ხუთშაბათი, მაისი 7, 2026

გენეტიკურად ქალები დეპრესიის უფრო მაღალი რისკის წინაშე არიან, ვიდრე კაცები – კვლევა

რა არის დეპრესია?
#post_seo_title

ავსტრალიელმა მეცნიერებმა მასშტაბური კვლევით დაადგინეს, რომ გენეტიკურად ქალები დეპრესიის უფრო მაღალი რისკის წინაშე არიან, ვიდრე კაცები. შესაძლოა, ამან მსგავსი აშლილობის მკურნალობის გზები შეცვალოს და მეტად პერსონალიზებული გახადოს.

სპეციალისტებმა დეპრესიის მქონე 200 000-მდე ადამიანის დნმ შეისწავლეს, რათა ამ მდგომარეობისთვის დამახასიათებელი გენეტიკური ინდიკატორები გაეანალიზებინათ. აღმოჩნდა, რომ ქალებში ასეთი გენეტიკური მარკერები კაცებისას თითქმის ორჯერ აღემატება. ეს ნიშნავს, რომ მათში დეპრესიის ჩამოყალიბების შანსები ბევრად მეტია.

საერთო ჯამში, მეცნიერებმა 13 000 ისეთი გენეტიკური მარკერი გამოავლინეს, რომლებიც ქალებში დეპრესიას უკავშირდება. შედარებისთვის, კაცებში ეს რაოდენობა 7000 იყო.

მნიშვნელოვანია ისიც, რომ ზოგიერთი მსგავსი გენეტიკური წინაპირობა მეტაბოლიზმსა და ჰორმონების წარმოქმნაზეც აისახება. ავტორების თქმით, ეს შეიძლება იმის ახსნაში დაგვეხმაროს, რატომ აქვთ დეპრესიით მცხოვრებ ქალებს ხშირად მეტაბოლური სიმპტომები, მაგალითად, სხეულის მასისა და ენერგიის დონის ცვლილება.

“აქამდე არ მოგვეპოვებოდა დასაბუთებული კვლევა, რომელიც ახსნიდა, რატომ ვლინდება დეპრესია ქალებსა და კაცებში სხვადასხვანაირად — მათ შორის არც გენეტიკის შესაძლო როლის შესახებ. უფრო და უფრო მეტს ვიგებთ, რამდენი პრეპარატი იქმნება, რომლებიც ძირითადად კაცებზეა ორიენტირებული”, — აცხადებენ ავტორები.

კლინიკური დეპრესია მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მენტალური აშლილობაა. ის მსოფლიოს მასშტაბით 300 მილიონზე მეტ ადამიანს აწუხებს, ამიტომ აღნიშნული საკითხის სიღრმისეულად გაანალიზება მნიშვნელოვანია.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

ბავშვის სათამაშოები – „უხარისხო სათამაშომ შეიძლება ისეთი მომწამლავი ნივთიერებები გამოუშვას, რომ პრაქტიკულად ტყვიაზე უარესი შედეგი მივიღოთ”

„ამ პროცესების ხელოვნურად შეჩერებაც წარმოუდგენელია...“ - მნიშვნელოვანი ინფორმაცია
#post_seo_title

ცნობილი პედიატრი, თემურ მიქელაძე საზოგადოებისთვის ერთ-ერთ ყველაზე აქტუალურ შეკითხვას პასუხობს, რომელიც ბავშვის სათამაშოებს ეხება:

„ბავშვს ჯობია ცოტა რაოდენობით სათამაშო ჰქონდეს და ხარისხიანი, ვიდრე უამრავი და უხარისხო. უხარისხო სათამაშომ შეიძლება ისეთი მომწამლავი ნივთიერებები გამოუშვას, რომ პრაქტიკულად ტყვიაზე უარესი შედეგი მივიღოთ“.

 

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

სერიოზული პრობლემა და რისკები – რამდენად მაღალია სილამაზის სალონებში სოკოთი დაინფიცირების რისკი

სერიოზული პრობლემა და რისკები - რამდენად მაღალია სილამაზის სალონებში სოკოთი დაინფიცირების რისკი
#post_seo_title

სილამაზის სალონებსა და სახლში გაწეული სერვისებისას სოკოვანი ინფექციების რისკი — სერიოზული პრობლემა, რომელსაც საზოგადოებრივი და პირადი ჰიგიენის მნიშვნელობა განსაკუთრებით გამოკვეთილად უჩნდება.

განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც პროცედურა ეხება კანს, თმას ან ფრჩხილებს — ხშირად წარმოიშვება კონტაქტური გადაცემა და სოკოვანი ორგანიზმების გავრცელება.

სალონური სოკოვანი ინფექციების რისკები და მიზეზები
ხელების, ფრჩხილების, ფეხისა და თმის მოვლას ხშირად ასრულებენ ინსტრუმენტებით, რომლებსაც პირდაპირი კონტაქტი აქვს მრავალ ადამიანთან. თუ არ იშვიათად არ ხდება სათანადო დეზინფექცია, ეს ხელს უწყობს დერმატოფიტური სოკოს (მაგალითად, Microsporum canis) გავრცელებას. აღნიშნული სოკოთი შეიძლება დაინფიცირდეს როგორც კანი, ისე თმა, წვერი და კიდეც ფრჩხილები.

