შაბათი, მაისი 2, 2026
მთავარი წაკითხვა გვერდი 149

ავსტრალიამ საშვილოსნოს ყელის კიბო 25 წლამდე ქალებში პრაქტიკულად ნულამდე დაიყვანა — ეს შესაძლებელია საქართველოში?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
საშვილოსნოს ყელის კიბო თავიდან აცილებადი დაავადებაა
#post_seo_title

ავსტრალიამ საშვილოსნოს ყელის კიბო 25 წლამდე ქალებში პრაქტიკულად ნულამდე დაიყვანა — ეს შესაძლებელია საქართველოში?

Sheniekimi.ge – სამედიცინო საინფორმაციო პორტალი
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი
ავსტრალიაში ოფიციალურად დადასტურდა ის, რასაც მეცნიერები საუკუნის მიღწევას უწოდებენ. 2021 წელს 25 წლამდე ასაკის ქალებში საშვილოსნოს ყელის კიბოს ახალი შემთხვევა ნულს გაუტოლდა.
ეს შედეგი შემთხვევითი არ არის. ეს არის სახელმწიფოს, მეცნიერებისა და ეფექტიანი HPV ვაქცინაციის პროგრამის სინერგიული მუშაობის შედეგი.
და ახლა ყველაზე სენსიტიური კითხვა სრულიად სამართლიანად ჩნდება:
  • რატომ არ ხდება იგივე საქართველოში?
  • რატომ უნდა ავადდებიან და იღუპებოდნენ ქართველი ქალები პროფილაქტიკით თავიდან ასაცილებელი კიბოთი?
საქართველოში დღემდე გვაქვს:
• დაბალი HPV ვაქცინაციის დონე
• ანტივაქცერული დეზინფორმაციის აგრესიული გავრცელება
• რეგიონებში სკრინინგის უთანაბრობა
• გვიანი დიაგნოსტიკა
• არასაკმარისი სახელმწიფო კომუნიკაცია და განათლება
ავსტრალიის მაგალითი გვაჩვენებს, რომ საშვილოსნოს ყელის კიბო შესაძლებელია ნულამდე დავიდეს. ეს არის დადასტურებული, რეალური მონაცემი და არა თეორია.
რა გააკეთა ავსტრალიამ?
2021 წელს 25 წლამდე ასაკობრივ ჯგუფში საშვილოსნოს ყელის კიბოს ახალი შემთხვევები ნულოვანი იყო.
მთავარი განმაპირობებელი ფაქტორი არის HPV ვაქცინაციის ეროვნული პროგრამა, რომელიც 2007 წლიდან მოქმედებს.
როგორ მიაღწიეს ასეთ შედეგს?
1. სკოლებში სავალდებულო და უფასო HPV ვაქცინაცია
ვაქცინაციის მოცვა 80–90%-ს აღწევს.
2. ცენტრალიზებული სკრინინგი Pap და HPV ტესტებით
ქალებს რეგულარული მოწვევები ეგზავნებათ.
3. მაღალი საზოგადოებრივი ცნობიერება
ანტივაქსერული დეზინფორმაცია იქ ქცევაზე სერიოზულად ვერ მოქმედებს.
4. მკაფიო და თანმიმდევრული სახელმწიფო პოლიტიკა
ყველა ნაბიჯი ეფუძნება ავტორიტეტული ინსტიტუტების მონაცემებს.
რა ხდება საქართველოში?
HPV ვაქცინაციის მოცვა კრიტიკულად დაბალია. მიუხედავად იმისა, რომ ვაქცინა უფასოა 9–14 წლის გოგონებისთვის, ინტერნეტდეზინფორმაცია აფერხებს მის მიღებას.
ანტივაქსერული კამპანიები უამრავ მშობელს აყოვნებს. ხალხს შიში აქვს იმ ვაქცინის, რომელიც მსოფლიოში 270 მილიონზე მეტჯერ არის გამოყენებული უსაფრთხოდ.
საშვილოსნოს ყელის კიბოს სიკვდილიანობა საქართველოში მაღალია. ქალები ექიმთან ხშირად გვიან მიდიან.
რეგიონებში სკრინინგი არათანაბრად ხელმისაწვდომია. ბევრ ქალს Pap/HPV ტესტზე წვდომა არ აქვს.
რას ამბობს მეცნიერება?
  • HPV ვაქცინა ერთადერთი ვაქცინაა, რომელიც უშუალოდ კიბოს თავიდან გვაცილებს.
  • საშვილოსნოს ყელის კიბოს 99% გამოწვეულია HPV ინფექციით.
  • ვაქცინა ბლოკავს იმ შტამებს, რომლებიც კიბოს გამოიწვევენ.
ავსტრალია გვიჩვენებს, რომ მასობრივი ვაქცინაციით კიბო შეიძლება პრაქტიკულად გაქრეს.
რა უნდა გააკეთოს საქართველომ?
1. სკოლებში HPV ვაქცინაციის სავალდებულო დანერგვა
ეს არის ერთადერთი რეალური გზა 80–90%-იანი მოცვის მისაღწევად.
2. დეზინფორმაციის წინააღმდეგ სისტემური ბრძოლა
სკოლები, ჯანდაცვის სამინისტრო და მედია ერთიანი მესიჯით უნდა მოქმედებდნენ.
3. Pap და HPV სკრინინგის თანაბარი ხელმისაწვდომობა მთელ ქვეყანაში
ქალებმა უნდა მიიღონ უფასო და ხელმისაწვდომი ტესტირება.
4. მოწვევებისა და შეხსენებების ავტომატური სისტემა
ავსტრალიის მოდელი ამარტივებს სკრინინგში ჩართვას.
5. მეცნიერულ პოლიტიკაზე გადასვლა
ვაქცინაცია არ არის პოლიტიკური საკითხი. ეს სიცოცხლის გადარჩენის მექანიზმია.
Q&A
1. უსაფრთხოა HPV ვაქცინა?
დიახ. 270 მილიონზე მეტი დოზა გამოიყენეს მსოფლიოში და სერიოზული გართულებების შემთხვევები უკიდურესად იშვიათია.
2. უნდა აიცრას ბიჭებიც?
ბევრი ქვეყანა აცრის, რადგან HPV მამაკაცებშიც იწვევს კიბოს. საქართველო მომავალში ამ ნაბიჯს უნდა მიჰყვეს.
3. შესაძლებელია საშვილოსნოს ყელის კიბოს ელიმინაცია?
დიახ. ეს არის ერთ-ერთი იშვიათი კიბო, რომლის პრაქტიკული გამქრალიც შესაძლებელია.
4. 26 წელზე მეტი ასაკი მაქვს — მაინც გავიკეთო?
26 წლამდე ეფექტი მაქსიმალურია, მაგრამ 45 წლამდე მაინც აქვს დაცვის სარგებელი.
5. რატომ ვერ ვაღწევთ ავსტრალიის შედეგს?
დაბალი ვაქცინაცია
გაუთვალისწინებელი დეზინფორმაცია
არასისტემური სკრინინგი
„ავტორიტეტული ქვეყნების მაგალითები გვაჩვენებს ერთ მარტივ ჭეშმარიტებას. ვაქცინა მუშაობს. ვაქცინა იცავს. ვაქცინა უშუალოდ სიცოცხლეს გადაარჩენს. ახლა არჩევანი საქართველოზეა. მივყვებით მეცნიერებას და გადავარჩენთ ათასობით ქალს, თუ დეზინფორმაციას დავუთმობთ მომავალს.“
წყაროები:
Medscape. Australian HPV Vaccination Marks Cervical Cancer Milestone. 2025. https://ms.spr.ly/6188tgU8w
Hall MT, Simms KT, et al. Lancet Public Health. 2019;4(1):e19–27. https://doi.org/10.1016/S2468-2667(18)30293-5
Australian Institute of Health and Welfare. Cervical screening in Australia. 2023.
WHO. HPV vaccines: safety and effectiveness.
Drolet M, et al. Lancet Infect Dis. 2019;19(5):e215–e226.
გადმოწერეთ:
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე (MD, MPH, PhD):
დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
WHO ექსპერტი, Accreditation Canada-ს წარმომადგენელი საქართველოში

