მზის ალერგიის გამომწვევი მიზეზებია:
- იმუნური სისტემის რეაქცია მზის სხივებზე
- გარკვეული მედიკამენტები და ქიმიური ნივთიერებები, რომლებიც კანს მზის მიმართ უფრო მგრძნობიარეს ხდის.
ზუსტად არ არის ცნობილი, რატომ უვითარდება ზოგ ადამიანს მზის ალერგია, ხოლო სხვებს — არა. მემკვიდრეობითმა ფაქტორებმა შესაძლოა გარკვეული როლი ითამაშოს.
რისკის ფაქტორები
მზის ალერგიის რისკს ზრდის შემდეგი ფაქტორები:
- ზოგიერთ ნივთიერებასთან კონტაქტი
ზოგი სიმპტომი ვლინდება მაშინ, როცა კანი ერთდროულად განიცდის გარკვეული ნივთიერების და მზის სხივების ზემოქმედებას. ამ ტიპის რეაქციის გამომწვევი გავრცელებული ნივთიერებებია სუნამოები, სადეზინფექციო საშუალებები და ზოგიერთ მზისგან დამცავ კრემში გამოყენებული ქიმიკატები.
გარკვეული მედიკამენტების მიღება
- რიგ მედიკამენტებს შეუძლიათ კანის დამწვრობის დაჩქარება, მათ შორის ტეტრაციკლინის ანტიბიოტიკებს, სულფა-ზე დაფუძნებულ პრეპარატებს და ტკივილგამაყუჩებლებს, როგორიცაა კეტოპროფენი.
სხვა კანის დაავადება — მაგალითად, დერმატიტი.
მემკვიდრეობითი ფაქტორი — თუ მშობელს ან და-ძმას მზის ალერგია აქვს, თქვენშიც მაღალია ალბათობა.
პროფილაქტიკა
თუ მზის მიმართ გაქვთ ალერგია ან მგრძნობელობა, შეგიძლიათ რეაქციის თავიდან აცილება შემდეგი ნაბიჯებით:
არ გაირუჯოთ 10:00-დან 16:00 საათამდე — ამ პერიოდში მზის სხივები ყველაზე ძლიერია. თუ გარეთ გასვლა აუცილებელია, ეცადეთ იყოთ ჩრდილში.
თავიდან აიცილეთ მზის მოულოდნელი ზემოქმედება — ბევრ ადამიანს სეზონური სიმპტომები აღენიშნება. მოემზადეთ მზისთვის თანდათანობით.
ატარეთ მზისგან დამცავი ტანსაცმელი და სათვალე — გრძელსახელოიანი პერანგები და ფართო ფარფლებიანი ქუდები დაგიცავთ მზის სხივებისგან. მოერიდეთ გამჭვირვალე ან ფხვიერ ქსოვილებს, რადგან ულტრაიისფერ სხივებს ატარებენ.
გამოიყენეთ მზისგან დამცავი კრემი — აირჩიეთ წყლის მიმართ მდგრადი, ფართო სპექტრის დამცავი (broad-spectrum) მინიმუმ SPF 30-ის მქონე. წაისვით გულუხვად და განაახლეთ ყოველ 2 საათში, განსაკუთრებით ცურვის ან ოფლიანობის შემდეგ.
თუ იყენებთ ფიზიკურ დამცავებს (მაგ. ტიტანისდიოქსიდი, თუთიის ოქსიდი), წაისვით ისინი ყველა სხვა პროდუქტზე ზემოდან — გარდა მწერების საწინააღმდეგო საშუალებისა, რომელიც ბოლოს უნდა წაისვათ. ფიზიკური ბლოკერები ყველაზე ეფექტურია მგრძნობიარე კანისთვის.
FDA-ის მოთხოვნით, ყველა მზისგან დამცავი პროდუქტი უნდა ინარჩუნებდეს ეფექტურობას მინიმუმ 3 წლის განმავლობაში. შეამოწმეთ პროდუქტის შენახვის პირობები და ვადები. გადააგდეთ, თუ ვადაგასულია ან შეძენიდან 3 წელზე მეტია გასული.
თავიდან აიცილეთ ცნობილი გამაღიზიანებლები— მაგალითად, მედიკამენტები ან მცენარეები, როგორიცაა ველური კომბოსტო ან ლაიმი.
გამოიყენეთ UV-ფილტრის მქონე ფირები ფანჯრებზე – დააყენეთ მზისგან დამცავი ფირები სახლსა და მანქანაში.
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
