კვირა, მაისი 10, 2026
მთავარი წაკითხვა გვერდი 265

ტვინის შაქრის მარაგი — ალცჰაიმერის წინააღმდეგ იარაღად?! – რა კავშირი აქვს გლიკოგენს ალცჰაიმერთან?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ქალებში ალცჰაიმერის დაავადება ორჯერ უფრო ხშირად გვხვდება, ვიდრე მამაკაცებში
#post_seo_title

გლიკოგენი ტვინში — ალცჰაიმერის პრევენციის ახალი გასაღები?

შენიექიმი | ოფიციალური სამედიცინო სტატია ქართულად
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, 
ტვინის შაქრის მარაგი — ალცჰაიმერის წინააღმდეგ იარაღად?!
  • ახალი კვლევა ძირშივე ცვლის ჩვენს წარმოდგენას ტვინის ბიოქიმიაზე და ალცჰაიმერის დაავადების მექანიზმზე.
  • მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ნეირონებში გლიკოგენის — შაქრის ერთ-ერთი ფორმის — დაგროვება შესაძლოა დაავადების დამძიმებას უწყობდეს ხელს.
  • მაგრამ კარგი ამბავი ისაა, რომ ამ გლიკოგენის მართვა შეიძლება!
ტვინის შაქარი: როგორ მუშაობს?
  • აქამდე ითვლებოდა, რომ ნეირონები (ტვინის უჯრედები) არ ინახავდნენ შაქარს (გლიკოგენს) და მხოლოდ გლია-უჯრედებს ჰქონდათ მსგავსი უნარი.
  • ახლა კი დასტურდება, რომ ნეირონებსაც შეუძლიათ გლიკოგენის შენახვა — განსაკუთრებით მაშინ, როცა ენერგიის მოთხოვნა იზრდება ან სტრესი არსებობს.
რა კავშირი აქვს გლიკოგენს ალცჰაიმერთან?
  • ალცჰაიმერის დაავადების დროს ტვინში გროვდება დაზიანებული ტაუ ცილები.
  • ახალი კვლევები აჩვენებს, რომ გლიკოგენი ეკვრის ამ ცილებს, რაც ხელს უშლის მათ ბუნებრივ დაშლას.
შედეგად, ტვინი ვეღარ წმენდს ტოქსიკურ ცილებს და დაზიანება პროგრესირებს.
რა შეიძლება გაკეთდეს?
  • მეცნიერებმა ჩართეს სპეციალური ფერმენტი — გლიკოგენ ფოსფორილაზა (GlyP)
  • ეს ფერმენტი ხელს უწყობს გლიკოგენის “დაწვას” — ანუ მის გამოყენებას უჯრედული ენერგიისთვის.
ამ პროცესმა:
•შეამცირა გლიკოგენის ჭარბი დაგროვება
•გააძლიერა ნეირონების თავდაცვითი მექანიზმები
•შეამცირა ტაუ ცილების დაგროვება და ტოქსიკურობა
არაფარმაცევტული გზებიც არსებობს!
აღმოჩნდა, რომ გარკვეული ცხოვრების წესი და კვების რეჟიმი ასევე ასტიმულირებს GlyP-ს და შაქრის დამუშავებას:
• შიმშილის ინტერვალები (intermittent fasting)
• დაბალი კალორიული დიეტა
• GLP-1 მედიკამენტები (რომლებიც გამოიყენება დიაბეტისა და წონის კლებისთვის)
ეს ყველაფერი ხელს უწყობს ტვინის მეტაბოლურ დაცვას და შეიძლება წინ აღუდგეს ალცჰაიმერის განვითარებას.
კითხვა-პასუხი
ტვინის უჯრედები ინახავენ შაქარს?
დიახ! ახლად აღმოჩენილია, რომ ნეირონებსაც აქვთ შაქრის (გლიკოგენის) შესანახი უნარი.
როგორ უკავშირდება გლიკოგენი ალცჰაიმერს?
იგი ეკვრის ტოქსიკურ ცილებს და ხელს უშლის ტვინის “დასუფთავებას”.
შესაძლებელია ამ პროცესის კონტროლი?
შესაძლებელია! როგორც ფერმენტებით, ისე შიმშილითა და დიეტური ინტერვენციებით.
რა არის GLP-1 პრეპარატები და რატომ მოქმედებს ტვინზე?
ეს პრეპარატები აუმჯობესებენ ინსულინის სიგნალს და ხელს უწყობენ გლიკოგენის გამოყენებას. ამით ისინი ამცირებენ ტვინში შაქრის დაგროვებას.
ეს ნიშნავს, რომ შიმშილი აფერხებს ალცჰაიმერს?
ჯერ საბოლოოდ არა, მაგრამ შუალედური მტკიცებულება არსებობს, რომ კონტროლირებული შიმშილი შეიძლება დაეხმაროს ტვინის გაწმენდას.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
ლიტერატურა:
1. García-Casares N, et al. Glycogen accumulation in Alzheimer’s disease and its modulation by caloric restriction. Neurobiology of Aging. 2024.
2. Zhang Y, et al. Neuronal glycogen metabolism and tau aggregation in neurodegeneration. Cell Metab. 2023;35(4):678–691.
3. Riera CE, et al. Fasting-mimicking diet modulates systemic glucose and tau pathology in mouse models of Alzheimer’s. Science Translational Medicine. 2023.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

Accreditation Canada-ის უფასო ონლაინ კურსი: კომუნიკაცია სამედიცინო დაწესებულებაში – საერთაშორისო სტანდარტებით და სერტიფიკატით

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
#post_seo_title

Accreditation Canada Georgia Office აწყობს ონლაინ ტრენინგს თემაზე „კომუნიკაცია სამედიცინო დაწესებულებაში“, რომელიც დაფუძნებულია საერთაშორისო სტანდარტებზე და განკუთვნილია საქართველოს ყველა კლინიკისთვის — იქნება ის აკრედიტირებული თუ – არა.

