მთავარი ფოტო: Iván Martínez Díaz / Unsplash (Unsplash License)

33ვაქცინა
9ეროვნული კალენდრის ვაქცინა
9ქვეყნის კალენდარი
17სამედიცინო ბაზა

ვაქცინების ცნობარი — ერთ ადგილას თავმოყრილი ინფორმაცია ვაქცინებზე: რისგან იცავს, რა ასაკში კეთდება და რამდენი დოზაა საჭირო.

თითოეული ვაქცინისთვის ერთმანეთის გვერდით ნახავთ ოთხ ოფიციალურ წყაროს: საქართველოს პროფილაქტიკური აცრების ეროვნულ კალენდარს, საფრანგეთის 2026 წლის კალენდარს (საცნობარო ქვეყანა), ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) რეკომენდაციებს და Gavi-ს (ვაქცინების გლობალური ალიანსის) პორტფელს. Gavi-ს მიერ დაფინანსებული ვაქცინების უმეტესობას UNICEF შეისყიდის.

შედარებისთვის დამატებულია მეზობელი ქვეყნები — სომხეთი, აზერბაიჯანი, თურქეთი და რუსეთი — და ფართო კალენდრის მქონე ქვეყნები: სამხრეთ კორეა, ბრაზილია და სამხრეთ აფრიკა. მათი მონაცემები ოფიციალური ანგარიშებიდანაა, რომლებსაც ქვეყნები WHO-სა და UNICEF-ს წარუდგენენ (2025).

ყველა ვაქცინა დაკავშირებულია დაავადებების ცნობართან და წამლების ცნობართან, სადაც საქართველოში რეგისტრირებული ვაქცინების ინსტრუქციებია.

სამედიცინო განმარტება ცნობარი საინფორმაციო მიზნებისთვისაა და არ ანაცვლებს ექიმის კონსულტაციას. ვაქცინაციის გეგმა, უკუჩვენებები და დაწევითი აცრები ინდივიდუალურად უნდა განიხილოთ ოჯახის ექიმთან ან პედიატრთან.
საქართველოს პროფილაქტიკური აცრების ეროვნული კალენდარი

ადამიანის პაპილომავირუსის ვაქცინა (HPV): 10–12 წლის გოგონები და ბიჭები, 2 დოზა, აცრებს შორის მინიმალური ინტერვალი 6 თვე; ვაქცინაციის დაწყების მინიმალური ასაკი — 9 წელი.

წყარო: მინისტრის ბრძანება №52/ნ (13.07.2023), რომლითაც შეიცვალა 2019 წლის 16 სექტემბრის №01-60/ნ ბრძანების მე-4 მუხლი — „პროფილაქტიკური აცრების ეროვნული კალენდარი“.

შედარება ქვეყნების მიხედვით: საქართველო, საფრანგეთი, მეზობლები, WHO და Gavi

აირჩიეთ ქვეყნები შესადარებლად:

