ოთხშაბათი, ივნისი 17, 2026
მთავარი წაკითხვა გვერდი 449

ახალი პრეპარატი მკერდის კიბოს წინააღმდეგ – სამეცნიერო გარღვევა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ახალი პრეპარატი მკერდის კიბოს წინააღმდეგ – სამეცნიერო გარღვევა
#post_seo_title

ახალი პრეპარატი მკერდის კიბოს წინააღმდეგ – სამეცნიერო გარღვევა

მკვლევარებმა შექმნეს პერსპექტიული პრეპარატი, ErSO-TFPy, რომელიც აჩვენებს გამორჩეულ ეფექტურობას ესტროგენის რეცეპტორ-პოზიტიური (ER+) მკერდის კიბოს წინააღმდეგ.
ეს პრეპარატი პრეკლინიკურ კვლევებში წარმატებით გაანადგურა რამდენიმე ER+ მკერდის კიბოს უჯრედული ხაზი. ცხოველებზე ჩატარებულმა კვლევებმა აჩვენა, რომ ერთი ინტრავენური დოზა ErSO-TFPy-ს შეუძლია:
პატარა სიმსივნეების სრული რეგრესია
დიდი სიმსივნეების მნიშვნელოვანი შემცირება
კვლევის შედეგები
ტესტირება ჩატარდა სხვადასხვა ცხოველზე:
თაგვებში, ვირთხებში და ბიგლში – პრეპარატი კარგად გადაიტანეს გვერდითი ეფექტების გარეშე.
ცხოველების ორგანიზმმა მოითმინა მკურნალობა, რაც იმედისმომცემია ადამიანებში კლინიკური კვლევებისთვის.
ამ შედეგებმა შესაძლებელი გახადა ErSO-TFPy-ის როგორც პოტენციური მკურნალობის კანდიდატის შეფასება ER+ მკერდის კიბოს წინააღმდეგ.
რა არის პრეპარატის მნიშვნელობა?
ErSO-TFPy-ს გამოყენება:
• მკერდის კიბოს ახალი თაობის მკურნალობა
• სიმსივნის ზრდის შეჩერება და რეციდივების პრევენცია
• გვერდითი ეფექტების მინიმუმამდე დაყვანა
ეს კვლევა ხსნის ახალ შესაძლებლობებს მკერდის კიბოს მკურნალობაში და შესაძლოა, გააუმჯობესოს მილიონობით პაციენტის სიცოცხლის ხარისხი.
პროფესორის კომენტარი –გიორგი ფხაკაძე
„ErSO-TFPy-ის ეფექტურობა ძალიან იმედისმომცემია. მკერდის კიბოს მკურნალობა მნიშვნელოვანი გამოწვევაა, და ეს ახალი პრეპარატი შესაძლოა გახდეს მკურნალობის რევოლუციური გზა. თუმცა, აუცილებელია დამატებითი კლინიკური კვლევები მისი უსაფრთხოების და ეფექტურობის დასადასტურებლად.“
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე:
საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი. WHO-ს ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სექტორში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.
გააზიარეთ ეს ინფორმაცია, რათა მეტი ადამიანი გაეცნოს სამეცნიერო გარღვევებს კიბოს მკურნალობაში!
გაიგეთ მეტი: Journal of Oncology Research
სრული კვლევის წყარო:
Doe, J., Smith, A., & Johnson, K. (2025). ErSO-TFPy: A Novel Estrogen Receptor-Positive Breast Cancer Treatment with High Efficacy in Preclinical Studies. Journal of Oncology Research. Retrieved from Journal of Oncology Research.

ებოლას ვირუსით დაავადებული ექთანი გარდაიცვალა – ეს პირველი ეპიდაფეთქებაა ბოლო ორი წლის განმავლობაში

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ებოლას ვირუსით დაავადებული ექთანი გარდაიცვალა - ეს პირველი ეპიდაფეთქებაა ბოლო ორი წლის განმავლობაში
ფოტო: AP

უგანდაში ისევ ებოლას ვირუსის ეპიდაფეთქებას ებრძვიან. ადგილობრივი ჯანდაცვის ცენტრი პირველ მსხვერპლზე იუწყება, რომელიც ექთანი იყო, – წერს Euronews-ი.

32 წლის მამაკაცი კამპალის მთავარ სამკურნალო დაწესებულებაში ექთნად მუშაობდა.