განსაკუთრებით მგრძნობიარე ჯგუფებია:

  • ბავშვები

  • ადამიანები, რომლებსაც აქვთ იმუნური სისტემა დაქვეითებული

  • ქალები, რომლებიც აქტიურად იყენებენ კოსმეტიკურ პროცედურებს

  • ადამიანები, რომლებსაც აქვთ თანდაყოლილი ან თანამგრძნობი დერმატოლოგიური პრობლემები


სოკოვანი ინფექციის გამოვლინებები ხშირად არაა სპეციფიკური და შეიძლება შეგვხვდეს სხვა პრობლემებით — ქერტლით, სიმშრალით, ჯანმრთელობის კლიმატური ცვალებადობით და ა.შ. თუმცა, საყურადღებოა შემდეგი ნიშნები:

  • ქავილი და ქერცლოვანი მანიშნებლები

  • კანის ანთება და სიწითლე

  • ადგილობრივი სითბო და მგრძნობელობა

  • წვეთოვანი ზოლები კანის პიგმენტზე

  • თმების თხელება, ზოლები, ცვენა

  • ფრჩხილების დეფორმაცია (ნაციონალური არჩევანი, გნადი ფორმები, ფხვიერება)

Malassezia და სხვა სოკოების როლი
Malassezia არის სოკო, რომელიც ძირითადად მოქმედებს თმებზე და თავზე, მაგრამ შეუძლია აგრეთვე გავრცელდეს წარბებსა და წამწამებზე. შინაური ცხოველები — განსაკუთრებით კატები და ძაღლები — სოკოების საკვანძო წყაროები არიან, რაც ზრდის გადაცემის ალბათობას.

როგორ დავიცვათ თავი და შეგვამციროთ რისკი

  • შეარჩიეთ მხოლოდ სანდო და ოფიციალურად აკრედიტებული სალონები, რომლებიც მკაცრად იცავენ სანიტარიულ წესებს

  • დარწმუნდით, რომ ყველა ინსტრუმენტი კარგად დეზინფიცირებულია და ერთჯერადი გამოყენების მასალებია გამოყენებული იქ, სადაც შესაძლებელია

  • სახლში მომსახურების კვალობაზე დარწმუნდით, რომ სპეციალისტმა გამოიყენა სტერილური და ჰიგიენური პროდუქცია

  • ყურადღებით აკონტროლეთ კანი, თმა და ფრჩხილები რეგულარულად — შენიშნეთ ნებისმიერი უჩვეულო ცვლილება

  • ოდნავი ეჭვის შემთხვევაშიც კი — ნუ იზიარებთ მხოლოდ შამპუნებს ან მის კრემებს — მიმართეთ დერმატოლოგს და საჭიროებისამებრ გაიარეთ PCR ტესტირება სოკოვანი ორგანიზმების დნმ‑ს გამოსავლენად

  • თუ ბოლო დროს აღმოაჩინეთ სოკოვანი დაავადება, იზრუნეთ ოჯახის — პირსახოცების, ბალიშებისა და ფეხსაცმლის დეზინფექციაზე

ფრჩხილის სოკოს (ონიქომიკოზის) განვითარების რისკები
ფრჩხილების სოკოვანი ინფექციები ხშირად თან ახლავს სხვა პირობებს, როგორებიცაა:

  • ფსორიაზი

  • ჰიპერჰიდროზი (მეტისმეტი ოფლიანობა)

  • არსებული ფეხის კანის სოკოვანი ინფექციები

დაბოლოს — სოკოვან ინფექციებზე გარემოცვა დროებითაც კი შეიძლება იყოს საფრთხის შემცველი. დროულად რეაგირება, ჰიგიენური ზომების დაცვა და პროფესიონალური მკურნალობა — საუკეთესო გზაა ჯანმრთელობის შენარჩუნებისა და სილამაზის პროცედურების უსაფრთხოდ ჩანერგვისთვის.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

სიცოცხლის გახანგრძლივების ეფექტი აჩვენა – მეცნიერებმა შექმნეს ახალი ტიპის პრეპარატი, რომელიც დაბერებას უჯრედულ დონეზე ეწინააღმდეგება

რა იცვლება ასაკთან ერთად?
#post_seo_title

მეცნიერები დაბერებასთან შეწინააღმდეგებისა და ჯანმრთელობის დიდხანს შენარჩუნების გზების ძიებას აქტიურად ცდილობენ. მაგალითად, ერთ-ერთმა გუნდმა შექმნა ახალი ტიპის პრეპარატი, Rapalink-1, რომელიც საფუარ სოკო სქიზოსაქარომიცეტზე გამოცადეს. ეს ორგანიზმები მსგავსი ექსპერიმენტისთვის ხშირად გამოიყენება.

თავად მედიკამენტი იმუნოსუპრესანტ რაპამიცინის ფორმულას ეფუძნება — მან უჯრედებსა და მღრღნელებში სიცოცხლის გახანგრძლივების ეფექტი აჩვენა. მკვლევართა მიერ ჩატარებულ ცდებში Rapalink-1-მა სოკოების სიცოცხლის ხანგრძლივობა სწორედ ასევე გაზარდა. მოლეკულურმა ანალიზმა აჩვენა, რომ პრეპარატმა იმ ფერმენტების გამომუშავებაც გაააქტიურა, რომლებიც ბაქტერიების მიერ წარმოქმნილ აგმატინს სხვა ნაერთებად გარდაქმნის.

