პარასკევი, ივნისი 12, 2026

ჰონორეა – ბაქტერიალური, ვენერიული დაავადება, რომლის წყაროს წარმოადგენს ჰონოკოკი

#image_title

ჰონორეა (ტრიპერი) – წარმოადგენს ბაქტერიალურ, ვენერიულ დაავადებას, რომლის წყაროს წარმოადგენს ჰონოკოკი. ეს ბაქტერია საკმაოდ ძლიერია მედიკამენტების მიმართ, რაც ხშირ სემთხვევებში იწვევს დაავადების ქრონიკულ მიმდინარეობას და თვითმკურნალობას საკმაოდ საშიშს ხდის. დაავადება აზიანებს უროგენიტალურ ნაწილს, შემდეგ სწორ ნაწლავს, პირის ღრუს, თვალებს.
მამაკაცებში ჰონორეა მიმდინარეობს უფრო მწვავედ და ვლინდება ადრეულ სტადიაზე.
ჰონორეა ქალებში ხშირად მიმდინარეობს ფარული ფორმით, ამიტომ დაავადების აღმოჩენა ხდება უკვე ქრონიკული ფორმის დროს.

მიზეზები
წყარო – მიკროორგანიზმი ჰონოკოკი, რომლის არსებობისთვის იდეალური პირობები არის ადამიანის ორგანიზმში.

სიმპტომები
ქალებსა და კაცებში დაავადების სიმპტომები ვლინდება სხვადასხვანაირად:
·         მამაკაცებში: სასქესო ორგანოების შეშუპება და გამონადენი, დეფეკაციისას და შარდვისას ტკივილი;
·         ქალებში: გენიტალურ ადგილას ქავილი, ჩირქოვანი გამონადენი საშოდან.
საერთო სიმპტომებია: ტკივილი ყელის არეში, ჩირქოვანი გამონადენი თვალებიდან.

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას აკეთებენ ვიზუალური დათვალიერებით, ასევე ლაბორატორიული გამოკვლევებით. აუცილებლად კეთდება სქესობრივი გზით გადამდები დაავადებების სინჯების ანალიზი, რადგან უმეტეს შემთხვევაში დაავადება კომპლექსურია და პაციენტს შეიძლება აღენიშნებოდეს ერთდროულად რამოდენიმე ვენერიული დაავადება.

მკურნალობა
მამაკაცებში მკურნალობის პროცესი მოიცავს:
·         ანტიბიოტიკის შერჩევა, რომლის მიმართ ორგანიზმს მდგრადობა ჯერ არ აქვს გამომუშავებული;
·         იმუნიტეტის გაძლიერება;
·         ბიოგენური სტიმულატორები;
·         ადგილობრივი მკურნალობა;
·         ფიზიოპროცედურები.

მკურნალობა ქალებში:
·         თუ ქალი არ არის ორსულად მას მკურნალობენ ანტიბიოტიკების კომპლექსური შერჩევით და დაავადების კერის ვაქცინაციით სტაციონარის პირობებში.
·         ფეხმძიმე ქალებს მკურნალობენ მხოლოდ სტაციონარში, ვაქცინების სპეციალური და მცირე დოზებით, უტარებენ თერაპიას მუცლის მოშლის გამოსარიცხად.
მკურნალობის პერიოდში გამორიცხულია ალკოჰოლის მიღება და სქესობრივი კონტაქტი. საჭიროა მკაცრი პირადი ჰიგიენის დაცვა.

საშიშროება
დაავადების დაგვიანებით ან საერთოდ მკურნალობის გარეშე დატოვების შემთხვევაში ზოგჯერ დგება ფატალური შედეგი. ასევე შეიძლება უნაყოფობის საშიშროების წარმოშობა როგორც ქალებში, ისე მამაკაცებში, მუცლის მოშლა ან ნაყოფის დაინფიცირება, ზრდასრული ადამიანის ან ჩვილის დაბრმავება, სასქესო ორგანოს ნეკროზი, სეფსისი.

პროფილაქტიკა
·         მონოგამიური სქესობრივი კონტაქტი;
·         პირადი ჰიგიენა, სხვისი პირადი ნივთების გამოყენებაზე უარის თქმა (შესაძლოა დაავადება გადავიდეს საყოფაცხოვრებო ნივთების გმოყენებისას).

რისკის ჯგუფი
·         ადამიანები, ვისაც მოუწესრიგებელი სქესობრივი კონტაქტები აქვთ.

ჰიპოთირეოზი – ენდოკრინული დაავადება, რომელსაც ახასიათებს ფარისებრი ჯირკვლის ფუნცქციის დაქვეითება

ფარისებრი
#post_seo_title

ჰიპოთირეოზი – ენდოკრინული დაავადება, რომელსაც ახასიათებს ფარისებრი ჯირკვლის ფუნცქციის დაქვეითება. დაავადებას შეიძლება ჰქონდეს თანდაყოლილი ან შეძენილი ხასიათი.

მიზეზები
დაავადება ჩნდება ფარისებრი ჯირკვლის ჰორმონების ხანგრძლივი დეფიციტის ან უჯრედების დონეზე მათი ბიოლოგიური მოქმედების დაქვეითების გამო, რაც იწვევს ფარისებრი ჯირკვლის მუშაობის დარღვევას და ორგანოებისა და ქსოვილების ტეროიდული ჰორმონებით არასაკმარის მომარაგებას.
დაავადების გამომწვევი მიზეზებია:
·         მემკვიდრეობითი ფაქტორი;
·         დიფუზურ ტოქსიკური ჩიყვის გართულება (ბაზედოვის დაავადება);
·         იმუნური სისტემის დაქვეითება;
·         ფარისებრი ჯირკვლის ტრავმები;
·         ორგანიზმში იოდის უკმარისობა;
·         ჰიპოთალამუზის, ჰიპოფიზის დაავადებები.