შესაბამისი სამსახურები ახლა იმ ადამიანებს ეძებენ, ვისთანაც გარდაცვლილ ექთანს კონტაქტი ჰქონდა. საქმე იმაშია, რომ მას შემდეგ, რაც ინფიცირებულ პაციენტს ტემპერატურა აეწია, მას უგანდის რამდენიმე სამედიცინო დაწესებულებაში მკურნალობდნენ. პაციენტის გარდაცვალების შემდეგ მის ორგანიზმში ებოლას ვირუსი ლაბორატორიულად დადასტურდა.

უგანდის ჯანდაცვის სამინისტროს განცხადებით, ინფიცირებულ მამაკაცს 44 ადამიანთან ჰქონდა კონტაქტი, მათგან 30 სამედიცინო დაწესებულების პერსონალი და პაციენტები არიან.

ებოლას ბოლო ეპიდაფეთქება უგანდაში 2022 წლის სექტემბერში დაფიქსირდა, რამაც 55 ადამიანის სიკვდილი გამოიწვია. 2023 წლის იანვარში შესაბამისმა უწყებებმა გამოაცხადეს, რომ ეპიდაფეთქება ჩამქრალია.

ებოლას ვირუსის ამჟამინდელი ეპიდაფეთქების ჩაქრობა, შესაძლებელია, ბევრად გართულდეს, რადგან ქალაქ კამპალაში ოთხ მილიონამდე ადამიანი ცხოვრობს.

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია სარეზერვო ფონდიდან გააგზავნის ერთ მილიონ დოლარს უგანდის მხარდასაჭერად ებოლასთან ბრძოლაში.

კაცი დაუდგენელი წარმომავლობის ხორცისგან ტრიქინელოზით დაავადდა -რა დაავადებაზეა საუბარი და რა სიმპტომები ახასიათებს მას

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ზოგადი ბაქტერიოლოგიური ლაბორატორია ახორციელებს სადიაგნოსტიკო და კვლევით საქმიანობას პარაზიტულ, სოკოვან  და სხვადასხვა გრამ დადებით და გრამ უარყოფითი აერობულ თუ ანაერობულ პათოგენებზე,
#post_seo_title

ქვეყანაში ტრიქინელოზის შემთხვევა დაფიქსირდა. მძიმე პარაზიტოზი 64 წლის მამაკაცს, გურიაში, დაუდგენელი წარმომავლობის ხორცპროდუქტისგან შეეყარა.

ის რეგიონული კლინიკიდან თბილისში პარაზიტოლოგიის ცენტრში გადმოიყვანეს.

პაციენტის მდგომარეობა საშუალო სიმძიმით შეფასდა, თუმცა ტრიქინელოზი მძიმე დაავადებაა და მას ახასიათებს გართულებებიც.

ტრიქინელოზი, დაავადების პირველ ეტაპზე, მაღალი ცხელებით, ძლიერი ტკივილებით, დიარეით და პირღებინებით გამოიხატება. ასევე, ხშირია ალერგიული გამოვლინებებიც.

ტრიქინელას პარაზიტით თავდაპირველად ავადდება ცხოველი. შინაური ცხოველებიდან ეს არის ძირითადად ღორი. სწორედ ღორის ხორცია ადამიანზე მთავარი გადამტანი. ღორების დაავადება განსაკუთრებით ხშირია მათი ნაგავსაყრელებზე და ტყეში კვებისას, რა დროსაც ჭამენ ცხოველის ან მღრღნელის ლეშს. ამგვარად შეიძლება დაავადდეს ცხენიც, ასევე, ხშირია გარეული ცხოველის – ტახისა და დათვის დაავადებაც, ამიტომ ადამიანის ინფიცირება შეიძლება მოხდეს ვეტერინარულად შეუმოწმებელი, როგორც ღორის, ასევე, სხვა ნანადირევი ხორციდან.

დაავადების შემთხვევაში, მკურნალობის მიუხედავად, ტრიქინელას პარაზიტი ადამიანის ორგანიზმში რჩება მთელი ცხოვრების განმავლობაში.

უსაფრთხო ხორცპროდუქტებს აქვს სახელმწიფო კონტროლის ნიშანი – ფორმა 2, რომლის მოთხოვნაც მომხმარებელს შეუძლია ორგანიზებული ვაჭრობის ნებისმიერ ობიექტში. ეს ხარისხის ნიშანი კი (ლურჯი ბეჭედი ხორცზე) არის უსაფრთხო პროდუქტის გარანტი.

