ბავშვების 30%-ს მეტყველების პრობლემა აქვს !
სადილის დროს ყველა ტელეფონში იყურებს, ცალი ხელით ჭამენ, ერთმანეთს არ ელაპარაკებიან. ამას მოჰყვება სოციალიზაციის სერიოზული პრობლემა…“
სადილის დროს ყველა ტელეფონში იყურებს, ცალი ხელით ჭამენ, ერთმანეთს არ ელაპარაკებიან. ამას მოჰყვება სოციალიზაციის სერიოზული პრობლემა…“
ფოსფორილირებული ცილა TAU 217 (p-tau217) მოქმედებს, როგორც ბიომარკერი და პათოლოგიის იდენტიფიცირებისას, მაღალ საიმედოობას ავლენს.
საერთაშორისო კვლევაში ბარსელონას სან-პაუს კლინიკის მედიკოსებიც მონაწილეობდნენ.
ბარსელონას სანტ-პაუს კლინიკაში ჩატარებული კვლევის შედეგების მიხედვით, სისხლის ანალიზს ალცჰაიმერის დაავადების დიაგნოსტირება 95-პროცენტიანი სიზუსტით შეუძლია. „ამ კვლევამ, რომელიც მიზნად ისახავდა სისხლში ბიომარკერების პოვნას, დაადასტურა, რომ ფოსფორილირებული ცილა TAU 217 (p-tau217)-ს მაღალი სიზუსტით ახდენს პათოლოგიის იდენტიფიცირებას“, – ნათქვამია კატალონიური კლინიკის მიერ გავრცელებულ ინფორმაციაში.
რამდენიმე წლის წინ, სანამ ბიომარკერებს აღმოაჩენდნენ (ცერებროსპინალური სითხის ანალიზის გზით), ამ ნეიროდეგენერაციული დაავადების გამოვლენის ერთადერთი გზა თავის ტვინის გამოკვლევა იყო. თუმცა, სანტ-პაუს კლინაკაში ჩატარებული კვლევა აჩვენებს, რომ p-tau217-ს, ცერებროსპინალური სითხის ბიომარკერებთან შედარებით, დიაგნოსტიკის უფრო მაღალი სიზუსტე აქვს და განსაკუთრებით ეფექტურია პროლონგირებული ცვლილებების გამოვლენაში (დაავადების პრეკლინიკურ ეტაპებზეც კი).
სანტ-პაუს რეაბილიტაციის ინსტიტუტის დემენციის ნეირობიოლოგიის ჯგუფის მკვლევარი და ამავე კლინიკის მეხსიერების განყოფილების ბიომარკერების პლატფორმის ხელმძღვანელი, დოქტორი დანიელ ალკოლეა, ირწმუნება, რომ „ყველა ბიომარკერიდან, რომელიც ამჟამად არის შესწავლილი, საუკეთესო შედეგს სწორედ ფოსფორილირებული ცილა TAU 217 (p-tau217) იძლევა“. უფრო მეტიც, – ამ ახალ მეთოდს შეუძლია, 80%-ით შეამციროს დიაგნოზის დასადასტურებლად საჭირო დამატებითი ტესტების საჭიროება.
თავის მხრივ, ამავე კლინიკის მკვლევარი და ნევროლოგიური სამსახურის დირექტორი, დოქტორი ალბერტო ლეო აღნიშნავს, რომ „ამ ტიპის ტესტის დანერგვამ შეიძლება მნიშვნელოვნად გააუმჯობესოს კლინიკური შეფასება და გაადვილოს კლინიკურ კვლევებში მონაწილეთა შერჩევა, ასევე უზრუნველყოს დაავადების შემცვლელ თერაპიებზე დროული ხელმისაწვდომობა“.
კვლევა ეფუძნებოდა შვედეთში გაანალიზებული 786 პაციენტის ნიმუშებს, რომელთა საშუალო ასაკი 66.3 წელია. სანტ-პაუს კლინიკის მკვლევარებთან ერთად, კვლევაში ასევე მონაწილეობდნენ: კანადელი (TRIAD- the Translational Biomarkers in Aging and Dementia) და ამერიკელი (WRAP – the Wisconsin Registry for Alzheimer’s Prevention) მკვლევარები.