სიმპტომები
დაავადების მახასიათებელი სიმტომებია:
·         სახის, ქუთუთოების, კიდურების შეშუპება;
·         კუნთების ტკივილი;
·         სისუსტე ხელებში;
·         კიდურებში ჩხვლეტის შეგრძნება;
·         კანის სიმშრალე;
·         თმის მტვრევა, ცვენა;
·         მეტყველების შენელება;
·         სმენის დაქვეითება;
·         ხმის ჩახრინწვა;
·         ბრადიკარდია;
·         პერიკარდიტი;
·         არტერიული ჰიპერთეზია;
·         ანემია;
·         თავის ძლიერი ტკივილი;
·         ქალებში მენსტრუალური ციკლისი დარღვევა;
·         მამაკაცებში სქესობრივი ფუნქციის დარღვევა.

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკისთვის ექიმი-ენდოკრინოლოგი ატარებს:
·         სისხლის საერთო ბიოქიმიურ ანალიზს;
·         სისხლის იმუნოფერმენტულ ანალიზს;
·         ფარისებრი ჯირკვლის ბიოპსიას;
·         ფარისებრი ჯირკვლის ულტრა-ბგერით გამოკვლევას;
·         ფარისებრი ჯირკვლის სცინტიგრაფიას.

მკურნალობა
დაავადების მკურნალობა მოიცავს:
·         ტირეოიდულ ჰორმონებს;
·         გლუკოკორტიკოსტეროიდულ პრეპარატებს;
·         იოდის შემცველ პრეპარატებს.

საშიშროება
თუ არ მოხდება დაავადების დროული მკურნალობა შესაძლოა განვითარდეს შემდეგი სახის გართულებები:
·         ჰიპოტირეოიდული კომა;
·         ცენტრალური ნერვული სისტემის დაქვეითება;
·         მიოკარდის ინფარქტი;
·         უნაყოფობა;
·         თავის ტვინის სისხლძარღვების ათეროსკლეროზი;
·         იშემიური ინსულტი.
თანდაყოლილი ჰიპოთირეოზი (კრეტინიზმი) იწვევს გონებრივ ჩამორჩენას და ორგანიზმის ყველა სისტემის განვითარების დარღვევას. ჰიპოთირეოიდული კომა ხშირ შემთხვევებში მთავრდება ლეტალური შედეგით.

რისკის ჯგუფი
რისკის ჯგუფში შედიან:
·         ქალები;
·         მემკვიდრეობითი მიდრეკილების მქონე ადამიანები;
·         ფარისებრი ჯირკვლის დაავადებების მქონე ადამიანები;
·         თირკმელების უკმარისობის მქონე ადამიანები;
·         პერნიციოზული ანემიის მქონე ადამიანები;
·         დაქვეითებული იმუნიტეტის მქონე ადამიანები.

პროფილაქტიკა
დაავადების პროფილაქტიკისთვის რეკომენდირებულია:
·         საკვებში საკმარისი რაოდენობის იოდის მიღება;
·         სისხლში ჰორმონების დონის კონტროლი;
·         სუფთა ჰაერზე მეტი დროის გატარება;
·         სტრესული სიტუაციებისთვის თავსი არიდება.

ჰიპოკალციემია – დაავადება, რომლის დროს სისხლში კალციუმის დონე ეცმა ნორმაზე ქვემოთ

ჯანსაღი ცხოვრების წესი
#image_title

ჰიპოკალციემია – დაავადება, რომლის დროს სისხლში კალციუმის დონე ეცმა ნორმაზე ქვემოთ. ჰიპოკალციემია ბავშვებს უდგინდებათ დაბადებისთანავე.

მიზეზები
დაავადება ჩნდება იონიზირებული კალციუმის კონცენტრაციის დაწევით. ჰიპოკალციემიის მიზეზები შეიძლება იყოს:
·         პარატირეოიდული ჰორმონების დონის დაწევა;
·         მაგნიუმის დეფიციტი;
·         D ვიტამინის უკმარისობა;
·         ოსტეობლასტიკური მეტასტაზები;
·         რაქიტი;
·         ჩონჩხის კუნთების ნეკროზი;
·         ღვიძლის უკმარისობა;
·         მწვავე პანკრეატიტი;
·         ნაწლავის დაავადება;
·         ცილების დაბალი დონე;
·         ღვიძლის ციროზი;
·         ენტეროპათია;
·         სეპტიკური შოკი.

სიმპტომები
დაავადებას ახასიათებს შემდეგი სახის სიმპტომები:
·         კუნთების კრუნჩხვა, სპაზმები;
·         მწვავე ტკივილი კუნთებში;
·         ჩხვლეტა და მოდუნება ენის, ხელების, ფეხების არეში;
·         გულის რითმის დარღვევა;
·         გაღიზიანებულობა;
·         კრუნჩხვები (ტეტანია);
·         ეპილეპტიკური გულყრა;
·         კანის დახეთქვა, სიმშრალე;
·         ფრჩხილების მტვრევა.
ხშირ შემთხვევაში დაავადება მიმდინარეობს უსიმპტომოდ.