📅 თარიღი: 2025 წლის 23 ივლისი
🕒 დრო: 16:00 (თბილისის დროით)
⏱️ ხანგრძლივობა: 90 წუთი
🌐 ფორმატი: ონლაინ (Zoom)
💸 მონაწილეობა: უფასოა
📜 სერტიფიკატი: გაიცემა ინგლისურ ენაზე (≥75% ტესტის ჩაბარების შემდეგ)

👉 რეგისტრაციის ბმული:
zoom.us/meeting/register/j4FuNAUsQUarfvLx6Ez-9g

🔍 კურსის აღწერა – ACGN5

კურსი განკუთვნილია კლინიკური და ადმინისტრაციული პერსონალისთვის, რომლებიც მონაწილეობენ პაციენტზე ზრუნვის პროცესში. ტრენინგის მიზანია ეფექტური, უსაფრთხო და პაციენტზე ორიენტირებული კომუნიკაციის უნარების განვითარება, რაც პირდაპირ უკავშირდება პაციენტის უსაფრთხოებას და მომსახურების ხარისხს.

ტრენინგი დაფუძნებულია Accreditation Canada-ის სტანდარტებსა და საერთაშორისო პრაქტიკებზე.

🧠 მონაწილეები გაივლიან თემებს, როგორიცაა:

  • სტრუქტურირებული კომუნიკაციის მოდელები (SBAR, SAID)
  • პაციენტთან და ოჯახთან ეფექტური, სენსიტიური კომუნიკაცია
  • ინტერდისციპლინური გუნდის შიდა კომუნიკაცია
  • დოკუმენტაციისა და ინფორმირებული თანხმობის სტანდარტები
  • კრიზისულ და გადაუდებელ სიტუაციებში რეაგირების ტექნიკები

ტრენინგი მოიცავს თეორიას, პრაქტიკულ მაგალითებს და შემთხვევებზე დაფუძნებულ სავარჯიშოებს. წარმატებით ჩაბარების შემდეგ გაიცემა სერტიფიკატი.

გაიცანით ტრენერი – ირინე ფხაკაძე ✨️

ირინე ფხაკაძე არის მედიცინის დოქტორი, პროფესორი და Accreditation Canada-ის მრჩეველი, რომელსაც 20 წელზე მეტი გამოცდილება აქვს სამედიცინო განათლებასა და ჯანდაცვის ხარისხის მართვაში.

იგი აქტიურად მუშაობს საქართველოს კლინიკებთან საერთაშორისო სტანდარტების დანერგვასა და აკრედიტაციისთვის მომზადებაზე. როგორც მრჩეველი, ახორციელებს ტრენინგებს, ატარებს შეფასებებს და ხელს უწყობს კლინიკური პროცესების ოპტიმიზაციას პაციენტზე ორიენტირებული მიდგომებით.

2025 წლიდან ირინე ფხაკაძე არის Accreditation Canada-ის საერთაშორისო შემფასებელი (International Surveyor), რაც ხაზს უსვამს მის მაღალ პროფესიონალიზმს გლობალურ ხარისხის უზრუნველყოფის ქსელში.

მისი მისიაა — ხელი შეუწყოს უსაფრთხო, გამჭვირვალე და სანდო ჯანდაცვის სისტემის ჩამოყალიბებას საქართველოში, WHO–ISO სტანდარტებზე დაფუძნებული მიდგომებით.

📧 დამატებითი ინფორმაცია

info@accreditation.ge
🤝 პარტნიორები:
sheniekimi.ge • accreditation.ca

📢 დარეგისტრირდით დღესვე და მიიღეთ ცოდნა, რომელიც გარდაქმნის თქვენს კლინიკურ კომუნიკაციას — მეტი უსაფრთხოება, მეტი სტანდარტი და მეტი ნდობა.

 

ტვინი გრძნობს ყველაფერს — გარდა ტკივილისა! – ტვინი ტკივილზე ფიქრობს, მაგრამ მას ვერ გრძნობს – კითხვა-პასუხი

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ტვინის მუშაობის შენელება B12 ვიტამინის დაბალმა დონემ შეიძლება გამოიწვიოს!
#post_seo_title

ტვინი გრძნობს ყველაფერს — გარდა ტკივილისა!