ახალი სისხლის ტესტის დეტალები
ახალი ტესტი, რომელიც გაივლის კლინიკურ კვლევებს და შენარჩუნდება უმაღლესი სტანდარტების დაცვით, საშუალებას იძლევა:
რას ნიშნავს ეს ახალი ტესტი პაციენტებისთვის?
ახალი სისხლის ტესტი მნიშვნელოვნად შეცვლის ალცჰაიმერის დაავადების დიაგნოსტიკის მიდგომას, რადგან:
როგორ მუშაობს ახალი ტესტი?
ტესტი გულისხმობს სისხლის მცირე ნიმუშის აღებას, რომლის გაწვდილი ანალიზი საშუალებას იძლევა ნეიროტოქსიკური მარკერების გაწვდვას, რომლებიც ალცჰაიმერის დაავადების დამახასიათებელია. შედეგები სწრაფად განისაზღვრება, რაც დადებითად მოქმედებს პაციენტის დიაგნოზზე და მკურნალობაზე.
შეთანხმების ფარგლებში, საბავშვო ბაგა-ბაღების აღსაზრდელები და თანამშრომლები, სამედიცინო უნივერსიტეტის ხუთ სხვადასხვა კლინიკაში განსაკუთრებული პირობებით ისარგებლებენ.
დოკუმენტს საბავშვო ბაგა-ბაღების მართვის სააგენტოს ხელმღვანელმა კახა აბულაძემ და თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტის რექტორმა ირაკლი ნატროშვილმა მოაწერეს ხელი.
„ახალი სააღმზრდელო წლიდან სამედიცინო უნივერსიტეტთან და მის კლინიკურ ბაზებთან სამი მიმართულებით ვიწყებთ პარტნიორობას, რაც გულისხმობს ბაღების შესაბამისი პროფილის პერსონალის გადამზადებას, ასევე, სპეციალურ შეთავაზებებს ჩვენი პერსონალისა და აღსაზრდელებისთვის, როგორც ლაბორატორიული და მაღალტექნოლოგიური კვლევების, ისე ექიმთა კონსულტაციის მიმართულებით. ჩვენთვის უაღრესად მნიშვნელოვანია პროექტში სამედიცინო უნივერსიტეტის ბავშვთა ადრეული განვითარების აკადემიის ჩართულობა, რაც ხელს შეუწყობს სპეციალური საგანმანთლებლო საჭიროების აღსაზრდელთა მდგომარეობის გაუმჯობესებას“, – განაცხადა კახა აბულაძემ.
მემორანდუმის ფარგლებში, ექსკლუზიური პირობებით ისარგებლებენ თბილისის საბავშვო ბაღების სპეციალური საგანმანათლებლო საჭიროების მქონე აღსაზრდელები აუტიზმის, ადაპტაციური ქცევის, სენსორული პროფილის, სასკოლო მზაობის, ენა-მეტყველების უნარებისა და სხვა საჭიროების შეფასებისა და კონსულტაციისას.
გარდა ამისა, დაიგეგმება და განხორციელდება ტრენინგები და სხვადასხვა სასწავლო კურსი ბაღების პერსონალის კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით.
ბევრი ზრდასრულისთვის ისეთი ფაქტორები, როგორიცაა სტრესი, შეიძლება გამოიწვიოს ძილის გაძნელება. მედიტაცია, ისევე როგორც სხეულის სკანირება, შეიძლება დაგეხმაროთ ძილის გაუმჯობესებაში.
ბევრ ადამიანს უჭირს ღამით დაძინება. ზრდასრულთა დაახლოებით 35%-დან 50%-მდე მთელ მსოფლიოში რეგულარულად განიცდის უძილობის სიმპტომებს.