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკისთვის ექიმი-ენდოკრინოლოგი ატარებს შემდეგი სახის გამოკვლევებს:
·         სისხლის საერთო ბიოქიმიურ ანალიზს;
·         შარდის ანალიზს;
·         ელექტროკარდიოგრაფიას;
·         ძვლების რენტგენოლოგიურ გამოკვლევას;
·         დენსიტომეტრიას;
·         შინაგანი ორგანოების მაგნიტო-რეზონანსულ ტომოგრაფიას;
·         სპეციალურ სინჯებს.

მკურნალობა
დაავადების აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
·         კალციუმის შემცველ პრეპარატებს;
·         D ვიტამინის შემცველ პრეპარატებს;
·         მაგნიუმის დონის ამწევ პრეპარატებს.
სამკურნალო პრეპარატები შეიძლება დაინიშნოს როგორც აბების, ისე ინექციის სახით.

დიეტა
მკურნალობის დროს საჭიროა რაციონში შედიოდეს კალციუმის, მაგნიუმის და D ვიტამინის შემცველი პროდუქტები:
·         რძე და რძის პროდუქტები;
·         ფაფები (წიწიბურა, შვრია);
·         ხილი, ბოსტნეული (კომბოსტო, ბროკოლი, სტაფილო, ყურძენი, ალუბალი);
·         სარდინი, ხამანწკები, ორაგული;
·         პარკოსნები;
·         ჩირები.

საშიშროება
თუ არ მოხდება დაავადების დროული მკურნალობა შესაძლოა განვითარდეს შემდეგი სახის გართულებები:
·         ოსტეოპოროზი;
·         მხედველობითი ნერვის დისკის შეშუპება;
·         კატარაქტა;
·         ნევრიტი;
·         ჰიპოპარათირეოზი;
·         გულის უკმარისობა;
·         ჩონჩხის დეფორმაცია.

რისკის ჯგუფი
რისკის ჯგუფში შედიან:
·         დღენაკლული ახალშობილები;
·         შაქრიანი დიაბეტის მქონე ქალების გაჩენილი ბავშვები;
·         ბავშვები, რომლებმაც გადაიტანეს გაგუდვა მშობიარობის დროს.

პროფილაქტიკა
პროფილაქტიკისთვის რეკომენდირებულია:
·         კალციუმით, მაგნიუმით და D ვიტამინით მდიდარი პროდუქტების საკვებად რეგულარული გამოყენება;
·         კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის და თირკმელების დაავადებების დროული მკურნალობა;
·         მოსადუნებელი პრეპარატების გამოყენების შეწყვეტა.

ჰიპოგონადიზმი – აღინიშნება სასქესო ჯირკვლების ფუნქციის უკმარისობა და ორგანიზმში ჰორმონების სინთეზის დარღვევა

მიქსედემა – ენდოკრინული დაავადება
#image_title

ჰიპოგონადიზმი – დაავადება, რომლის დროსაც აღინიშნება სასქესო ჯირკვლების ფუნქციის უკმარისობა და ორგანიზმში ჰორმონების სინთეზის დარღვევა. დაავადებას შეიძება ჰქონდეს თანდაყოლილი ან შეძენილი ხასიათი. გამოიყოფა ქალისა და მამაკაცის ჰიპოგონადიზმი.

მიზეზები
დაავადება წარმოიშობა გამომუშავებული ჰორმონების რაოდენობის კლებით ან ჰიპოთალამო-ჰიპოფიზარული რეგულაციის დარღვევით.
დაავადების მიზეზები მამაკაცებში:
·         სასქესო ჯირკვლების თანდაყოლილი განუვითარებლობა;
·         სათესლე სადინარების ქსოვილის სტრუქტურის დარღვევა;
·         საკვერცხეების ჩამოშვება;
·         ქიმიური და სამედიცინო პრეპარატების ტოქსიკური ზემოქმედება;
·         ინფექციური დაავადებები (ორქიტი, ვეზიკულიტი);
·         ზედმეტი რენტგენული დასხივება;
·         საკვერცხეების დაზიანება (ვარიკოცელე, ქირურგიული ჩარევა).
დაავადების მიზეზები ქალებში:
·         თანდაყოლილი დარღვევები (საკვერცხეების ჰიპოპლაზია);
·         ინფექციური დაავადებები (სიფილისი, პაროტიტი);
·         ზედმეტი მზის ან რენტგენის სხივების მიღება;
·         საკვერცხეების დაზიანება ან მათი ამოკვეთა.

სიმპტომები
დაავადებას ახასიათბს შემდეგი სახის სიმპტომები:
·         სქესობრივი  განვითარების შეფერხება, მხრის კორპუსის, გულმკერდის უჯრედების განუვითარებლობა, სასქესო ორგანოს მცირე ზომა მამრობით სქესში, ხმამაღალი ხმა (ბავშვებში ჰიპოგონათიზმის არსებობის დროს);
·         გაცხიმოვნება, თირკმელზედა ჯირკვლის ჰიპოფუნქცია, პოტენციის არქონა, საკვერცხეების მცირე ზომა, უნაყოფობა, ვეგეტატიურ-სისხლძარღვოვანი დაავადებები (მამაკაცებში);
·         მენსტრუალური ციკლის დარღვევა, გენიტალიის, სარძევე ჯირკვლების განუვითარებლობა, ვიწრო მენჯი (ქალებში).
თუ დაავდება განვითარდება ნაყოფის მომწიფების პერიოდში, შესაძლოა ბავშვს განუვითარდეს ორსქესიანი გარე სასქესო ორგანოები.