აქამდე ცნობილი იყო, რომ აგმატინს მიკრობების მასპინძელი ორგანიზმის სიცოცხლის გახანგრძლივება შეუძლია. ახლა ისიც გავუგეთ, რომ იგივე ხდება მისი გარდაქმნით მიღებული ნაერთების შემთხვევაშიც, რადგან ისინი დაბერებასთან დაკავშირებულ გენებზე ირიბად ზემოქმედებს.

მეცნიერების თქმით, ასეთი პოტენციალის გამოვლენა იმედს გვაძლევს, რომ ოდესმე მას ადამიანებში გამოვიყენებთ. Rapalink-1-იცა და რაპამიცინიც TOR-ად წოდებული ფერმენტული მექანიზმის მეშვეობით მოქმედებს. უჯრედების დაბერებასთან და დაავადებებთან მისი კავშირი ცნობილია და ეს ჩვენზეც ვრცელდება.

კვლევის მეორე მნიშვნელოვანი მიგნება ისაა, რომ ახალი პრეპარატის ფუნქციონირება ცილოვან-ფერმენტულ კომპლექს TORC1-ს ემყარება. ის TOR-ის ნაწილია და უჯრედთა ზრდაზეა პასუხისმგებელი. Rapalink-1 მის მოქმედებას აფერხებს, რის შედეგადაც უჯრედები უფრო ნელა იზრდება და დიდხანს ნარჩუნდება. ამ პროცესების შესწავლა შეიძლება ჯანმრთელ დაბერებასთან და ზოგიერთ სიმსივნესთან TORC1-ის ასოციაციის გარკვევაში დაგვეხმაროს.

ამ ყველაფრის მიუხედავად, ჯერ კიდევ შორს ვართ ისეთი მედიკამენტისგან, რომელიც დაბერებას უბრალოდ შეაჩერებს. ასეთი კვლევებით უფრო და უფრო ვრწმუნდებით, რომ სიბერე მრავალმხრივი პროცესია და სხვადასხვა დაავადების რისკებს შეიცავს. Rapalink-1-ის მსგავსმა საშუალებებმა შეიძლება ეს რისკები შეამციროს, მაგრამ ჯერ დამატებითი ცდები და მონაცემებია საჭირო. შესაბამისად, აგმატინის მიღებაც საფრთხილოა, რადგან ზოგჯერ ის პათოლოგიების ჩამოყალიბებას უწყობს ხელს.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

ასაკი ჩვენს დნმ-ში არ ზის

ასაკი ჩვენს დნმ-ში არ ზის.

რეალობა დაბერების შესახებ
დაბერება არაა ბუნებრივი ბიოლოგიური პროცესი, როგორც ამას ხშირად გვასწავლიან. სინამდვილეში, დაბერება გონების კონტროლის პროგრამაა – რწმენებისა და მენტალური შეზღუდვების შედეგი, რომლებიც საზოგადოებასა და კულტურაში თაობიდან თაობას გადაეცემა.
ერთ-ერთი გავრცელებული მითი ისაა, რომ ადამიანები “სიბერით” იღუპებიან. მაგრამ მეცნიერება გვიჩვენებს, რომ ჩვენი დნმ – უჯრედების გენეტიკური კოდი, არ შეიცავს კონკრეტულ „ასაკობრივ“ ინფორმაციას.
ჩვენი სხეული მუდმივად აღადგენს საკუთარ თავს: უჯრედები განახლებადია მთელი ცხოვრების განმავლობაში, მათ შორის ხანდაზმულ ასაკშიც.
მაგალითად:
  • კანი სრულად ახლდება ყოველ 3 თვეში;
  • სისხლი – ყოველ 6 თვეში;
  • ფილტვები – წელიწადში ერთხელ;
  • ღვიძლი – აღდგება 18 თვეში;
  • ტვინი – აღადგენს უჯრედებს ყოველ 3 წელიწადში;
  • ჩონჩხი – სრულად ახლდება 10 წელიწადში;
  • კუნთები და ქსოვილები – რეგენერირდება 15 წელიწადში;
  • ჩვენ პიროვნულადაც ვიცვლებით დაახლოებით ყოველ 7 წელიწადში.
ეს მონაცემები ცხადყოფს, რომ ჩვენი სხეული მუდმივად “ახალი” ხდება. მიუხედავად ამისა, მაინც გვჯერა, რომ დაბერება გარდაუვალია. სინამდვილეში, ფიზიკური რღვევის ძირითადი მიზეზი ხშირად არა ასაკი, არამედ გაუგონარი და მოუგვარებელი ემოციური კონფლიქტებია, რომლებიც ჩვენს შინაგან სისტემებზე ახდენს ზეწოლას.
ძნელი დასაჯერებელია, მაგრამ მარტივი სიმართლე იმაში მდგომარეობს, რომ ადამიანისთვის ასე მარტივად არ უჩერდება გული ან ფილტვები – ამას წინ უძღვის ღრმა ფსიქო-ემოციური მდგომარეობები. ადამიანები არ იღუპებიან პირდაპირ დაავადებებით ან ასაკით, ისინი იღუპებიან ცხოვრებისეული, შინაგანი დაძაბულობების გამო.
დაბერება იწყება აზროვნებიდან.
თუ გვჯერა და გვწამს, რომ დაბერება ნორმალურია, მაშინ ჩვენი სხეულიც იმავე გზას ადგება. მაგრამ თუ ამ რწმენას ვაცნობიერებთ და უარს ვამბობთ მასზე, მაშინ ჩვენი სხეული ირჩევს რეგენერაციას, გაჯანსაღებასა და გახანგრძლივებულ სიცოცხლეს.
ჩვენი რეგენერაციის გასაძლიერებლად საჭიროა:
– ჯანსაღი საკვები
– სუფთა ჰაერი და წყალი
– დადებითი ფიქრები
– საკუთარ თავზე სწორი და აღმდგენი ინფორმაცია
საიდუმლო ისაა, რომ ჩვენი დნმ არ შეიცავს დაბერების კოდს. დაბერების „პროგრამა“ იქმნება ჩვენს გონებაში – რწმენებით, რომლებიც მოვიპოვეთ ოჯახში, საზოგადოებაში და კულტურულ გარემოში.
ჩვენ გვგონია, რომ დაბერება და სიკვდილი ცხოვრების ბუნებრივი გზაა, თუმცა რეალობა შეიძლება სრულიად განსხვავებული იყოს. როცა წარსულში ვიხედებით და მომავლის შიშში ვცხოვრობთ, ვერ ვცვლით აწმყოს. მაგრამ თუ წარსულს გავუშვებთ და გონებაში მოვახდენთ ცვლილებებს, სხეულიც შესაბამისად მიჰყვება.
დაბერება არაა ჩვენი ბიოლოგიის აუცილებლობა – ეს ჩვენი რწმენებისა და მენტალური პროგრამების შედეგია. მოდი, გადავხედოთ ჩვენს შეხედულებებს, რადგან სხეულს შეუძლია გაუძლოს დროს, თუ გონება არ მისცემს მას ბრძანებას დაბერების შესახებ
წყარო:ჰირამის საიდუმლო