ეს ერთ-ერთი ყველაზე პარადოქსული და საოცარი ფაქტია ადამიანის ორგანიზმში:
ტვინი — ორგანო, რომელიც ამუშავებს ტკივილს, თავად ტკივილს საერთოდ ვერ გრძნობს!
ტვინის საოცარი სტრუქტურა
  • ადამიანის ტვინი შედგება დაახლოებით 86 მილიარდი ნეირონისგან, რომლებიც ერთმანეთთან ქმნიან მილიარდობით კავშირს. სწორედ ეს ქსელი აყალიბებს ჩვენს აზროვნებას, მეხსიერებას, ქცევებს და ცნობიერებას.
მაგრამ მიუხედავად თავისი სენსიტიურობისა და სირთულისა, ტვინს ერთი რამ საერთოდ არ გააჩნია — ტკივილის რეცეპტორები (ნოცირეცეპტორები).
ტვინი ტკივილზე ფიქრობს, მაგრამ მას ვერ გრძნობს
ნოცირეცეპტორები — ესაა სპეციალური ნერვული დაბოლოებები, რომლებიც რეაგირებენ ტკივილის გამაღიზიანებელზე (დაზიანება, წვა, შეშუპება და სხვა). ეს რეცეპტორები გვხვდება კანში, კუნთებში, ძვლებში და ზოგიერთ შინაგან ორგანოში.
მაგრამ ტვინის ქსოვილში — არ გვხვდება!
  • ამიტომაც შესაძლებელია, რომ ადამიანი იყოს გაღვიძებული ტვინის ოპერაციის დროს. ასე, მაგალითად, ნეიროქირურგები ასრულებენ თუნდაც სიმსივნეების ამოღებას ან ეპილეფსიის მკურნალობას პაციენტის გათიშვის გარეშე.
  • თვითონ ტვინის ქსოვილი რომ შეეხო, პაციენტი ვერაფერს იგრძნობს.
ტკივილი ტვინთან კი არა — მის გარშემო მოდის
თუ ტვინს არ აქვს ტკივილის რეცეპტორები, მაშ რატომ გვტკივა თავი?
საქმე იმაშია, რომ ტკივილი მოდის არა ტვინისგან, არამედ მის გარსშემოფარგვლელი სტრუქტურებისგან, როგორიცაა:
•მენინგები (ტვინის გარსი)
•ტვინის სისხლძარღვები
•თავის კანი და კუნთები
მაგალითად, მიგრენის ან ძლიერ თავის ტკივილის დროს, რეალურად ტკივილს განიცდის მენინგები ან სისხლძარღვები — არა თვითონ ტვინი.
პარადოქსი: ტვინი — ტკივილის დამმუშავებელი, რომელიც ვერ გრძნობს მას
ეს პარადოქსი — რომ ორგანო, რომელიც განიცდის და ამუშავებს სხეულის ყველა ტკივილს, თავად კი ვერაფერს გრძნობს — კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს, რამდენად უნიკალურია ადამიანის ტვინი.
შეჯამება
  • ტვინს არ აქვს ტკივილის რეცეპტორები
  • ტკივილი მოდის მისი გარსებისგან (მენინგები, სისხლძარღვები)
  • ამიტომ ტვინზე შესაძლებელია ოპერაცია გაღვიძებულ პაციენტზე
  • მიგრენა — ეს ტვინის ტკივილი არაა, არამედ მის გარშემო სტრუქტურების
  • ტვინი მხოლოდ აზროვნებს ტკივილზე, მაგრამ ვერ გრძნობს მას
კითხვა-პასუხი
მართალია, რომ ტვინი ვერასოდეს გრძნობს ტკივილს?
დიახ. თვითონ ტვინის ქსოვილი არ რეაგირებს ტკივილზე.
მაშ, რატომ მტკივა თავი?
რადგან მენინგები და სისხლძარღვები არიან გაღიზიანებული, არა ტვინი.
როგორია ტვინის ოპერაცია გაღვიძებულ პაციენტზე?
პაციენტს აძლევენ ადგილობრივ ანესთეზიას თავის კანზე და თავის ქალაზე. ტვინის ქსოვილის მანიპულაცია კი ტკივილს არ იწვევს.
ტვინის დაზიანება რას იწვევს, თუ არ ტკივილს?
იწვევს ფუნქციურ დარღვევებს — მოძრაობის, მეტყველების ან მეხსიერების. ტკივილი — არა.
თუ ტვინი არ გრძნობს ტკივილს, რატომ არის ტკივილი ფსიქოლოგიურად მტკივნეული?
ტკივილის აღქმა — ტვინის დამუშავების პროდუქტია. ეს ემოციური გამოცდილება არ ნიშნავს, რომ ტვინი ფიზიკურად ტკივა.
შესაძლებელია ტვინის მასაჟი ან ხელით სტიმულაცია — როგორც კუნთებზე?
არა. ტვინის ქსოვილი არ განიცდის არც ფიზიკურ ზეწოლას და არც სიამოვნებას მისგან.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
ლიტერატურა:
1. Manek N. If the brain has no pain receptors, why do I get headaches? BBC Science Focus Magazine. 2022.
2. Fields HL. Pain: An unpleasant topic. Science. 2004;303(5661):206-207. doi:10.1126/science.1094314
3. Apkarian AV, Bushnell MC, Treede RD, Zubieta JK. Human brain mechanisms of pain perception and regulation. J Comp Neurol. 2005;493(1):92-94. doi:10.1002/cne.20782
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

ნუ ენდობით ამ 8 მავნე საკვებს მითს

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ულტრაპროცესირებული საკვები კლავს
#post_seo_title