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკისთვის ექიმი-ენდოკრინოლოგი ატარებს შემდეგ გამოკვლევებს:
·         სისხლის საერთო, ბიოქიმიური ანალიზი;
·         გენიტალიის პალპაცია;
·         სპერმატოგრამა;
·         საკვერცხეების ბიოპსია;
·         საშვილოსნოს ულტრა-ბგერით გამოკვლევა.

მკურნალობა
დაავადების მკურნალობა მოიცავს:
·         ჰორმონალურ პრეპარატებს;
·         ანდროგენებს;
·         საკვერცხის ტრანსპლანტაციას;
·         ფალოპლასტიკას;
·         ორალურ კონტრაცეპტივებს (ქალებისთვის).

საშიშროება
დაავადებამ შეიძლება გამოიწვიოს შემდეგი სახის გართულებები:
·         გასუქება;
·         სქესობრივი ფუნქციის დაქვეითება;
·         კუნთების მოდუნება;
·         ოსტეოპოროზი;
·         სისხლნაკლებობა.

რისკის ჯგუფი
რისკის ჯგუფში შედიან:
·         მამაკაცები, რომლებსაც გადატანილი აქვთ საკვერცხის კიბო;
·         ადამიანები, ვისაც აწუხებთ თურქული კეხის დაავადებები;
·         აივ-ინფიცირებულები;
·         შაქრის დიაბეტით დაავადებულები.

პროფილაქტიკა
დაავადების პროფილაქტიკისთვის პაციენტებმა ყოველწლიურად უნდა გაიარონ ექიმ-ენდოკრინოლოგთან გამოკვლევა.

ჰიპერტრიქოზი – ახასიათებს სხეულის ნებისმიერ ადგილზე თმის სიჭარბე, იმ ადგილების ჩათვლით, სადაც თმის ზრდა არ არის გამოწვეული ანდროგენების ზემოქმედებით

#image_title

ჰიპერტიქოზი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს სხეულის ნებისმიერ ადგილზე თმის სიჭარბე, იმ ადგილების ჩათვლით, სადაც თმის ზრდა არ არის გამოწვეული ანდროგენების ზემოქმედებით.

გამოიყოფა დაავადების შემდეგი ტიპები:
·         თანდაყოლილი ჰიპერტრიქოზი — რომელიც ხასიათდება იმით, რომ თანდაყოლილი თმა არ ერევა ტერმინალურს და აგრძელებს ზრდას დაახლოებით 10 სმ-მდე; ეს მიუთითებს გენეტიკურ დარღვევაზე;
·         შეძენილი ჰიპერტრიქოზი — ხასიათდება თანდაყოლილი თმის და თმის ფოლიკულების ზრდით, რომელიც ასევე ზრდის საშუალებას აძლევს ღინღლს; აღნიშნული პროცესი წარმოადგენს ავთვისებიანი სიმსივნის წინა პროცესს (როგორც წესი ეს ხდება რამოდენიმე წელში);
·         მედიკამენტური ჰიპერტრიქოზი — გამოირჩევა თმის თანაბარი ზრდით სხეულის სხვადასხვა ადგილზე, გარკვეული პრეპარატების მიღების შედეგად (კორტიკოსტეროიდები);
·         სიმპტომატური ჰიპერტრიქოზი – ჩნდება, როგორც სხვა დაავადებებების, ტრავმების სიმპტომი (პორფირია, ქალა-ტვინის ტრავმები);
·         ტრავმატული ჰიპერტრიქოზი – განისაზღვრება თმის გაძლიერებული ზრდით ტრავმების და კანის მუდმივი გაღიზიანების ადგილას.

მიზეზები
დაავადება ჩნდება გენეტიკური მუტაციის პირობებში, რომლის დროსაც იცვლება ეპითელიალური უჯრედების სტრუქტურა, რის გამოც ისინი იძენენ ეპიდერმალურ უჯრედებად ტრანსფორმაციის შესაძლებლობას.
ჰიპერტრიქოზის მიზეზები:
·         ფეხმძიმობის მიმდინარეობის დარღვევა;
·         ფეხმძიმობის პირველი ტრიმესტრში ინფექციური დაავადებების გადატანა;
·         ონკოლოგიური დაავადებების გაჩენა;
·         ქალა-ტვინის ტრამვებისა და დერმატომიკოზის სიმპტომები;
·         ნერვული დაუძლურება;
·         ძვლის სისტემის განვითარების დარღვევა.

სიმპტომები
ძირითადი სიმპტომი არის თმის ზრდა იმ ადგილებში, სადაც ეს არ ითვლება ნორმად ასაკის, სქესის და ეთიკური კუთვნილების გათვალისწინებით.
ბავშვებში ჰიპერტრიქოზი ხშირად ნევუსთან ერთად ვლინდება.

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ატარებს ტრიქოლოგი, რომელიც ნიშნავს:
·         საერთო დათვალიერებას;
·         სისხლის საერთო ბიოქიმიური ანალიზი.
შესაძლოა საჭირო გახდეს გინეკოლოგის და ენდოკრინოლოგის კონსულტაცია.

