ხუთშაბათი, ივნისი 18, 2026

საზეიმოდ დაიხურა ევროპის განვითარებისა და რეკონსტრუქციის ბანკისა (EBRD) და ვიანის ერთობლივი პროექტი, რომელიც გულისხმობდა ექთნებისთვის მაღალი ხარისხის, მტკიცებულებაზე დაფუძნებული მედიცინის, თანამედროვე საგანმანათლებლო რესურსის შექმნას ქართულ ენაზე.

საზეიმოდ დაიხურა ევროპის განვითარებისა და რეკონსტრუქციის ბანკისა (EBRD) და ვიანის ერთობლივი პროექტი,
#post_seo_title

საზეიმოდ დაიხურა ევროპის განვითარებისა და რეკონსტრუქციის ბანკისა (EBRD) და ვიანის ერთობლივი პროექტი, რომელიც გულისხმობდა ექთნებისთვის მაღალი ხარისხის, მტკიცებულებაზე დაფუძნებული მედიცინის, თანამედროვე საგანმანათლებლო რესურსის შექმნას ქართულ ენაზე.

პროექტის ფარგლებში გამოიცა 16 მიმართულების ლიტერატურა, რომელიც, თავის მხრივ, რამდენიმე ტომად არის წარმოდგენილი, ჯამში 27 წიგნი.

პროექტის უპირველეს ამოცანას წარმოადგენდა ლიტერატურის ხელმისაწვდომობა, სწორედ ამიტომ ყველა წიგნი შეგიძლიათ ჩამოტვირთოთ უფასოდ შემდეგი ბმულიდან https://vian.health/ka/publications

მადლობას ვუხდით პარტნიორ ორგანიზაციებს ნდობისთვის, პროცესში ჩართულ ყველა მონაწილებს (ავტორებს, რეცენზენტებს, რედაქტორებს, სტამბის თანამშრომლებს).

ჩვენი პროექტის გმირები:

Nino Panculaia Salome Chincharauli Eka Abzhandadze Salome Abashidze Nino Kikodze @Tamar Bakhdadze Nino Solomonia Miranda Jankhoteli Maka Kobaxidze @Irakli Svanidze @Nino Butskhrikidze David Sergeenko Marika Toidze Irina Tsirkvadze @giga beria, @Tata Ratishvili, Natia Vashakmadze @Lela Tsakadze Marika Geleishvili

სტამბა ” ფავორიტი” @ნინო ოკრიბელაშვილი

პროსტატის ადენომა რა უნდა იცოდეთ – მამაკაცებში გავრცელებული მდგომარეობაა, რომელის სიხშირეც ასაკის მატებასთან ერთად მატულობს

პროსტატის ადენომა რა უნდა იცოდეთ
#post_seo_title

პროსტატის კეთილთვისებიანი გადიდება (ასევე ცნობილი, როგორც პროსტატის ადენომა) მამაკაცებში გავრცელებული მდგომარეობაა, რომელის სიხშირეც ასაკის მატებასთან ერთად მატულობს. პროსტატის ჯირკვალი ბუნებრივად იზრდება, თუმცა მისი გადიდება ზოგჯერ პრობლემებს იწვევს შარდვის პროცესში.

სიმპტომები

პროსტატის კეთილთვისებიანი გადიდების დროს, სიმპტომები შეიძლება მოიცავდეს:

შარდის ნაკადის შესუსტებას;
შარდვის გაძნელებას;
ღამის საათებში ხშირი შარდის მოთხოვნილებას (ნოქტურია);
შარდის შეკავებას;
შარდის ბუშტის სრულად დაცლის სირთულეს.
რისკ-ფაქტორები

ასაკი: პროსტატის გადიდების ალბათობა 50 წელს გადაცილებულ მამაკაცებში იზრდება.
გენეტიკა: თუ ოჯახში ვინმეს აქვს ეს პრობლემა, რისკი მატულობს.
ცხოვრების წესი: სიმსუქნე, ფიზიკური აქტივობის ნაკლებობა და ცუდი კვება.
დიაგნოზი

პროსტატის კეთილთვისებიანი გადიდების დიაგნოზი მოიცავს:

პაციენტთან გასაუბრებას: ხდება სიმპტომებისა და ჩივილების შეფასება
გასინჯვას: პროსტატის რექტალური შემოწმება (DRE).
ლაბორატორიულ კვლევებს: შარდის საერთო ანალიზი და PSA (პროსტატის სპეციფიური ანტიგენის) დონე.
ინსტრუმენტული კვლევები: ულტრაბგერითი გამოკვლევა და შარდის ნაკადის დინამიკის განსაზღვრა.
მკურნალობა

პროსტატის კეთილთვისებიანი გადიდება ყოველთვის არ საჭიროებს მკურნალობას. მკურნალობის მეთოდის შერჩევა ხდება სიმპტომების სიმძიმის მიხედვით:

ცხოვრების წესის შეცვლა:
მეტი ფიზიკური აქტივობა;
ალკოჰოლისა და კოფეინის შეზღუდვა;
მეტი წყლის მიღება დღის განმავლობაში, მაგრამ საღამოს სითხის შეზღუდვა.
მედიკამენტური მკურნალობა:
ალფა-ბლოკერები (პროსტატის კუნთის მოდუნებისთვის);
5-ალფა რედუქტაზას ინჰიბიტორები (პროსტატის ზომის შემცირებისთვის).