ნუ ენდობით ამ 8 მავნე საკვებს მითს

ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
ადამიანების დიდი ნაწილი ყოველდღე აკეთებს კვების არჩევანს მითად გავრცელებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით. მოდით, ერთად გავარკვიოთ — რომელი “ჭორები” უნდა დავივიწყოთ სამუდამოდ
⸻
1.„თევზი გაგაბრიყვებს“
თევზი ნამდვილად სასარგებლოა ტვინისა და გულის ჯანმრთელობისთვის — განსაკუთრებით ორაგული და სკუმბრია, მაგრამ ინტელექტს არ ზრდის. ჭკუა სწავლისა და განვითარების შედეგია, არა კონკრეტული საკვების.
⸻
2.„ყველი კოშმარებს იწვევს“
არანაირი მტკიცებულება არ არსებობს, რომ ყველი კოშმარებს იწვევს. ძილზე გავლენას უფრო მთლიანად თქვენი დღის რაციონი ახდენს, განსაკუთრებით ცხიმიანი და მძიმე საკვები ღამით.
⸻
3.„ყავისფერი კვერცხი ჯობს“
თეთრი და ყავისფერი კვერცხი ერთნაირად სასარგებლოა. განსხვავება მხოლოდ ქათმის ფერშია, კვებითი ღირებულება თითქმის იდენტურია.
⸻
4.„ქოქოსის წყალი ისეთივეა, როგორიც სანივთე ხსნარი“
ქოქოსის წყალი ნამდვილად დაგაელექტროებას და გაგაგრილებთ, მაგრამ არ არის სამედიცინო საშუალება. თუკი სითხის დაკარგვა გაქვთ (მაგალითად, დიარეის ან მაღალი სიცხის დროს), სპეციალური ხსნარები სჯობს.
⸻
5.„გვიან ჭამა გაგასუქებს“
ჭარბი წონა მოდის არა მხოლოდ ღამის ჭამისგან, არამედ მთლიანად დღიური ჭარბი კალორიებისგან. თუმცა, ღამის ჭამამ შეიძლება დაგიგვაროს ძილი ან შეგიქმნას მეტი სურვილი საჭმელზე.
⸻
6.„მარგარინი ჯობია კარაქს“
ზოგიერთი მარგარინი შეიცავს მავნე ცხიმებს, რომლებიც აუარესებს გულს და სისხლძარღვებს. ყურადღებით წაიკითხეთ შეფუთვა — აირჩიეთ მხოლოდ ის მარგარინი, რომელიც ტრანსცხიმებს არ შეიცავს.
⸻
7.„მიკროტალღა კლავს სასარგებლო ნივთიერებებს“
არა, სინამდვილეში მიკროტალღაში საჭმელი სწრაფად მზადდება და ხშირად უფრო მეტ სასარგებლო ნივთიერებას ინარჩუნებს, ვიდრე დიდხანს ხარშვისას. მთავარია, არ გადააცილოთ დრო.
⸻
8.„ნახშირწყლები მავნეა“
არასწორია. ჩვენი ტვინი და სხეული ენერგიას სწორედ ნახშირწყლებიდან იღებს. უბრალოდ, აირჩიეთ ჯანსაღი — ყავისფერი ბრინჯი, შვრია, პური მარცვლეულისგან და არა ტკბილეული ან თეთრი ფქვილი.
დასასრული — ჭამა ცოდნით ჯობია!
საკვებზე მითების დაჯერებამ შესაძლოა ზიანი მოგაყენოთ. მიიღეთ გადაწყვეტილება მხოლოდ სანდო სამეცნიერო ინფორმაციის საფუძველზე.
მეტი უახლესი და სანდო სამედიცინო ინფორმაცია იხილეთ ოფიციალურ პლატფორმაზე:
www.sheniekimi.ge – შენი ექიმი, შენი სივრცე, შენი ჯანმრთელობა.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
წყაროები
1. მითი: თევზი გახდის გონიერად
სიმართლე: თევზი კარგია ტვინის ჯანმრთელობისთვის, მაგრამ IQ-ს არ ზრდის.
წყარო:
1. Gómez-Pinilla F. Brain foods: the effects of nutrients on brain function. Nat Rev Neurosci. 2008 Jul;9(7):568–78. doi:10.1038/nrn2421
2. მითი: ყველი კოშმარებს იწვევს
სიმართლე: ამის სამეცნიერო მტკიცებულება არ არსებობს.
წყარო:
2. Armitage R. The effects of dietary nutrients on sleep. Sleep Med Clin. 2007 Mar;2(1):97–104. doi:10.1016/j.jsmc.2006.11.004
3. მითი: ყავისფერი კვერცხი ჯანსაღია თეთრზე
სიმართლე: კვერცხების კვებითი ღირებულება იგივეა, მხოლოდ ქათმის ჯიშია განსხვავებული.
წყარო:
3. United States Department of Agriculture (USDA). Egg Nutrition Facts Database. https://fdc.nal.usda.gov/
4. მითი: ქოქოსის წყალი = გადასხმის სითხე (IV)
სიმართლე: ჰიდრატაციისთვის კარგია, მაგრამ არ ცვლის სამედიცინო ინტერვენციას.
წყარო:
4. Campbell-Falck D, Thomas T, Falck TM, Tutuo N, Clem K. The intravenous use of coconut water. Am J Emerg Med. 2000 Jan;18(1):108–11. doi:10.1016/S0735-6757(00)90062-7
5. მითი: ღამით ჭამა აწყებს წონაში მატებას
სიმართლე: წონა იზრდება ზედმეტი კალორიებისგან, არა ჭამის დროისგან.
წყარო:
5. Gluck ME, Venti CA, Salbe AD, Krakoff J. Nighttime eating: associations with body mass index, binge eating, and mood symptoms. J Eat Disord. 2008;15(2):133–43. doi:10.1080/10640260801890030
6. მითი: მარგარინი ჯანსაღია კარაქზე
სიმართლე: ზოგ მარგარინს აქვს ტრანსცხიმები, რაც საზიანოა.
წყარო:
6. Mozaffarian D, Katan MB, Ascherio A, Stampfer MJ, Willett WC. Trans fatty acids and cardiovascular disease. N Engl J Med. 2006 Apr;354(15):1601–13. doi:10.1056/NEJMra054035
7. მითი: მიკროტალღა ანადგურებს საკვებში ნივთიერებებს
სიმართლე: მიკროტალღა ხშირად უფრო მეტად ინარჩუნებს საკვების ღირებულებას, ვიდრე ხარშვა.
წყარო:
7. White BL, Howard LR, Prior RL. Processing and storage effects on monomeric anthocyanins, percent polymeric color, and antioxidant capacity of processed blueberry products. J Food Sci. 2011;76(1):H72–9. doi:10.1111/j.1750-3841.2010.01927.x
8. მითი: ნახშირწყლები მავნებელია
სიმართლე: სრულმარცვლოვანი ნახშირწყლები აუცილებელია ენერგიისა და ტვინის მუშაობისთვის.
წყარო:
8. Slavin JL. Dietary fiber and body weight. Nutrition. 2005;21(3):411–8. doi:10.1016/j.nut.2004.08.018
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