მკურნალობა
აუცილებელი მკურნალობა მოიცავს:
·         თმის გაუფერულება;
·         სპეციალური კრემები;
·         ფიზიოთერაპიული მეთოდები (ელექტროკოაგულაცია);
·         ელექტრული ეპილაცია.
საჭიროა გვახსოვდეს, რომ თმის თვითნებური მოცილება პინცეტით ან სხვა გზით იწვევს სიმპტომების გამძაფრებას.

რისკის ჯგუფი
დაავადება ერთნაირად ემართება ორივე სქესის წარმომადგენლებს სხვადასხვა ასაკობრივ კატეგორიაში.

პროფილაქტიკა
სამწუხაროდ, აღნიშნული პათოლოგიური მდგომარეობის პირველადი პროფილაქტიკის სპეციალური მეთოდები არ არსეობს.

ჰიპერტონიული კრიზი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს არტერიული წნევის მკვეთრი აწევა. ბავშვებში ის იშვიათად გვხვდება

#image_title

ჰიპერტონიული კრიზი – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს არტერიული წნევის მკვეთრი აწევა. ბავშვებში ის იშვიათად გვხვდება. რისკის ჯგუფს წარმოადგენენ 40 წელს გადაცილებული ადამიანები.

მიზეზები
დაავადების მიზეზებად ითვლება:
·         მარილის ჭარბი რაოდენობით გამოყენება;
·         ალკოჰოლის ჭარბი გამოყენება;
·         ზედმეტი ფიზიკური აქტივობა;
·         ზედმეტი ემოციური დატვირთვა.

სიმპტომები
დაავადებას საკმაოდ სხვადასხვაგვარი სიმპტომები აქვს:
·         თავბრუს ხვევა, თავის ტკივილი;
·         ტკივილი და დისკომფორტი მუცლის არეში, გულის რევა, ღებინება;
·         გულმკერდის არეში ტკივილი;
·         ოფლიანობა;
·         მხედველობის დაბინდვა;
·         ხუთვა, ხველა;
·         სისუსტე ფეხებში;
·         სხეულის ტემპერატურის აწევა.

დიაგნოსტიკა
·         პაციენტის დათვალიერება;
·         გულის აუსკულტაცია;
·         არტერიული წნევის გაზომვა;
·         ელექტრო-კარდიოგრაფიული გამოკვლევის ჩატარება.

მკურნალობა
დაავადების სამკურნალოდ გამოიყენება:
·         ჰიპოტენზიური პრეპარატები;
·         ყურადღების გადამტანი პროცედურები, მაგალითად ცხელი დანების აბაზანები;
·         სედატიური პრეპარატები;
·         სისხლძარღვების გამაფართოვებელი პრეპარატები;
·         სიმპტომატიკური თერაპია.

დიეტა
დაავადებულებისთვის საჭიროა დიეტის დაცვა, რომელიც გამორიცხავს:
·         ალკოჰოლს;
·         სითხის დიდ რაოდენობას;
·         მლაშე და ცხარე პროდუქტებს.

საშიშროება
დაავადების დროს წარმოქმნილი ჰომოდინამიური ცვლილებები შესაძლოა გახდეს შემდეგი გართულებების მიზეზი:
·         მიოკარდის ინფარქტი;
·         ფილტვების შეშუპება;
·         იშემიური ინსულტი.

რისკის ჯგუფი
აღნიშნული მდგომარეობის განვითარების დიდი შანსია იმ ადამიანებში, რომლებიც არ ითვალისწინებენ ექიმის დანიშნულებას.

პროფილაქტიკა
·         ცხოვრების წესის ნორმალიზება, მავნე ჩვევებზე უარის თქმა;
·         სხეულის მასის დაკლება, დიეტის დაცვა;
·         ხარისხიანი მედიკამენტოზური მკურნალობა;
·         სპეციალისტთან რეგულარული კონსულტაციების გავლა.

ჰიპერპარათირეოზი – ხდება ძვლებიდან კალციუმის გამოდევნა

#image_title

ჰიპერპარათირეოზი – ჩნდება პარატოჰორმონის ჭარბი გამოყოფის შედეგად ფარისებრი ჯირკვლის ჰიპერპლაზიის ან მათი შესიების გამო. ამის შედეგად ხდება ძვლებიდან კალციუმის გამოდევნა, ჩნდება კენჭები თიკმელებში, კუჭის წყლული, უარესდება გულის მარცხენა პარკუჭის მუშაობა.

მიზეზები
არსებობს ჰიპერპარათირეოზის სამი სახეობა:
·         პირველი ხარისხის ჰიპერპარათირეოზი (რეკლინგჰაუზენის დაავადება) – გამოწვეულია ერთი ან რამოდენიმე კეთილთვისებიანი (ადენომები) სიმსივნით ან ავთვისებიანი სიმსივნით (კარცინომა), ასევე ჰიპერპლაზიით (უჯრედების ჭარბი გამრავლებით);
·         მეორე ხარისხის ჰიპერპარათირეოზი – ფარისებრი ჯირკვლის ჰიპერფუნქცია და ჰიპერპლაზია, რაც გამოწვეულია კალციუმის უკმარისობით და ფოსფატის ჭარბი რაოდენობით სისხლში, კალციუმის შეწოვის დარღვევით, D ვიტამინის დეფიციტით, ღვიძლის ქრონიკული უკმარისობით;
·         მესამე ხარისხის ჰიპერპარათირეოზი – რომელიც წარმოადგენს მეორე ხარისხის ჰიპერპარათირეოზისას გაჩენილ ავთვისებიან სიმსივნეს (პარათირეოადენომა).