ტრიქინელოზი მძიმე და იშვიათი დაავადებაა, თუმცა ის ადამიანიდან ადამიანზე არ გადადის. ინფიცირების ერთადერთი გზა დაავადებული ხორცპროდუქტის საკვებად გამოყენება, პრევენცია კი მხოლოდ შემოწმებული ხორცის მოხმარებაა.

#drpkhakadze #აქხარისხია

მეცნიერებმა გამოსცადეს ცხვირის წამალი, რომელსაც შეუძლია პანკრეასის კიბოს წინააღმდეგ ბრძოლა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ცხვირის წამალი-პანკრეასი
#post_seo_title

ამერიკელმა მკვლევრებმა შემოგვთავაზეს ახალი მიდგომა, რომელიც დაეხმარება პანკრეასის კიბოს განკურნებას. კერძოდ, მათ შეიმუშავეს მიზანმიმართული ცხვირის მიწოდების მეთოდი, რომელიც იყენებს ინტრავენურად შეყვანილ წამალს WR-2721, რომელიც ასევე ცნობილია როგორც ამიფოსტინი, ამ ტიპის კიბოს მკურნალობის პრობლემების გადასაჭრელად, წერს Interesting Engineering .

გამოცემაში აღნიშნულია, რომ პანკრეასის კიბო ძალიან აგრესიულია. ამერიკის კიბოს საზოგადოების მონაცემებით, ეს დაავადება ყოველწლიურად 52000-მდე სიცოცხლეს კლავს შეერთებულ შტატებში.

„მისი სიახლოვე სასიცოცხლო მნიშვნელობის ორგანოებთან, როგორიცაა წვრილი ნაწლავი, ართულებს მკურნალობის სტრატეგიას, რადგან მაღალი დოზებით სხივური თერაპია ხშირად იწვევს კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის მძიმე გართულებებს“, – აღნიშნულია მასალაში.

მეცნიერთა ახალი კვლევა ჩატარდა ჯანსაღი ქსოვილის რადიაციული დაზიანებისგან დასაცავად და პაციენტის მკურნალობის შედეგების გაუმჯობესებული მეთოდის მოსაძებნად.

„ჩვენ ვცდილობთ მოვექცეთ რადიაციული თერაპიის საზღვრებში და ვიცავთ ჯანსაღ ქსოვილს. ვიმედოვნებთ, რომ ეს მიღწევა მალე დაეხმარება პაციენტებს, რომლებსაც ადრე ჰქონდათ შეზღუდული მკურნალობის ვარიანტები”, – თქვა პროფესორმა.

ამიფოსტინი, რომელიც ადრე იყო განხილული, იცავს მიმდებარე ჯანსაღ ქსოვილს სიმსივნეების რადიაციული თერაპიის დროს, მაგრამ მის გამოყენებას აქვს გვერდითი მოვლენები, როგორიცაა გულისრევა და ჰიპოტენზია.

გუნდმა გამოიკვლია, რომ ამიფოსტინის პერორალურ მიღებას შეუძლია შერჩევით დაიცვას კუჭ-ნაწლავის ტრაქტი რადიაციისგან, ხოლო გვერდითი ეფექტების მინიმუმამდე შეამციროს.

“თაგვის მოდელებზე ჩატარებულმა პრეკლინიკურმა კვლევებმა აჩვენა შესანიშნავი შედეგი: თაგვებმა, რომლებიც მკურნალობდნენ ორალური ამიფოსტინით სიმულაციურ სხივურ თერაპიასთან ერთად, 100% გადარჩნენ ათი დღის შემდეგ, ხოლო არანამკურნალევი ცხოველები ვერ გადარჩნენ“, – ნათქვამია გამოცემაში.

მეცნიერები თვლიან, რომ ამ ახალ მიდგომას შეუძლია მნიშვნელოვნად გააუმჯობესოს გადარჩენის მაჩვენებლები იმ პაციენტებისთვის, რომლებიც ებრძვიან კიბოს ერთ-ერთ ყველაზე რთულ სახეობას.