დავიწყეთ 15-ნაწილიანი სერია – სერია #3 | ბაქტერიებით სავსე ბალიშის პირი — ტუალეტზე 17,000-ჯერ უფრო ბინძური – კითხვა-პასუხი

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
როგორ გავაუმჯობესოთ ძილის ხარისხი დღის განმავლობაში
#post_seo_title

სერია #3 | ბაქტერიებით სავსე ბალიშის პირი — ტუალეტზე 17,000-ჯერ უფრო ბინძური

ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
იცოდით, რომ მხოლოდ ერთ კვირაში თქვენი ბალიშის პირი ტუალეტის დასაჯდომზე 17,000-ჯერ უფრო ბინძური ხდება?
ეს ფაქტი დაფუძნებულია მიკრობიოლოგიურ კვლევებზე, რომლებიც აჩვენებენ, რომ ბალიშის და ზეწრების ზედაპირებზე გროვდება მილიონობით ბაქტერია, რომლებიც შეიძლება მავნე იყოს კანის, თვალების, ცხვირის და რესპირატორული სისტემისთვის.
რას ვიტოვებთ ბალიშზე ძილის დროს?
ყოველ ღამე ჩვენ ვასხამთ ბალიშზე:
• ოფლს
• კანის ცხიმებს
• მკვდარ კანის უჯრედებს
• მტვერსა და ალერგენებს
ამ ნარევში ბაქტერიები სწრაფად მრავლდებიან და მხოლოდ ერთ კვირაში ბალიშის ზედაპირზე დაგროვდება 3–დან 5 მილიონამდე ბაქტერიული კოლონია თითოეული კვადრატული ინჩზე (დამუშავება: CFU).
ბაქტერიების „საოჯახო სასტუმრო“
ტენიანობა + ცხიმი + მკვდარი კანი ქმნის იდეალურ გარემოს ბაქტერიებისთვის
ბალიშის პირი იზიდავს მტვრის ტილებს, რომლებიც იკვებებიან მკვდარი უჯრედებით
ეს აძლიერებს ალერგენების და ანთების რისკს — განსაკუთრებით ასთმით, რინიტით ან აკნით დაავადებულებისთვის
როდის უნდა გამოვცვალოთ ბალიშის პირი?
სპეციალისტები გვირჩევენ:
• ბალიშის პირის გამოცვლა მინიმუმ კვირაში ერთხელ
• თეთრეულის რეცხვა 60 გრადუსზე, რათა ბაქტერიები და მტვრის ტილები განადგურდეს
• ჰაერზე გაშრობა მზის პირდაპირი სხივებით ან ცხელი ორთქლით
თუ გაქვთ აკნე, ალერგია ან სუნთქვის ქრონიკული დაავადება — გამოცვლა უნდა მოხდეს 2–3 დღეში ერთხელ.
კითხვა-პასუხი
მართალია, რომ ბალიშის პირი ტუალეტზე უფრო ბინძურია?
დიახ. მიკრობიოლოგიური ანალიზები აჩვენებს 17,000-ჯერ უფრო მეტ ბაქტერიას.
შეიძლება ამ ბაქტერიებმა გამოიწვიონ დაავადება?
შესაძლოა. განსაკუთრებით სახის კანის ინფექციები, ალერგიები და თვალის ანთებები.
არის თუ არა ყველა ქსოვილი ერთნაირი?
არა. ბამბა სჯობს სინთეტიკურს, მაგრამ რაც არ უნდა იყოს, დაბანა აუცილებელია.
კანის პრობლემებზე შეიძლება გავლენა ჰქონდეს ბალიშს?
პირდაპირი გავლენა აქვს. ხშირად დაუბანელი ბალიში ხელს უწყობს აკნეს და სოკოვანი ინფექციების გაძლიერებას.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
მეტი უახლესი და სანდო სამედიცინო ინფორმაცია იხილეთ ოფიციალურ პლატფორმაზე:
www.sheniekimi.ge – შენი ექიმი, შენი სივრცე, შენი ჯანმრთელობა
ლიტერატურა (Vancouver სტილში):
1. Reynolds KA, Boone SA, Bright KR. Occurrence of bacteria and biochemical markers on public surfaces. J Environ Health. 2005;66(9):24–30.
2. Gerba CP, et al. Bacterial contamination of hospital bed components. Am J Infect Control. 2012;40(6):556–558.
3. American Academy of Dermatology Association. Laundry and skin health factsheet. 2023.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს სქელი ლორი და ტექსტი, რომელშიც ნაჩვენებია „ലനറථ 30M0“ გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

პირველი მახვილოვანუჯრედოვანი ფილტვის კიბოს ვაქცინა — დაიწყო ადამიანებზე გამოცდა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
საქართველოში იმუნიზაციის სახელმწიფო პროგრამა 1996 წლიდან ხორციელდება და მისი მიზანია ქვეყნის მოსახლეობის ეფექტურად დაცვა ვაქცინაციით მართვადი დაავადებებისაგან
#post_seo_title