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

საავადმყოფოს მომსახურება, ჯანმრთელობის დაზღვევა, სტომატოლოგია და ა.შ. – 20 მომსახურება, რომელიც სექტემბერში გაძვირდა

ექთნებს უგამოცდოდ საქმიანობა 2026 წლის 1 სექტემბრამდე შეეძლებათ
#post_seo_title

საქსტატის მონაცემებით, 2025 წლის სექტემბერში წინა თვესთან შედარებით ინფლაციის დონემ საქართველოში 0.5%, ხოლო წლიური ინფლაციის დონემ 4.8% შეადგინა.

რაც შეეხება საბაზო ინფლაციას, აღნიშნულმა მაჩვენებელმა 2025 წლის სექტემბერში, გასული წლის შესაბამის პერიოდთან შედარებით 2.4 % შეადგინა, ხოლო თამბაქოს გარეშე წლიური საბაზო ინფლაციის მაჩვენებელი 2.1%-ით განისაზღვრა.

რაც შეეხება მომსახურებებს, წლიურად ყველაზე მეტად გაიზარდა საავადმყოფოს მომსახურებისა და ტელეფონის შეკეთების ფასი. განაგრძეთ კითხვა

კლინიკებში დაინფიცირებული ათასობით პაციენტი. მზარდი სტატისტიკა და კითხვები, რომლებზეც ჯანდაცვის სამინისტრო არ პასუხობს

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

 

თავიდან ავიცილოთ გართულებები – თრომბის ნიშნები, რომლებიც უყურადღებოდ არ უნდა დავტოვოთ

თავიდან ავიცილოთ გართულებები – თრომბის ნიშნები, რომლებიც უყურადღებოდ არ უნდა დავტოვოთ

როგორ ამოვიცნოთ თრომბის ნიშნები სხვადასხვა ორგანოში და თავიდან ავიცილოთ გართულებები

სისხლის მიმოქცევის სისტემაში თრომბის (სისხლის კოლტის) წარმოქმნა შესაძლოა გამოუსწორებელი შედეგებით დასრულდეს, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც კოლტი ხელს უშლის ჟანგბადით გამდიდრებული სისხლის მოძრაობას. სისხლძარღვების ბლოკირებამ შეიძლება გამოიწვიოს მნიშვნელოვანი ორგანოების — გულის, ფილტვების, ტვინის, თირკმელების ან კიდურების — დაზიანება.

სწორედ ამიტომ, სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია დროული რეაგირება თრომბის პირველი ნიშნების აღმოჩენისას.

თრომბის სიმპტომები შესაძლოა დამოკიდებული იყოს იმაზე, თუ სხეულის რომელი ნაწილი არის დაზიანებული.

კიდურებში თრომბის წარმოქმნის სიმპტომები

ზედა ან ქვედა კიდურებში თრომბის არსებობა ხშირად დაკავშირებულია ღრმა ვენური თრომბოზთან (DVT). თრომბის წარმოქმნისას კანი შესაძლოა გახდეს შეშუპებული, მოლურჯო ან წითელი. ხშირად აღინიშნება კიდურის სითბო და ძლიერი ტკივილი, რომელიც შეიძლება პერიოდულად გაძლიერდეს ან შესუსტდეს.

რომელ პრობლემებზე შეიძლება მიანიშნებდეს მუდმივად ცივი კიდურები?! - ზოგჯერ სერიოზულ დაავადებაზე მიგვანიშნებს

ღრმა ვენური თრომბოზის დროს ხშირია:

  • ლოკალური შეშუპება

  • კანის ფერის ცვლილება და ქავილი

  • სიმხურვალე თრომბის ადგილას

  • დაჭერისას კანზე ორმოს წარმოქმნა (ე.წ. ედემა)

  • მტკივნეული, გამოკვეთილი ვენები

შეშუპება და დაბუჟება -ხერხემალი

განსაკუთრებით საშიშია, როდესაც თრომბი ვენიდან მოწყვეტის შედეგად ფილტვებში გადაადგილდება — ამ დროს აღინიშნება სუნთქვის გაძნელება, მკერდის არეში ტკივილი, თავბრუსხვევა, ხველა ან გულსისხლძარღვთა მწვავე რეაქცია.

