ფაქტები ნაწლავ-ტვინის ღერძის შესახებ.
არსებობს ბაქტერიების პოპულაცია, რომელიც ცხოვრობს ჩვენს ნაწლავში და რომელსაც ნაწლავის მიკრობიომი ეწოდება.
ნაწლავის მიკრობიომი თითოეული ინდივიდისთვის უნიკალურია და ის შედგება ათობით ტრილიონი მიკროორგანიზმისგან.
ამ ბაქტერიების დიდ ნაწილს დაბადებისას, სამშობიარო არხში გავლის დროს ვიღებთ. ისეთი ფაქტორები, როგორიცაა ანტიბიოტიკების გამოყენება, ან კიდევ, საკეისრო კვეთით დაბადება, უარყოფით გავლენას ახდენს მიკრობიომის ბაქტერიების შემადგენლობაზე.
ნაწლავის მიკრობები ჩვენს მიერ მირთმეულ საკვებს გარდაქმნიან ათასობით ფერმენტად, ჰორმონად, ვიტამინად და სხვა მეტაბოლიტად, რომლებიც გავლენას ახდენენ ყველაფერზე, ჩვენი გონებრივი ჯანმრთელობიდან და იმუნური სისტემიდან დაწყებული, წონაში მომატების ალბათობით და ქრონიკული დაავადებების განვითარების რისკით დამთავრებული.
დიდი ხანია ცნობილია, რომ ტვინს და ნაწლავებს შორის ორმხრივი კავშირი არსებობს და ნაწლავის მიკრობიომმა შეიძლება გავლენა მოახდინოს ადამიანის ქცევაზე და ემოციებზე.
მიუხედავად იმის, რომ ნაწლავი და თავის ტვინი სხეულის სხვადასხვა ნაწილში მდებარეობენ, ისინი ერთმანეთთან ფიზიკურად არიან დაკავშირებული. ნაწლავ-ტვინის ღერძი ორმხრივი კომუნიკაციის ღერძია, რომელიც ნაწლავებსა და ცენტრალურ ნერვულ სისტემას შორის არსებობს.
ეს ორი ორგანო ერთმანეთთან კავშირშია ცთომილი ნერვის ანუ ვაგუსის საშუალებით, რომელიც ქიმიური სიგნალების მეშვეობით, ნაწლავს და თავის ტვინს შორის მუდმივ კომუნიკაციას განაპირობებს.
არაჯანსაღი საკვები იწვევს დაშლის პროდუქტების ფორმირებას, რაც კვებავს ნაწლავის მიკრობიომის “ცუდ” ბაქტერიებს
და ნაწლავში ანთებითი პროცესების პროვოცირებას უწყობს ხელს. ნაწლავის ანთება დროთა განმავლობაში იწვევს ანთებას თავის ტვინში.
ადამიანის ორგანიზმში ანთებითი პროცესი, სხვა მნიშვნელოვან უარყოფით ასპექტებთან ერთად, ფსიქიკური ჯანმრთელობის ისეთი პრობლემების განვითარებას იწვევს, როგორიცაა შფოთვა, დეპრესია, აუტიზმი, დემენცია.
კვლევები აჩვენებს, რომ ნაწლავის მიკრობიომის გაჯანსაღება სპეციფიური დიეტის საშუალებით სტრესთან დაკავშირებული და ნეიროგანვითარების დარღვევების, მათ შორის აუტიზმისა და ჰიპერაქტიურობის მკურნალობაში ეხმარება.
კვების სწორი, ჯანსაღი, დაბალანსებული რაციონი შეხამებული ფიზიკურ აქტივობასთან და ძილის სრულფასოვან რეჟიმთან მეტად მნიშვნელოვანია ჯანსაღი ნაწლავური მიკროფლორის შესანარჩუნებლად.
საკვები, რომელსაც მივირთმევთ, მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს ჩვენი ტვინის ჯანმრთელობაზე. თუ ჩვენ ვიკვებებით ანთების გამომწვევი, რაფინირებული შაქრის შემცველი, ულტრაპროცესირებული საკვებით, ქრონიკული დაავადებების და მათ შორის, მენტალური პრობლემების განვითარების რისკი, ზემოაღნიშნული მექანიზმის გათვალისწინებით, მკვეთრად იზრდება; მაშინ, როდესაც მთლიანი, ნატურალური, არაპროცესირებული საკვები ამ რისკებს მნიშვნელოვნად ამცირებს.
ჩვენს ყოველდღიურ კვებით ჩვევებში მცირე და ეტაპობრივმა ცვლილებებმა, ისეთმა, მაგალითად, როგორიცაა შაქრის შემცველი და ულტრაპროცესირებული საკვების მოხმარების შემცირება, შეიძლება მნიშვნელოვნად გააუმჯობესოს ჩვენი არა მხოლიდ ფიზიკური, არამედ ფსიქიკური ჯანმრთელობაც.
კვლევის შესახებ წერს აშშ-ში მოღვაწე ქართველი ექიმი, ქეთი შავლიაშვილი.
წყარო:
https://www.nature.com/articles/s41579-020-00460-0?fbclid=IwAR3iSG0XqNMK_BlU4SVrrCnfwFYnCwY14Bw9ztdaYbUg0qUqH0biwHwje18
https://www.nature.com/articles/s41579-020-00460-0?fbclid=IwAR3iSG0XqNMK_BlU4SVrrCnfwFYnCwY14Bw9ztdaYbUg0qUqH0biwHwje18
#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi
