თუნდაც ზომიერი ალკოჰოლის მოხმარება კიბოს რისკს ზრდის
რატომ აფრთხილებენ მეცნიერები ალკოჰოლის მიღებასთან დაკავშირებით
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
ბოლო წლებში მეცნიერებმა საბოლოოდ უარყვეს “ზომიერი ალკოჰოლის” მავნებლობის არდამადასტურებელი მითები. ახლა უკვე დადასტურებულია:
- ალკოჰოლის მოხმარება — თუნდაც მცირე დოზით — ზრდის სხვადასხვა ტიპის სიმსივნის რისკს.
- დღესდღეობით, ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაცია (WHO), ევროპის კიბოს პრევენციის ორგანიზაცია (ECL) და წამყვანი სამეცნიერო ჟურნალები ერთხმად აფრთხილებენ მოსახლეობას:
უსაფრთხო დოზა არ არსებობს.
- როგორ აზიანებს ალკოჰოლი ჩვენს ორგანიზმს
ეთანოლი — ნებისმიერი ალკოჰოლური სასმელის მთავარი კომპონენტია — ორგანიზმში გარდაიქმნება აცეტალდეჰიდად, რომელიც მუტაციურად მოქმედებს დნმ-ზე, ანუ ჩვენს გენეტიკურ კოდზე.
ალკოჰოლი ასევე აუარესებს ფოლატის შთანთქმას, რაც სიმსივნის საწინააღმდეგო ბუნებრივ დაცვას ასუსტებს.
კიბოს კვლევის საერთაშორისო სააგენტომ (IARC) ეთანოლი და მასთან დაკავშირებული სასმელები დაასახელა როგორც პირველი ჯგუფის კანცეროგენები — იგივე კატეგორიაშია, რაც თამბაქო და აზბესტი.
რომელი სიმსივნეების რისკს ზრდის ალკოჰოლი
• პირის ღრუს, ყელის, ხორხის და საყლაპავის სიმსივნეები
• ღვიძლის კიბო
• ძუძუს კიბო
• მსხვილი ნაწლავისა და სწორი ნაწლავის კიბო
განსაკუთრებით მაღალი რისკია ქალებისთვის — ძუძუს სიმსივნის განვითარება პირდაპირ კავშირშია თუნდაც კვირაში 2-3 ჭიქა ღვინოსთან [1,2].
ზომიერი დოზაც კი საშიშია
არაერთი ახალი კვლევა ადასტურებს, რომ დღეში ერთი ჭიქაც კი არ არის უსაფრთხო.
The Lancet Oncology (2021): ალკოჰოლს 2020 წელს მიეწერება მსოფლიოში 741,000 სიმსივნის შემთხვევა. აქედან ნახევარზე მეტი იყო მსუბუქი ან ზომიერი მომხმარებლების ჯგუფში [3].
BMJ (2022): მკვლევრებმა აჩვენეს, რომ ვინც ალკოჰოლს თვეში მხოლოდ რამდენჯერმე იღებს, მაინც ზრდის ღვიძლის და ნაწლავის კიბოს რისკს [4].
AMA Network Open (2023): ტაივანში ჩატარებულმა ფართომასშტაბიანმა კვლევამ აჩვენა, რომ ალკოჰოლის მცირე დოზებიც ზრდის სასუნთქი გზების კიბოს რისკს არასამწევარ მამაკაცებში [5].
The Lancet Public Health (2023): ალკოჰოლის მოხმარება, თუნდაც დღეში ნახევარი ჭიქა ღვინის დონეზე, ზრდის დნმ-ის დაზიანების ნიშნებს და ორგანიზმში სიმსივნური მუტაციების რაოდენობას [6].
ხშირი მითები
მითი #1: „ღვინო უკეთესია, არაყთან შედარებით.“
→ტყუილია — ყველა სახის ალკოჰოლი შეიცავს ეთანოლს. ღვინო, ლუდი, არაყი — ყველა მოქმედებს უჯრედზე ერთი და იგივე გზით.
მითი #2: „ერთ ჭიქასაც ვერ დავლევ?“
→თუ გსურთ თავიდან აიცილოთ კიბოს რისკი, სრული თავის შეკავება საუკეთესო გზაა. არ არსებობს უსაფრთხო დოზა.
როგორ დავიცვათ თავი
• თავი შეიკავეთ ალკოჰოლის მოხმარებისგან.
• თუ მაინც იღებთ — გააკეთეთ ინფორმირებული არჩევანი და შეამცირეთ რაოდენობა მაქსიმალურად.
• რეგულარულად გამოიკვლიეთ ღვიძლი, ნაწლავები, ძუძუს ჯირკვლები.
• მიიღეთ ჯანსაღი საკვები, იმოძრავეთ და მოერიდეთ სიგარეტს და ალკოჰოლს ერთდროულად — ეს კომბინაცია განსაკუთრებით სახიფათოა.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
elegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
ავტორის შესახებ
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, დიპლომირებული მედიკოსი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH) და მედიცინის დოქტორი (PhD) — არის საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი, რომელსაც აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე.
გამოყენებული წყაროები (Vancouver სტილით)
1. IARC. Alcohol consumption and ethyl carbamate. IARC Monographs. Vol. 96. Lyon: WHO; 2010.
2. Bagnardi V, Rota M, Botteri E, et al. Alcohol and cancer risk: a systematic review and meta-analysis. Br J Cancer. 2015;112(3):580–593. https://doi.org/10.1038/bjc.2014.579
3. Rumgay H, Shield K, Charvat H, et al. Global burden of cancer in 2020 attributable to alcohol consumption. Lancet Oncol. 2021;22(8):1071–1080. https://doi.org/10.1016/S1470-2045(21)00279-5
4. Burton R, Sheron N. No level of alcohol consumption improves health. BMJ. 2022;364:k5228. https://doi.org/10.1136/bmj.k5228
5. Chang ET, Wu P, Yeh KW, et al. Alcohol drinking and risk of respiratory tract cancer among never-smokers in Taiwan. JAMA Netw Open. 2023;6(2):e2250935. https://doi.org/10.1001/jamanetworkopen.2022.50935
6. Chen Y, Zhang Y, Gao H, et al. Alcohol exposure and DNA damage: a biomarker analysis. Lancet Public Health. 2023;8(3):e121–e129. https://doi.org/10.1016/S2468-2667(23)00011-2
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