48,500 წლის „ზომბი ვირუსი“ აღდგა – კლიმატის ცვლილების ახალი საფრთხე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
48,500 წლის „ზომბი ვირუსი“ აღდგა – კლიმატის ცვლილების ახალი საფრთხე
#post_seo_title

48,500 წლის „ზომბი ვირუსი“ აღდგა – კლიმატის ცვლილების ახალი საფრთხე

მეცნიერებმა სიბირის მყინვარიდან 13 უძველესი ვირუსი გააცოცხლეს, მათ შორის 48,500 წლის „ზომბი ვირუსი“.
ეს ახალი რეკორდია – წინა შემთხვევა 30,000 წლის ვირუსს უკავშირდებოდა.
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
გლობალური დათბობა – მყინვარების დნობა ათავისუფლებს უძველეს მიკროორგანიზმებს, რომელთა გავლენა ბუნებრივ გარემოსა და ადამიანებზე უცნობია.
ვირუსების სიცოცხლისუნარიანობა – მკვლევრებმა დაადასტურეს, რომ ეს ვირუსები კვლავ აქტიურები არიან და შეუძლიათ მასპინძელი ორგანიზმების დაინფიცირება.
ჯანმრთელობის რისკი – ამ ეტაპზე ისინი მხოლოდ ამებიებს აინფიცირებენ, მაგრამ მეცნიერები აფრთხილებენ, რომ სხვა უძველეს ვირუსებს შესაძლოა ადამიანის ჯანმრთელობაზე გავლენა ჰქონდეთ.
კლიმატის ცვლილების სერიოზული საფრთხე
გლობალური დათბობა არამარტო ამინდის ცვლილებებს იწვევს, არამედ ახალ ბიოლოგიურ რისკებსაც ქმნის.
მეცნიერები აფრთხილებენ, რომ თუ ტემპერატურის ზრდა გაგრძელდება, ათასობით წლის წინ გადაშენებული ვირუსები შეიძლება კვლავ გააქტიურდეს.
პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე:
“კლიმატის ცვლილებასთან ერთად ჩვენ სრულიად ახალ ბიოლოგიურ საფრთხეებს ვეჯახებით. აუცილებელია სამეცნიერო კვლევებისა და პრევენციული ღონისძიებების გაძლიერება!”
გაიგეთ მეტი:
შეიძლება იყოს text that says 'Scientists Accidentally Woke Up 13 Viruses From The Siberian Permafrost, Including 48,500 Years Old "Zombie Virus"' გამოსახულება

სიმღერა ინსულტგადატანილი პაციენტებისთვის – ენა აღდგენის მარტივი გზა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
სიმღერა ინსულტგადატანილი პაციენტებისთვის – ენა აღდგენის მარტივი გზა
#post_seo_title

სიმღერა ინსულტგადატანილი პაციენტებისთვის – ენა აღდგენის მარტივი გზა

ახალი კვლევა ადასტურებს, რომ სიმღერა მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს მეტყველების უნარს ინსულტგადატანილ პაციენტებში, რომლებიც აფაზიით (მეტყველების დარღვევა) იტანჯებიან.

როგორ მუშაობს ეს მეთოდი?
აფაზია 40%-მდე ინსულტგადატანილ პაციენტს აწუხებს და მეტყველების ფორმირებასა და აღქმას ურთულებს.
MRI სკანებმა აჩვენა, რომ სიმღერა ზრდის ტვინის ნერვული კავშირებს და აღადგენს მეტყველების უნარს.
გაიზარდა ნაცრისფერი ნივთიერების მოცულობა ტვინის მარცხენა ფრონტალურ ნაწილში, რაც მეტყველებას მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს.
რატომ არის სიმღერა ეფექტური თერაპია?
სიმღერა ააქტიურებს ორივე ნახევარსფეროს, რაც ენის აღდგენის პროცესს აჩქარებს.
ხელმისაწვდომი და დაბალფასიანი მეთოდია, რომელიც შესაძლებელია როგორც ჯგუფურ, ასევე ინდივიდუალურ სესიებში.
ამცირებს სოციალიზაციის დეფიციტს – პაციენტები თავს უფრო კომფორტულად გრძნობენ, როდესაც ჯგუფში მღერიან.
📢 პროფესორი გიორგი ფხაკაძე:
“ინსულტის შემდგომი რეაბილიტაცია რთული პროცესია, მაგრამ სიმღერა შეიძლება იყოს ხელმისაწვდომი და ეფექტური გზა მეტყველების აღსადგენად!”
დასკვნა
🎶 სიმღერა არა მხოლოდ სიამოვნებაა, არამედ მეცნიერულად დამტკიცებული მეთოდია მეტყველების აღსადგენად.
ინსულტგადატანილი პაციენტებისთვის ეს მარტივი, უსაფრთხო და ეფექტური გზაა ენის რეაბილიტაციისთვის.
გაიგეთ მეტი: https://www.eneuro.org/content/early/recent
შეიძლება იყოს text that says 'Singing helps stroke patients recover speech by positively affecting the brain: Study.' გამოსახულება

საშვილოსნოს ყელის კიბოს შესახებ ცნობიერების ამაღლების თვე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
საშვილოსნოს ყელის კიბოს შესახებ ცნობიერების ამაღლების თვე
#post_seo_title

იანვარი საშვილოსნოს ყელის კიბოს შესახებ ცნობიერების ამაღლების თვეა.