გულის არეში თრომბის ნიშნები

გულში თრომბის აღმოჩენა შეიძლება გულის შეტევის სიმპტომების მსგავსი იყოს. ძლიერი ტკივილი გულმკერდში და მარცხენა მკლავში, სუნთქვის გაძნელება, ცივი ოფლი და გულისრევა — ეს არის ის ნიშნები, რომელთა უგულებელყოფა შესაძლოა სიცოცხლისთვის საშიში გახდეს.

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) მონაცემების მიხედვით, ყოველწლიურად 17 მილიონზე მეტი ადამიანის გარდაცვალების მიზეზი სწორედ კარდივასკულური პათოლოგიებია

ფილტვებში თრომბის არსებობის შემთხვევა

ფილტვის არტერიის ბლოკირება თრომბით (ფილტვის ემბოლია) ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე საშიშ მდგომარეობად. თრომბი ხშირად ჩამოყალიბდება ქვედა კიდურის ვენაში და შემდეგ გადაადგილდება ფილტვებში.

რა არის ფილტვის კიბო

გაფრთხილებთ, რომ დაუყოვნებლივ მოითხოვოთ სამედიცინო დახმარება, თუ გექნებათ:

  • სუნთქვის უკმარისობა

  • ტკივილი გულმკერდის არეში

  • მოულოდნელი ხველა, ზოგჯერ სისხლიანი

  • გონების დაბინდვა ან მყისიერი სისუსტე

თრომბის გავლენა თავის ტვინზე

ტვინში სისხლის კოლტის წარმოქმნამ შესაძლოა გამოიწვიოს ინსულტი. ეს ხდება, როცა ტვინისკენ მიმავალი სისხლძარღვები ბლოკირდება, ან თრომბი სხეულის სხვა ადგილიდან მოძრაობს ტვინისკენ. სიმპტომები სწრაფად ვითარდება და მოიცავს:

  • უეცარი მეტყველების ან მხედველობის გაუარესება

  • ასიმეტრიული სახის კუნთები

  • კოორდინაციის დაკარგვა

  • გონების დაკარგვა ან კრუნჩხვები

  რამდენ ხანს ძლებს თვალშიდა ლინზა? – გაიგეთ ყველაფერი მისი ხანგრძლივობისა და მოვლის შესახებ

ამ აღმოჩენამ ახსნა, თუ როგორ იწმინდება ტვინი ნარჩენებისგან და მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა ტვინის ჯანმრთელობისა და ნევროლოგიური დაავადებების შესახებ ჩვენი თანამედროვე გაგების ჩამოყალიბებაზე

მუცლის არეში თრომბის ნიშნები

ნაწლავებში მიმავალი ვენების ბლოკირება თრომბის მიერ იშვიათი, მაგრამ რთულად დიაგნოსტირებადი მდგომარეობაა. ხშირად ამ პროცესს იწვევს ღვიძლის დაავადება, ნაწლავური პათოლოგიები ან ჰორმონალური პრეპარატების გამოყენება. სიმპტომები მოიცავს:

  • ძლიერი მუცლის ტკივილი, რომელიც ჭამის შემდეგ მძაფრდება

  • გულისრევა და ღებინება

  • ფაღარათი ან შებერილობა

  • სისხლიანი განავალი

თირკმლის ფუნქციებზე თრომბის გავლენა

თირკმელებში თრომბის წარმოქმნა ზღუდავს ნარჩენი ნივთიერებების გამოყოფას ორგანიზმიდან, რაც იწვევს მოწამვლას და თირკმლის უკმარისობას. დამახასიათებელია:

  • სისხლი შარდში

  • წნევის მკვეთრი მატება

  • ძლიერი ტკივილი ზურგის ან მუცლის არეში

  • ტემპერატურის აწევა

  • მუცლისა და ფეხების შესიება

  • ხანმოკლე სუნთქვა

როგორ შევინარჩუნოთ მათი ჯანმრთელობა და ადრეულ ეტაპზე ამოვიცნოთ თირკმელების დაავადების ნიშნები

როდის უნდა მივმართოთ ექიმს?

თრომბის სიმპტომები ხშირად მსგავსია სხვა მდგომარეობებთან, თუმცა რისკი იმდენად მაღალია, რომ ნებისმიერი საეჭვო სიმპტომის შემთხვევაში უმჯობესია დაუყოვნებლივი სამედიცინო კონსულტაცია. დროული დიაგნოზი პირდაპირ კავშირშია გადარჩენასთან და მძიმე შედეგების თავიდან აცილებასთან.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

უნიკალური ოპერაციის შედეგად, 2 წლის ბიჭუნას სმენა აღუდგინეს – უახლესი ტექნოლოგია

ვალერი ადამაშვილს ახალშობილობაშივე ჩაუტარდა პირველი ოპერაცია
#post_seo_title

რომი, 2025 წლის 8 ოქტომბერი. რომის ბავშვთა საავადმყოფოში სპეციალისტთა გუნდმა რევოლუციური ოპერაცია ჩაატარა, რომელმაც 3 წლის ბავშვს სმენის საშუალება მისცა.