 

შეიძლება იყოს სქელი ლორი, საავადმყოფო და ტექსტი გამოსახულება

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

აზიანებს როგორც მოზრდილების, ისე ბავშვების ჯანმრთელობას – თანამედროვე სამყაროს ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული პრობლემა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ბავშვების 30%-ს მეტყველების პრობლემა აქვს
#post_seo_title

ეკრანებზე ზედმეტი დამოკიდებულება თანამედროვე სამყაროს ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული პრობლემა გახდა.

პრობლემა აზიანებს როგორც მოზრდილების, ისე ბავშვების ჯანმრთელობას.

პატარები საათობით არიან ტელეფონებსა და სხვადასხვა გაჯეტებზე მიჯაჭვულნი — ჭამისას, დასვენებისას და ძილის წინაც კი. მუდმივი უმოქმედობა იწვევს ფიზიკურ დაღლილობას, სუსტი აქტიურობა კი ხელს უწყობს წონაში მატებას, რასაც ხშირად ემატება არაჯანსაღი საკვები და საბოლოოდ ეს ყველაფერი სერიოზულ შედეგამდე მიდის.

ბავშვების ჭარბი წონის მიზეზი უმოძრაო ცხოვრების წესი და უწყვეტად ეკრანებთან ჯდომაა. კვების დროსაც ყურადღება ეკრანზე აქვთ გადატანილი და საკვების რაოდენობას ვეღარ აკონტროლებენ.

უპირველესად, ბავშვს უნდა დავეხმაროთ ეკრანზე მიჯაჭვულობისგან გათავისუფლებაში. მთავარ როლს აუცილებლად მშობელი ასრულებს. მშობელმა მკაფიოდ უნდა აუხსნას ბავშვს, რომ ტელეფონი გასართობი სათამაშო არ არის და მის გამოყენებას დრო და მიზანი უნდა ჰქონდეს — მაგალითად, სკოლასთან კომუნიკაციისთვის. სახლში დაბრუნების შემდეგ კი, გაჯეტი თავის ადგილას უნდა დაიდოს და მანამდე აღარ გამოიყენოს, სანამ ბავშვი არ დაასრულებს კვებას და სასწავლო დავალებებს. მხოლოდ ამის შემდეგ შეიძლება ტელეფონი როგორც ჯილდო — მაგალითად, ერთი საათით.

საკვების მიღებისას ეკრანთან ჯდომა კატეგორიულად უნდა აიკრძალოს. ამ დროს საკვებს „ავტომატურად“ იღებს და ვერ აცნობიერებს, რამდენს ჭამს. ტვინი ნელა იღებს დანაყრების სიგნალს, გემოს შეგრძნებაც ბლაგვდება, ამიტომ ბევრად მარტივია ზედმეტი კალორიების მიღება. ეს პრობლემა არა მხოლოდ ბავშვებს, არამედ მოზრდილებსაც ეხებათ.

რაც შეეხება ეკრანის წინ გატარებულ დროს: დღის განმავლობაში 45 წუთზე მეტი არ არის რეკომენდებული, რათა არ დაზიანდეს მხედველობა და თავიდან ავიცილოთ ქცევითი და ჯანმრთელობის სხვა სერიოზული დარღვევები, რომელთა გამოსწორება შემდგომში ხშირად რთულდება.

ბავშვის ტირილის დროს გამოსავალი ეკრანი ნამდვილად არ არის. ტირილი ბავშვებისთვის საჭიროებების გამოხატვის საშუალებაა და თუ მშობელი ამ დროს ყოველ ჯერზე ეცდება ბავშვის დამშვიდებას, ის ჩათვლის, რომ ემოციებით მანიპულირება შედეგს აძლევს. ზრდასრულ ასაკშიც იგივე მოდელი დამკვიდრდება — ჩივილითა და წუწუნით სასურველი შედეგის მიღების მოლოდინი. ამიტომ აუცილებელია, ბავშვს თავიდანვე დავასწავლოთ, რომ ტირილი არ არის პრობლემის გადაწყვეტა და არც ეკრანი უნდა იქცეს დამშვიდების ინსტრუმენტად.

 პროფესორი გიორგი ფხაკაძე 
“საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის” თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; WHO-ს ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სექტორში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

„ადამიანის ჯანმრთელობისთვის მოძრაობა და ვარჯიში უმნიშვნელოვანესია“ – ჰიპოკრატეს რჩევები

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
„ადამიანის ჯანმრთელობისთვის მოძრაობა და ვარჯიში უმნიშვნელოვანესია“ - ჰიპოკრატეს რჩევები
#post_seo_title

ჰიპოკრატე ისტორიაში შევიდა, როგორც “მედიცინის მამა”. ის იყო ადამიანი, რომელმაც მედიცინა ფილოსოფიისა და რელიგიისგან გამოყო  და მეცნიერების რელსებზე გადაიყვანა.

პროფესორის კომენტარი — გიორგი ფხაკაძე (MD, MPH, PhD)

მანამდე კაცობრიობა დაავადებებს ხალხური და „ზებუნებრივი ძალების“ საშუალებით ებრძოდა.