მედიტაცია დაგეხმარებათ უკეთ დაძინებაში. როგორც რელაქსაციის ტექნიკას, მას შეუძლია დაამშვიდოს გონება და სხეული და გააძლიეროს შინაგანი სიმშვიდე. ძილის წინ კეთდება, მედიტაცია შეიძლება დაეხმაროს უძილობისა და ძილის პრობლემების შემცირებას საერთო სიმშვიდის ხელშეწყობით.
როგორ მედიტაცია
მედიტაცია მარტივი პრაქტიკაა, რომლის გაკეთებაც შეგიძლიათ ნებისმიერ ადგილას, ნებისმიერ დროს. თქვენ არ გჭირდებათ სპეციალური ხელსაწყოები ან აღჭურვილობა. სინამდვილეში, ერთადერთი, რაც გჭირდებათ, არის რამდენიმე წუთი.
თუმცა, მედიტაციის რუტინის დამკვიდრებას პრაქტიკა სჭირდება. მედიტაციისთვის დროის გამოყოფით, თქვენ უფრო მეტად ისარგებლებთ მისი უპირატესობებით.
აქ მოცემულია მედიტაციის ძირითადი ნაბიჯები:
იპოვნეთ მშვიდი ადგილი. დაჯექი ან დაწექი, იმისდა მიხედვით, თუ რომელია ყველაზე კომფორტული. დაწოლა შეიძლება სასურველი იყოს ძილის წინ.
დახუჭე თვალები და ნელა ამოისუნთქე. ღრმად ამოისუნთქეთ, კონცენტრირება მოახდინეთ თქვენს სუნთქვაზე.
თუ რაიმე აზრი გაჩნდება, გაუშვით და დააკვირდით თქვენს სუნთქვას.
როდესაც ცდილობთ მედიტაციას ძილისთვის, იყავით მომთმენი საკუთარი თავის მიმართ. მედიტაციის პრაქტიკა სწორედ ეს არის – დაიწყეთ ძილის წინ 3-5 წუთით ადრე მედიტაციით. დროთა განმავლობაში, ნელ-ნელა გაზარდეთ დრო 15-დან 20 წუთამდე. დრო საჭიროა იმისთვის, რომ ისწავლო როგორ დაამშვიდო შენი გონება.
მედიტაცია მოიცავს ფოკუსირებას აწმყოზე. ეს კეთდება თქვენი ცნობიერების, სუნთქვისა და სხეულის შესახებ თქვენი ცნობიერების გაზრდით.
თუ შეამჩნევთ, აზრს ან ემოციას, უბრალოდ დააკვირდით მას. მაშინ ნება მიეცით გაიაროს საკუთარი თავის განსჯის გარეშე.
როგორ გავაკეთოთ გონების მედიტაცია

მართვადი მედიტაცია
მართვადი მედიტაცია არის ის, როდესაც სხვა ადამიანი გაგიძღვებათ მედიტაციის ყოველ საფეხურზე. მათ შეუძლიათ მოგაწოდონ სუნთქვა ან სხეულის მოდუნება გარკვეული გზით. ან, მათ შეიძლება მოგთხოვონ სურათების ან ხმების ვიზუალიზაცია. ეს ტექნიკა ასევე ცნობილია როგორც მართვადი გამოსახულება.
ძილის წინ შეგიძლიათ მოუსმინოთ მართული მედიტაციის ჩანაწერს.
როგორ გავაკეთოთ მართვადი მედიტაცია
აირჩიეთ ჩანაწერი. დაუწიეთ თქვენი ტელეფონის ან მოწყობილობის შუქს რომელსაც იყენებთ მართვადი მედიტაციის მოსასმენად.
დაიწყეთ ჩაწერა. დაწექით საწოლში და ისუნთქეთ ღრმად და ნელა.
ფოკუსირება პიროვნების ხმაზე. თუ განწყობაგაგიფუჭდათ, ნელა დააბრუნეთ ყურადღება ჩანაწერზე.
სხეულის სკანირების მედიტაცია
სხეულის სკანირების მედიტაციის დროს თქვენ ყურადღებას ამახვილებთ თქვენი სხეულის თითოეულ ნაწილზე. მიზანია გაიზარდოს თქვენი ფიზიკური შეგრძნებების შესახებ ცნობიერება, მათ შორის დაძაბულობა და ტკივილი. ფოკუსირების აქტი ხელს უწყობს რელაქსაციას, რაც დაგეხმარებათ დაძინებაში.