ახალი რობოტული ტექნიკის წყალობით, ახალგაზრდა პაციენტს, რომლებსაც ღრმა სიყრუე ჰქონდა, ბიონიკური ყური ჩაუნერგეს, რამაც ქირურგიული რისკები მინიმუმამდე დაიყვანა.

ორი პაციენტი, უახლესი ტექნოლოგია
ამ არაჩვეულებრივი ეტაპის მთავარი გმირები თანდაყოლილი სიყრუის მქონე ბავშვი და პროგრესირებადი სიყრუის მქონე 14 წლის გოგონა არიან. ორივეს ოპერაცია ბამბინო გესუს საავადმყოფოს აუდიოლოგიისა და ოტოქირურგიის განყოფილების გუნდმა ჩაუტარა, პედიატრიულ კოხლეარულ იმპლანტებში რობოტიკის გამოყენების შესახებ პირველი ევროპული კვლევის ფარგლებში. რომის საავადმყოფო 1000-ზე მეტი პედიატრიული სიყრუის ოპერაციისა და 6000 ოტომიკროქირურგიული პროცედურის ჩატარებით, სმენის რთული დარღვევების მკურნალობის ეროვნულ რეფერენსს წარმოადგენს.

როგორ მუშაობს რობოტული ქირურგია
პროფესორ პასკუალე მარსელას ხელმძღვანელობით, ახალი პროცედურა აერთიანებს ორი უახლესი თაობის რობოტის, Otoarm-ისა და Otodrive-ის მოქმედებას.

Otoarm არის მექანიკური მკლავი, რომელიც ქირურგიული ინსტრუმენტების პოზიციას უკიდურესი სიზუსტით ინარჩუნებს.
Otodrive უზრუნველყოფს ელექტროდის კონტროლირებად და არატრავმულ შეყვანას.
ეს კომბინაცია მნიშვნელოვნად ამცირებს შიდა ყურის ნერვული სტრუქტურების დაზიანების რისკს, რაც უზრუნველყოფს უფრო მეტ უსაფრთხოებას და სიზუსტეს.

რა არის ბიონიკური ყური
კოხლეარული იმპლანტანტი, რომელიც ფართოდ არის ცნობილი როგორც „ბიონიკური ყური“, არის ელექტრონული პროთეზი, რომელიც ცვლის კოხლეას ფუნქციას, შიდა ყურის იმ ნაწილს, რომელიც ბგერით ტალღებს გარდაქმნის ტვინისკენ მიმართულ ელექტრულ იმპულსებად.
მოწყობილობა ბგერებს ელექტრულ სიგნალებად გარდაქმნის, რითაც აღადგენს სმენის აღქმას იმ ბავშვებშიც კი, რომლებიც სასმენ აპარატებს არ იყენებენ.

ინტერვენციის შედეგები
„ორ ახალგაზრდა პაციენტს ოპერაცია ყოველგვარი გართულების გარეშე ჩაუტარდა და თავს კარგად გრძნობენ“, – განმარტავს პასკუალე მარსელა, ბამბინო გესუს კლინიკის აუდიოლოგიისა და ოტოქირურგიის განყოფილების ხელმძღვანელი.

ყველაზე გამორჩეული შემთხვევა 3 წლის ბიჭის შემთხვევაა, რომელმაც კოხლეარული იმპლანტანტის გააქტიურება მხოლოდ ერთი კვირის შემდეგ შეძლო.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

რა ამბობს მეცნიერება? – ოზემპიკი შეწყვიტე? – 8 თვე საკმარისია, რომ შედეგები გაქრეს

მიკროდოზირება, მოდური სიგიჟე და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის სერიოზული რისკი
#post_seo_title