მან დააარსა მედიცინის სკოლა, რომელიც დაფუძნებული იყო დაკვირვებასა და რაციონალურ ანალიზზე, და არა იმ დროს პოპულარულ რელიგიურ ან მაგიურ შეხედულებებზე. ჰიპოკრატემ შეიმუშავა დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის პრინციპები პაციენტების სიმპტომებსა და ცხოვრების წესზე დაკვირვების საფუძველზე, თვლიდა, რომ ჯანმრთელობა დაკავშირებული იყო „ოთხი სითხის“ – სისხლის, ნახველის, ყვითელი ნაღვლისა და შავი ნაღვლის – ბალანსთან. მან ასევე შემოიღო „პროგნოზის“ კონცეფცია და თვლიდა, რომ მნიშვნელოვანი იყო პაციენტისთვის არა მხოლოდ ფიზიკური, არამედ ემოციური მხარდაჭერაც. ნაშრომები, რომლებიც ჰიპოკრატეს დაწერილად არის მიჩნეული, თავმოყრილია „ჰიპოკრატეს კრებულში“ და წარმოადგენს სამედიცინო ცოდნის სისტემატიზაციის პირველ მცდელობას.

ჰიპოკრატეს ნაშრომებში, რომელმაც კლინიკური მედიცინის შემდგომი განვითარებას ჩაუყარა საფუძველი, ასახულია მოსაზრება ორგანიზმის მთლიანობის შესახებ; ავადმყოფისა და მისი მკურნალობისადმი ინდივიდუალური მიდგომა; ანამნეზის გაგება; სწავლება ეტოლოგიაზე, პროგნოზებსა და ტემპერამენტზე. ჰიპოკრატეს სახელთანაა დაკავშირებული ექიმის მაღალმორალური სახე და ეთიკური ქცევის წესები. მას მიაწერენ ძველბერძენი ექიმების ეთიკური კოდექსის შემუშავებას (“ჰიპოკრატეს ფიცი”), რომელიც შემდგომ ექიმად ყოფნის ფუძემდებელ ვალდებულებად იქცა მთელ მსოფლიოში.

ჰიპოკრატეს ფიცი

საინტერესო ფაქტი – ჰიპოკრატეს ფიცი, რომელსაც ყველა ექიმი დებს და ამით სამედიცინო ეთიკის პრინციპებს ადასტურებს, მართლაც, ჰიპოკრატემ ჩაწერა, თუმცა მას არ გამოუგონია. ეს ოჯახური ტრადიცია იყო და ჰიპოკრატეს ოჯახმა ფიცი თაობიდან თაობას გადასცა.

ფიცი თავად ჰიპოკრატემაც დადო. თავდაპირველ ვერსიაში ფიცი აბორტის გაკეთებას კრძალავდა, თუმცა დღეს ეს პუნქტი ამოღებულია. საუკუნეების მანძილზე ფიცი მრავალჯერ შეიცვალა, თუმცა მისი ძირეული იგივე დარჩა.

ფიცის თანამედროვე ვარიანტში ყურადღება მახვილდება ვალდებულებაზე, რომელსაც მომავალი ექიმი პაციენტთან დაკავშირებით საკუთარ თავზე იღებს, აგრეთვე დაპირებაზე, რომ ყოველთვის პაციენტის ჯანმრთელობისა და სიცოცხლის სასარგებლოდ იმოქმედებს.

„ადამიანის ჯანმრთელობისთვის მოძრაობა და ვარჯიში უმნიშვნელოვანესია“

დღეში მხოლოდ 5000 ნაბიჯი სიმსუქნის რისკს 64%-ით ამცირებს. მასთან ერთად, მცირდება უამრავი საშიში დაავადების, მათ შორის დიაბეტის და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების წარმოქმნის რისკი.

აუცილებელია თუ არა სპორტული დარბაზი?
კვირაში 2-3-ჯერ სპორტულ დარბაზში ვიზიტი ძალიან სასარგებლოა, თუმცა აუცილებელი არ არის. ყოველდღიური აქტივობა ბევრად უფრო მნიშვნელოვანია, თუმცა მისი ჩანაცვლებაც შესაძლებელია მარტივი 20-წუთიანი ტანვარჯიშით, რომელიც შეიძლება სახლში შეასრულოთ.

ჰიპოკრატემ მედიცინა ქურუმებისა და მონასტრების გავლენისაგან გაათავისუფლა და მკურნალობის ძირითადი პრინციპები ჩამოაყალიბა. ისინი დღესაც ეფექტური და აქტუალურია, ამიტომ აუცილებლად უნდა გავითვალისწინოთ!

ვნახოთ რას ამბობდა ანტიკური მედიცინის რეფორმატორი:

  1. „საკვები იყოს შენი მედიცინა და მედიცინა იყოს შენი საკვები“. ეს ციტატა ასახავს მის რწმენას კვების მნიშვნელობის შესახებ ჯანმრთელობისა და დაავადებების პრევენციისთვის.
  2. „სიცოცხლე ხანმოკლეა, ხელოვნება მარადიული, შემთხვევითობა წარმავალი, გამოცდილება მატყუარა და განსჯა რთული“. ჰიპოკრატე ხაზს უსვამდა, რომ მედიცინის შესწავლასა და პრაქტიკას დრო და ძალისხმევა სჭირდება.
  3. „სადაც მედიცინის სიყვარულია, იქ არის კაცობრიობის სიყვარულიც“. ეს ფრაზა ასახავს ჰიპოკრატეს ჰუმანისტურ მიდგომასექიმობისადმი.
  4. „პირველ რიგში,არ ავნო“. მიუხედავად იმისა, რომ ეს ფრაზა ხშირად ასოცირდება სამედიცინო ეთიკასთან, ის ჰიპოკრატეს ფიცის ფუნდამენტური პრინციპია.
  5. „განკურნების ხელოვნება მდგომარეობს დროსა და შესაძლებლობაში“. ჰიპოკრატე თვლიდა, რომ გამოჯანმრთელებას სჭირდება როგორც სამედიცინო ჩარევა, ასევე შესაბამისი დრო.
  6. „ექსტრემალური დაავადებები მოითხოვს ექსტრემალურ საშუალებებს“. ეს განცხადება ეხებამძიმედაავადებების სამკურნალოდ სხვადასხვა მეთოდის გამოყენებას.
  7. „დაავადების ნამდვილი მკურნალები ჩვენში არსებული ბუნებრივი ძალებია“. ჰიპოკრატე თვლიდა, რომ ბუნება სასიცოცხლო როლს ასრულებს განკურნებაში.
  8. „მნიშვნელობა არ აქვს, რა დაავადება აქვს ადამიანს, არამედ როგორი ადამიანია ამ დაავადების მქონე“. ჰიპოკრატეს მიდგომა ხაზს უსვამდა თითოეული პაციენტის მიმართ ინდივიდუალურ მიდგომას.
  9. „ჭარბი ენერგია ბუნების საწინააღმდეგოა“. ეს იდეა ხაზს უსვამს ზომიერების მნიშვნელობას ჯანმრთელობასა დამკურნალობაში.
  10. „თუ ცუდ ხასიათზე ხართ, გაისეირნეთ. თუ კვლავ ცუდ ხასიათზე ხართ, მეორედ გაისეირნეთ“. ჰიპოკრატე ემოციური პრობლემების სამკურნალოდ ფიზიკურ აქტივობას ურჩევდა.
  11. ხშირად საუკეთესო წამალი წამალზე უარის თქმაა.დიახ, ზოგი დაავადების მკურნალობისთვის ყველაზე ეფექტური საშუალება მედიკამენტებზე უარის თქმაა. ეს სხეულს საშუალებას აძლევს რომ დამოუკიდებლად გამოჯანმრთელდეს.
  12. თუ ცხოვრების წესის შეცვლა არ შეგიძლია, ვერავინ და ვერაფერი დაგეხმარება.ჰიპოკრატეს ეს ციტატა პირადი პასუხისმგებლობის მნიშვნელობაზეა. თუ ადამიანს ცვლილება არ სურს და საკუთარ ცხოვრებასა და ჯანმრთელობაზე პასუხისმგებლობის აღება არ უნდა, ის საკუთარ ცხოვრებას ვერ გააუმჯობესებს. როდესაც კაცი წყალში იხრჩობა, ხელი უნდა გამოგიწოდოს, რომ მისი გადარჩენა შეძლო. ამიტომ, თუ ადამიანს ცხოვრების შეცვლა არ უნდა, ის მხოლოდ იწუწუნებს და უმოქმედო იქნება.
  13. უმიზეზოდ არაფერი ხდება. თუ რამე მოხდა, ამას აუცილებლად მიზეზი ჰქონდა.ეს სიტყვები მიზეზშედეგობრივ კავშირს გამოხატავს და იმაზე მეტყველებს, რომ ცხოვრებაში შემთხვევით არაფერი ხდება. ყველა დადებით თუ უარყოფით მოვლენას თავისი მიზეზი ან მიზანი აქვს. ზოგჯერ, როდესაც რაღაც ხდება, მიზეზს მაშინვე ვერ ვხვდებით, თუმცა დრო გვაჩვენებს, რომ მომხდარმა საჭირო ადგილზე მიგვიყვანა.
  14. ადამიანის სული სიკვდილამდე ვითარდება.პიროვნული და სულიერი ზრდა მოგზაურობას ჰგავს, რომელიც ადამიანის სიცოცხლის ბოლომდე გრძელდება. ადამიანები მუდმივად სწავლობენ და ვითარდებიან და ეს ძალზე მნიშვნელოვანია.
  15. დაავადებების უმეტესობა იმისგან მომდინარეობს, რასაც ორგანიზმს ვაწვდით. მითხარი, რას ჭამ და გეტყვი, რით ხარ ავად.უამრავი დაავადება სწორედ ჩვენი საკვებისა და იმ ნივთიერებების დამსახურებაა, რომლებსაც მოვიხმართ. ეს სიტყვები ჯანსაღი კვების მნიშვნელობას ხაზს უსვამს.
  16. ცხოვრება ცვლილებების ჯაჭვია.დიახ, ცხოვრება გარდაქმნების უწყვეტი ჯაჭვია, ამიტომ ადამიანმა გამუდმებით ცვალებად გარემოებებთან და ახალ გამოწვევებთან ადაპტირება უნდა შეძლოს. მნიშვნელოვანია, რომ ცვლილება, როგორც ცხოვრებისეული მოგზაურობის განუყოფელი ნაწილი, ისე მივიღოთ.
  17. დაავადება ყოველთვის სიჭარბისგან ან უკმარისობისგან ანუ დისბალანსისგან ჩნდება.კარგი ჯანმრთელობის შენარჩუნებისთვის წონასწობის დაცვა მნიშვნელოვანია. დაავადებები ხშირად ორგანიზმში წონასწორობის დარღვევის დროს ვითარდება. ეს კონცეფცია ჰოლისტიკური მედიცინის მიდგომას შეესაბამება, რომელიც დაავადებას განიხილავს არა როგორც იზოლირებულ მოვლენას, არამედ დისფუნქციის სიმპტომს, რომელიც გავლენას ახდენს პიროვნებაზე, როგორც მთლიან არსებაზე.
  18. შიში და სევდა, რომელიც ადამიანს ეუფლება, ავადმყოფობისკენ უბიძგებს.ხანგრძლივმა ნეგატიურმა ემოციებმა შეიძლება ადამიანის ფიზიკურ ჯანმრთელობაზე დამღუპველი გავლენა მოახდინოს. ამ ციტატით ჰიპოკრატე ყურადღებას გონება-სხეულის კავშირსა და ემოციური კეთილდღეობის მნიშვნელობაზე ამახვილებს.
  19. სიარული საუკეთესო წამალია.სიარულის სარგებელი უკვე ძალიან ბევრმა კვლევამ დაადასტურა. დღეს უკვე ყველამ იცის, რომ ისეთი მარტივი და რეგულარული აქტივობა, როგორიც სიარულია, ადამიანის როგორც ფიზიკურ, ისე ფსიქიკურ ჯანმრთელობაზე დადებითად მოქმედებს.
  20.  უმიზეზო დაღლილობა დაავადების შესახებ გაფრთხილებთ.დიახ, ეს შეიძლება მოახლოებული დაავადების გამაფრთხილებელი ნიშანი იყოს. ის მოგიწოდებთ, რომ სხეულიდან მომავალ სიგნალებს ყურადღება მიაქციოთ და ჯანმრთელობის შენარჩუნების მიზნით პრევენციულ ღონისძიებებს მიმართოთ.
  21. არავის უამბოთ საკუთარი ავადმყოფობის შესახებ, თორემ გაამწვავებთ. ისაუბრეთ ჯანმრთელობაზე და ჯანმრთელობას მიიზიდავთ.ეს სიტყვები პოზიტიური აზროვნების ძალისა და გავლენის შესახებ მეტყველებს. დადასტურებულია, რომ გონება სხეულზე დიდ გავლენას ახდენს, ამიტომ პოზიტიური მსოფლმხედველობის განვითარება ძალიან მნიშვნელოვანია.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე (MD, MPH, PhD)
დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე WHO-ს ექსპერტი Relief International-ის მმართველი საბჭოს წევრი Accreditation Canada-ს წარმომადგენელი საქართველოშიგაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი 25 წელზე მეტი საერთაშორისო გამოცდილებით

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

რა (არ) უნდა მიირთვათ მაღალი ქოლესტერინის დროს – შეეცადეთ გამოიყენოთ მინიმუმ 20 სახეობის პროდუქტი დღის განმავლობაში

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
რა უნდა ვჭამოთ დილით
#post_seo_title

სწორი კვება დაგეხმარებათ სისხლში ქოლესტერინის დონის შემცირებაში, შეაფერხებს ათეროსკლეროზის განვითარებას, მნიშვნელოვნად ამცირებს გულის შეტევების და ინსულტების ალბათობას.