როგორ შეიძლება მედიტაცია დაეხმაროს ძილს?
როდესაც თქვენ მედიტაციას აკეთებთ, სხვადასხვა ფიზიოლოგიური ცვლილებები ხდება. ეს ცვლილებები იწვევს ძილს თქვენს ორგანიზმში კონკრეტულ პროცესებზე ზემოქმედებით.
2018 წლის 18 ცდის მეტაანალიზის სანდო წყაროში, მკვლევარებმა აღმოაჩინეს ზომიერი მტკიცებულება, რომ გონების მედიტაციის ჩარევები მნიშვნელოვნად აუმჯობესებდა ძილის ხარისხს, თუნდაც 5-დან 12 თვემდე შემდგომ პერიოდში.
მკვლევარების აზრით, მედიტაციას აქვს დამამშვიდებელი ეფექტი სხეულზე. მას შეუძლია შეამციროს ჭუჭყიანი აზრები და ემოციური რეაქტიულობა, რაც კომბინაციისას შეიძლება დაეხმაროს ძილს.
მედიტაცია ასევე შეიძლება:
მელატონინის (ძილის ჰორმონის) გაზრდა
სეროტონინის გაზრდა (მელატონინის წინამორბედი)
შეამციროს გულისცემა
არტერიული წნევის შემცირება
ტვინის ნაწილების გააქტიურება, რომლებიც აკონტროლებენ ძილს
თქვენი სხეული განიცდის მსგავს ცვლილებებს ძილის ადრეულ ეტაპებზე. შედეგად, მედიტაციას შეუძლია ხელი შეუწყოს ძილს ამ ცვლილებების ინიცირებით.
მედიტაციის სხვა სარგებელი
უკეთესი ძილი მედიტაციის მხოლოდ ერთი უპირატესობაა. რეგულარულად კეთებისას, მედიტაცია ასევე შეიძლება:
გააუმჯობესე შენი განწყობა
სტრესის მოხსნა
შეამციროს შფოთვა
ფოკუსის გაზრდა
გააუმჯობესოს შემეცნება
შეამცირეთ თამბაქოს ლტოლვა
გააუმჯობესეთ თქვენი ტკივილის რეაქცია
მაღალი წნევის მართვა
გააუმჯობესოს გულის ჯანმრთელობა
შეამციროს ანთება
არსებობს რაიმე რისკები?
ზოგადად, მედიტაცია დაბალი რისკის პრაქტიკაა. ეს ჩვეულებრივ უსაფრთხოდ ითვლება ადამიანების უმეტესობისთვის.
მაგრამ თუ თქვენ გაქვთ ფსიქიკური დაავადების ისტორია, მედიტაცია შეიძლება გაუარესდეს ან გამოიწვიოს არასასურველი გვერდითი მოვლენები. ეს შეიძლება შეიცავდეს:
გაიზარდა შფოთვა
დეპერსონალიზაცია
დერეალიზაცია
თავბრუსხვევა
განწყობის მკვეთრი ცვლილებები
ეს გვერდითი მოვლენები იშვიათია. თუმცა, თუ თქვენ გაწუხებთ ამ გვერდითი ეფექტების შესაძლებლობა, უმჯობესია ესაუბროთ თქვენს ექიმს მედიტაციის დაწყებამდე.
კვლევამ აჩვენა, რომ მედიტაციას შეუძლია გონების დამშვიდება და უკეთესი ძილის გაუმჯობესება.
ჰემიანოპსია: ტიპები, სიმპტომები და მკურნალობის გზები
მიზეზები
დაავადების მიზეზებია:
· თავის ტვინში სისხლის მიმოქცევის დარღვევა;
· ქალასშიდა სიმსივნეები;
· აბსცესები;
· თავის ქალის ტრავმები;
· მენინგოენცეფალიტი;
· ბაზალური მენინგიტი;
· ტვინის ფუძის არტერიის ანევრიზმები.