ოზემპიკი შეწყვიტე? – 8 თვე საკმარისია, რომ შედეგები გაქრეს

ბოლო დროს ბევრმა დაიწყო ოზემპიკის (semaglutide) გამოყენება. მაგრამ შერჩენილი გამოცდილება და კვლევები გვაჩვენებს: როცა წამალს წყვეტ, წონა ხშირად სწრაფად ბრუნდება, ასევე შაქრის კონტროლიც მცირდება.
რეალური ამბავი
Reddit-ის ერთმა მომხმარებელმა დაწერა: ოზემპიკით 186-დან 149 ფუნტამდე ჩამოვიდა, მაგრამ შეწყვეტიდან 8 თვეში წონა მთლიანად დააბრუნა; HbA1c 6.2%-დან 8.5%-მდე მოემატა. მიზეზი—ვერ გააგრძელა დაფინანსების გამო. ეს ამბავი აჩვენებს, რა ადვილია შედეგების დაკარგვა, როცა მკურნალობა წყდება. 
რა ამბობს მეცნიერება?
• STEP-4, JAMA (გამოცდა „შევაგრძელო თუ შევწყვიტო“): ვინც ოზემპიკს აგრძელებდა, კიდევ −7.9% დაიკლო; ვინც შეაჩერა (პლაცებო), +6.9% მოიმატა (20-დან 68 კვირამდე). დიდი სხვაობაა: −14.8 პროცენტული პუნქტი გაგრძელების სასარგებლოდ. ეს ნიშნავს, რომ შეწყებისას წონა მიდის უკან. 
• STEP-1 გაგრძელება (DOM, 2022): შეწყვეტიდან 1 წელში, ოზემპიკით მიღწეული დაკლების დაახლოებით 2/3 უბრუნდება, და წნევა, ლიპიდები, ანთების მაჩვენებელი ისევ საწყისისკენ მიდის. 
• გლუკოზა/დიაბეტი:
GLP-1 პრეპარატების (მათ შორის სემაგლუტიდის) შეწყვეტის შემდეგ კვლევები აღწერს HbA1c-ის გაუარესებას და წონის მატებას—ეს უკავშირდება მადის დაბრუნებასა და კუჭის დაცლის დაჩქარებას. 
რამე ამსუბუქებს?
2024 წლის მონაცემები მიუთითებს, რომ ნელ-ნელა შეწყვეტა (tapering) + ცხოვრებისეული მხარდაჭერა პირველ შვეედურ-დანიელ პროგრამაში 26 კვირა ინარჩუნებს წონას, მაგრამ ეს საწყისი, არა-საბოლოო მტკიცებულებაა. 
• თუ არ შევწყვიტეთ?
როცა მკურნალობა გრძელდება, ეფექტი ინახება 2–4 წლამდეც (SELECT/STEP გაგრძელებები). 
M
რატომ ბრუნდება წონა?
ოზემპიკი ამცირებს მადას და ანელებს კუჭის დაცლას. შეწყვეტისას ეს ეფექტები ქრება — მადა ძლიერდება, სითბური ბალანსი იმატებს და წონა ბრუნდება. კლინიკური წყაროებიც ამასვე აღნიშნავს. 
M
რა რისკებია შეწყვეტისას?
• წონის „უკან დაბრუნება“ (ხშირად რამდენიმე თვეში). 
• HbA1c-ის ზრდა T2 დიაბეტიანებში. 
• ფინანსური/მისაწვდომობის პრობლემები → მკურნალობის ხშირი შეწყვეტა. 
პრაქტიკული რჩევები
• როგორც წესი, ოზემპიკი არის ხანგრძლივი მკურნალობა. შეწყვეტა — მხოლოდ ექიმთან შეთანხმებით.
• თუ შეწყვეტა საჭიროა, ნელა ჩამოსვლა + ძლიერი ცხოვრებისეული მხარდაჭერა (კვება, ვარჯიში, ქცევითი დახმარება) ამცირებს სწრაფ „უკუქცევას“. 
• შეიმუშავეთ გეგმა HbA1c-ის და წონის მონიტორინგზე 1–3 თვეში.
ოზემპიკის შეწყვეტისას ყველა მოიმატებს?
ყველა არა, მაგრამ უმეტესობას უბრუნდება წონა, თუ ცხოვრების წესი მკვეთრად არ იცვლება. 
პირდაპირ შეწყვეტა შეიძლება?
შეიძლება, მაგრამ ნელ-ნელა შეწყვეტა და პარალელური მხარდაჭერა ხშირად სჯობს. 
შეგიძლია მხოლოდ ცხოვრების წესით შეინარჩუნო შედეგი?
ზოგს გამოსდის, მაგრამ კვლევები აჩვენებს, რომ მეტ ნაწილს უჭირს—სიმსუქნე ქრონიკული მდგომარეობაა. 
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მეტი უახლესი და სანდო ინფორმაცია: www.sheniekimi.ge
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი. sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
წყაროები
• Rubino D, et al. STEP-4 RCT—შეჩერებისას +6.9% vs გაგრძელებისას −7.9% (20–68 კვირა). JAMA, 2021. 
• Wilding JPH, et al. STEP-1 Extension—შეწყვეტიდან 1 წელში დაკარგულის ~⅔ ბრუნდება; მაჩვენებლები საწყისისკენ მიდის. Diabetes Obes Metab, 2022. 
• Kubota M, et al. GLP-1 კლასის შეწყვეტის შემდეგ HbA1c/წონა უარესდება (ტირზეპატიდის მონაცემები, მაგრამ მექანიზმი ისევე ეხება GLP-1). 2023. 
• EASO გამოქვეყნება—ნელა შეწყვეტა + მხარდაჭერა 26 კვირით ინახავს წონას (საწყისი მონაცემები). 2024. 
• UNILAD—ადამიანური ისტორია Reddit-იდან (8 თვეში სრული დაბრუნება; HbA1c 8.5%). 2025. 
ინტერესთა კონფლიქტის განცხადება (COI)
ამ სტატიაში გამოყენებული ინფორმაცია ემყარება მხოლოდ დამოუკიდებელ სამეცნიერო წყაროებსა და რეფერენციულ კვლევებს. ავტორს არ აქვს ფინანსური ან სხვა ინტერესები ფარმაცევტულ კომპანიებთან, რომლებიც აწარმოებენ ან ყიდიან სემაგლუტიდს (Ozempic) ან მსგავს პრეპარატებს.
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.

რა აჩვენა კვლევამ? – შაქარი და ეკრანები — შეიძლება ADHD-ს სიმპტომები „გაქრეს“?!

ბავშვების 30%-ს მეტყველების პრობლემა აქვს
#post_seo_title

შაქარი და ეკრანები — შეიძლება ADHD-ს სიმპტომები „გაქრეს“?!