ქირურგიული ჩარევა:
თუ მედიკამენტური მკურნალობა არაეფექტურია, ან მდგომარეობა რთულდება, შეიძლება საჭირო გახდეს ოპერაცია (მაგ., HoLEP – პროსტატის ენდოსკოპიური ენუკლეაცია ლაზერის გამოყენებით).

პროფილაქტიკა

რეგულარული ვიზიტი უროლოგთან;
ჯანსაღი ცხოვრების წესის დაცვა;
სიმპტომების ადრეული ამოცნობა და მკურნალობა.

როდის მივმართოთ ექიმს?
თუ შეამჩნიეთ შარდვის პრობლემები ან სიმპტომები გიმწვავდებათ, აუცილებლად მიმართეთ უროლოგს. სწორი დიაგნოზი და დროული მკურნალობა თქვენი ცხოვრების ხარისხის გაუმჯობესებას ხელს შეუწყობს.

გაითვალისწინეთ: პროსტატის კეთილთვისებიანი გადიდება არ არის კიბო, მაგრამ დროული გამოკვლევა მნიშვნელოვანია, რათა გამორიცხოთ სხვა უფრო სერიოზული დაავადებები.

ჟორდანიას სამედიცინო ცენტრში ტარდება პროსტატის კეთილთვისებიანი გადიდების, როგორც მედიკამენტოზური ასევე ქირურგიული მკურნალობის სრული სპექტრი, მათ შორის პროსტატის ლაზერით ენდოსკოპიური ენუკლეაცია, რომელიც ამჟამად წარმოადგენს მკურნალობის ოქროს სტანდარტს.

გიორგი ხვადაგიანი  MD; FEBU ჟორდანიას სამედიცინო ცენტრის უროლოგიური სამსახურის უფროსი

ტელ: 032 224 32 32

მის: ნუცუბიძე, ერმილე ბედიას 33

მიხეილ სარჯველაძე დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიისა და ცისტური ფიბროზის მქონე ბავშვების მშობლებს შეხვდა

მიხეილ სარჯველაძე დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიისა და ცისტური ფიბროზის მქონე ბავშვების მშობლებს შეხვდა.
#post_seo_title

2025 წლის ბიუჯეტის საჭიროებების მიხედვით ფორმირებისა და სამომავლო პრიორიტეტების განსაზღვრის მიზნით, ჯანდაცვის სამინისტროში, მორიგი სამუშაო შეხვედრა გაიმართა.

მიხეილ სარჯველაძე დიუშენის კუნთოვანი დისტროფიისა და ცისტური ფიბროზის მქონე ბავშვების მშობლებს შეხვდა. ინფორმაციას ჯანდაცვის სამინისტრო ავრცელებს.

ჯანდაცვის მინისტრმა, პროგრამის განვითარების შესაძლებლობები განიხილა და არსებული საჭიროებების შესახებ ინფორმაცია, ბენეფიციარებისა და სამედიცინო დარგის წარმომადგენლებისგან მიიღო. იმსჯელეს დაავადებების მკურნალობის გაფართოების შესაძლებლობებზე, შესაბამისი კადრებისა და სპეციალისტების გადამზადების საკითხებზე.

მიხეილ სარჯველაძის განცხადებით, სახელმწიფოს პრიორიტეტი თითოეული ბენეფიციარის ჯანმრთელობისა და ინტერესის დაცვაა, შემდგომი გადაწყვეტილებებიც, ექსპერტებთან და სპეციალისტებთან ერთად, მშობლების აქტიური ჩართულობით იქნება მიღებული.

შეხვედრებს ესწრებოდნენ: ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე თეა გიორგაძე, ჯანმრთელობის ეროვნული სააგენტოს დირექტორი კობა ზურაბიშვილი, დირექტორის მოადგილე ეკატერინე შარაძე, სტრატეგიული განვითარებისა და ანალიტიკის დეპარტამენტის უფროსი ლელა სულაბერიძე, ჯანმრთელობის დაცვის პოლიტიკის დეპარტამენტის ხელმძღვანელი ირინე ჯავახაძე და სამინისტროს სოციალური დაცვის, დევნილთა და შრომის პოლიტიკის დეპარტამენტის უფროსი თამარ კურტანიძე, ასევე – პაციენტთა ორგანიზაციის წარმომადგენლები, ექიმები და ექსპერტები.