სიმპტომები
პირველადი ჰიპერპარათირეოზი მიმდინარეობს საერთოდ უსიმპტომოდ (50% შემთხვევებში) ან შემდეგი ნიშნებით:
·         ოსტეოპოროზი, თითების ფალანგების გამსხვილება;
·         ნეფროპათია – თირკმელების დაზიანება;
·         ვისცეროპათია;
·         ფსიქოპათიის მსგავსი სიმპტომები;
·         მიოპათია (კუნთის ქსოვილებში ნივთიერებათა ცვლის დარღვევა).

დიაგნოსტიკა
დაავადების განსაზღვრა შეუძლია მხოლოდ სპეციალისტს. დიაგნოსტიკა ტარდება ტესტების კომპლექსზე დაყრდნობით. ჰიპერპარათირეოზისას აღინიშნება:
·         კალციუმისა და პარათოჰორმონის დონის აწევა, ფოსფორის უკმარისობა სისხლში;
·         შარდში ფოსფორის, კალციუმის, ოქსიპროლინის, პროლინის ჭარბი რაოდენობა;
·         ფარისებრი ჯირკვლის ცვლილება, რომელიც ჩანს ულტრა-ბგერითი გამოკვლევისას, კომპიუტერული ტომოგრაფიის და მაგნიტო-რეზონანსული ტომოგრაფიის ჩატარებისას, ასევე რადიონუკლეიდური დიაგნოსტიკისას.

მკურნალობა
დაავადების არსებობის შემთხვევაში მკურნალობა ტარდება ქირურგიული გზით. ამ გზით მკურნალობის იშვიათი გართულებაა ჰორტანული ნერვის დაზიანება, რაც იწვევს ხმის დაკარგვას, სუნთქვისას სტვენას.

საშიშროება
დაავადების დიდი ხნით გაგრძელების შემთხვევაში შეიძლება გამოვლინდეს ჰიპერკალციემიური კრიზისი – სისხლში კალციუმის კონცენტრაციის მკვეთრი აწევა – მძიმე მდგომარეობა, რომელიც სასიცოცხლოდ საშიშია.

პროფილაქტიკა
·         კალციუმისა და D ვიტამინის შემცველი პრეპარატების გამოყენება მხოლოდ ექიმის დანიშნულებით.
·         მემკვიდრეობითი მიდრეკილების მქონე ადამიანებმა აუცილებლად უნდა ჩაიტარონ გამოკვლევა.

რისკის ჯგუფი
ჰიპერპარათირეოზი – ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ენდოკრინული დაავადებაა. ზრდასრული ადამიანების დაახლოებით 1% დაავადებულია პირველი ხარსიხის ჰიპერპარათირეოზით. 55 წელს ზემოთ ადამიანებისთვის რისკის დონე აღწევს 2%-ზე მეტს. ქალები აღნიშნული დაავადებით ავადდებიან 2-3-ჯერ ხშირად, ვიდრე მამაკაცები.

ჰიპერკალციემია – სისხლში კალციუმის მაღალი დოზით არსებობა

#image_title

ჰიპერკალციემია  – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს სისხლში კალციუმის მაღალი დოზით არსებობა. გამოიყოფა დაავადების მწვავე და ქრონიკული ფორმები.

მიზეზები
დაავადება ჩნდება სისხლში იონიზირებული კალციუმის მაღალი კონცენტრაციის შედეგად. დაავადების მიზეზები შეიძლება იყოს ასევე:
·         მემკვიდრეობითი ფაქტორი;
·         ავთვისებიანი წარმონაქმნები (ხშირად სარძევე ჯირკვლებისა და ბრონქების);
·         ჰიპერპარათირეოზი;
·         სისხლის დაავადებები (ლეიკოზი, მიელომა);
·         ძვლებიდან კალციუმის გამორეცხვა;
·         სისხლში ფოსფატების კლება;
·         D ვიტამინის ჭარბი რაოდენობა;
·         ნაწლავში კალციუმის გაძლიერებული შეწოვა;
·         რძე-ტუტოვანი სინდრომი.
ბავშვებში დაავადება ჩნდება D ვიტამინის ჭარბი რაოდენობის გამო.

სიმპტომები
დაავადებისთვის დამახასიათებელია შემდეგი სახის სიმპტომები, რომელბიც ჩნდება მაშინ, თუ სისხლში კალციუმის ნორმა აჭარბებს 11-12%-ს:
·         გაუწყლოება;
·         ხშირი შარდვა;
·         გულის რევა, ღებინება;
·         არტერიული წნევის აწევა;
·         მადის დაკარგვა;
·         ძლიერი ტკივილი მუცლის არეში;
·         კუნთბის ტკივილი;
·         ჰალუცინაცია;
·         ემოციური აშლილობა;
·         გონებრივი აქტივობის დაქვეითება;
·         სწრაფი დაღლა.
ხშირ შემთხვევაში დაავადება მიმდინარეობს უსიმპტომოდ

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკისთვის ექიმი-ენდოკრინოლოგი ნიშნავს შემდეგ პროცედურებს:
·         სისხლის საერთო ბიოქიმიურ ანალიზს;
·         შარდის და კალას ანალიზს;
·         ელექტროკარდიოგრაფიას;
·         შინაგან პიელოგრაფიას;
·         დენსიტომეტრიას;
·         შინაგანი ორგანოების მაგნიტურ-რეზონანსულ ტომოგრაფიას;
·         სპეციალურ სინჯებს.