ვაქცინასაქართველოსაფრანგეთიWHOსომხეთიაზერბაიჯანითურქეთირუსეთი
B ჰეპატიტის ვაქცინადაბადებიდან 0–12 საათში; შემდეგ ჰექსავაქცინის შემადგენლობაში — 2, 3 და 4 თვე2, 4 და 11 თვე (ჰექსავაქცინა, სავალდებულო); დაწევითი ვაქცინაცია — 15 წლამდეყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 3–4 დოზა, პირველი — დაბადებიდან 24 საათშიHepB: დაბადებისას · HepB (მოზრდ.): რისკ-ჯგუფები · DTaP-Hib-HepB-IPV: 6, 12, 18 კვირაHepB: დაბადებისას · DTaP-Hib-HepB-IPV: 2, 3, 4 თვეHepB: დაბადებისას; ჯანდაცვის მუშაკები, რისკ-ჯგუფები · HepB (მოზრდ.): ჯანდაცვის მუშაკები, რისკ-ჯგუფები · DTaP-Hib-HepB-IPV: 2, 4, 6, 18 თვეHepB: დაბადებისას; 1, 6 თვე; რისკ-ჯგუფები · HepB (მოზრდ.)/DT-HepB: რისკ-ჯგუფები · DTwP-HepB: 3, 4.5, 6, 18 თვე
BCG ვაქცინა (ტუბერკულოზის საწინააღმდეგო)0–5 დღე1 თვიდან 15 წლამდე — მხოლოდ მაღალი რისკის ბავშვებისთვისყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: ერთი დოზა დაბადებისასდაბადებისასდაბადებისას2 თვე3 დღე; 7 წელი
ჰექსავაქცინა (DTaP-HepB-Hib-IPV)2, 3 და 4 თვე2, 4 და 11 თვე (სავალდებულო)WHO-ს რეკომენდაციები ეხება მის შემადგენელ ანტიგენებს: DTP, B ჰეპატიტი, Hib და პოლიომიელიტი — ყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული6, 12, 18 კვირა2, 3, 4 თვე2, 4, 6, 18 თვე—
დიფტერიის, ტეტანუსისა და ყივანახველას (DTP) ვაქცინა2, 3 და 4 თვე (ჰექსავაქცინა); 18 თვე და 5 წელი (DTaP/P); 14 წელი (Td)2, 4 და 11 თვე; 6 წელი; 11–13 წელი; მოზრდილები — 25, 45 და 65 წელი, შემდეგ ყოველ 10 წელიწადშიყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 3 დოზა 6 კვირიდან; რევაქცინაცია 12–23 თვე, 4–7 წელი და 9–15 წელიDTaP-Hib-HepB-IPV: 6, 12, 18 კვირა · DTaP-IPV: 18 თვე; 6 წელიDTaP-Hib-HepB-IPV: 2, 3, 4 თვე · DTwP: 18 თვე · DT: 6 წელიDTaP-Hib-HepB-IPV: 2, 4, 6, 18 თვე · DTaP-IPV: 48 თვე · DTaP: ორსულებიDTaP-Hib-IPV/DTwP/DTwP-HepB: 3, 4.5, 6, 18 თვე · DT-HepB/DT: რისკ-ჯგუფები · D: 6 წლიდან; 14 წელი
პოლიომიელიტის ვაქცინა (IPV/OPV)2, 3 და 4 თვე (ჰექსავაქცინა, IPV); 18 თვე და 5 წელი (DTaP/P)2, 4 და 11 თვე; 6 წელი; 11–13 წელი; მოზრდილები — 25, 45 და 65 წელი, შემდეგ ყოველ 10 წელიწადშიყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 2–6 დოზა, მათ შორის მინიმუმ 2 დოზა ინაქტივირებული ვაქცინა (IPV)DTaP-Hib-HepB-IPV: 6, 12, 18 კვირა · DTaP-IPV: 18 თვე; 6 წელიOPV: 6, 18 თვე · DTaP-Hib-HepB-IPV: 2, 3, 4 თვეOPV: 6, 18 თვე · DTaP-Hib-HepB-IPV: 2, 4, 6, 18 თვე · DTaP-IPV: 48 თვეIPV/DTaP-Hib-IPV: 3, 4.5, 6, 18 თვე · OPV: 20 თვე; 6 წელი
Hib ვაქცინა (b ტიპის ჰემოფილუსური ინფექციის საწინააღმდეგო)2, 3 და 4 თვე (ჰექსავაქცინის შემადგენლობაში)2, 4 და 11 თვე (სავალდებულო); დაწევითი — 5 წლამდეყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 2–3 დოზა 6 კვირიდან6, 12, 18 კვირა2, 3, 4 თვე2, 4, 6, 18 თვე3, 4.5, 6, 18 თვე