ღეროვანი უჯრედების გადანერგვით, რამდენიმე ადამიანს მხედველობა აღუდგინეს – პირველად მსოფლიოში

რატომ ჩნდებიან და რა უნდა გააკეთოთ, თუ თვალებში ამ „ნაწილაკების“ დანახვას დაიწყებთ,
#post_seo_title

ღეროვანი უჯრედების ტრანსპლანტატმა ბუნდოვანი მხედველობა მნიშვნელოვნად გაუუმჯობესა სამ ადამიანს, რომლებსაც მძიმედ ჰქონდათ დაზიანებული თვალის რქოვანა.

იმის გამო, რომ ღეროვანი უჯრედები შეიცავს უზარმაზარ პოტენციალს ადამიანის ჯანმრთელობისთვის, მათ შორის თვალის რქოვანას აღდგენაში, ახალი კლინიკური ცდა იაპონიაში მნიშვნელოვან ნაბიჯად ითვლება. სამი ადამიანი, რომლებიც მძიმედ დაზიანებულ რქოვანასგან იტანჯებოდნენ, ღეროვანი უჯრედების ტრანსპლანტაციამ მხედველობა გაუუმჯობესეს. ეს ტრანსპლანტაცია წარმოადგენს პირველ შემთხვევას მსოფლიოში, სადაც iPSC (ინდუცირებული პლურიპოტენტური ღეროვანი უჯრედები) წარმატებით გამოიყენეს თვალის რქოვანის დაზიანებისთვის.

სწორი მკურნალობა და რისკები

კვლევაში ოთხი ადამიანი იყო ჩართული. ოთხივე მათგანს აწუხებდა დარღვევა, რომელიც რქოვანაზე ნაწიბურებიანი ქსოვილის წარმოქმნას იწვევს, რასაც ლიმბური ღეროვანი უჯრედების დეფიციტს (LSCD) უწოდებენ. თუმცა, კვლევის მიხედვით, გადანერგილი ქსოვილის ეფექტურობა ყველა პაციენტზე არ იყო თანაბარი, რაც იმუნური სისტემის შესაძლო რეაქციასთან იყო დაკავშირებული.

კარგი შედეგები 3 პაციენტში
ზოგადად, ტრანსპლანტაციის შემდეგ, სამ პაციენტს, მათ შორის 44 წლის ქალს და 66 წლის კაცს, თვალის ძლიერი გაუმჯობესება აღენიშნა ,ოთხივე პაციენტმა განიცადა  ფორმით მხედველობის გაუმჯობესება, თუმცა ერთს პაციენტს, 39 წლის ქალს, დაეწყო მხედველობის აღდგენას, მაგრამ საბოლოოდ მისი მდგომარეობა გაუუარესდა. მკვლევარებმა ფიქრობენ, რომ ამას იმუნური სისტემის რეაქციამ შეუქმნა დაბრკოლება.

ტექნოლოგიური მიღწევა
ამ უჯრედების გამოყენება ყველაზე მნიშვნელოვანია იმისთვის, რომ ეს პროცედურა პირველად ხორციელდება თვალის რქოვანაზე, ხოლო სხეულის სხვა უბნიდან (მაგალითად, კანიდან) უჯრედების აღების გარეშე. ეს კიდევ უფრო მკაფიოა, რადგან თვალის სხვა დაზიანების ფორმებზე უკვე გამოიყენებოდა iPSC უჯრედები.

ღეროვანი უჯრედების გამოყენების უპირატესობები
iPSC-ები უნიკალურია იმით, რომ ისინი სრულად შეიძლება გადაიქცნენ სხვადასხვა ტიპის უჯრედებად, მათ შორის რქოვანას უჯრედებად, რაც მათ საშუალებას აძლევს რეაგირება მოახდინონ მრავალი პათოლოგიური პროცესის დროს. მეცნიერები იმედოვნებენ, რომ ამ ტექნოლოგიით მრავალი ადამიანის მხედველობა შეიძლება აღდგეს, ხოლო პრობლემის შემთხვევაში ტრანსპლანტაცია უფრო ეფექტური გახდება.

კლინიკური ცდის მოლოდინი და წინადადებები
მიუხედავად იმედისმომცემი შედეგებისა, ექსპერიმენტული პროცედურები კვლავ საჭიროებს დამატებით კვლევას და უფრო ფართო კლინიკურ გამოცდას. მეცნიერები გეგმავენ კიდევ უფრო მეტად გაავრცელონ ექსპერიმენტული ცდები, რათა საბოლოოდ მიიღონ შედეგები, რომლებიც როგორც უსაფრთხო, ასევე ეფექტურიც იქნება.

