრივ მაღალი ზურგის არეში), ხველას და ხიხინს. იშვიათ შემთხვევებში პაციენტს უვითარდება სისხლიანი ხველა სასუნთქ მილზე (ტრაქეაზე) ან ახლომდებარე სასუნთქ გზებზე ზეწოლის ან ეროზიის გამო.
აორტის CT-ის ძირითადი ჩვენებაა აორტის თანდაყოლილი და შეძენილი დაავადებები, როგორიცაა:
◦ აორტის ანევრიზმა
◦ აორტის დისექცია
◦ ინტრამურალური ჰემატომა
◦ აორტის კოარქტაცია ან განვითარების
სხვა ანომალიები
◦ აორტის განშრევება
◦ აორტის ანთებითი დაავადებები
◦ აორტაზე სხვადასხვა
რეკონსტრუქციული ოპერაციების შემდგომ მდგომარეობა ჩვენს განყოფილებაში შესაძლებელია როგორც ცალკე გულმკერდის აორტის და მისი ტოტების , ისევე მთლიანი აორტის დიაგნოსტიკური გამოკვლევის ჩატარება.

ბოთლის წყალი: ნამდვილად უსაფრთხოა თუ უბრალოდ ფასი დამატებით ხარისხზე?

დღეს ბოთლის წყლის მოხმარება მზარდი ტენდენციაა მთელ მსოფლიოში, მათ შორის საქართველოშიც.
#post_seo_title

ბოთლის წყალი: ნამდვილად უსაფრთხოა თუ უბრალოდ ფასი დამატებით ხარისხზე?

ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
დღეს ბოთლის წყლის მოხმარება მზარდი ტენდენციაა მთელ მსოფლიოში, მათ შორის საქართველოშიც. ბევრისთვის ბოთლის წყალი სიმბოლოა სისუფთავის, ხარისხისა და ჯანმრთელობის დაცვის, თუმცა, უნდა დავფიქრდეთ – რა ვყიდულობთ სინამდვილეში?
ბოთლის წყლის რეალური სურათი
ბოთლის წყლის ბაზარი გლობალურად მილიარდობით დოლარად ფასდება. 2021 წელს მსოფლიო ბაზრის ღირებულებამ 300 მილიარდ დოლარს გადააჭარბა (1). თუმცა, კვლევები ცხადყოფს, რომ ბოთლის წყალი ხშირად არ არის ბევრად უფრო სუფთა, ვიდრე ონკანის წყალი.
„ბოთლის წყლის შეძენისას ხშირად ვიხდით არა წყლის ხარისხისთვის, არამედ მისი შეფუთვისა და მარკეტინგისთვის. საჭიროა გავითვალისწინოთ, რომ ზოგიერთი ბოთლის წყალი, რეალურად, ონკანის წყლის გადამუშავებული ვარიანტია,“ – აღნიშნავს პროფესორი გიორგი ფხაკაძე.
პოტენციური რისკები ბოთლის წყალში
1. მიკროპლასტიკები:
კვლევებმა აჩვენა, რომ ბოთლის წყლის 90%-ზე მეტი მიკროპლასტიკების ნაწილაკებს შეიცავს. ეს ნაწილაკები შეიძლება მოხვდეს ორგანიზმში და სერიოზული გავლენა იქონიოს ჯანმრთელობაზე (2).
2. ქიმიური დამაბინძურებლები:
ბოთლის წყალში ზოგჯერ აღმოჩენილია ისეთი ქიმიური ნივთიერებები, როგორიცაა ბისფენოლი A (BPA), რომელიც დაკავშირებულია ენდოკრინულ დარღვევებთან (3).
3. გარემოს დაცვითი საკითხები:
ბოთლის პლასტმასის წარმოება და გადამუშავება დიდ ზიანს აყენებს გარემოს. საქართველოში, ყოველწლიურად, მილიონობით პლასტმასის ბოთლი ნაგავსაყრელებზე ხვდება, რაც მდგრადობის სერიოზული გამოწვევაა (4).
ონკანის წყალი საქართველოში
საქართველოში ონკანის წყლის ხარისხი ხშირად არ განიხილება. პროფესორი ფხაკაძე აღნიშნავს:
„ონკანის წყალი, ხშირ შემთხვევაში, უსაფრთხოა სასმელად, თუმცა საჭიროა მისი პერიოდული კონტროლი და საზოგადოებაში ცნობიერების ამაღლება. საქართველოში ონკანის წყლის ანალიზი უნდა გახდეს უფრო ხელმისაწვდომი და გამჭვირვალე.“
როგორ უნდა შევინარჩუნოთ ჯანმრთელობა და გარემო?
1. გადავამოწმოთ წყლის წყაროები: ბოთლის ან ონკანის წყლის მოხმარებისას მნიშვნელოვანია გავიგოთ, საიდან მოდის ეს წყალი.
2. გავზარდოთ ონკანის წყლის ნდობა: ვთხოვოთ ადგილობრივ მთავრობას რეგულარული კონტროლისა და გამჭვირვალობის უზრუნველყოფა.
3. ვამციროთ პლასტმასის მოხმარება: გამოვიყენოთ მრავალჯერადი წყლის ბოთლები და ავირიდოთ ერთჯერადი პლასტმასის გამოყენება.
გლობალური და ადგილობრივი სტატისტიკა
გლობალური მონაცემებით, ყოველწლიურად 500 მილიარდზე მეტი პლასტმასის ბოთლი იწარმოება, რომელთაგან მხოლოდ 9% გადამუშავდება (5). საქართველოში მსგავსი სტატისტიკა ჯერ არ არსებობს, თუმცა ადგილობრივი კვლევები აჩვენებს, რომ ქალაქის მოსახლეობის დიდი ნაწილი ონკანის წყალს ბოთლის წყლით ანაცვლებს, რაც მიუთითებს საზოგადოებაში სანდოობის ნაკლებობაზე.
დასკვნა
ბოთლის წყალი ხშირად წარმოდგენილია როგორც ჯანმრთელობისთვის უკეთესი არჩევანი, თუმცა რეალური სურათი შესაძლოა სრულიად განსხვავებული იყოს. საქართველოში საჭიროა წყალმომარაგების ხარისხის კონტროლი და საზოგადოების უკეთ ინფორმირება.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, როგორც ჯანდაცვის სისტემის აქტიური მხარდამჭერი, განაგრძობს საზოგადოებრივი ცნობიერების ამაღლებას და მდგრადი ჯანდაცვის პრინციპების პოპულარიზაციას. მისი სიტყვებით: „ჩვენ უნდა ვიზრუნოთ არა მხოლოდ ჩვენს ჯანმრთელობაზე, არამედ გარემოზე, რომელიც ჩვენი საერთო სახლია.“
წყაროები:
1. World Health Organization. Guidelines for Drinking-water Quality. 2021. https://www.who.int/publications/i/item/9789241549950
2. Orb Media. Plus Plastic: Microplastics Found in Global Bottled Water. 2020. https://orbmedia.org/…/plus-plastic-microplastics-found-in…
3. US Food and Drug Administration (FDA). Bisphenol A (BPA): Use in Food Contact Application. 2022. https://www.fda.gov/…/food-additives-petitions/bisphenol-bpa
4. UN Environment Programme. Plastic Pollution in the Global Environment. 2022. https://www.unep.org/resources/report/plastic-pollution
5. National Geographic. The World’s Plastic Pollution Crisis Explained. 2023. https://www.nationalgeographic.com/…/arti…/plastic-pollution

გადანერგვის შემდეგ მიღებული ახალი ცხოვრება: გულში დამალული მეხსიერება

გადანერგვის შემდეგ მიღებული ახალი ცხოვრება: გულში დამალული მეხსიერება
#post_seo_title

გადანერგვის შემდეგ მიღებული ახალი ცხოვრება: გულში დამალული მეხსიერება.

ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
გულს იდუმალი ძალა აქვს – მისი ფიზიოლოგიური მნიშვნელობა ყველასთვის ცნობილია, მაგრამ რას უნდა ველოდოთ მაშინ, როდესაც სხვა ადამიანის გული ჩვენს სხეულში იწყებს მუშაობას? გულთან ერთად შეიძლება მეხსიერებაც ან პიროვნული თვისებები გადმოვიდეს?
ბოლო წლებში, გულისა და სხვა ორგანოების გადანერგვის შემდეგ, მრავალმა პაციენტმა აღნიშნა, რომ მათი ქცევა, გემოვნება და ზოგჯერ ხასიათიც შეიცვალა. ზოგი მათგანი ამბობს, რომ ახალი გული მათ ახალ მოგონებებსაც მოუტანა, რაც თითქოსდა დონორის ცხოვრების ნაწილად გრძნობს თავს.
საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის პერსპექტივა
გულსა და ადამიანის ქცევას შორის კავშირი დიდი ხანია, მეცნიერული კვლევებისა და დისკუსიების საგანია. ორგანოების გადანერგვა მკურნალობის მნიშვნელოვან საშუალებას წარმოადგენს და მრავალი სიცოცხლის გადარჩენაში მნიშვნელოვან როლს ასრულებს. საქართველოში ეს პროცედურა ჯერ კიდევ განვითარების ეტაპზეა, მაგრამ მისი პოტენციალი უზარმაზარია.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე აღნიშნავს:
“ორგანოების გადანერგვა არა მხოლოდ ფიზიკური გადარჩენაა, არამედ ადამიანის ცხოვრების ხარისხის გაუმჯობესების შანსიც. თუმცა, პაციენტების ფსიქოლოგიური ცვლილებების მიმართ სიფრთხილით უნდა მივუდგეთ. საჭიროა მეტი კვლევა იმის გასარკვევად, თუ რამდენად მნიშვნელოვანია დონორის პიროვნული თვისებები ამ პროცესში.”
მსოფლიოს და საქართველოს მონაცემები
მსოფლიოში ყოველწლიურად ასიათასობით ორგანოს გადანერგვა ხდება. მაგალითად, აშშ-ში 2024 წელს ჩატარდა 39,000-ზე მეტი ორგანოს გადანერგვა (1). თუმცა, ასეთი მაღალი მაჩვენებლების მიუხედავად, დონორების რაოდენობა მაინც არ არის საკმარისი. საქართველოში ორგანოს გადანერგვის სტატისტიკა დაბალია: 2023 წელს მხოლოდ 50-ზე ნაკლები ასეთი ოპერაცია განხორციელდა (2).
რა ამბობს მეცნიერება?
ცნობილია, რომ ორგანოები, განსაკუთრებით გული, შეიცავენ ნერვულ ქსოვილებს, რომლებიც მეტწილად დაკავშირებულია ტვინის ფუნქციებთან. ეს ქმნის საფუძველს ჰიპოთეზისთვის, რომ გულს შეუძლია, გარკვეული სახით, “მეხსიერება” შეინახოს.
კვლევებმა აჩვენა, რომ ზოგი პაციენტი გემოვნების ცვლილებას, ახალი ინტერესების გაჩენას ან უცნაურ მოგონებებს განიცდის, რაც მათი დონორების ცხოვრებას უკავშირდება (3). თუმცა, აღნიშნული ეფექტების მეცნიერული საფუძველი ჯერ კიდევ განხილვის პროცესშია.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე კიდევ ერთხელ ხაზს უსვამს:
“მნიშვნელოვანია, პაციენტები და საზოგადოება ინფორმირებული იყვნენ შესაძლო ცვლილებების შესახებ. ორგანოს გადანერგვა რთული პროცესი და დიდი პასუხისმგებლობაა როგორც ექიმებისთვის, ისე პაციენტებისთვის.”
რა უნდა ვიცოდეთ საქართველოში?
ორგანოების გადანერგვა საქართველოში განვითარების საწყის ეტაპზეა და საჭიროა საზოგადოებრივი ცნობიერების ამაღლება. ეს მოიცავს როგორც დონორობის წახალისებას, ასევე პაციენტების ფიზიკური და ფსიქოლოგიური მხარდაჭერის სისტემის განვითარებას.
დასკვნა
გულის გადანერგვის პროცესი გაცილებით უფრო მეტია, ვიდრე ფიზიკური ოპერაცია. ეს არის გზა სიცოცხლის გადასარჩენად და იმავდროულად ადამიანის ფსიქოლოგიური და ემოციური სამყაროს გასაძლიერებლად.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი, აქტიურად მუშაობს საქართველოში ჯანდაცვის სისტემის გაუმჯობესებისთვის. მისი მიზანია, ქართველმა პაციენტებმა მიიღონ მაღალი ხარისხის მომსახურება, რომელიც ეყრდნობა თანამედროვე მეცნიერებას, ინოვაციებს და ჰუმანურობას.
References:
1. Organ Procurement and Transplantation Network. National Data. Available at: https://optn.transplant.hrsa.gov
2. საქართველოს ორგანოების გადანერგვის ცენტრი. 2023 წლის ანგარიში.
3. Pearsall P, Schwartz G, Russek L. Changes in Heart Transplant Recipients. Journal of Medicine and Health Research. 2020.