პნევმოკოკური ვაქცინა (PCV)2, 4 და 12 თვე2, 4 და 11 თვე (სავალდებულო); 65 წლიდან — ერთი დოზაყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 3 დოზა 6 კვირიდან, ან 2 დოზა და რევაქცინაცია 9–18 თვეში6, 12, 18 კვირა; 15–16 წელი; რისკ-ჯგუფები2, 4, 6 თვე2, 4, 12 თვე; მოზრდილები, რისკ-ჯგუფებიPCV13: 2, 4.5, 15 თვე; რისკ-ჯგუფები · PPSV23: მოზრდილები (18 წლის შემდეგ), მოზრდილები (წინა დოზიდან 3 წლის შემდეგ)
როტავირუსული ვაქცინა2 და 3 თვე2 თვიდან, 2–3 პერორალური დოზა (რეკომენდებული)ყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 2–3 დოზა 6 კვირიდან; 24 თვის შემდეგ არ არის რეკომენდებული6, 16 კვირა——2, 3, 4.5 თვე
წითელა-წითურა-ყბაყურას ვაქცინა (MMR / წწყ)12 თვე და 5 წელი12 თვე და 16–18 თვე (სავალდებულო); 1980 წლის შემდეგ დაბადებულებისთვის — სულ 2 დოზაწითელა და წითურა — ყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული (პირველი დოზა 9 ან 12 თვეში, მეორე — 15–18 თვეში); ყბაყურა — რეკომენდებული გარკვეული მახასიათებლების მქონე პროგრამებისთვის1, 4–6, 15–16 წელი; რისკ-ჯგუფები12 თვე; 6 წელი12, 48 თვე; ჯანდაცვის მუშაკები, რისკ-ჯგუფები12 თვე; 6 წელი
ტეტანუს-დიფტერიის ვაქცინა (Td) — რევაქცინაცია14 წელიმოზრდილები — 25, 45 და 65 წელი, შემდეგ ყოველ 10 წელიწადში (dTcaP/dTP)DTP-შემცველი ვაქცინის რევაქცინაცია 9–15 წლის ასაკში (Td)Td: მოზრდილები (26–30 წელი), მოზრდილები (36–40 წელი), მოზრდილები (46–50 წელი), მოზრდილები (56–60 წელი), მოზრდილები (66–70 წელი), მოზრდილები (76–80 წელი) · Tdap: 15–16 წელი—13 წელი; მოზრდილები, ორსულებიTd: 6–7, 14 წელი; რისკ-ჯგუფები, მოზრდილები (წინა დოზიდან 10 წლის შემდეგ) · Tdap: 6 წლის შემდეგ · TT: რისკ-ჯგუფები · d: მოზრდილები (18 წლიდან), მოზრდილები (წინა დოზიდან 10 წლის შემდეგ)
ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) ვაქცინა10–12 წლის გოგონები და ბიჭები, 2 დოზა, მინიმუმ 6 თვის ინტერვალით (დაწყების მინიმალური ასაკი — 9 წელი)11–14 წლის გოგონები და ბიჭები, 2 დოზა; დაწევითი ვაქცინაცია — 26 წლამდეყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: 1–2 დოზა 9 წლიდან14 წელი (გოგონები); წინა დოზიდან 6 თვის შემდეგ (გოგონები); რისკ-ჯგუფები——12–14 წელი (გოგონები); წინა დოზიდან 2 თვის შემდეგ (გოგონები); წინა დოზიდან 6 თვის შემდეგ (გოგონები)
B მენინგოკოკური ვაქცინა (MenB)—3, 5 და 12 თვე (სავალდებულო); 15–24 წელი — შეიძლება შეთავაზებარეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის (მენინგოკოკური ვაქცინები)————
მენინგოკოკური ACWY ვაქცინა—6 და 12 თვე (სავალდებულო); 11–14 წელი — ერთი დოზა; დაწევითი — 24 წლამდერეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის (მენინგოკოკური ვაქცინები)15–16 წელი; რისკ-ჯგუფები——MenACWY: 9 თვის შემდეგ; წინა დოზიდან 3 თვის შემდეგ; წინა დოზიდან 4 წლის შემდეგ; რისკ-ჯგუფები · MenAC-PS: მოზრდილები (18 წლის შემდეგ), რისკ-ჯგუფები · MenA-PS: მოზრდილები (1 წლის შემდეგ), რისკ-ჯგუფები
ჩუტყვავილას ვაქცინა——რეკომენდებული გარკვეული მახასიათებლების მქონე პროგრამებისთვის1, 4–6, 15–16 წელი; წინა დოზიდან 1 თვის შემდეგ—12 თვე12 თვიდან
A ჰეპატიტის ვაქცინა——რეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის15–16 წელი; წინა დოზიდან 6 თვის შემდეგ—18, 24 თვეHepA: 12 თვის შემდეგ; წინა დოზიდან 6–12 თვის შემდეგ; რისკ-ჯგუფები, მოგზაურები · HepA (მოზრდ.): ჯანდაცვის მუშაკები, რისკ-ჯგუფები, მოგზაურები