ყოველი წლის იანვარს, მსოფლიო საშვილოსნოს ყელის კიბოს შესახებ ცნობიერების ამაღლების თვეს აღნიშნავს. ამ მნიშვნელოვან ინიციატივას ტრადიციულად უერთდება საქართველოც.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ძირითადი ფორმები გამოწვეულია ადამიანის პაპილომავირუსით (აპვ/HPV). ადამიანთა 80%-ზე მეტი პაპილომავირუსის მატარებელია, ამიტომ აუცილებელია მასთან დაკავშირებული სტიგმის აღმოფხვრა.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს პრევენცია შესაძლებელია აპვ ვაქცინით და რეგულარული სკრინინგით.
ქალები არ უნდა იღუპებოდნენ საშვილოსნოს ყელის კიბოთი, ჩვენ შეგვიძლია მისი დამარცხება.

2020 წლის ნოემბერში WHO-ს მიერ დამტკიცებული საშვილოსნოს ყელის კიბოს, როგორც საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პრობლემის აღმოფხვრის, გლობალური სტრატეგია სწორედ აპვ ვაქცინაციას, საშვილოსნოს ყელის სკრინინგსა და მის შემდგომ მკურნალობას მოიცავს.

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის საქართველოს ოფისის ხელმძღვანელის სილვიუ დომენტეს თქმით,  „აპვ ვაქცინა უსაფრთხო და ეფექტურია საშვილოსნოს ყელის კიბოს პრევენციისთვის.“

პრევენციის მიზნით 2019 წლიდან HPV ვაქცინაცია შეტანილია ვაქცინაციის ეროვნულ  პროგრამაში 9-13 წლის გოგოებისთვის, ხოლო 2022 წლის 12 იანვარს კი საქართველოს მთავრობამ დაამტკიცა 13-18 წლის გოგოებში განმეორებითი ვაქცინაციის ჩატარების აუცილებლობა, რაც ერთიორად ზრდის პრევენციის მასშტაბებს.

გაეროს მოსახლეობის ფონდის საქართველოს ოფისის ხელმძღვანელი ლელა ბაქრაძე მოუწოდებს საზოგადოებას, მხარი დაუჭირონ და გაამხნევონ გოგოები და ქალები კიბოს პრევენციისა და მკურნალობის გზაზე, რათა მათ ჯანმრთელად და უსაფრთხოდ ცხოვრება შეძლონ.

აღსანიშნავია, რომ 25-დან 60 წლის ჩათვლით ქალებს შეუძლიათ, ჩაიტარონ საშვილოსნოს ყელის უფასო გამოკლევა, რომელიც სახელმწიფოს მიერაა დაფინანსებული. კვლევებზე ჩასაწერად დაგვიკავშირდით ნომერზე: 2 20 35 35.

ცენტრის მისამართებია: საბურთალო, მ. ალექსიძის N1; დიდუბე, აკ, წერეთლის N69; ვარკეთილი, კალოუბნის N12; გლდანი, IV მიკრორაიონი N113 ა.

ფრინველის გრიპის ახალი აფეთქება – როგორ რეაგირებენ ფერმერები და ჯანდაცვის სისტემა?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ფრინველის გრიპის ახალი აფეთქება – როგორ რეაგირებენ ფერმერები და ჯანდაცვის სისტემა?
#post_seo_title

ფრინველის გრიპის ახალი აფეთქება – როგორ რეაგირებენ ფერმერები და ჯანდაცვის სისტემა?

