ვეიპინგი: მორიგი მტკიცებულება მისი საზიანო ზემოქმედების შესახებ — ტვინი, გული და კიბოს რისკი
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
ახალი, ყოვლისმომცველი კვლევა მანჩესტერის მეტროპოლიტენის უნივერსიტეტიდან ამტკიცებს, რომ ვეიპინგი — რომელიც მრავალი ადამიანისთვის საეჭვოდ უსაფრთხო ალტერნატივად ითვლება — რეალურად იგივე (ხშირად უარესი) საფრთხეებია ორგანიზმისთვის, როგორიც კლასიკური სიგარეტის მოწევა.
ძირითადი აღმოჩენები კვლევიდან:
- სისხლძარღვების დაზიანება:
კვლევის მონაწილე ვეიპერებს (ადამიანებს, რომლებიც მხოლოდ ელექტრონულ სიგარეტს მოიხმარენ) აღენიშნებოდათ არტერიული ელასტიურობის მკვეთრი დაქვეითება — იგივე რაც ჩვეულებრივი მწეველების შემთხვევაში.
- Flow-Mediated Dilation (FMD) მაჩვენებელი საშუალოდ შემცირდა 2.6%-ით ვეიპერებში.
- ტვინის სისხლის მიმოქცევის შემცირება:
ტვინის MRI-ს სურათებმა აჩვენა, რომ ვეიპინგი ამცირებს სისხლის ნაკადს თავის ტვინის არეებში, რაც პირდაპირ კავშირშია მეხსიერების დარღვევასთან, კონცენტრაციის პრობლემებთან და განწყობის ცვალებადობასთან.
- გრძელვადიანი კიბოს რისკი:
ელექტრონული სიგარეტის ორთქლში აღმოჩენილი იქნა ტოქსიკური მეტალები (როგორიცაა ნიკელი, ტყვია და ქრომი) და სხვა კანცეროგენული ნაერთები, რომლებიც ფილტვებსა და ხორხს აზიანებენ.
- ფსიქიკური ჯანმრთელობის ზიანი მოზარდებში:
- ავსტრალიის 2025 წლის კვლევის მიხედვით, 12-14 წლის მოზარდებში ვეიპინგი ასოცირდება 33%-ით გაზრდილ შფოთვისა და დეპრესიის რისკთან.
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
განსაკუთრებით დამთრგუნველია ფაქტი, რომ საქართველოში ვეიპინგი უკვე ხდება თინეიჯერების ყოველდღიური ჩვევა, და მისი რეკლამა ხშირად მიმზიდველად და “უსაფრთხოდ” წარმოჩინდება — რაც აშკარა მანიპულაციაა და საფრთხეს უქმნის მომავალ თაობებს.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ვეძებთ ხოლმე სიგარეტის ალტერნატივას, მაგრამ ვეიპინგი არ არის უკეთესი — იგი სხვა გზით ანადგურებს ორგანიზმს. ახალგაზრდებს სჭირდებათ განათლება, არ დაპირებები. ჯანდაცვის სისტემამ უნდა იმოქმედოს დაუყოვნებლივ.“
რეკომენდაციები:
- მშობლებისთვის: ხშირად ესაუბრეთ შვილებს ვეიპინგის საფრთხეებზე, განსაკუთრებით მაშინ, თუ სკოლაში ან მეგობრებთან ამ თემაზე საუბრობენ.
- მასწავლებლებისთვის: შეიტანეთ ვეიპინგის ზიანის განათლება სასწავლო პროგრამაში.
- მთავრობისთვის: დააწესეთ ასაკობრივი და სარეკლამო შეზღუდვები ვეიპინგზე, ისევე როგორც ტრადიციულ თამბაქოზე.
წყაროები:
- Manchester Metropolitan University (2025)
“Vaping could be as harmful to blood vessels as cigarette smoking”
www.mmu.ac.uk/news/vaping-vascular-study-2025
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC), 2025
“Health Effects of Electronic Cigarettes”
http://www.cdc.gov/…/basic…/e-cigarettes/health-effects
- American Lung Association, 2025
“E-Cigarettes and Lung Health”
www.lung.org/quit-smoking/e-cigarettes-vaping
- People Health, 2025
“Vaping and Teen Mental Health Issues: A Nationwide Study”
http://www.people.com/…/vaping-linked-to-teen-mental-health…
შეიძლება უფრო ძვირი ღირდეს, მაგრამ ჯანმრთელობა — ფასდაუდებელია.
#გიორგიფხაკაძე #ვებრძოლოთვეიპინგს #ჯანმრთელობამნიშვნელოვანია #ვაპინგიარასწორია