გრიპის ვაქცინა (სეზონური)—ყოველწლიურად: 65 წლის და უფროსი ასაკის პირები, ქრონიკული დაავადებების მქონე პირები (მათ შორის ბავშვები 6 თვიდან), ორსულებირეკომენდებული გარკვეული მახასიათებლების მქონე პროგრამებისთვის (ინაქტივირებული სეზონური ვაქცინა)ბავშვები: 6 თვე – 5 წელი; რისკ-ჯგუფები · მოზრდილები: მოზრდილები, ჯანდაცვის მუშაკები, ორსულები, რისკ-ჯგუფებიბავშვები: 6 თვიდან; რისკ-ჯგუფები · მოზრდილები: მოზრდილები (18 წლის შემდეგ), ჯანდაცვის მუშაკები, ორსულები, რისკ-ჯგუფებიბავშვები: 6 თვიდან; რისკ-ჯგუფები · მოზრდილები: მოზრდილები (18 წლის შემდეგ), ჯანდაცვის მუშაკები, ორსულები, რისკ-ჯგუფებიბავშვები: 6 თვიდან; რისკ-ჯგუფები · მოზრდილები: მოზრდილები (18 წლის შემდეგ), ჯანდაცვის მუშაკები, ორსულები, რისკ-ჯგუფები
COVID-19-ის ვაქცინა—შემოდგომაზე — რისკ-ჯგუფებისთვის; გაზაფხულზე — 80 წლის და უფროსი ასაკის პირები, მოხუცთა სახლების მცხოვრებლები და იმუნოკომპრომისული პირები—რისკ-ჯგუფები——მოზრდილები, რისკ-ჯგუფები
ქამრისებრი ლიქენის (ზოსტერის) ვაქცინა—65 წლიდან, 2 დოზა, მინიმუმ 2 თვის ინტერვალით—————
რესპირაციულ-სინციტიური ვირუსის (RSV) საწინააღმდეგო დაცვა—ჩვილის დაცვა — ორსულის ვაქცინაციით ან დაბადების შემდეგ მონოკლონური ანტისხეულით; 75 წლიდან — ყველასთვის, 65 წლიდან — ქრონიკული სასუნთქი ან გულის დაავადებისასყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის რეკომენდებული: ორსულის ერთი დოზა მესამე ტრიმესტრში, ან ჩვილისთვის ხანგრძლივი მოქმედების მონოკლონური ანტისხეულის ერთი დოზა დაბადებისას————
ცოფის ვაქცინა——რეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვისრისკ-ჯგუფები——რისკ-ჯგუფები
ყვითელი ცხელების ვაქცინა——რეკომენდებული გარკვეული რეგიონებისთვის———რისკ-ჯგუფები, მოგზაურები
მუცლის ტიფის ვაქცინა——რეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის———რისკ-ჯგუფები
ქოლერის პერორალური ვაქცინა——რეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის————
იაპონური ენცეფალიტის ვაქცინა——რეკომენდებული გარკვეული რეგიონებისთვის————
ტკიპით გადამდები ენცეფალიტის ვაქცინა——რეკომენდებული გარკვეული რეგიონებისთვის———მოზრდ.: მოზრდილები (პირველი კონტაქტისას), მოგზაურები, მოზრდილები (წინა დოზიდან 1 თვის შემდეგ), მოზრდილები (წინა დოზიდან 1 წლის შემდეგ), მოზრდილები (წინა დოზიდან 3 წლის შემდეგ) · ბავშვ.: 1 წელი; წინა დოზიდან 1 თვის შემდეგ; წინა დოზიდან 1 წლის შემდეგ; წინა დოზიდან 3 წლის შემდეგ; მოგზაურები
დენგეს ცხელების ვაქცინა—ვაქცინა Qdenga დამატებულია 2026 წლის კალენდარშირეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის (TAK-003)————
მალარიის ვაქცინა——რეკომენდებული მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის————
ებოლას ვაქცინა———————
ტულარემიის ვაქცინა———17 წელი; რისკ-ჯგუფები——მოზრდილები (პირველი კონტაქტისას), რისკ-ჯგუფები, მოზრდილები (წინა დოზიდან 5 წლის შემდეგ)
ჯილეხის ვაქცინა——————რისკ-ჯგუფები
ლეპტოსპიროზის ვაქცინა——————რისკ-ჯგუფები
თირკმლის სინდრომიანი ჰემორაგიული ცხელების ვაქცინა———————
მაიმუნის ყვავილის (Mpox) ვაქცინა———————