მკურნალობა
მკურნალობა მოიცავს:
·         ძვლებიდან კალციუმის გამოდენვის ხელისშემშლელ პრეპარატებს;
·         ნატრიუმის ქლორიდის შეყვანას (რეგიდრადაციას);
·         შარდმდენ პრეპარატებს;
·         ოსტეოკლასტების აქტივობის შემაკავებელ პრეპარატებს.
საჭიროა D ვიტამინის მიღების შეწყვეტა. რიგ შემთხვევებში შესაძლოა საჭირო გახდეს თირკმლის ტრანსპანტაცია ან ფარისებრი ჯირკვლის ქირურგიული გზით მოშორება.

საშიშროება
თუ არ მოხდება დაავადების დროული მკურნალობა შესაძლოა განვითარდეს შემდეგი სახის გართულებები:
·         ანტრიოვენტრიკულარული ბლოკადა;
·         გულის არითმია;
·         თირკმლის მწვავე უკმარისობა;
·         კრუნჩხვა;
·         გულის გაჩერება;
·         კომა.
შესაძლოა ლეტალური შედეგიც

რისკის ჯგუფი
რისკის ჯგუფში შედიან:
·         მემკვიდრეობითი მიდრეკილების მქონე ადამიანები;
·         მიელომას დაავადების მქონე ადამიანები;
·         ავთვისებიანი წარმონაქმნების მქონე ადამიანები.

პროფილაქტიკა
დაავადების პროფილაქტიკისთვის რეკომენდირებულია:
·         კალციუმით მდიდარი პროდუქტების მიღების გაკონტროლება;
·         რისკის ჯფგუფში შემავალი ადამიანებისთვის საჭიროა კალციუმის და D ვიტამინის შემცველი პრეპარატების გამოყენებამდე მკურნალ ექიმთან კონსულტაციის გავლა.

ჰიპერაქტიური შარდის ბუშტი – ხდება შარდის შეუკავებლობა

შარდის შეუკავებლობა
#image_title

ჰიპერაქტიური შარდის ბუშტი  – ხასიათდება სინდრომით, რომლის დროსაც ხდება შარდის შეუკავებლობა. აღნიშნული პრობლემა ადამიანს უქმნის უამრავ უხერხულობას, რაც გამოწვეულია იმით, რომ სულ მოშარდვის განცდა და ამასთან შეუკავებლობა აქვს. დაავადება გვხვდება როგორც ზრდასრულებში, ისე ბავშვებში.

მიზეზები
დაავადების მიზეზებია:
·         თავის ტვინის ქერქის ცენტრალურ ნერვულ ნაწილში ცვლილებები, რომელიც პასუხისგმებელია შრდვის პროცესზე;
·         პარკინსონის დაავადება;
·         სტრესი;
·         ინსულტი;
·         შარდმდენი პრეპარატების მიღება;
·         ინფექციური დაავადებები;
·         დიაბეტი;
·         თირკმელების მუშაობაში პათოლოგიური ცვლილებები;
·         შარდის ბუშტის ანთებითი პროცესი;
·         ორგანოებში ქვებისა და სიმსივნეების არსებობა;
·         ყავისა და ალკოჰოლის ჭარბი დოზით მიღება;
·         პროსტატის გადიდების გამო შარდის გამოყოფის დარღვევა;
·         ონკოლოგიური პროცესები;
·         საჭმლის მომნელებელი სისტემის დარღვევა.

სიმპტომები
დაავადებისთვის დამახასიათებელია შემდეგი სახის სიმპტომები:
·         ხშირი შარდვა (დღეში 8-10-ჯერ მეტი, ღამეში 2-3-ჯერ მეტი);
·         შარდის შეუკავებლობა;
·         ფიზიკური დატვირთვისას, სიცილის ან ხველის დროს შარდის თვითნებურად გამოყოფა;
·         შარდის შეკავების სურვილი, რომლის გაკონტროლებაც შეუძლებელია;
·         შარდის წვეთობით გამოყოფა;
·         შარდვისას წვა და ტკივილი;
·         შარდის ბუშტის ბოლომდე დაუცლელობის შეგრძნება.

დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკისთვის საჭიროა შემდეგი სახის მანიპულაციების ჩატარება:
·         გამოცდილ უროლოგთან ვიზიტი, რომელიც დანიშნავს დაავადების სწორ მკურნალობას;
·         იმ დაავადებების გამორიცხვა, რომლებმაც შეიძლება გამოიწვიონ ჭარბი შარდდენა;
·         შარდის საერთო ანალიზი;
·         აღნიშნული დაავადების ქალებში გამოვლენის დროს საჭიროა გინეკოლოგთან ვიზიტი;
·         სისხლის საერთო ანალიზის გაკეთება;
·         რენტგენოგრაფიის ჩატარება;
·         უროდინამიული გამოკვლევების ჩატარება;
·         ცისტოსკოპიის ჩატარება, რომლის საშუალებით ექიმი შეძლებს ურეტრასა და შარდის ბუშტის დათვალიერებას.

მკურნალობა
დაავადების მკურნალობა მოიცავს:
·         ფიზიოთერაპიას, რომელიც გულისხმობს ელექტროფარეზს, ამპლიპულსთერაპიას, ნემსით რეფლექსოთერაპიას;
·         მედიკამენტოზურ მკურნალობას, რომელიც მოიცავს ანტიმუსკარინულ პრეპარატებს, რომლებიც არეგულიერებენ შარდის ბუშტზე რეფლექტორულ გავლენას;
·         პაციენტის ცხოვრების წესის კორექციას (ალკოჰოლზე, ყავაზე, მოწევაზე უარის თქმა, ჭარბ წონასთან ბრძოლა, სითხის მიღების ნორმალიზაცია);
·         სამკურნალო ფიზკულტურას, რომელიც მოიცავს მენჯის კუნთების ვარჯიშს;
·         ქირურგიულ ჩარევას.