შეეცადეთ გამოიყენოთ მინიმუმ 20 სახეობის პროდუქტი დღის განმავლობაში. თქვენ მიაწვდით ორგანიზმს ყველა საჭირო საკვებ ნივთიერებას.

ხორცი შეცვალეთ თევზით, ფრინველის ხორცით, პარკოსნებით (ლობიო, ოსპი, ბარდა). უპირატესობა მიანიჭეთ მჭლე მოხარშულ ხორცს, ამოიღეთ ცხიმი ხორციდან, ხოლო ქათმისგან – კანი. ხორცის, თევზის ან ფრინველის ნაწილი უნდა იყოს პატარა (90-100 გ. მოხარშვისას) და წითელი ხორცი (ძროხის, ცხვრის, ღორის) უმჯობესია მოხარშოთ კვირაში 2-ჯერ ნაკლებად. ძეხვეული, შებოლილი ხორცი, ჰამბურგერი, ჰოთ-დოგი, ქონი, პაშტეტები, ჩიფსები უნდა გამოირიცხოს.

მომზადებისას გამოიყენეთ მცენარეული ზეთები: სელის თესლი,სიმინდი, მზესუმზირა, ზეითუნი, სოიო. დღეში 2 სუფრის კოვზი “რბილი” სახის მარგარინი.

რეკომენდებულია კვირაში არაუმეტეს 2-3 კვერცხის გული (ერთად კულინარიაში გამოყენებული კვერცხების ჩათვლით).

ზღვარი სუბპროდუქტების მოხმარება: ღვიძლი, თირკმელები, ტვინი.

შეზღუდეთ საკონდიტრო ნაწარმი, ნაყინი.

აირჩიეთ დაბალი შემცველობის რძის პროდუქტები. ცხიმი: იოგურტი, კეფირი 1%-მდე ცხიმიანი, ხაჭო 0-4%, ჭყინტი ყველი.

აკონტროლეთ წონა.

მიირთვით მეტი ხილი და ბოსტნეული (მინიმუმ 400 გ დღეში), კარტოფილის გარდა. ბოსტნეული და ხილი შეიცავს ვიტამინებს B, C, მინერალები: მაგნიუმი, კალიუმი, კალციუმი და ბოჭკოვანი, რომელიც შლის ქოლესტერინს. მოამზადეთ ბოსტნეულის სალათები მცენარეული ზეთებით (მაიონეზის და არაჟნის გარდა).

არ დაივიწყოთ ფაფა და მთელმარცვლიანი პური (კარაქის გარეშე). სასარგებლოა ფაფით, ნიგოზით, ნუშით, წაბლით, გამომშრალი ხილით.

ჩართეთ თქვენს რაციონში ზღვის პროდუქტები: მიდიები, მოლუსკები (მაგრამ არა კრევეტები), ზღვის მცენარეები.

ორთქლზე მოხარშეთ, გამოაცხვეთ საჭმელი.

დანამატის შემცირება: ზეთები, მარილი, შაქარი.

რაც შეეხება სასმელებს, უპირატესობა მიანიჭეთ მწვანე ჩაის.ალკოჰოლი: 20 მლ დღეში “სუფთა” სპირტით დამზადებული; 40 მლ არაყი ან 150 მლ ღვინო, ან 330 მლ ლუდი მამაკაცებისთვის, ნახევარი ქალებისთვის. თუ უკვე გაქვთ გულ-სისხლძარღვთა რაიმე სახის დაავადება (არითმია, მაღალიარტერიული წნევა, სტენოკარდია და ა.შ.), ალკოჰოლის მოხმარება უნდა იყოს მკაცრად შეზღუდული ან გამორიცხული.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

Google DeepMind-ის ხელმძღვანელი: ადამიანის ტოლფასი ხელოვნური ინტელექტი 5–10 წელში გაჩნდება

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ხელოვნური ინტელექტი სამედიცინო სკოლებში - ეს არის საინტერესო დრო აკადემიურ მედიცინაში
#post_seo_title

Google DeepMind-ის ერთ-ერთმა დამფუძნებელმა და ხელოვნური ინტელექტის სფეროში მსოფლიოში წამყვანმა ექსპერტმა, დემის ჰასაბისმა, საერთაშორისო სამიტზე განაცხადა, რომ კაცობრიობის ტოლფასი ზოგადი ხელოვნური ინტელექტის (AGI) შექმნა შეიძლება რეალობად იქცეს უკვე უახლოეს ათწლეულში.

ჰასაბისის თქმით, თანამედროვე ენობრივი მოდელები, მხოლოდ მნიშვნელოვანი გარდამავალი საფეხურებია. რეალური გარღვევისთვის საჭიროა კიდევ ერთი ან ორი ძირითადი მეცნიერული აღმოჩენა.

ამასთან, ექსპერტმა გააფრთხილა საზოგადოება მზარდ საფრთხეებზე: მისი თქმით, ბოროტად განწყობილი ჯგუფების მიერ კიბერ თავდასხმებისთვის ხელოვნური ინტელექტის გამოყენება, სავარაუდოდ, უკვე რეალობა ხდება.

სამიტზე სხვა ლიდერებმაც დაუჭირეს მხარი მოსაზრებას, რომ ცვლილებები გარდაუვალია და რომ ხელოვნური ინტელექტი მომდევნო ხუთ წელიწადში შეცვლის პრაქტიკულად ყველაფერს.

ჰასაბისმა წარმოაჩინა ოპტიმისტური სცენარიც – მომავალი, რომელსაც შეუძლია  ტექნოლოგიური წინსვლა მოიტანოს, თუმცა ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ამის მისაღწევად აუცილებელია უკვე ახლა არსებობდეს მტკიცე კონტროლის სისტემები და ეთიკური ჩარჩოები.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

ფაგოთერაპია — ბაქტერიებთან ბრძოლის განსხვავებული გზა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
როგორ მუშაობს ფაგოთერაპია ბაქტერიული ინფექციების სამკურნალოდ?
#post_seo_title

თანამედროვე სამედიცინო პრაქტიკაში ანტიმიკრობული საშუალებები ფასდაუდებელი ინსტრუმენტია, თუმცა ბოლო პერიოდში მათი ეფექტიანობა შესამჩნევად შემცირდა.