საქართველო — ეროვნული კალენდარი (ბრძანება №52/ნ, 2023); საფრანგეთი — Santé publique France 2026; სხვა ქვეყნები — ოფიციალური ანგარიშები WHO/UNICEF-ის ერთობლივ ფორმაში (WHO Immunization Data, 2025). „—“ ნიშნავს, რომ ვაქცინა ქვეყნის კალენდარში მითითებული არ არის.

ხშირად დასმული კითხვები ვაქცინაციაზე

რომელი აცრებია საქართველოს ეროვნულ კალენდარში?

B ჰეპატიტი (დაბადებისას), BCG (0–5 დღე), ჰექსავაქცინა (2, 3 და 4 თვე), პნევმოკოკური (2, 4 და 12 თვე), როტავირუსული (2 და 3 თვე), წითელა-წითურა-ყბაყურა (12 თვე და 5 წელი), DTaP/P (18 თვე და 5 წელი), Td (14 წელი) და HPV (10–12 წელი). წყარო: მინისტრის ბრძანება №52/ნ (2023).

რატომ ეს ქვეყნები?

სომხეთი, აზერბაიჯანი, თურქეთი და რუსეთი საქართველოს მეზობლები არიან, საფრანგეთი — საცნობარო ქვეყანა. სამხრეთ კორეა და ბრაზილია ბავშვთა კალენდრით ყველაზე მეტ — 18 — დაავადებას ფარავენ (STAT-ის ანალიზი WHO-ს მონაცემებით, 38 ქვეყანა, 2026), ხოლო სამხრეთ აფრიკა Gavi-ს და WHO-ს რეკომენდაციებზე დაფუძნებული კალენდრის მაგალითია. ყველა ქვეყნის მონაცემი WHO-ს იმუნიზაციის მონაცემთა პორტალიდანაა.

რა ასაკში კეთდება HPV ვაქცინა?

საქართველოში — 10–12 წლის გოგონებსა და ბიჭებს, ორი დოზით, მინიმუმ 6 თვის ინტერვალით (დაწყება შესაძლებელია 9 წლიდან). საფრანგეთში — 11–14 წლის ასაკში, ორი დოზით, დაწევითი ვაქცინაცია 26 წლამდეა შესაძლებელი. WHO რეკომენდაციას უწევს 1–2 დოზას 9 წლიდან.