საბოლოო დასკვნა
ჯერჯერობით არ არსებობს საბოლოო გარანტიები iPSC-ის ღეროვანი უჯრედების სრულყოფილ გამოყენებაზე, მაგრამ პირველი წარმატებული შედეგები გვაძლევს იმედს, რომ მომავალში ამ ტექნოლოგიით უამრავი ადამიანი შეძლებს მხედველობის აღდგენას. ამასთან, აუცილებელია მეტი კვლევების ჩატარება და პროცესის სრულყოფა, რათა შედეგები იყოს კიდევ უფრო ეფექტური და უსაფრთხო.

კვლევა ჟურნალ The Lancet-ში გამოქვეყნდა.

მომზადებულია ScienceAlert-ის მიხედვით.

„საქართველოს დედაქალაქში და ზოგიერთ რაიონში ატმოსფერულ ჰაერში მყარი ნაწილაკების (PM10, PM2.5) შემცველობის მატება ფიქსირდება“

დაბინძურებული ატმოსფერული ჰაერი
#post_seo_title

21 ნოემბრიდან საქართველოს დედაქალაქში და ზოგიერთ რაიონში ატმოსფერულ ჰაერში ფიქსირდება მყარი ნაწილაკების (PM10, PM2.5) შემცველობის მატება, რაც ძირითადად ტრანსასაზღვრო დაბინძურებას უკავშირდება და სამხრეთ, სამხრეთ-აღმოსავლეთიდან უდაბნოს მტვრის მასების მცირედ გავრცელებით არის განპირობებული. ინფორმაციას გარემოს ეროვნული სააგენტო ავრცელებს.

„საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სსიპ გარემოს ეროვნული სააგენტო აგრძელებს ატმოსფერული ჰაერის ხარისხის უწყვეტ მონიტორინგს ავტომატური სადგურების საშუალებით.

ნებისმიერ დაინტერესებულ პირს შესაძლებლობა აქვს გაეცნოს ინფორმაციას ჰაერის ხარისხის მდგომარეობის შესახებ და ასევე მიიღოს ჯანდაცვითი რეკომენდაციები ატმოსფერული ჰაერის ხარისხის პორტალზე www.air.gov.ge “რეკომენდაციების” ველში”, – აღნშიშნულია ინფორაციაში.

განიხილეს სახელმწიფო პროგრამების ადმინისტრირების პროცესში გამოვლენილი გამოწვევები და მათი დაძლევის შესაძლო გზები

განიხილეს სახელმწიფო პროგრამების ადმინისტრირების პროცესში გამოვლენილი გამოწვევები და მათი დაძლევის შესაძლო გზები
#post_seo_title

ჯანდაცვის სამინისტროში სხვადასხვა სამიზნე ჯგუფთან სამუშაო შეხვედრები გრძელდება – მიხეილ სარჯველაძე სამომავლო პრიორიტეტების საჭიროებებისა და მომავალი წლის ბიუჯეტის განსაზღვრის მიზნით, დღის ცენტრების მომსახურების მიმწოდებელი ორგანიზაციების წარმომადგენლებს შეხვდა, – აღნიშნულია დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.

მათივე განცხადებით, მხარეებმა დღის ცენტრებში მომსახურებით უზრუნველყოფის ქვეპროგრამის შესახებ იმსჯელეს. აქცენტი გაკეთდა დაფინანსების გაზრდის შესაძლებლობასა და მომსახურების ხარისხის კიდევ უფრო გაუმჯობესებაზე. ასევე, განიხილეს სახელმწიფო პროგრამების ადმინისტრირების პროცესში გამოვლენილი გამოწვევები და მათი დაძლევის შესაძლო გზები.

როგორც მიხეილ სარჯველაძემ აღნიშნა, სამინისტროს ერთ-ერთი პრიორიტეტი სწორედ შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა და ხანდაზმულთა უფლებების დაცვა და რეალიზებაა.

მისივე განმარტებით, აღნიშნული მიზნის მისაღწევად მნიშვნელოვანია როგორც სახელმწიფოს, ისე – სექტორში მომუშავე კერძო ორგანიზაციების აქტიური ჩართულობა.

შეხვედრას მინისტრის მოადგილეები ირინე წაქაძე და გიორგი პატარიძე, სტრატეგიული განვითარებისა და ანალიტიკის დეპარტამენტის უფროსი ლელა სულაბერიძე, სახელმწიფო ზრუნვისა და ტრეფიკინგის მსხვერპლთა, დაზარალებულთა სააგენტოს დირექტორი რუსუდან კოხოძე, მოადგილე ბელა გოგუა, დევნილთა და შრომის პოლიტიკის დეპარტამენტის უფროსი თამარ კურტანიძე და სოციალური პროგრამების ადმინისტრირების დეპარტამენტის უფროსი თამარ გოცაძე ესწრებოდნენ.