მიზეზი მარტივია — ბაქტერიებმა ანტიბიოტიკებთან წინააღმდეგობის უნარი განივითარეს. შედეგად, პრეპარატები, რომლებიც წლების წინ გამომწვევებს ადვილად ანადგურებდა, ზოგ შემთხვევაში აღარ მოქმედებს. ჯანმოს შეფასებით, მხოლოდ 2019 წელს ანტიმიკრობულ რეზისტენტობას მსოფლიოში 1.27 მილიონზე მეტი ადამიანის სიცოცხლე შეეწირა.

ფაგოთერაპია — ბაქტერიებთან ბრძოლის განსხვავებული გზა

ამ პრობლემას ალტერნატიული გამოსავალი უკვე აქვს — ფაგოთერაპია, რომელიც ბაქტერიოფაგების გამოყენებას ეფუძნება.
ბაქტერიოფაგები ვირუსებია, თუმცა ისინი ზიანს ადამიანს არ აყენებენ, რადგან მათი ერთადერთი სამიზნე ბაქტერიებია. თითოეული ფაგი მხოლოდ კონკრეტულ ბაქტერიულ სახეობას ან შტამს უტევს, რაც მათ ძალიან მიზანმიმართულ „იარაღად“ აქცევს.

ანტიბიოტიკები ფართო სპექტრით მოქმედებენ და ხშირად აზიანებენ სასარგებლო მიკრობებსაც, რომლებიც ნაწლავებში ცხოვრობენ. ფაგები კი ზუსტად იმ ბაქტერიას ანადგურებენ, რომელმაც დაავადება გამოიწვია — ამიტომაც ისინი განსაკუთრებით მიმზიდველი გამოსავალია რეზისტენტული ინფექციების შემთხვევაში.

რა ტიპის ფაგები გამოიყენება თერაპიაში?

ფაგები ორ ფორმას იღებენ:

  • ლიზური ფაგები — ბაქტერიაში ხვდებიან, მრავლდებიან და საბოლოოდ უჯრედს ანგრევენ. სწორედ ისინი გამოიყენება მკურნალობაში.

  • ლიზოგენური ფაგები — ბაქტერიის გენეტიკურ მასალაში ერთიანდებიან და შესაძლოა რეზისტენტობის გენების გავრცელებასაც კი შეუწყონ ხელი. ამ მიზეზით ისინი თერაპიულად არ გამოიყენება.

როგორ შეირჩევა პაციენტისთვის შესაფერისი ფაგი?

მკურნალობის შერჩევა რამდენიმე ეტაპისგან შედგება:

  1. პაციენტის ისტორიისა და ინფექციის ნიმუშის გაგზავნა სპეციალიზებულ ცენტრში.

  2. გამომწვევი ბაქტერიის ზუსტი იდენტიფიცირება და მისი რეზისტენტობის პროფილის დადგენა.

  3. ფაგების ტესტირება — იზომება რომელი ფაგი გამოირჩევა ძლიერი ლიზური მოქმედებით.

  4. შერჩეული ფაგების გამწმენდი ეტაპები და კონცენტრაციის გაზრდა.

  5. პრეპარატის უსაფრთხოებისა და ეფექტიანობის დამატებითი შემოწმება.

  6. ფაგის (ან ფაგების კოქტეილის) დანიშვნა და მკურნალობის მუდმივი მონიტორინგი. საჭიროების შემთხვევაში კოქტეილი იცვლება.

რა ინფექციებს მკურნალობს ფაგოთერაპია?

ფაგები წარმატებით გამოიყენება შემდეგ შემთხვევებში:

  • საშარდე გზების ინფექციები

  • ფილტვის ინფექციები

  • დამწვრობისგან წარმოქმნილი ინფიცირებული ჭრილობები

  • ბაქტერიემია

  • ცისტური ფიბროზის მქონე პაციენტების სასუნთქი გზების ინფექციები

საქართველოს განსაკუთრებული წვლილი ფაგების განვითარებაში

ფაგების კვლევასა და თერაპიის განვითარებაში საქართველოს ისტორიული მნიშვნელობა აქვს. XX საუკუნის დასაწყისიდან საქართველოში ამ სფეროში აქტიური კვლევა მიმდინარეობდა. გიორგი ელიავასა და ფელიქს დერელის თანამშრომლობის შედეგად 1934 წელს თბილისში შეიქმნა ფაგების კვლევითი ინსტიტუტი — პირველი ასეთი ცენტრი მსოფლიოში, რომელიც დღემდე ფუნქციონირებს.

1990-იანი წლების დასაწყისში ალექსანდრე ღოლიჯაშვილთან ერთად ჩამოყალიბდა ბიოქიმფარმი, მსოფლიოში პირველი საწარმო, რომელიც ფაგების სამკურნალო პრეპარატებზე იყო ორიენტირებული. დღეს ის კვლავ ერთ-ერთ წამყვან მწარმოებლად ითვლება.

ბაქტერიოფაგები ჩვენს გარემოში ყოველთვის არსებობდა, მაგრამ ანტიბიოტიკებისადმი რეზისტენტობის ზრდის ფონზე მათი გამოყენება განსაკუთრებით აქტუალური გახდა. ფაგოთერაპია საშუალებას იძლევა, ბაქტერიული ინფექციები უფრო მიზანმიმართულად, ბიოლოგიურად ბუნებრივად და ხშირად უფრო ეფექტიანად დამარცხდეს, ვიდრე ტრადიციული ანტიბიოტიკებით.


 პროფესორი გიორგი ფხაკაძე 
“საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის” თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; WHO-ს ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სექტორში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

რატომ არის დაუშვებელი მოზარდებისთვის კოსმეტიკის გამოყენება – „მყავდა პაციენტი 12 წლის გოგონა…”

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
კოსმეტიკა-აკნე
#post_seo_title

რატომ არის დაუშვებელი მოზარდებისთვის კოსმეტიკის გამოყენება.

გვანცა დარასელიას პოდკასტში დერმატოლოგი ნათია თოდუა საუბრობს იმის შესახებ, რატომ არის დაუშვებელი მოზარდებისთვის კოსმეტიკის გამოყენება.