პირველი მახვილოვანუჯრედოვანი ფილტვის კიბოს ვაქცინა — დაიწყო ადამიანებზე გამოცდა

შენიექიმი | ოფიციალური სამედიცინო სტატია ქართულა
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
ფილტვის კიბოს ვაქცინა — იმედის ახალი ერა დაიწყო!
მეცნიერება წინ მიიწევს: კიბოსთან ბრძოლა შესაძლოა მალე ახალი ფაზაში შევიდეს.
მსოფლიოში პირველად დაიწყო კლინიკური ცდები ფილტვის კიბოს საწინააღმდეგო ვაქცინაზე, რომელიც შესაძლოა გარდამტეხი აღმოჩნდეს ონკოლოგიის ისტორიაში.“
ვინ შეიმუშავა ვაქცინა?
ვაქცინა სახელწოდებით BNT116 შეიმუშავა გერმანულმა ბიოტექნოლოგიურმა გიგანტმა BioNTech, იმავე კომპანიამ, რომელმაც შექმნა ერთ-ერთი პირველი მРНК COVID-19 ვაქცინა.
ახლა კი BioNTech-ის მეცნიერებმა ენერგია მიმართეს ფილტვის მახვილოვანუჯრედოვანი კიბოს (NSCLC) წინააღმდეგ — რომელიც მსოფლიოში ფილტვის კიბოს ყველაზე გავრცელებული და სასიკვდილო ფორმაა.
როგორ მუშაობს ეს ვაქცინა?
  • ეს ვაქცინა mRNA ტექნოლოგიით მუშაობს — იგივე მექანიზმით, რაც კორონავირუსის ვაქცინებში გამოიყენებოდა.
  • იგი აცნობიერებს იმ სპეციფიკურ მუტაციებს, რაც ფილტვის კიბოს უჯრედებს ახასიათებთ.
  • შემდეგ ვაქცინა ასწავლის იმუნურ სისტემას ამ მუტირებული უჯრედების ამოცნობასა და განადგურებას.
  • საბოლოო მიზანია — კიბოს უჯრედების დაბრუნების პრევენცია და დაავადების ხელახალი პროგრესის შეჩერება.
სად ტარდება კლინიკური ცდები?
პირველი ფაზის კვლევაში ჩართულია 34 კლინიკა 7 ქვეყანაში — მათ შორის:
•დიდი ბრიტანეთი
•აშშ
•გერმანია
•ესპანეთი
•საფრანგეთი
•იაპონია
•ავსტრალია
კვლევაში მონაწილეობენ პაციენტები, რომლებსაც დაუდგინდათ მახვილოვანუჯრედოვანი ფილტვის კიბო.
რატომ არის ეს ისტორიული ნაბიჯი?
ფილტვის კიბო მსოფლიოში კიბოს სიკვდილიანობის ერთ-ერთი წამყვანი მიზეზია.
დიაგნოზის დასმისას პაციენტების დიდი ნაწილი უკვე ავრცელებს მეტასტაზებს.
ტრადიციული მკურნალობის (ქიმიოთერაპია, ოპერაცია, იმუნოთერაპია) მიუხედავად, პროგნოზი ხშირად მძიმეა.
BNT116 ვაქცინა გვთავაზობს ახალ გზას — დაავადების მართვა და პრევენცია იმუნური სისტემის მეშვეობით.
მეცნიერების ხმა
“ჩვენ ვამზადებთ იმუნურ სისტემას ისე, რომ მან აქტიურად გაანადგუროს კიბოს უჯრედები და ხელი შეუშალოს მათ დაბრუნებას,”
— აცხადებს Prof. Uğur Şahin, BioNTech-ის თანადამფუძნებელი.
რა ხდება ახლა?
კვლევის პირველი ფაზა ემსახურება უსაფრთხოებისა და იმუნური პასუხის შეფასებას.
თუ ვაქცინა წარმატებით გადალახავს პირველ ფაზას, დაიწყება მეორე და მესამე ფაზების კვლევა, რომელიც უფრო ფართო მასშტაბით ჩატარდება.
კითხვა-პასუხი
არის ეს ვაქცინა კიბოს პრევენციული?
არა. ეს არ არის ჩვეულებრივი პროფილაქტიკური ვაქცინა. ის განკუთვნილია უკვე დაავადებულებისთვის — კიბოს კონტროლისთვის და გავრცელების შეჩერებისთვის.
როდის იქნება ხელმისაწვდომი ფართო საზოგადოებისთვის?
სავარაუდოდ რამდენიმე წელში, თუ ყველა ფაზა წარმატებით დასრულდება.
შეიძლება საქართველოში ამ კვლევაში ჩართვა?
ჯერჯერობით საქართველო არ არის ჩართული, მაგრამ მომავალში მსგავსი კვლევები შესაძლოა ადგილობრივადაც ჩატარდეს.
არის mRNA ვაქცინები უსაფრთხო?
COVID-19 პანდემიამ დაამტკიცა, რომ mRNA ტექნოლოგია შეიძლება ეფექტური და უსაფრთხო იყოს — განსაკუთრებით იმუნური სისტემის სტიმულაციისთვის.
კიბოს ვაქცინა კურნავს თუ აფერხებს?
ამ ეტაპზე მიზანი არა კიბოს განკურნებაა, არამედ მისი ზრდის და გავრცელების შეჩერება.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
ლიტერატურა:
1. BioNTech Press Release. “BioNTech initiates first-in-human Phase 1 clinical trial for BNT116.” April 2024.
2. Nature News. Lung cancer mRNA vaccine enters clinical trial. 2024.
3. American Cancer Society. Lung Cancer Facts & Figures. 2023.
4. Uğur Şahin et al. Individualized neoantigen vaccines for cancer immunotherapy. Nature Reviews Drug Discovery. 2022.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს სქელი ლორი და ტექსტი, რომელშიც ნაჩვენებია „3റന3യറ ജറയ്നർടറ 30dmb 3്“ გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

გლიკოგენი ტვინში — ალცჰაიმერის პრევენციის ახალი გასაღები? რა კავშირი აქვს გლიკოგენს ალცჰაიმერთან?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ახალი სამეცნიერო აღმოჩენა - ტვინის გლიკოგენი შესაძლოა ალცჰაიმერის წინააღმდეგ ბრძოლის ახალ იმედად იქცეს
#post_seo_title

გლიკოგენი ტვინში — ალცჰაიმერის პრევენციის ახალი გასაღები?