რით განსხვავდება საქართველოს და საფრანგეთის კალენდრები?

საფრანგეთში ჩვილებისთვის სავალდებულოა B მენინგოკოკური (3, 5 და 12 თვე) და ACWY მენინგოკოკური (6 და 12 თვე) ვაქცინები, ხოლო მოზრდილებს რევაქცინაცია 25, 45 და 65 წლის ასაკში და შემდეგ ყოველ 10 წელიწადში უტარდებათ. 65 წლის ასაკიდან რეკომენდებულია პნევმოკოკური და ზოსტერის ვაქცინა. საქართველოში BCG ყველა ახალშობილს უკეთდება, საფრანგეთში — მხოლოდ მაღალი რისკის ბავშვებს.

რას ნიშნავს WHO-ს რეკომენდაცია?

WHO ვაქცინებს ოთხ ჯგუფად ყოფს: რეკომენდებული ყველა იმუნიზაციის პროგრამისთვის (მაგ. BCG, B ჰეპატიტი, პოლიო, DTP, Hib, პნევმოკოკური, როტავირუსული, წითელა, წითურა, HPV, RSV), გარკვეული რეგიონებისთვის (იაპონური ენცეფალიტი, ყვითელი ცხელება, ტკიპით გადამდები ენცეფალიტი), მაღალი რისკის ჯგუფებისთვის (ტიფი, ქოლერა, მენინგოკოკური, A ჰეპატიტი, ცოფი, დენგე, მალარია) და გარკვეული მახასიათებლების მქონე პროგრამებისთვის (ყბაყურა, სეზონური გრიპი, ჩუტყვავილა). წყარო: WHO Table 1 (დეკემბერი 2025).

რა არის Gavi და რა კავშირშია UNICEF?

Gavi — ვაქცინების გლობალური ალიანსია, რომელიც ქვეყნებს ვაქცინების შეძენასა და დანერგვაში ეხმარება; მის პორტფელში 14 ვაქცინის პროგრამაა. Gavi-ს მიერ დაფინანსებული ვაქცინების უმეტესობას UNICEF-ის მომარაგების განყოფილება შეისყიდის.

ვის მივმართო ვაქცინაციის თაობაზე?

ბავშვის აცრების გეგმაზე — პედიატრს ან ოჯახის ექიმს; მოზრდილების, ორსულებისა და მოგზაურების ვაქცინაციაზე — ოჯახის ექიმს. თან იქონიეთ აცრების ბარათი ან ჩანაწერი უკვე გაკეთებული აცრების შესახებ.

წყაროები
  1. საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის ბრძანება №52/ნ (13.07.2023) — პროფილაქტიკური აცრების ეროვნული კალენდარი (№01-60/ნ, 16.09.2019, მე-4 მუხლი)
  2. Santé publique France — Calendrier simplifié des vaccinations 2026
  3. WHO — Table 1: Summary of WHO Position Papers, Recommendations for Routine Immunization (December 2025)
  4. Gavi, the Vaccine Alliance — Vaccine portfolio
  5. WHO Immunization Data portal — ქვეყნების ვაქცინაციის კალენდრები (WHO/UNICEF Joint Reporting Form, 2025): სომხეთი, აზერბაიჯანი, თურქეთი, რუსეთი, სამხრეთ კორეა, ბრაზილია, სამხრეთ აფრიკა
  6. Gavi — UNICEF partnership: „UNICEF Supply Division procures the majority of Gavi-funded vaccines“

ქვეყნების შედარების წყარო (რაოდენობა): STAT — Childhood vaccination fact check (09.01.2026)

GP
პროფ. გიორგი ფხაკაძე, MD, MPH, PhD
საჯარო ჯანდაცვის სპეციალისტი · SheniEkimi.ge
#drpkhakadze #sheniekimi #ვაქცინაცია #იმუნიზაცია #ჯანდაცვა