ცხიმოვანი უჯრედები ნერვული უჯრედების აღდგენაში გვეხმარებიან — ახალი აღმოჩენა
ჯერ კიდევ ცოტას თუ წარმოედგინა, რომ ორგანიზმში დაგროვებული ცხიმი შესაძლოა ნერვული უჯრედების შეკეთებაში მნიშვნელოვანი როლი შეესრულებინა. თუმცა, ახალი კვლევა გვიჩვენებს, რომ სწორედ ცხიმოვანი ქსოვილი და მასში გამომუშავებული ნივთიერებები გვეხმარებიან ნერვული დაზიანების შემდეგ რეგენერაციის პროცესში.
რას გვეუბნება ახალი კვლევა?
მეცნიერთა ჯგუფმა გამოიკვლია, თუ როგორ ეხმარება ჰორმონი ლეპტინი — რომელიც ცხიმოვან უჯრედებში გამომუშავდება — შვანის უჯრედებს (ნერვულ ბოჭკოებს შემომრტყმელ უჯრედებს), რომლებიც გადამწყვეტი მნიშვნელობისაა დაზიანებული ნერვის აღდგენაში.
ლეპტინი ასტიმულირებს შვანის უჯრედების მიტოქონდრიებს და ამით აუმჯობესებს მათ მეტაბოლიზმს. შედეგად, ეს უჯრედები უფრო ეფექტურად იწყებენ დაზიანებული ნერვული ქსოვილის დაშლასა და აღდგენას.
პრაქტიკული მნიშვნელობა
• ახალი მიგნება აძლიერებს იმედს, რომ მომავალში შესაძლებელი იქნება ისეთი თერაპიების შექმნა, რომლებიც გამოიყენებენ ცხიმოვანი ქსოვილის თვისებებს დაზიანებული ნერვების აღსადგენად.
• განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ ადამიანებისთვის, ვინც განიცდის ტრავმას ან ნეიროპათიას.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ხშირად გვესმის, რომ ცხიმი ცუდია და უნდა ვებრძოლოთ, მაგრამ მეცნიერება გვაჩვენებს უფრო კომპლექსურ რეალობას. გარკვეული რაოდენობით ჯანმრთელი ცხიმოვანი ქსოვილი მნიშვნელოვან ფუნქციებს ასრულებს, მათ შორის ნერვული სისტემის აღდგენაშიც. ეს კიდევ ერთხელ გვიმტკიცებს, რომ სხეულს სჭირდება ბალანსი და არა მკაცრი უკიდურესობები — არც ზედმეტი ცხიმი და არც ნულოვანი ცხიმოვანი რეზერვები.“
კითხვა-პასუხი
ნიშნავს ეს, რომ ჭარბი წონა კარგია ნერვებისთვის?
არა. კვლევა საუბრობს ცხიმოვანი უჯრედების ფუნქციაზე, თუმცა სიმსუქნე უკავშირდება სხვა მრავალ სერიოზულ რისკს.
ლეპტინი მხოლოდ ცხიმში გამომუშავდება?
დიახ, ძირითადად ცხიმოვანი ქსოვილი აწარმოებს ლეპტინს, თუმცა მისი მოქმედება ვრცელდება ტვინზე, იმუნურ სისტემასა და ახლა უკვე — ნერვულ სისტემაზეც.
შეიძლება თუ არა ეს აღმოჩენა თერაპიულად გამოვიყენოთ?
ეს მიგნება გახსნის გზას ახალი ბიოლოგიური პრეპარატებისა და ნერვის აღდგენაზე ორიენტირებული მკურნალობის განვითარებისთვის.
წყაროები (Vancouver სტილში):
1. Sundaram VK, et al. Adipo-glial signaling mediates metabolic adaptation in peripheral nerve regeneration. Cell Metabolism. 2023;35(9):1802-1815. doi:10.1016/j.cmet.2023.07.008
2. Zochodne DW. The challenges and rewards of peripheral nerve regeneration. Nature Reviews Neuroscience. 2023;24:71–83. doi:10.1038/s41583-022-00659-3
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი”
მიიღე სანდო ინფორმაცია ჯანმრთელობაზე — საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/fr/app/sheni/id6746877342?l=en-GB
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
