რა არის ალერგია და როგორ აიცილოთ თავიდან? — სრულყოფილი გზამკვლევი
ალერგია — ეს არის იმუნური სისტემის არანორმალური რეაქცია ჩვეულებრივად უვნებელ ნივთიერებაზე, რომელსაც ალერგენი ეწოდება. ადამიანის იმუნური სისტემა ალერგენის წინააღმდეგ გამოიმუშავებს ანტისხეულებს, რაც იწვევს მრავალფეროვან სიმპტომს, დაწყებული ცემინებითა და ქავილით, დამთავრებული სუნთქვის გაძნელებითა და თუნდაც სიცოცხლისთვის სახიფათო მდგომარეობით — ანაფილაქსიით.
რა იწვევს ალერგიას? — ძირითადი ალერგენები
ალერგენი არის ნივთიერება, რომელიც იწვევს ალერგიულ რეაქციას. ყველაზე გავრცელებული ალერგენებია:
-
მტვერი და მტვრის ტკიპები
-
შინაური ცხოველების ბეწვი, კანი, შარდი და ნერწყვი
-
ობის სპორები
-
ტარაკნები
-
ზოგიერთი საკვები (რძე, კვერცხი, ხორბალი, სოიო, არაქისი, თხილი, ზღვის პროდუქტები)
-
მწერების შხამი (ფუტკარი, კრაზანა, ჭიანჭველა)
-
ლატექსი
-
მედიკამენტები (განსაკუთრებით ანტიბიოტიკები)
რესპირატორული ალერგია — ჰაერის გზების ყველაზე გავრცელებული მტერი
რესპირატორული ალერგია გამოწვეულია ჰაერში მყოფი ნაწილაკების შესუნთქვით. ესენია:
-
ყვავილის მტვერი
-
ცხოველების ბეწვის მიკროელემენტები
-
ობის სპორები
-
მტვრის ტკიპები
რესპირატორული ალერგენები იყოფა:
-
მუდმივ ალერგენებად — მოქმედებენ მთელი წლის განმავლობაში (მაგ. მტვრის ტკიპები, ობი, ცხოველის ბეწვი)
-
სეზონურ ალერგენებად — აქტიურდებიან მხოლოდ გარკვეული სეზონის განმავლობაში (მაგ. ყვავილის მტვერი გაზაფხულზე და შემოდგომაზე)
რესპირატორული ალერგიის სიმპტომები
-
ცხვირის სავსე შეგრძნება
-
გამონადენი ცხვირიდან
-
ცემინება
-
ქავილი ცხვირში და თვალებში
-
ცრემლდენა
-
ხიხინი და სუნთქვის გაძნელება (ასთმიან პაციენტებში)
სეზონური ალერგიის პერიოდები
-
გაზაფხული: ხეებიდან მტვრის გავრცელება
-
ზაფხული: ბალახის მტვერი
-
შემოდგომა: სარეველების მტვერი
-
წვიმიანმა სეზონმა, შესაძლოა, გაახანგრძლივოს ალერგიის სეზონი, განსაკუთრებით ობის სპორების გამრავლებით
ალერგიული რინიტი — “თივის ცხელება”
ალერგიული რინიტის სიმპტომებია:
-
ცემინება
-
ქავილი ცხვირსა და თვალებში
-
ცხვირის გაჭედვა
-
თვალების სიწითლე და შეშუპება (ალერგიული კონიუნქტივიტი)
ალერგიის მართვის მეთოდები
მედიკამენტური მკურნალობა
-
ანტიჰისტამინები: ამცირებს ცემინებას, ქავილსა და გამონაყარს
-
ცხვირის სპრეი (კორტიკოსტეროიდები): ეფექტურია ცხვირის შეშუპებისა და ანთების დროს
-
თვალის წვეთები: ამშვიდებს ქავილსა და ცრემლდენას
-
დეკონგესტანტები: ხანმოკლე მოხმარებისთვის, ცხვირის გაჭედვის მოსახსნელად
-
იმუნოთერაპია (ალერგენების ვაქცინაცია): გრძელვადიანი სტრატეგია, რომელიც ამცირებს ორგანიზმის მგრძნობელობას
მნიშვნელოვანია: ყველა მედიკამენტის გამოყენება უნდა მოხდეს ექიმის რეკომენდაციით.
როგორ შევამციროთ ალერგენებთან კონტაქტი? — სახლის ალერგენების კონტროლის რჩევები
-
დასუფთავება ნესტიანი წესით: რეგულარული წმენდა მტვრისგან
-
HEPA ფილტრიანი მტვერსასრუტი და ჰაერის გამწმენდი: მტვრის ნაწილაკების ეფექტური დაჭერა
-
ხალიჩებისა და რბილი ავეჯის მინიმიზაცია: საჭიროების შემთხვევაში — რეგულარული ღრმა წმენდა
-
ტენიანობის კონტროლი: ზედმეტმა ტენიანობამ შეიძლება გაამრავლოს ობის სპორები
-
შიდა მცენარეებისგან თავის არიდება: ზოგ მათგანს შეუძლია ალერგიული რეაქციების გამოწვევა
საბოლოო სიტყვა
ალერგია — ეს არ არის უბრალოდ დისკომფორტი, არამედ იმუნური სისტემის რთული და ხშირ შემთხვევაში — ქრონიკული რეაქცია. სწორი დიაგნოზი, ალერგენების ამოცნობა და მიზანმიმართული მკურნალობა მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს ცხოვრების ხარისხს.