ფოტო: დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო

დღეში 10 საათზე მეტხანს ჯდომამ შეიძლება გაზარდოს გულის უკმარისობა, სიკვდილის რისკი

დღეში 10 საათზე მეტხანს ჯდომამ შეიძლება გაზარდოს გულის უკმარისობა, სიკვდილის რისკი
#post_seo_title

უმოძრაო ცხოვრების წესს შეუძლია ზიანი მიაყენოს თქვენს ჯანმრთელობას, ხოლო ყოველდღიურად ბევრი ჯდომა შეიძლება განსაკუთრებით საზიანო იყოს თქვენი გულისთვის.

ახალი კვლევით დადგინდა, რომ დღეში 10,6 საათი ან მეტი ჯდომა მნიშვნელოვნად არის დაკავშირებული მომავალში გულის უკმარისობასთან და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებისგან სიკვდილის რისკთან.
ეს რისკი კვლავ იზრდება იმ ადამიანებში, რომლებიც აკმაყოფილებენ რეკომენდებულ 150 წუთს ზომიერ და ენერგიულ ვარჯიშს კვირაში.
საყოველთაოდ ცნობილი გახდა, რომ უმოძრაო ცხოვრების წესი არ არის კარგი თქვენი ჯანმრთელობისთვის, მათ შორის გულის ჯანმრთელობისთვის.

წარსული კვლევები აკავშირებდა უმოძრაო ცხოვრების წესს გულის უკმარისობის, გულის შეტევისა და ინსულტის გაზრდილ რისკს.

„ადამიანთა უმეტესობის დიდ ნაწილს, საშუალოდ დაახლოებით 10 საათი, ჯდომითი სამუშაო აქვთ“, – განუცხადა Medical News Today-ს შაან ხურშიდმა, მედიცინის დოქტორმა, MPH, გულის ელექტროფიზიოლოგმა მასაჩუსეტსის გენერალურ ჰოსპიტალში. „ამ მიზეზით, მნიშვნელოვანია უკეთ გავიგოთ, როგორ შეიძლება გავლენა იქონიოს ზოგადად ჯდომამ და მჯდომარე ქცევამ ჯანმრთელობაზე და შეიძლება თუ არა ეს ეფექტების შერბილება ვარჯიშით და ფიზიკური აქტივობით.

ხურშიდი არის ახალი კვლევის თანაავტორი, რომელიც ახლახან გამოქვეყნდა JACC-ში, კარდიოლოგიის ამერიკული კოლეჯის ფლაგმანურ ჟურნალში, რომელმაც დაადგინა, რომ დღეში 10-ნახევარ საათზე ცოტა მეტი ჯდომა შეიძლება მნიშვნელოვნად იყოს დაკავშირებული. მომავალი გულის უკმარისობა და გულ-სისხლძარღვთა სიკვდილი, იმ ადამიანებშიც კი, რომლებიც აკმაყოფილებენ რეკომენდებული 150 წუთიანი ზომიერი ფიზიკური აქტივობის სანდო წყაროს (MVPA) კვირაში მოზარდები.

„გულ-სისხლძარღვთა დაავადება საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის მთავარი პრობლემაა და მრავალი გამოკვლევიდან ვიცით, რომ საკმარისი ვარჯიში შეიძლება იყოს მომავალი პირობების რისკის შემცირების ძლიერი მეთოდი. ამ მიზეზით, გაიდლაინები ნათელია, რომ კვირაში მინიმუმ 150 წუთის მიღწევა MVPA მნიშვნელოვანი მიზანია“, – თქვა ხურშიდმა.

„საპირისპიროდ, მჯდომარე ქცევის გავლენა გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებზე გაცილებით ნაკლებად არის გასაგები. თუმცა, უკეთესად შეიძლება დადგინდეს, რომ ზედმეტი მჯდომარე ქცევის თავიდან აცილება ასევე მნიშვნელოვანია, ეს გვაძლევს სხვა საშუალებას, რომლითაც ჩვენ შეგვიძლია პოტენციურად გავაუმჯობესოთ საზოგადოებრივი ჯანმრთელობა მოძრაობის ქცევის შეცვლით,” – განაგრძო მან.

იზრდება სიკვდილის რისკი ყოველ დღე 10,6 საათის შემდეგ ჯდომის შემდეგ
ამ კვლევისთვის – რომელიც ასევე წარმოდგენილი იყო ამერიკის გულის ასოციაციის სამეცნიერო სესიებზე (2024. სანდო წყარო) – მკვლევარებმა გააანალიზეს კვლევის თითქმის 90,000 მონაწილის მონაცემები, რომელთა საშუალო ასაკი 62 წელია, დიდი ბრიტანეთის ბიობბანკიდან.