ივანე ჩხაიძე მშობლებს აფრთხილებს

„ეს არის უნივერსალური რეკომენდაცია, რომელიც ვირუსის დროს უნდა გავითვალისწინოთ“ - ივანე ჩხაიძე
#post_seo_title

ყივანახველას შემთხვევების მატება და გამოტოვებული ვაქცინები: როგორ განვახორციელოთ დაგვიანებული ვაქცინაცია

საქართველოში ყივანახველას შემთხვევების რაოდენობა 2024 წელს მნიშვნელოვნად გაიზარდა, რაც დაკავშირებულია გამოტოვებულ ვაქცინებთან. ათასობით ბავშვი რჩება აუცრელი, რაც სერიოზულ საფრთხეს წარმოადგენს მათი ჯანმრთელობისთვის. სპეციალისტების აზრით, პანდემიის პერიოდში ვაქცინაციის განაკვეთი შემცირდა, რამაც გამოიწვია სხვადასხვა ვირუსული დაავადებების ზრდა, მათ შორის – ყივანახველა, წითელა, წითურა და ყბაყურა.

თუ თქვენი შვილი ვერ დაეწია ვაქცინაციის კალენდარს, ნუ ინერვიულებთ!

როგორც იაშვილის სახელობის ბავშვთა საავადმყოფოს სამედიცინო დირექტორი, პროფესორი ივანე ჩხაიძე აცხადებს, ვაქცინაციის გადაცილება არ ნიშნავს, რომ ამით აუცილებელია იმუნიზაცია უარყოფილი იყოს. პირიქით, ვაქცინაცია ყოველთვის შესაძლებელია, მიუხედავად იმისა, თუ რომელ ეტაპზე დარჩა ბავშვი ან ზრდასრული პირი ვაქცინაციის კალენდარში.

როგორ დავგეგმოთ დაგვიანებული ვაქცინაცია?

იმისათვის, რომ ბავშვმა ან ოჯახის სხვა წევრმა მიიღოს გამოტოვებული ვაქცინები, მნიშვნელოვანია დროულად მიმართოთ იმუნიზაციის ექიმს. სპეციალისტი შეძლებს ინდივიდუალურად მოარგოს ვაქცინაციის კალენდარი და საჭირო ვაქცინები გაკეთდეს. თითქმის ყველა ვაქცინას გაკეთება შეიძლება მოგვიანებით, გამოტოვებული ვაქცინები კი შესაძლოა რამდენიმე სესიად გაკეთდეს.

რატომ არის მნიშვნელოვანია ვაქცინაციის გაკეთება?

ყივანახველას და სხვა ვირუსული დაავადებების გავრცელებამ შეიძლება გამოიწვიოს სერიოზული გართულებები, რომლებიც სიცოცხლისთვის საშიში იქნება. სწორედ ამიტომ, ვაქცინაცია არის მნიშვნელოვანი ნაბიჯი ბავშვების და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის დაცვის მიმართულებით.

 ვაქცინაცია არასოდეს არის გვიან!

ვაქცინაცია მნიშვნელოვან როლს თამაშობს, რათა დაცული იყოს ბავშვები ყივანახველას, წითელას, წითურასა და ყბაყურას გამომწვევი ვირუსებისგან. არ აქვს მნიშვნელობა, თუ რამდენი დრო გავიდა ვაქცინაციის კალენდარიდან, აუცილებელია სერიოზულად მოეკიდოთ იმუნიზაციის პროცესს.

საუბარია მთელ ოჯახზე – ვაქცინაცია არ არის მხოლოდ ბავშვებისთვის!

თუ თქვენმა შვილმა ან ოჯახის სხვა წევრმა გამოტოვა ვაქცინაცია, ნუ დაუშვებთ იმას, რომ ჯანმრთელობის რისკი გაიზრდება. დროული მოქმედებით შესაძლებელია ყველა გამოტოვებული ვაქცინის ჩატარება, რაც მნიშვნელოვნად შეამცირებს სერიოზულ დაავადებათა განვითარების ალბათობას.

დროული ვაქცინაცია: როგორ და სად?

თქვენ შეგიძლიათ მიმართოთ ვაქცინაციის კაბინეტს, სადაც სპეციალისტები დაგეხმარებიან თქვენს შვილსა და ოჯახის სხვა წევრებს.

ნუ გადადებთ თქვენი ოჯახის ჯანმრთელობას!

თქვენი შვილი ან ოჯახის სხვა წევრი შეიძლება იყოს იმუნიზაციის აუცილებელი სარეაბილიტაციო ეტაპზე. მიმართეთ ვაქცინაციის კაბინეტს და მიიღეთ საჭირო ვაქცინები და შანსი, რომ თავიდან აიცილოთ დაავადებების რისკები. როდესაც ვაქცინაციის დრო მოვა, ნუ დაკარგავთ შანსს.

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
კითხვა 1 / 1
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
Verified by MonsterInsights