შენიექიმი | ოფიციალური სამედიცინო სტატია ქართულად
ავტორი: პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე, 
ტვინის შაქრის მარაგი — ალცჰაიმერის წინააღმდეგ იარაღად?!
ახალი კვლევა ძირშივე ცვლის ჩვენს წარმოდგენას ტვინის ბიოქიმიაზე და ალცჰაიმერის დაავადების მექანიზმზე.
მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ნეირონებში გლიკოგენის — შაქრის ერთ-ერთი ფორმის — დაგროვება შესაძლოა დაავადების დამძიმებას უწყობდეს ხელს.
მაგრამ კარგი ამბავი ისაა, რომ ამ გლიკოგენის მართვა შეიძლება!
ტვინის შაქარი: როგორ მუშაობს?
  • აქამდე ითვლებოდა, რომ ნეირონები (ტვინის უჯრედები) არ ინახავდნენ შაქარს (გლიკოგენს) და მხოლოდ გლია-უჯრედებს ჰქონდათ მსგავსი უნარი.
  • ახლა კი დასტურდება, რომ ნეირონებსაც შეუძლიათ გლიკოგენის შენახვა — განსაკუთრებით მაშინ, როცა ენერგიის მოთხოვნა იზრდება ან სტრესი არსებობს.
რა კავშირი აქვს გლიკოგენს ალცჰაიმერთან?
  • ალცჰაიმერის დაავადების დროს ტვინში გროვდება დაზიანებული ტაუ ცილები.
  • ახალი კვლევები აჩვენებს, რომ გლიკოგენი ეკვრის ამ ცილებს, რაც ხელს უშლის მათ ბუნებრივ დაშლას.
შედეგად, ტვინი ვეღარ წმენდს ტოქსიკურ ცილებს და დაზიანება პროგრესირებს.
რა შეიძლება გაკეთდეს?
მეცნიერებმა ჩართეს სპეციალური ფერმენტი — გლიკოგენ ფოსფორილაზა (GlyP)
ეს ფერმენტი ხელს უწყობს გლიკოგენის “დაწვას” — ანუ მის გამოყენებას უჯრედული ენერგიისთვის.
ამ პროცესმა:
•შეამცირა გლიკოგენის ჭარბი დაგროვება
•გააძლიერა ნეირონების თავდაცვითი მექანიზმები
•შეამცირა ტაუ ცილების დაგროვება და ტოქსიკურობა
არაფარმაცევტული გზებიც არსებობს!
აღმოჩნდა, რომ გარკვეული ცხოვრების წესი და კვების რეჟიმი ასევე ასტიმულირებს GlyP-ს და შაქრის დამუშავებას:
• შიმშილის ინტერვალები (intermittent fasting)
• დაბალი კალორიული დიეტა
• GLP-1 მედიკამენტები (რომლებიც გამოიყენება დიაბეტისა და წონის კლებისთვის)
ეს ყველაფერი ხელს უწყობს ტვინის მეტაბოლურ დაცვას და შეიძლება წინ აღუდგეს ალცჰაიმერის განვითარებას.
კითხვა-პასუხი
ტვინის უჯრედები ინახავენ შაქარს?
დიახ! ახლად აღმოჩენილია, რომ ნეირონებსაც აქვთ შაქრის (გლიკოგენის) შესანახი უნარი.
როგორ უკავშირდება გლიკოგენი ალცჰაიმერს?
იგი ეკვრის ტოქსიკურ ცილებს და ხელს უშლის ტვინის “დასუფთავებას”.
შესაძლებელია ამ პროცესის კონტროლი?
შესაძლებელია! როგორც ფერმენტებით, ისე შიმშილითა და დიეტური ინტერვენციებით.
რა არის GLP-1 პრეპარატები და რატომ მოქმედებს ტვინზე?
ეს პრეპარატები აუმჯობესებენ ინსულინის სიგნალს და ხელს უწყობენ გლიკოგენის გამოყენებას. ამით ისინი ამცირებენ ტვინში შაქრის დაგროვებას.
ეს ნიშნავს, რომ შიმშილი აფერხებს ალცჰაიმერს?
ჯერ საბოლოოდ არა, მაგრამ შუალედური მტკიცებულება არსებობს, რომ კონტროლირებული შიმშილი შეიძლება დაეხმაროს ტვინის გაწმენდას.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
ლიტერატურა:
1. García-Casares N, et al. Glycogen accumulation in Alzheimer’s disease and its modulation by caloric restriction. Neurobiology of Aging. 2024.
2. Zhang Y, et al. Neuronal glycogen metabolism and tau aggregation in neurodegeneration. Cell Metab. 2023;35(4):678–691.
3. Riera CE, et al. Fasting-mimicking diet modulates systemic glucose and tau pathology in mouse models of Alzheimer’s. Science Translational Medicine. 2023.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

სიცხე და მაღალი ტემპერატურა ზრდის დეჰიდრატაციის რისკს – რა უნდა გააკეთოთ

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ვლევის შედეგების თანახმად, ყოველდღიურად 20 წუთი სწრაფი სიარული საგრძობლად ამცირებს ნაადრევი სიკვდილის რისკს
#post_seo_title

სიცხე და მაღალი ტემპერატურა ზრდის დეჰიდრატაციის რისკს.