ყველა მონაწილეს ჩაუტარდა ტრიაქსიალური აქსელერომეტრი მაჯაზე შვიდი დღეზე მეტი ხნის განმავლობაში მათი მოძრაობის გასაზომად.

მედიანური რვა წლის შემდგომი დაკვირვების შემდეგ, კვლევის მონაწილეთა დაახლოებით 5%-ს განუვითარდა წინაგულების ფიბრილაცია, დაახლოებით 2.1%-ს განუვითარდა გულის უკმარისობა, თითქმის 2%-ს ჰქონდა გულის შეტევა და 1%-ზე ოდნავ ნაკლები გარდაიცვალა გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებით. .

ანალიზის შედეგად მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ წინაგულების ფიბრილაციისა და გულის შეტევის რისკი – კლინიკურად ცნობილი როგორც მიოკარდიუმის ინფარქტი – დროთა განმავლობაში სტაბილურად იზრდებოდა.

თუმცა, რისკის ზრდა მინიმალური იყო მათთვის, ვინც განიცდიდა გულის უკმარისობას ან გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებს, სანამ მათი მჯდომარე დრო არ აღემატებოდა დაახლოებით 10,6 საათს დღეში. იმ მომენტში, მკვლევარები აცხადებენ, რომ მათი რისკი მნიშვნელოვნად გაიზარდა.

„ამ პირობებისთვის, როგორც ჩანს, არსებობდა რისკის „შემოქცევის წერტილი“ ამ 10.6-საათიან ზღურბლზე. ეს ნიშნავს, რომ რაც შეიძლება მეტი ადამიანი აირიდოს ამ დონის მჯდომარე ქცევის თავიდან აცილება, შესაძლოა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყოს გულის უკმარისობისა და გულ-სისხლძარღვთა სიკვდილიანობის რისკისთვის“, – განმარტა ხურშიდმა.

წყარო:

იმუნიზაცია ორგანიზმს ხდის მედეგს დაავადებების წინააღმდეგ და მნიშვნელოვან როლს თამაშობს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის შენარჩუნებაში

დიფთერია, ყივანახველა, ტეტანუსი (დყტ/DPT)
#post_seo_title

ბავშვთა ვაქცინაცია მნიშველოვანია მათი ჯანმრთელობისთვის, იმუნიზაცია ორგანიზმს ხდის მედეგს დაავადებების წინააღმდეგ და მნიშვნელოვან როლს თამაშობს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის შენარჩუნებაში.

თუ რა უნდა იცოდეთ მშობლებმა პროფილაქტიკური აცრების შესახებ ამაში ვაქცინაციის ეროვნული კალენდრი დაგეხმარებათ.
ვაქცინაციის შესახებ ჯერ კიდევ ბევრი მითი ვრცელდება, გაგვიზიარებთ თქვენ რომელი გსმენიათ?

რისკის შემცირება შესაძლებელია – მოწევას კატეგორიული უარი – რა არის ფილტვის კიბო

რა არის ფილტვის კიბო
ფილტვის კიბოს პრევენციის ახალი ეპოქა: სისხლის ანალიზი, რომელიც დაავადებას 5 წლით ადრე პროგნოზირებს და დიეტა, რომელიც რისკს მესამედით ამცირებს

რა არის ფილტვის კიბო

  • ფილტვის კიბო არის ავთვისებიანი სიმსივნე, განპირობებული ფილტვის ქსოვილის გადაგვარებით, როცა ხდება მისი უჯრედების არაკონტროლირებადი ზრდა-გამრავლება;
  • ფილტვის კიბო მსოფლიოში სიხშირით მეორე სიმსივნური დაავადებაა ქალებსა და კაცებში,  კიბოს მიზეზით სიკვდილიანობის სტატისტიკით კი პირველ ადგილზეა.

ფილტვის კიბოს შემთხვევათა დაახლოებით 90% თამბაქოს მოხმარებას უკავშირდება. დაავადების რისკი იზრდება ყოველდღიურად მოწეული სიგარეტის რაოდენობისა და წლების მიხედვით. მეცნიერთა აზრით, ჩასუნთქული სიგარეტის კვამლი, რომელიც შეიცავს კანცეროგენებს, აზიანებს ბრონქისა და ფილტვის ამომფენ უჯრედებს და იწყება ფილტვის ქსოვილის გადაგვარება.

თავდაპირველად, შესაძლოა ორგანიზმი ახერხებდეს დაზიანებული ქსოვილების აღდგენას, თუმცა, დროთა განმავლობაში და სიგარეტის ხანგრძლივი მოხმარებისას, მატულობს ფილტვის უჯრედების დაზიანების შეუქცევადი  პროცესის ალბათობა სიმსივნური უჯრედის ჩამოყალიბებით.