ბავშვებში ADHD (ყურადღების დეფიციტისა და ჰიპერაქტივობის დარღვევა) სულ უფრო ხშირია. ბევრი მშობელი ფიქრობს წამლებზე, მაგრამ აღმოჩნდა, რომ კვება და ეკრანების დრო შესაძლოა გადამწყვეტ როლს თამაშობდეს.
რა აჩვენა კვლევამ?
ჰოლანდიელმა მკვლევარმა დოქტორმა ლიდი პელსერმა ჩაატარა რანდომიზებული კონტროლირებადი კვლევა (The Lancet, 2011), სადაც ბავშვები 5-კვირიან „few foods diet“-ზე გადაიყვანეს.
ეს დიეტა მოიცავდა მხოლოდ მარტივ საკვებს: ბრინჯი, ინდაური, რამდენიმე ბოსტნეული, მსხალი და წყალი — ანუ არავითარი დამუშავებული საკვები და დანამატები.
შედეგი შოკისმომგვრელი იყო: ბავშვების 40–50%-ში ADHD-ს სიმპტომები თითქმის მთლიანად გაქრა.
როცა ბავშვებს ისევ დაუბრუნეს შაქრითა და დანამატებით სავსე საკვები, სიმპტომები სწრაფად დაბრუნდა.
ეკრანის დრო და ტვინის გადატვირთვა
მეცნიერები გვაფრთხილებენ:
• ზედმეტი ეკრანი ბავშვებში (განსაკუთრებით 12 წლამდე) აჭარბებს დოფამინის სისტემას — იგივე სისტემას, რომელიც აკონტროლებს ყურადღებას და იმპულსებს.
• ტვინი ეჩვევა სწრაფი ჯილდოს მიღებას (ვიდეო, თამაში, TikTok).
• რეალური სწავლა და ყოველდღიური დავალებები ბავშვს ეჩვენება მოსაწყენი და რთული.
შედეგი:
• ძილის პრობლემები
• გაღიზიანება
• ემოციური დისბალანსი
— ყველაფერი ეს ADHD-ს სიმპტომებს ჰგავს.
რა შეუძლია მშობელს?
• შაქარი და ტკბილეული შეზღუდე — განსაკუთრებით საღამოს.
• დამუშავებული საკვები (სნექები, გაზიანი სასმელები, ფერადი ტკბილეული) ამოიღე რაციონიდან.
• ეკრანის დრო მკაცრად აკონტროლე — არა 2 საათზე მეტი დღეში, და არა ძილის წინ.
• ფიზიკური აქტივობა და ძილის რეჟიმი საუკეთესო ბუნებრივი „წამალია“.
კითხვები და პასუხები
ყველა ბავშვს დაეხმარება ეს მეთოდი?
არა ყველას, მაგრამ კვლევები აჩვენებს, რომ თითქმის ნახევარს სიმპტომები საგრძნობლად უმსუბუქდება.
ეს ნიშნავს, რომ წამლები აღარ არის საჭირო?
არა. მძიმე შემთხვევებში მედიკამენტი აუცილებელია, მაგრამ კვება და ეკრანების კონტროლი ყოველთვის უნდა იყოს პირველი ნაბიჯი.
ექიმის გარეშე შეიძლება ასეთი დიეტის დაწყება?
არ შეიძლება! დიეტა მკაცრად უნდა წარიმართოს ექიმისა და დიეტოლოგის ზედამხედველობით, რადგან ბავშვს სჭირდება სრულფასოვანი კვება.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
მეტი უახლესი და სანდო სამედიცინო ინფორმაცია იხილეთ ოფიციალურ პლატფორმაზე:
www.sheniekimi.ge – შენი ექიმი, შენი სივრცე, შენი ჯანმრთელობა.
ინტერესთა კონფლიქტის განცხადება (COI)
ავტორს არ აქვს ფინანსური ან სხვა ინტერესები ფარმაცევტულ კომპანიებთან, რომლებიც აწარმოებენ ან ყიდიან ADHD-ს სამკურნალო პრეპარატებს.
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი. sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
ლიტერატურა
1. Pelsser LM, Frankena K, Toorman J, Savelkoul HF, Dubois AE, Pereira RR, Buitelaar JK. Effects of a restricted elimination diet on the behaviour of children with attention-deficit hyperactivity disorder (INCA study): a randomised controlled trial. Lancet. 2011;377(9764):494-503. doi:10.1016/S0140-6736(10)62227-1
2. Nigg JT, Lewis K, Edinger T, Falk M. Meta-analysis of attention-deficit/hyperactivity disorder or attention-deficit/hyperactivity disorder symptoms, restriction diet, and synthetic food color additives. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2012;51(1):86–97. doi:10.1016/j.jaac.2011.10.015
3. Stevens LJ, Kuczek T, Burgess JR, Hurt E, Arnold LE. Dietary sensitivities and ADHD symptoms: thirty-five years of research. Clin Pediatr (Phila). 2011;50(4):279–293. doi:10.1177/0009922810384728
4. Twenge JM, Campbell WK. Associations between screen time and lower psychological well-being among children and adolescents: Evidence from a population-based study. Prev Med Rep. 2018;12:271–283. doi:10.1016/j.pmedr.2018.10.003
5. Paulus FW, Ohmann S, von Gontard A, Popow C. Internet gaming disorder in children and adolescents: a systematic review. Dev Med Child Neurol. 2018;60(7):645–659. doi:10.1111/dmcn.13754
შეიძლება იყოს ტექსტი გამოსახულება

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
კითხვა 1 / 1
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
Verified by MonsterInsights