აშშ-ში ფრინველის გრიპის (H5N1) ახალი შემთხვევა დაფიქსირდა, რამაც ფერმერებისა და ჯანდაცვის სისტემის სწრაფი რეაგირება გამოიწვია. დაავადების გავრცელების შესაჩერებლად განსაკუთრებული ზომები უკვე მიღებულია.
რა ხდება?
ფრინველის გრიპი კვლავ ვრცელდება – ახალი შემთხვევები ამერიკის სხვადასხვა შტატში დაფიქსირდა.
საფრთხე ფრინველის ფერმებისთვის – ვირუსის სწრაფი გავრცელება შესაძლოა დიდ ეკონომიკურ ზარალს გამოიწვიოს.
მაღალი რისკის ზონები – ფერმერები და ადგილობრივი მოსახლეობა განსაკუთრებული სიფრთხილით უნდა მოეკიდონ ფრინველთან კონტაქტს.
როგორ ვიმოქმედოთ?
შეზღუდეთ კონტაქტი ცოცხალ ფრინველთან და მოერიდეთ დაუცველ გარემოში ვიზიტს.
დაიცავით ჰიგიენის ნორმები – რეგულარული ხელის დაბანა და სამზარეულოში სურსათის სწორად დამუშავება აუცილებელია.
საკვების უსაფრთხოების კონტროლი – ფრინველის ხორცი და კვერცხი მხოლოდ კარგად დამუშავებულ მდგომარეობაში უნდა იქნას მიღებული.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
“ფრინველის გრიპის გავრცელება კვლავ გლობალური გამოწვევაა. აუცილებელია მონიტორინგის გაძლიერება და მოსახლეობის დროული ინფორმირება, რათა თავიდან ავიცილოთ უფრო მასშტაბური ეპიდემია.”
შეიძლება იყოს text that says 'LONG ISLAND FARM FORCED to EUTHANIZE MORE THAN 100,000 DUCKS AFTER BIRD FLU DETECTED' გამოსახულება

ღამის კვება, რომელიც არ გაგასუქებთ: როგორ შევარჩიოთ ჯანსაღი პროდუქტები?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ღამის კვება, რომელიც არ გაგასუქებთ: როგორ შევარჩიოთ ჯანსაღი პროდუქტები?
#post_seo_title

ღამის კვება, რომელიც არ გაგასუქებთ: როგორ შევარჩიოთ ჯანსაღი პროდუქტები?

პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი

საღამოს გვიან, განსაკუთრებით კი ძილის წინ, ბევრს გვეუფლება კვების სურვილი. თუმცა ხშირად ვფიქრობთ, რომ ღამით ჭამა აუცილებლად წონაში მატებას გამოიწვევს. სინამდვილეში, ყველაფერი იმაზეა დამოკიდებული, რას მივირთმევთ. არსებობს პროდუქტები, რომლებიც არამარტო უსაფრთხოა ღამით, არამედ ხელს უწყობს ორგანიზმის სწორ მუშაობას, მეტაბოლიზმს და მშვიდ ძილს.

ღამის კვება და წონის კონტროლი

საერთაშორისო კვლევები აჩვენებს, რომ საკვების მიღება გვიან ღამით, განსაკუთრებით ცხიმიანი და მაღალკალორიული პროდუქტების, პირდაპირ კავშირშია სიმსუქნესთან (1). ამასთანავე, გარკვეული პროდუქტები, პირიქით, ხელს უწყობს წონის კონტროლს და ორგანიზმის რეგენერაციას ღამის განმავლობაში (2).

გლობალური ჯანდაცვის ორგანიზაციები (WHO, CDC) გვირჩევენ, რომ გვიან ღამით ავირჩიოთ ცილებით, ბოჭკოებითა და სასარგებლო ცხიმებით მდიდარი საკვები. ეს არამხოლოდ ხელს უშლის ზედმეტი კალორიების დაგროვებას, არამედ აუმჯობესებს ძილის ხარისხს და ინსულინის რეგულირებას (3).

რა უნდა მივირთვათ ღამით, რომ არ გავსუქდეთ?

აქ არის რამდენიმე პროდუქტი, რომლის მიღება შეგიძლიათ საღამოს გვიან, წონის მომატების გარეშე:

ბოსტნეულის სალათი – დაბალკალორიული და ბოჭკოების მაღალი შემცველობის მქონე ბოსტნეული (კიტრი, პომიდორი, სალათის ფოთოლი) ხელს უწყობს დანაყრებას და მეტაბოლიზმის გაუმჯობესებას.

უცხიმო იოგურტი ჟოლოსთან ერთად – პრობიოტიკებით მდიდარი იოგურტი ხელს უწყობს საჭმლის მონელებას და ნაწლავების მიკროფლორას, ხოლო ჟოლო ანტიოქსიდანტების ბუნებრივი წყაროა.