დალიეთ მინიმუმ 1 ჭიქა წყალი ყოველ საათში.
  • მუდმივად თან იქონიეთ წყლის ბოთლი.
  • მიირთვით წყლით მდიდარი საკვები, როგორიცაა ხილი და ბოსტნეული.
  • დააყენეთ შეტყობინებები წყლის რეგულარულად დასალევად.

World Health Organization Georgia · ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაცია საქართველოში 

შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

პინეო სამედიცინო ეკოსისტემაში, პროსტატის ადენომის მკურნალობის ახალი მეთოდი დაინერგა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
#post_seo_title

პინეო სამედიცინო ეკოსისტემაში, პროსტატის ადენომის მკურნალობის ახალი მეთოდი დაინერგა.

— რადიოსიხშირული აბლაცია ტრანსპერინეალური მიდგომით — რაც ნიშნავს ცვლილებების ახალ ეტაპს პროსტატის ადენომის მართვაში.
 პროსტატის ადენომა ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული პრობლემაა მამაკაცებში 50 წლის შემდეგ. ტრადიციულად, არჩევანი მედიკამენტოზურ მკურნალობასა და ქირურგიულ ჩარევას შორის მერყეობს, თუმცა ბევრი პაციენტის შემთხვევაში ოპერაცია ვერ ხერხდება, ხოლო მუდმივი მედიკამენტოზური მკურნალობა ფინანსურად და ემოციურად დამღლელია.
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

ცხიმოვანი უჯრედები ნერვული უჯრედების აღდგენაში გვეხმარებიან — ახალი აღმოჩენა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
გიორგი ფხაკაძე
#post_seo_title

ცხიმოვანი უჯრედები ნერვული უჯრედების აღდგენაში გვეხმარებიან — ახალი აღმოჩენა

ჯერ კიდევ ცოტას თუ წარმოედგინა, რომ ორგანიზმში დაგროვებული ცხიმი შესაძლოა ნერვული უჯრედების შეკეთებაში მნიშვნელოვანი როლი შეესრულებინა. თუმცა, ახალი კვლევა გვიჩვენებს, რომ სწორედ ცხიმოვანი ქსოვილი და მასში გამომუშავებული ნივთიერებები გვეხმარებიან ნერვული დაზიანების შემდეგ რეგენერაციის პროცესში.
რას გვეუბნება ახალი კვლევა?
მეცნიერთა ჯგუფმა გამოიკვლია, თუ როგორ ეხმარება ჰორმონი ლეპტინი — რომელიც ცხიმოვან უჯრედებში გამომუშავდება — შვანის უჯრედებს (ნერვულ ბოჭკოებს შემომრტყმელ უჯრედებს), რომლებიც გადამწყვეტი მნიშვნელობისაა დაზიანებული ნერვის აღდგენაში.
ლეპტინი ასტიმულირებს შვანის უჯრედების მიტოქონდრიებს და ამით აუმჯობესებს მათ მეტაბოლიზმს. შედეგად, ეს უჯრედები უფრო ეფექტურად იწყებენ დაზიანებული ნერვული ქსოვილის დაშლასა და აღდგენას.
პრაქტიკული მნიშვნელობა
• ახალი მიგნება აძლიერებს იმედს, რომ მომავალში შესაძლებელი იქნება ისეთი თერაპიების შექმნა, რომლებიც გამოიყენებენ ცხიმოვანი ქსოვილის თვისებებს დაზიანებული ნერვების აღსადგენად.
• განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ ადამიანებისთვის, ვინც განიცდის ტრავმას ან ნეიროპათიას.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ხშირად გვესმის, რომ ცხიმი ცუდია და უნდა ვებრძოლოთ, მაგრამ მეცნიერება გვაჩვენებს უფრო კომპლექსურ რეალობას. გარკვეული რაოდენობით ჯანმრთელი ცხიმოვანი ქსოვილი მნიშვნელოვან ფუნქციებს ასრულებს, მათ შორის ნერვული სისტემის აღდგენაშიც. ეს კიდევ ერთხელ გვიმტკიცებს, რომ სხეულს სჭირდება ბალანსი და არა მკაცრი უკიდურესობები — არც ზედმეტი ცხიმი და არც ნულოვანი ცხიმოვანი რეზერვები.“
კითხვა-პასუხი
ნიშნავს ეს, რომ ჭარბი წონა კარგია ნერვებისთვის?
არა. კვლევა საუბრობს ცხიმოვანი უჯრედების ფუნქციაზე, თუმცა სიმსუქნე უკავშირდება სხვა მრავალ სერიოზულ რისკს.
ლეპტინი მხოლოდ ცხიმში გამომუშავდება?
დიახ, ძირითადად ცხიმოვანი ქსოვილი აწარმოებს ლეპტინს, თუმცა მისი მოქმედება ვრცელდება ტვინზე, იმუნურ სისტემასა და ახლა უკვე — ნერვულ სისტემაზეც.
შეიძლება თუ არა ეს აღმოჩენა თერაპიულად გამოვიყენოთ?
ეს მიგნება გახსნის გზას ახალი ბიოლოგიური პრეპარატებისა და ნერვის აღდგენაზე ორიენტირებული მკურნალობის განვითარებისთვის.
წყაროები (Vancouver სტილში):
1. Sundaram VK, et al. Adipo-glial signaling mediates metabolic adaptation in peripheral nerve regeneration. Cell Metabolism. 2023;35(9):1802-1815. doi:10.1016/j.cmet.2023.07.008
2. Zochodne DW. The challenges and rewards of peripheral nerve regeneration. Nature Reviews Neuroscience. 2023;24:71–83. doi:10.1038/s41583-022-00659-3
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი”
მიიღე სანდო ინფორმაცია ჯანმრთელობაზე — საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
1...264265266...1,035გვერდი 265 of 1,035

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
Verified by MonsterInsights