„მყავდა პაციენტი 12 წლის გოგონა, რომელიც სისტემატურად იყენებდა ბრჭყვიალა ჰაილაითერს, ბლაშს. მიიჩნევენ, რომ ტონალური არა, მაგრამ ბიბი კრემი შეუძლიათ წაისვან. არა აქვს მნიშვნელობა, ბავშვისთვის ბიბი კრემიც საზიანოა. მინახავს ისეთი რეაქციები და გამონაყარი, როგორიც არის ჩირქოვანი, ვარდისფერი, ანთება კანის ზედაპირზე, სიწითლე, წვის შეგრძნება, ძლიერი ქავილი, თვალების შეშუპება ტუშისა და ჩრდილების გამოყენებისას… როცა პირველად ჩნდება გამონაყარი ამ ასაკში, აკნეს ტიპის, ძალიან მარტივად ხდება დაბრუნება. მათი ფაფუკი, ნაზი კანი ხელშეუხებლად უნდა შევინარჩუნოთ მშობლებმა, რაც შეიძლება დიდხანს…“

 

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

შესაძლოა, ასეთ პროცედურას არტერიების ბლოკირება მოჰყვეს, გამოიწვიოს კანის დაზიანება და ზოგ შემთხვევაში, მხედველობის დაკარგვა – ფილერებთან დაკავშირებული ახალი საფრთხე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
შესაძლოა, ასეთ პროცედურას არტერიების ბლოკირება მოჰყვეს, გამოიწვიოს კანის დაზიანება და ზოგ შემთხვევაში, მხედველობის დაკარგვა - ფილერებთან დაკავშირებული ახალი საფრთხე
#post_seo_title

მეცნიერებმა სახის ფილერებთან დაკავშირებული ახალი საფრთხე გამოავლინეს,- ამის შესახებ უცხოური მედია წერს.

როგორც ინფორმაციაში ვკითხულობთ, შესაძლოა, ასეთ პროცედურას არტერიების ბლოკირება მოჰყვეს, გამოიწვიოს კანის დაზიანება და ზოგ შემთხვევაში, მხედველობის დაკარგვა.

სპეციალისტებმა ულტრაბგერითი ტექნოლოგიის მეშვეობით არასასურველი შედეგის მქონე ინიექციის 100 შემთხვევა შეისწავლეს. ისინი კლინიკებს სწორედ ულტრაბგერითი ანალიზის ჩატარებას ურჩევენ, სანამ კანში ამოსავსებ ნივთიერებას შეიყვანენ.

კვლევამ აჩვენა, რომ გაანალიზებული შემთხვევების თითქმის ნახევარში სისხლი არ მიედინებოდა მომცრო სისხლძარღვებში, რომლებიც ზედაპირულ არტერიებს უფრო ღრმა არტერიებთან აკავშირებს; შემთხვევების მესამედში მიმოქცევის დარღვევა შენიშნეს მთავარ სისხლძარღვებშიც.

სწორედ ამის თავიდან ასაცილებლად გვირჩევენ ინიექციამდე ულტრაბგერითი კვლევის ჩატარებას, რათა ნივთიერება არტერიებთან ზედმეტად ახლოს არ დაგროვდეს. გართულებებისას იმავე მეთოდითაა შესაძლებელი იმ ადგილის პოვნაც, რომელიც მკურნალობას საჭიროებს.

ამისთვის სპეციალისტები ჰიალურონიდაზას იყენებენ, რომლითაც ფილერს შლიან. თუკი მათ ზუსტად ეცოდინებათ, სად უნდა შეიყვანონ ეს ფერმენტი, უკეთეს შედეგს მიიღებენ და ნაკლები ნივთიერება დასჭირდებათ.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

გოგონა სმენის დაქვეითებით დაიბადა – კოხლეარული იმპლანტის გამოყენებით, ლიზი სრულფასოვანი ცხოვრებით ცხოვრობს, წარჩინებით სწავლობს, ცეკვავს, მღერის და უკვე მასწავლებლობაზე ოცნებობს

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
გოგონა სმენის დაქვეითებით დაიბადა - სხვადასხვა კვლევის მიხედვით, საქართველოში მოსახლეობის დაახლოებით 6.5%-8.1% აქვს სმენის დაქვეითების რაიმე ფორმა
#post_seo_title

ექვსი წლის ლიზი უკვე სკოლის მოსწავლეა. თითქოს გასაკვირი არაფერია, მაგრამ გოგონა სმენის დაქვეითებით დაიბადა და ამ სირთულის მქონე ბავშვებისთვის სკოლაში სწავლა ხშირად გამოწვევებთანაა დაკავშირებული.

