საოჯახო ზეთი, რომელიც შესაძლოა სწრაფად აჩქარებდეს ძუძუს სიმსივნეს – ახალი კვლევის საგანგაშო შედეგი
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
მეგობრებო,
უახლესი სამეცნიერო კვლევის თანახმად, ერთ-ერთი ყველაზე ფართოდ გამოყენებული ინგრედიენტი თქვენს სამზარეულოში შესაძლოა სერიოზულად აჩქარებდეს ძუძუს კიბოს ყველაზე აგრესიული ფორმის – ტრიპლუ-ნეგატიური სიმსივნის (TNBC) ზრდას.
რას აჩვენა კვლევა?
კვლევა გამოქვეყნდა Science-ში და ჩატარდა Weill Cornell Medicine-ის მკვლევართა ჯგუფის მიერ.
მისი თანახმად, ლინოლის მჟავა (linoleic acid) – ომეგა-6 ცხიმოვანი მჟავა, რომელიც ფართოდ გვხვდება სხვადასხვა სახის მცენარეულ ზეთში – აქტიურად უწყობს ხელს TNBC სიმსივნური უჯრედების ზრდას.
ლინოლის მჟავა უკავშირდება FABP5 ცილას, რაც ასტიმულირებს mTORC1 გზას — ბიოლოგიურ პროცესს, რომელიც აჩქარებს უჯრედის ზრდასა და ენერგეტიკულ მეტაბოლიზმს.
თაგვებზე ჩატარებულმა ცდებმა აჩვენა, რომ მაღალლინოლიანი დიეტა მნიშვნელოვნად ზრდის სიმსივნის მასას.
ამასთან, TNBC-ით ახლად დიაგნოზირებულ პაციენტებში FABP5-ისა და ლინოლის მჟავის დონე მნიშვნელოვნად მაღალი იყო.
სად გვხვდება ლინოლის მჟავა?
ყველაზე მაღალი შემცველობა აქვს შემდეგ ზეთებს:
• ზაფრანის ზეთი – 71–75%
• მზესუმზირის ზეთი – 53–66%
• სიმინდის ზეთი – 55–59%
• სოიოს ზეთი – 51–56%
უფრო დაბალია:
• ზეთისხილის ზეთი – 7–15%
• კანოლას ზეთი – 19–26%
რა უნდა ვიცოდეთ და როგორ მოვიქცეთ?
• ლინოლის მჟავა აუცილებელია ჯანმრთელობისთვის, თუმცა მისი ჭარბი მიღება, განსაკუთრებით TNBC-ის შემთხვევაში, შესაძლოა საზიანო აღმოჩნდეს.
• ეს კვლევა ჯერ კიდევ პრეკლინიკურია, მაგრამ მიანიშნებს აშკარა ბიოლოგიურ მექანიზმებზე.
• დაბალანსებული ცხიმოვანი მჟავების მიღება — ომეგა-6-ის და ომეგა-3-ის სწორი შეფარდება — განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია.
• განსაკუთრებით ფრთხილად უნდა იყვნენ ის ქალები, ვისაც აქვს რისკი ან უკვე დიაგნოზი TNBC-ის.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ჩვენ უნდა დავიწყოთ ყოველდღიურ რჩევებზე დაფუძნებული პრევენცია და საზოგადოებრივი განათლება.
ქალებო, გადაამოწმეთ რას ხმარობთ ყოველდღე — ის, რაც პარკში ან თაროებზე ჩვეულებრივად იყიდება, შეიძლება თქვენი ჯანმრთელობისთვის ხანგრძლივი რისკის შემცველი იყოს.
ცხიმები არ არის მხოლოდ კალორია – ისინი ბიოლოგიური გზავნილებია.
ახლა დროა, საქართველო გახდეს არა მარტო მკურნალობის, არამედ ინფორმირებული პრევენციის ქვეყანა.“
წყაროები:
1. Science. Omega-6 fatty acid promotes the growth of an aggressive type of breast cancer. 14 March 2025.
2. Weill Cornell Medicine. Omega-6 fat accelerates triple-negative breast cancer growth. April 2025.
3. Food for Breast Cancer. Linoleic acid and tumor progression. 2025.
გაიგეთ მეტი:
შენი ექიმი – სამედიცინო ცნობიერება ყველასთვის: www.sheniekimi.ge
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, WHO-ს ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს წევრი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სფეროში.