საშიშროება
დაავადება შეიძლება გახდეს სერიოზული გართულებების მიზეზი, რომლებსაც შეუძლიათ გამოიწვიონ ლეტალური შედეგი. რაც უფრო ადრე დაიწყება მკურნალობა, მით მეტია გამოჯანმრთელების შანსი.

პროფილაქტიკა
პროფილაქტიკისთვის რეკომენდირებულია:
·         სპროტი;
·         მავნე ჩვევებზე უარის თქმა;
·         კვების ნორმალიზება;
·         უროლოგთან რეგულარული ვიზიტი.

ჰიდროცეფალია – თავის ტვინში ცერებროსპინალური სითხის დაგროვება

#image_title

ჰიდროცეფალია (თავის ტვინის წყლული) – დაავადება, რომელსაც ახასიათებს თავის ტვინში ცერებროსპინალური სითხის დაგროვება. დაავადება გვხვდება ახალშობილებსა და პატარა ბავშვებში.
სითხის დაგროვების მიხედვით გამოიყოფა:
·         შიდა ჰიდროცეფალია – სითხე გროვდება თავის ტვინის პარკუჭებში;
·         გარე ჰიდროცეფალია – სითხის დაგროვება სუბარაქნოიდულ სივრცეში;
·         საერთო ჰიდროცეფალია – სითხე გროვდება როგორც პარკუჭებში, ისე სუბარაქნოიდულ სივრცეში.

მიზეზები
დაავადება ჩნდება რეზორბციის დარღვევის შედეგად, ცერებროსპინალური სითხის პროდუქციისა და ცირკულაციის შედეგად, რასაც მივყავართ ტვინის პარკუჭებში, ცისტერნებსა და სუბარაქნოიდულ სივრცეებში მის დაგროვებამდე. ჰიდროცეფალიის მიზეზებია:
·         დედის ინფექციური დაავადებები ორსულობის პერიოდში;
·         ტრავმები, თავის ტვინის ანთება (მენინგიტი, ენცეფალიტი);
·         თავის ტვინის სისხლძარღვების ფუნქციის დარღვევა;
·         თავისა და ზურგის ტვინის მანკები;
·         ნაადრევად დაბადება.

სიმპტომები
დაავადებისთვის დამახასიათებელია შემდეგი სახის სიმპტომები:
·         თავის გარშემოწერილობის სწრაფი ზრდა (60 სმ-ზე მეტი);
·         გაბერილი ყიფლიბანდი;
·         თვალის კაკლების ქვემოთ გადახრა;
·         თავის თმიან ნაწილში ვენების გაგანიერება;
·         სიელმე;
·         გულის რევა, ღებინება;
·         კრუნჩხვა;
·         თავის ტკივილი.

დიაგნოსტიკა
დაავადების მკურნალობისთვის დიაგნოსტიკას ატარებს ექიმი-ნევროლოგი და ნიშნავს შემდეგ პროცედურებს:
·         სეროლოგიური გამოკვლევას;
·         თავის ქალას რენტგენოგრაფიულ გამოკვლევას;
·         თავის ტვინის ულტრა-ბგერით გამოკვლევას;
·         თავის ტვინის კომპიუტერულ ტომოგრაფიას;
·         თავის ტვინის მაგნიტო-რეზონანსულ ტომოგრაფიას;
·         თავის ტვინის ანგიოგრაფიას.

მკურნალობა
დაავადების მკურნალობა მოიცავს:
·         ქირურგიულ ჩარევას (შუნტირებადი ოპერაცია, რომელიც აღადგენს თავზურგტვინის სითხის მოძრაობას, გარე დრენირებადი ოპერაციები);
·         დიურეტიკებს;
·         გლუკოკორტიკოიდებს;
·         საერთო გამაჯანსაღებელ თერაპიას.

საშიშროება
თუ არ მოხდება დაავადების დროული და სწორი მკურნალობა, შესაძლოა განვითარედეს შემდეგი სახის გართულებები:
·         თავის ტვინის დაზიანება;
·         ფიზიკური უუნარობა;
·         გონებრივი სისუსტე.
ახალშობილებსა და ძუძუმწოვარ ბავშვებში დაავადება ხშირად სრულდება ლეტალური შედეგით.

რისკის ჯგუფი
რისკის ჯგუფში შედიან:
·         დღენაკლული ბავშვები;
·         ბავშვები, რომელთა დედებმა ორსულობის პერიოდში გადაიტანეს ინფექციური დაავადებები;
·         ბავშვები, რომლებსაც აქვთ თანდაყოლილი პათოლოგიები და განვითარების პრობლემები.

პროფილაქტიკა
დაავადების პროფილაქტიკისთვის რეკომენდირებულია:
·         ორსულმა ქალებმა გაიარონ კონსულტაცია ექიმ-ინფექციონისტთან;
·         ბავშვებში ცენტრალური-ნერვული სისტემის ინფექციური დაავადებების აღმოფხვრა;
·         თავის ტრამვებისგან დაცვა.

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
კითხვა 1 / 1
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
Verified by MonsterInsights