ფილტვის კიბოს განვითარების სხვა რისკ-ფაქტორებია:

პასიური მწეველობა
სხივური თერაპია
რადონის აირის ზემოქმედება
აზბესტი და სხვა კანცეროგენები
ფილტვის კიბოს ოჯახური ანამნეზი

ასაკთან ერთად ფილტვის კიბოს განვითარების ალბათობაც იზრდება. ფილტვის კიბოს მქონე 3-დან 2 პაციენტი 65 წელზე მეტი ასაკისაა.

არსებობს ფილტვის კიბოს ორი ძირითადი ტიპი:

  • ფილტვის წვრილუჯრედოვანი კიბო – თითქმის ყოველთვის ქრონიკულ მწეველებში ვითარდება და უფრო იშვიათია, ვიდრე სიმსივნის არაწვრილუჯრედოვანი ფორმა.
  • ფილტვის არაწვრილუჯრედოვანი კიბო – აერთიანებს ფილტვის კიბოს შემდეგ ქვეტიპებს: ფილტვის ადენოკარცინომას, ფილტვის ბრტყეულუჯრედოვან და მსხვილუჯრედოვან კიბოს.

ამ ტიპებს ახასიათებს სხვადასხვაგვარი ზრდა და, შესაბამისად, მკურნალობაც განსხვავებულია. უფრო მეტად გავრცელებულია ფილტვის არაწვრილუჯრედოვანი კიბო.

ფილტვის კიბო ადრეულ სტადიაზე თითქმის სიმპტომების გარეშეა. კლინიკურად საყურადღებო ჩივილები ვლინდება  უკვე  დაავადების გვიან სტადიაზე. ფილტვის კიბო პირველადი კერიდან შესაძლოა გავრცელდეს პლევრაზე, ლიმფურ კვანძებსა და სხვა ორგანოებში, მაგალითად: მეორე ფილტვში, თავის ტვინში. სიმსივნის სხვა ორგანოებში გავრცელებით სახეზეა ფილტვის მეტასტაზირებული ფორმა.

სიმპტომები

ექიმთან ვიზიტი უნდა დაიგეგმოს ნებისმიერი შემაწუხებელი ან ქრონიკული ჩივილის დროს.

ფილტვის კიბოს ყველაზე ხშირი სიმპტომებია: 

ქრონიკული ხველა
სასუნთქი გზების ხშირი ინფექციები
სისხლიანი ნახველი
სუნთქვის უკმარისობა/ქოშინი
ხმის ტემბრის ცვლილება
ტკივილი გულმკერდის არეში

Პრევენცია

არ არსებობს ფილტვის კიბოსაგან გარანტირებულად დაცვა, თუმცა შესაძლოა რისკის შემცირება: თამბაქოს მოხმარებას -კატეგორიული უარი! 

ნუ მოწევთ!
თუკი ხართ მწეველი, შეწყვიტეთ!
მოერიდეთ თამბაქოს კვამლს
შეამოწმეთ საცხოვრებელ სახლში რადონის დონე
მიირთვით ხილი და ბოსტნეული
იყავით ფიზიკურად აქტიური

სკრინინგი

ჩაიტარეთ ფილტვის კიბოს სკრინინგი, თუ გაქვთ დაავადების განვითარების მაღალი რისკი. ასეთია:

  • ქრონიკული მწეველები (დღეში 20 ღერი სიგარეტი 30 წლის განმავლობაში);
  • ამჟამინდელი ან ყოფილი მწეველები, რომლებმაც მოწევას თავი დაანებეს უკანასკნელი 15 წლის განმავლობაში;
  • ადამიანები 55-74 წლის ასაკში.

კლინიკა “კონსილიუმ მედულაში” შესაძლებელია ფილტვის კიბოს სკრინინგის ჩატარება. ფილტვის კიბოს სკრინინგით დაავადების ადრეულ სტადიაზე (სიმპტომების გამოვლინებამდე) დადგენა შესაძლებლობას იძლევა ჩატარდეს ქირურგიული ოპერაცია, რაც პოტენციურად განმკურნავია.

ფილტვის კიბოს სკრინინგში ერთადერთი რეკომენდებული გამოკვლევა დაბალდოზირებული კომპიუტერული ტომოგრაფიაა. აღნიშნული კვლევის დროს პაციენტი წევს მაგიდაზე და მოწყობილობა იყენებს გამოსხივების დაბალ დოზას ფილტვების გამოსახულების მისაღებად.