თუმცა, მთელი ოჯახისა და პროფესიონალების ჩართვით, კოხლეარული იმპლანტის გამოყენებით, ლიზი სრულფასოვანი ცხოვრებით ცხოვრობს, წარჩინებით სწავლობს, ცეკვავს, მღერის და უკვე მასწავლებლობაზე ოცნებობს.
ლიზის წარმატების უკან მისი დედა, სოფო დგას, რომელმაც ადრეული ასაკიდანვე შენიშნა შვილის სმენის დაქვეითება და ექიმების რჩევით მიიღო ზომები.
თუმცა, თვლის, მეტი რომ სცოდნოდა სმენის დაქვეითების შესახებ, დაბადებიდანვე უფრო მეტად მიაქცევდა ყურდღებას და თაიდანვე მოიძევდა საშუალებებს, რაც გაამარტივებდა ბავშვის გზას.
ლიზის კოხლეარული იმპლანტი ორი წლის ასაკში ჩაუდგეს, რასაც ინტენსიური რეაბილიტაციის პროცესი მოჰყვა. ამისთვის ოჯახი დედოფლისწყაროდან თბილისში გადმოვიდა საცხოვრებლად.
იმპლანტის ჩადგმიდან ლიზიმ მალევე დაიწყო მეტყველება, მოსმენა, გახდა უფრო აქტიური და მთლიანად გარდაისახა, განვითარებით სრულად დაეწია მისი ასაკის სხვა ბავშვებს.
„მიუხედავად იმისა რომ თავდაპირველად ემოციურად ძალიან რთული იყო, გადავდგით ყველა ნაბიჯი და რაც მთავარია, არ ვიზარებდი, ბავშვს მუდმივად ველაპარაკებოდით, ვეთამაშებოდით, ყველაფერში ვრთავდით, ჩვეულებრივად, როგორც მის ძმას,“ – იხსენებს სოფო.
ბავშვის რეაბილიტაციის პროცესში განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს მშობელს და ოჯახს, რასაც სოფოს გამოცდილებაც ადასტურებს: „ყველა მშობელს მოვუწოდებ, არ დანებდეთ, ესაუბრეთ თქვენს შვილს, ენდეთ ექიმებს, გაიარეთ რეაბილიტაცია და არ დაკარგოთ დრო.“
სკოლაში მისვლისას სოფომ და კლასის დამრიგებელმა მშობლებთან და ბავშვებთან შეხვედრები გამართეს, სადაც აუხსნეს, რა არის სმენის დაქვეითება და როგორ მუშაობს კოხლეარული იმპლანტი. ბავშვებმაც ბუნებრივად მიიღეს ყველაფერი და ლიზის კლასში ინკლუზიური გარემოა, ყოველგვარი სტიგმისგან თავისუფალი.
ლიზის ისტორია კიდევ ერთხელ აჩვენებს რომ ადრეული გამოვლენა, დროული ჩარევა, ოჯახის მხარდაჭერა და ინკლუზიური განათლება რეალურად ცვლის ადამიანების ცხოვრებას და რომ ყველა ბავშვს უნდა ჰქონდეს სრულფასოვანი განვითარების შესაძლებლობა.
„მინდა ლიზის ეს სილაღე და თავისუფლება შემორჩეს, იყოს დამოუკიდებელი და კომპლექსებისან თავისუფალი,“ ამბობს სოფო.
***
ლიზის შემთხვევა გამონაკლისს არ წარმოადგენს. სხვადასხვა კვლევის მიხედვით, საქართველოში მოსახლეობის დაახლოებით 6.5%-8.1% აქვს სმენის დაქვეითების რაიმე ფორმა. მიუხედავად ამისა, ბევრი ადამიანი წლებია დიაგნოზის ან დამხმარე ტექნოლოგიების გარეშე ცხოვრობს. სპეციალიზებული სერვისები შეზღუდულია – სულ დაახლოებით 1,000 მეტყველებისა და ენის თერაპევტი და 410 ოტორინოლარინგოლოგია დასაქმებული, რეაბილიტაციის ცენტრები კი უმეტესად დიდ ქალაქებშია თავმოყრილი.
თუმცა, პროგრესიც სახეზეა: სახელმწიფო პროგრამებით გათვალისწინებულია ცალმხრივი კოხლეარული იმპლანტების, ცალმხრივი (ზრდასრულებისთვის) და ორმხრივი (ბავშვებისთვის) სმენის აპარატების მიწოდება. კოხლეარული იმპლანტის მიმღებთათვის სარეაბილიტაციო სერვისებიც ფინანსდება.
ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციისა და მისი დონორის, ATscale, the Global Partnership for Assistive Technology-ს მხარდაჭერით, საქართველო ცდილობს გაზარდოს წვდომა დამხმარე ტექნოლოგიებზე (სმენის აპარატებზე, კოხლეარულ იმპლანტებზე რეაბილიტაციაზე), დანერგოს პრევენციული ზომები და მთელი სიცოცხლის განმავლობაში ზრუნვის მექანიზმები, რათა უფრო მეტმა ადამიანმა შეძლოს უფრო სრულფასოვნად ცხოვრება და არავინ დარჩეს ყურადღების მიღმა.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

ამდენი ხანი ვერ დადო ვერანაირი საბუთი – სუშილ კუმარ, ინდოელი თაღლითი, რომელიც შხამავს ქართველებს! … – გიორგი ფხაკაძე არუნ ხათრის კვლავ სიცრუეში ამხელს

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
„ახლა ვიღაც ექიმმა თქვა, რომ ეს სერტიფიკატი ყალბია...“  - არუნ ხათრი გიორგი ფხაკაძეს
#post_seo_title

საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი, პროფესორი გიორგი ფხაკაძე ხალხური მედიცინის სპეციალისტის არუნ ხათრის კვლავ სიცრუეში ამხელს

სუშილ კუმარ – ინდოელი თაღლითი რომელიც შხამავს ქართველებს!

გიორგი ფხაკაძის განცხადებით, „არუნამ“ – სუშილ კუმარიმ ამდენი ხანი ვერ დადო ვერანაირი საბუთი. ის არის თაღლითი

“არუნ ხათრის / სუშილ კუმარის” აშვაგანდა — ყალბი დანამატის ანატომია | ხერია #1 Herbal Healing Hands = არარსებული „ქარხანა“ 👉 Google Maps მისამართი:
ყალბი ბრენდი • ყალბი მისამართი • ნულოვანი GMP • ნულოვანი უსაფრთხოება ⚠️ ეს პროდუქტი რეალური რისკია მომხმარებლის ჯანმრთელობისთვის.“- ამბობს გიორგი ფხაკაძე
“არუნა” “ვიტამინები” იხილეთ აქ:
გიორგი ფხაკაძე 20 ოქტომბერს არუნ ხათრის აფთიაქში იმყოფებოდა. როგორც მოსალოდნელი იყო, არაერთი დარღვევა დაფიქსირდა…
საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელმა, პროფესორმა გიორგი ფხაკაძემ მომხმარებლების უფლებების სააგენტოს მიმართა.
„სახელმწიფომ სწრაფად და ეფექტურად მოახდინა რეაგირება — კომპანია დაჯარიმდა, მაღაზია დალუქეს, და დამატებითი ღონისძიებები უკვე დაწყებულია“ – განაცხადა გიორგი ფხაკაძემ.

ინდური ხალხური მედიცინის ექსპერტი სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ 500 ლარით დააჯარიმა.

ამის შესახებ სეს-ის დოკუმენტში ვკითხულობთ:

„სახელმწიფო კონტროლის განხორციელებისას ადგილზე დადგინდა, რომ ბიზნესოპერატორის საქმიანობა სრულად არ შეესაბამებოდა საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრულ მოთხოვნებს: ბიზნესოპერატორი არ იყო რეგისტრირებული ეკონომიკურ საქმიანობათა რეესტრში საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად. ასევე, გამოვლინდა მომხმარებლისთვის სურსათის შესახებ ინფორმაციის მიწოდების წესის დარღვევის ფაქტი, რის გამოც ბიზნესოპერატორი სურსათს/ცხოველის საკვების უვნებლობის, ვეტერინარიისა და მცენარეთა დაცვის კოდექსის 65-ე მუხლის პირველი ნაწილითა და 66-ე მუხლის მე-6 ნაწილის შესაბამისად დაჯარიმდა 500 ლარის ოდენობით და შეუჩერდა საქმიანობა რეგისტრაციამდე“

“საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის – PHIG” ხელმძღვანელი, პროფესორი გიორგი ფხაკაძე ამბობდა, რომ „Herbal Healing“-ის მიერ წარმოებული პროდუქტი — (საზოგადოებაში ცნობილია, როგორც „აშვაგანდა“; აღნიშნული პროდუქცია ეკუთვნის საქართველოში მცხოვრებ ბლოგერ Arun Khatri-ს ) — არ არის რეკომენდირებული და მისი გაყიდვა საქართველოში მიმდინარეობს მოქმედი რეგულაციების დარღვევით

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
1...148149150...1,029გვერდი 149 of 1,029

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
Verified by MonsterInsights