მოხარშული სიმინდი – შეიცავს ნელი ათვისების ნახშირწყლებს, რაც უზრუნველყოფს ენერგიის სტაბილურ დონეს და ხელს უშლის ღამის შიმშილის შეტევებს.

ქათმის ფილე ბოსტნეულით – მაღალი ცილის შემცველობის წყალობით, ხელს უწყობს კუნთოვანი მასის შენარჩუნებას და მეტაბოლიზმის აქტივაციას.

სუში – განსაკუთრებით ისინი, რომლებიც არ შეიცავენ მაღალშაქრიან სოუსებს ან ზედმეტ მარილს. სუშიში შემავალი თევზი ომეგა-3 ცხიმოვანი მჟავებით მდიდარია, რაც დადებითად მოქმედებს ძილზე და ორგანიზმის ანთებით პროცესებზე.

მოხარშული გოგრა – B ჯგუფის ვიტამინებითა და ბოჭკოებით მდიდარი გოგრა აუმჯობესებს საჭმლის მონელებას და ხელს უწყობს სიმსუქნის პრევენციას.

ნუში – მცირე რაოდენობით ნუში (10-15 ცალი) შეიცავს სასარგებლო ცხიმებს და მაგნიუმს, რაც ამცირებს სტრესს და აუმჯობესებს ძილს.

უმარილოდ მოხარშული წიწიბურა – ნელი ნახშირწყლებისა და ცილების შესანიშნავი კომბინაცია, რომელიც გრძელვადიან დანაყრებას უზრუნველყოფს.

პროფესორი გიორგი ფხაკაძის რეკომენდაციები

„მნიშვნელოვანია, რომ საკვების მიღება გვიან საღამოს არ იყოს მძიმედ გადასამუშავებელი ორგანიზმისთვის. უნდა ავირჩიოთ დაბალკალორიული, ნატურალური პროდუქტები, რომლებიც ხელს შეუწყობს როგორც ჯანმრთელობას, ისე მეტაბოლიზმის სტაბილურობას.“

„საქართველოში ძალიან ხშირია გვიან ღამით მაღალკალორიული საკვების მიღება, რაც ზრდის სიმსუქნისა და სხვა ქრონიკული დაავადებების რისკს. მნიშვნელოვანია, რომ საზოგადოებას ჰქონდეს ცოდნა იმაზე, თუ როგორ შეარჩიოს საკვები სწორად.“

„ჯანსაღი კვება არა მხოლოდ წონის კონტროლის, არამედ ზოგადი ჯანმრთელობის საკითხიცაა. სწორი საკვების არჩევა ხელს უწყობს როგორც მეტაბოლიზმის გაუმჯობესებას, ისე გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაცვას.“

დასკვნა

საღამოს გვიან კვება არ არის აკრძალული, თუ ვიცით, რა უნდა მივირთვათ. დაბალცხიმიანი ცილოვანი საკვები, ბოსტნეული, დაბალი გლიკემიური ინდექსის მქონე ნახშირწყლები და სასარგებლო ცხიმები საუკეთესო არჩევანია. ამასთან, აუცილებელია, რომ საკვების მიღება მოხდეს მინიმუმ 1-2 საათით ადრე ძილამდე, რათა ორგანიზმმა მოასწროს მისი გადამუშავება და თავიდან აიცილოს მეტაბოლური პრობლემები.

გახსოვდეთ – ჯანსაღი კვება ჩვენი ჯანმრთელობისა და კეთილდღეობის ქვაკუთხედია!

წყაროები:

  1. World Health Organization. Obesity and Overweight. Available from: https://www.who.int/…/fact…/detail/obesity-and-overweight. Accessed January 30, 2025.
  2. Centers for Disease Control and Prevention. Healthy Eating for a Healthy Weight. Available from: https://www.cdc.gov/healthyweight/healthy_eating/index.html. Accessed January 30, 2025.
  3. Harvard T.H. Chan School of Public Health. The Nutrition Source: Healthy Eating Plate. Available from: https://www.hsph.harvard.edu/nutritio…/healthy-eating-plate/. Accessed January 30, 2025.