ფილტვის კიბოს დიაგნოსტიკა და მკურნალობა კლინიკაში “კონსილიუმ მედულა”

დიაგნოსტიკა

ფილტვის კიბოს დიაგნოსტიკური კვლევებია:

  • რადიოლოგიური გამოკლვევები: ამ კვლევის დროს ხდება პაციენტის ფილტვებისა და შუასაყრის ორგანოების დეტალიზებული გამოსახულების მიღება. ასეთია:
    • კომპიუტერული ტომოგრაფია (CT)
    • Მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია (MRI)
    • Პოზიტრონ-ემისიური ტომოგრაფია კომპიუტერული ტომოგრაფიით (PET-CT)
    • გულმკერდის რენტგენოგრაფია

სადიაგნოსტიკო პროცედურებში, ასევე, შედის:

  • ბიოფსია – პროცედურა გულისხმობს ექიმის მიერ ნემსით ფილტვიდან სიმსივნური ქსოვილის მცირე ნაწილის აღებას;
  • ბრონქოსკოპია – ამ დროს წვრილი, კამერიანი მილით პირის ღრუდან ხდება სასუნთქი გზების დათვალიერება და, საჭიროებისამებრ,  ბიოფსიაც;
  • მედიასტონოსკოპია – განაკვეთი კეთდება კისრის ქვედა ნაწილში, ჭრილობიდან სპეციალური ენდოსკოპიური მოწყობილობით ხდება შუასყრის მიდამოს დათვალიერება და ბიოფსიური მასალის აღება;
  • ნახველის ციტოლოგიური შესწავლა;
  • ბიოფსიური მასალის პათომორფოლოგიური, იმუნოჰისტოქიმიური კვლევა.

მკურნალობა

ფილტვის კიბოს მკურნალობის სახეებია:

  • ქირურგიული (როგორც კლასიკური, ასევე, ნაკლებინვაზიური ოპერაციები თანამედროვე ტექნოლოგიების გამოყენებით)
  • სხივური
  • წამლისმიერი (მოიცავს ქიმიო, იმუნო და ტარგეტული პრეპარატებით მკურნალობას)

Პრაქტიკაში ხშირად ხდება მათი კომბინაციის გამოყენება.

  • მინიმალურად ინვაზიური ქირურგიული პროცედურები  ;
  • ინტერვენციული პულმონოლოგია;
  • ინდივიდუალიზირებული ქიმიოთერაპია;
  • ინოვაციური თერაპიები, როგორებიცაა იმუნოთერაპია და ეპიგენეტიკური მკურნალობა ;
  • დამიზნებითი სხივური თერაპია.

ფილტვის კიბოს დიაგნოზისა და სტადიის დადგენის შემდეგ კლინიკური ონკოლოგის მიერ მოწვეული კონსილიუმი (ქირურგი, რადიოლოგი, მორფოლოგი და, საჭიროების შემთხვევაში, სხვა სპეციალისტიც) განიხილავს კონკრეტულ შემთხვევას და მულტიდისციპლინური მიდგომით დაიგეგმება მკურნალობა.

ფილტვის კიბოს მკურნალობა განსხვავდება სიმსივნის ტიპისა და გავრცელების მიხედვით. ფილტვის არაწვრილუჯრედული ფორმის მკურნალობა ძირითადად მოიცავს ოპერაციულ ჩარევას, ქიმიო და იმუნურ თერაპიას, სხივურ თერაპიას ან ტარგეტულ მკურნალობას. ასევე, შესაძლებელია ამ მეთოდების კომბინაციაში გამოყენებაც.  რაც შეეხება ფილტვის წვრილუჯრედოვან ფორმას, მის სამკურნალოდ  უპირატესად გამოიყენება ქიმიო, იმუნო და სხივური მკურნალობა.

კლინიკა “კონსილიუმ მედულაში” სიმსივნის მკურნალობის ტაქტიკის შერჩევაში მონაწილეობს მულტიდისციპლინური გუნდი, რომელშიც შედიან: 

  • კლინიკური ონკოლოგები
  • პულმონოლოგები
  • მორფოლოგები
  • ქირურგები
  • რადიაციული ონკოლოგები
  • რადიოლოგები

მულტიდისციპლინური გუნდის ერთობლივი მუშაობა აუცილებელია მეტად ინდივიდუალიზირებული მკურნალობის შერჩევისათვის, ასევე, გვერდითი მოვლენების უკეთ მართვისა და მკურნალობის კომბინაციისათვის. მკურნალობის ტაქტიკის განსაზღვრაში მნიშვნელობა ენიჭება პაციენტის ზოგად მდგომარეობას, სიმსივნის გავრცელებასა და მის ტიპს.

ზოგ შემთხვევაში შესაძლოა პაციენტმა უარი თქვას მკურნალობაზე. მაგალითად, თუ ფიქრობს, რომ გვერდითი მოვლენები აჭარბებს მკურნალობის ეფექტურობას. ასეთ შემთხვევაში მკურნალმა ექიმმა შეიძლება დანიშნოს დამხმარე მედიკამენტები და სიმპტომური მკურნალობა.

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
კითხვა 1 / 1
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
Verified by MonsterInsights