მარბურგის ვირუსი: გლობალური ჯანდაცვის სისტემა განგაშში ტანზანიაში ეჭვმიტანილი შემთხვევების შემდეგ
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარის მიერ,
ტანზანიის კაგერას რეგიონში ეჭვმიტანილი მარბურგის ვირუსის დაავადების (MVD) აფეთქების შესახებ ინფორმაცია გლობალურ შეშფოთებას იწვევს. გავრცელებული ცნობებით, რვა ადამიანი გარდაიცვალა, ხოლო სიმპტომები მოიცავდა მაღალ სიცხეს, ღებინებას, დიარეას და თვალებიდან სისხლდენას, რაც მარბურგის ვირუსის გამორჩეული ნიშანია (1).
რა არის მარბურგის ვირუსი?
მარბურგის ვირუსი არის იშვიათი, მაგრამ საშიში ჰემორაგიული ცხელება, რომელიც დაკავშირებულია ებოლას ვირუსთან. იგი სწრაფად ვრცელდება და სიკვდილიანობის მაჩვენებელი 24%-დან 88%-მდე მერყეობს, რაც დამოკიდებულია სამედიცინო მომსახურების ხარისხზე (2).
სიმპტომები:
• მაღალი სიცხე და ძლიერი თავის ტკივილი
• ღებინება და დიარეა
• სისუსტე და კუნთების ტკივილი
• სისხლდენა თვალებიდან, ღრძილებიდან და სხეულის სხვა ნაწილებიდან
გადაცემის გზა:
ვირუსი ვრცელდება ინფიცირებული პირების სხეულის სითხეებთან პირდაპირი კონტაქტით, დაბინძურებულ ზედაპირებზე შეხებით ან ინფიცირებული ცხოველების (მაგალითად, ხილის ღამურების) მეშვეობით (3).
ტანზანიის სიტუაციის მიმოხილვა
კაგერას რეგიონში რვა ადამიანის გარდაცვალების შემდეგ, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ (WHO) განგაში გამოაცხადა (4). თუმცა, ტანზანიის ჯანდაცვის უწყებამ აღნიშნა, რომ მარბურგის ვირუსზე ჩატარებული ყველა ტესტი უარყოფითი აღმოჩნდა. მიუხედავად ამისა, აღნიშნული შემთხვევა კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს დაავადებების ადრეული გამოვლენისა და რეაგირების საჭიროებას.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის შეფასება:
„მსგავსი შემთხვევები გვახსენებს, რამდენად მნიშვნელოვანია ძლიერი და მაღალი ხარისხის ჯანდაცვის სისტემების არსებობა. მარბურგის ვირუსი არის საშიში ინფექცია, რომელიც სწრაფ მოქმედებას და გლობალურ თანამშრომლობას მოითხოვს.“
საერთაშორისო აკრედიტაციის როლი
მარბურგის ვირუსის მსგავსი შემთხვევები გვიჩვენებს, რომ ჯანდაცვის სისტემის მზადყოფნა გადამწყვეტია პაციენტების უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად. Accreditation Canada-ის მსგავსი საერთაშორისო აკრედიტაციები ხელს უწყობს ჯანდაცვის დაწესებულებების მომზადებას კრიზისულ სიტუაციებში.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„საერთაშორისო სტანდარტებით სერტიფიცირება არ არის მხოლოდ ფორმალური პროცესი. ეს არის პაციენტებისა და ექიმებისთვის უსაფრთხოების გარანტია, რომელიც უზრუნველყოფს სწორ რეაგირებას კრიზისულ სიტუაციებზე.“
გლობალური გაკვეთილები საქართველოსთვის
ტანზანიის მსგავსი სიტუაციები საქართველომ უნდა გამოიყენოს როგორც გაკვეთილი. ჯანდაცვის ინსტიტუტმა უნდა გააძლიეროს დაავადებების მონიტორინგი, ასევე კლინიკების საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისობა. მარბურგის ვირუსის მსგავს დაავადებებზე სწრაფი რეაგირება შეიძლება მნიშნელოვანი აღმოჩნდეს ქვეყნის ჯანდაცვის უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად.
დასკვნა
მარბურგის ვირუსის ეჭვმიტანილი შემთხვევები მიგვითითებს, რამდენად მნიშვნელოვანია გლობალური თანამშრომლობა და ძლიერი ჯანდაცვის სისტემები. პროფესორი გიორგი ფხაკაძე ხაზს უსვამს ჯანდაცვის ხარისხის გაუმჯობესების აუცილებლობას, რაც პაციენტების უსაფრთხოებასა და საზოგადოების ჯანმრთელობას უზრუნველყოფს.
ლიტერატურა
1. Daily Mail. Warning over ‘eye-bleeding disease’ that killed eight in Tanzania. Available from: https://www.dailymail.co.uk/health/article-14291237
2. Centers for Disease Control and Prevention. Marburg Virus Disease. Available from: https://www.cdc.gov/vhf/marburg/index.html
3. World Health Organization. Marburg virus disease fact sheet. Available from: https://www.who.int/…/fact…/detail/marburg-virus-disease
4. Reuters. Tanzania says no sign of Marburg outbreak in the country. Available from: https://www.reuters.com/…/tanzania-says-no-sign-marburg…
5. Accreditation Canada. Why accreditation matters. Available from: https://accreditation.ca
@highlight
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]