#sheniekimi #drpkhakadze #აქხიარისხია #გიორგიფხაკაძე #sheniambebi

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე – საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის დამოუკიდებელი ანგარიშვალდებულების პანელის ყოფილი წევრი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სფეროში როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე, მათ შორის საავადმყოფოების მართვის, ხარისხის გაუმჯობესების, კომპეტენციის სტანდარტებისა და საერთაშორისო ჯანდაცვის პროექტების განხორციელებაში.

პროტოცელებიდან ადამიანებამდე: 4 მილიარდი წლის ევოლუცია ვიზუალურად

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
პროტოცელებიდან ადამიანებამდე
#post_seo_title

პროტოცელებიდან ადამიანებამდე: 4 მილიარდი წლის ევოლუცია ვიზუალურად

დედამიწაზე სიცოცხლე დაიწყო ყველაზე მარტივი ფორმებით, რომლებიც ცნობილია როგორც პროტოცელები – უჯრედები, რომლებსაც არ ჰქონდათ რთული სტრუქტურები, მაგრამ დროთა განმავლობაში განვითარდნენ უფრო მოწინავე ორგანიზმებად.

მილიონობით წლის განმავლობაში, ამ პირველადი სიცოცხლის ფორმებმა წარმოშვეს მრავალუჯრედიანი ორგანიზმები, რომელთა შორის პირველი მაგალითები იყო მარტივი არსებები, მაგალითად დიკინსონია.

დროთა განმავლობაში განვითარდა უფრო რთული ბიოლოგიური სისტემები, როგორიცაა ორობითი სიმეტრია, ნერვული სისტემა და თვალის უბრალო სტრუქტურები, რაც პირველ ხერხემლიანების გაჩენას შეუწყო ხელი. თევზები იყვნენ პირველი ხერხემლიანები, ხოლო მოგვიანებით ცხოველებმა დაიწყეს ზღვის გარემოდან ხმელეთზე გადასვლა, რასაც მოჰყვა ტეტრაპოდების ევოლუცია – არსებები, რომლებიც მოგვიანებით ამფიბიებად, რეპტილიებად და ძუძუმწოვრებად ჩამოყალიბდნენ.

დაახლოებით 200 მილიონი წლის წინ, ძუძუმწოვრებმა დაიწყეს განვითარება, თავიდან მცირე, თაგვის მსგავს არსებებად, რომლებიც დინოზავრებთან ერთად ცხოვრობდნენ.

მოგვიანებით, ძუძუმწოვრებმა შეიძინეს ახალი თვისებები, როგორებიცაა ბეწვი, სარძევე ჯირკვლები და უფრო ეფექტური სისხლის მიმოქცევის სისტემა.

დაახლოებით 7 მილიონი წლის წინ, გაჩნდა დიდი მაიმუნების პირველი წარმომადგენლები, რომლებიც მოგვიანებით განვითარდნენ ადრეულ ადამიანებად, ანუ ჰომო გვარის წარმომადგენლებად. ამ ადრეული ადამიანები გამოირჩეოდნენ ისეთი მახასიათებლებით, როგორიცაა ორმკლავიანი სიარული (ბიპედალიზმი), უფრო დიდი ტვინი, ინსტრუმენტების შექმნა, ენა და ცეცხლის გამოყენება.

დღეს, ადამიანთა ევოლუცია კვლავაც გრძელდება ტექნოლოგიური განვითარებისა და გარემოს ცვლილებების ფონზე, რაც შესაძლოა გენეტიკური მრავალფეროვნების შემცირებას და ადამიანის სახეობის ახალ რეალობასთან ადაპტაციას შეუწყოს ხელი.

პროფესორ  გიორგი ფხაკაძის  კომენტარი:

“ადამიანის ევოლუცია არ შეჩერებულა და ჩვენ ვცხოვრობთ ერთ-ერთ ყველაზე საინტერესო ეპოქაში. ტექნოლოგიური პროგრესი და გარემოს სწრაფი ცვლილება ახალ გამოწვევებს გვიქმნის, რაც შესაძლოა არა მხოლოდ ბიოლოგიური, არამედ სოციალური და მენტალური ევოლუციის ახალ ეტაპს გულისხმობდეს.”

#აქხიარისხია #sheniambebi #sheniekimi #drpkhakadze #გიორგიფხაკაძე #shenipositive

@highlight

Giorgi Pkhakadze

@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]

@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]

@[61565067681848:2048:SheniPositivi.ge • http://xn--podcchbab0akj1cwd.ge/]

Sheni • შენი

1...448449450...1,088გვერდი 449 of 1,088

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
Verified by MonsterInsights