როგორც პრაქტიკა გვიჩვენებს, შემთხვევების უმეტესობაში, დაავადება სწრაფად ვითარდება მხედველობითი გზების დაზიანებისას.
სიმპტომები
დაავადების მახასიათებელი ძირითადი სიმპტომებია:
· მარჯვენა ან მარცხენა მხედველობის ნაწილის დაზიანება;
· მხედველობითი ნერვების ატროფია;
· მხედველობის ზედა და ქვედა ნაწილის დაზიანება;
· ქალასშიდა წნევის აწევა.
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკა ხდება პაციენტის მხედველობის არის გამოკვლევის შედეგად, რასაც ატარებს ექიმი-ოფთალმოლოგი. ჰემიანოპსიის ტიპი საშაულებას იძლევა დადგინდეს მხედველობითი გზის დაზიანებული ნაწილის მდებარეობა.
სპეციალისტმა ასევე უნდა განსაზღვროს თვალის ჰემიანოპსიური რეაქცია, რომელიც გვხვდება ქიაზმის დაზიანებისას, რაც გამოწვეულია მხედველობის გზების ცენტრალური ნეირონის პრობლემებით.
დარღვევის ხასიათის დასადგენად გამოიყენება პერიმეტრი. მოწმდება ჰემიანოპსიური რეაქცია სინათლეზე, ასევე სხვა მხედველობითი ფუნქციები. აღნიშნული დაავადების ზუსტი მიზეზების დასადგენად ასევე აუცილებელია ჩატარდეს კომპიუტერული ტომოგრაფია და თავის ტვინის რენტგენი.
მკურნალობა
მკურნალობა გულისხმობს აღნიშნული დაავადების წარმოშობის მიზეზების სრულად აღმოფხვრას. მიღებული შედეგების საფუძველზე სპეციალისტი იღებს გადაწყვეტილებას შესიების მოსაცილებლად, ან ნიშნავს ქიმიოთერაპიას.
საშიშროება
თუ არ მოხდება აღნიშნული დაავადების დროული და სწორი მკურნალობა, შესაძლებელია მხედველობის სრულად დაკარგვა.
ქირურგიული ჩარევები
პროფილაქტიკა
დაავადების პროფილაქტიკისთვის საჭიროა ოფთალმოლოგთან რეგულარული ვიზიტი და ტრავმებისგან თავის დაცვა.
ჰემიანოპსია შეიძლება შეეხოს ნებისმიერ ადამიანს, თუმცა კონკრეტული რისკ ჯგუფები, როგორიცაა ნევროლოგიური დაავადებების მქონე პირები, ხანდაზმული ადამიანები, და ოპერაციული გართულებების მქონე პირები, არიან უფრო მეტად მოწყვლადი. რეგულარული გამოკვლევები და ადრეული მკურნალობა სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ჰემიანოპსიის პროფილაქტიკისა და მართვისთვის.
ასაკობრივ ცვლილებებსა და დაზიანებებში ხშირად ვლინდება ჰემიანოპსია, რაც დაკავშირებულია ნევროლოგიური და მხედველობის სისტემების დაბერებასთან.
ჰემატომა წარმოადგენს სისხლის დაგროვებას ორგანიზმში, რაც წარმოიშობა სისხლძარღვების გაწყვეტით ან დაზიანებით და ლოკალიზდება რბილ ქსოვილებში. ჰემატომა შეიძლება იყოს სხვადასხვა ზომის და მდებარეობის, რაც ნიშნავს, რომ ის გავლენას ახდენს როგორც ზედაპირულ, ისე ღრმა ქსოვილებზე.
მიზეზები
ჰემატომა წარმოიშობა შიდა სისხლდენის გამო, რაც სხვადასხვა ფაქტორებით არის გამოწვეული. დაავადების მიზეზებია:
· ტრავმირება, რაც იწვევს სისხლძარღვების, არტერიის, ვენების გახეთქვას;
· სისხლძარღვის არატრავმული დაზიანება;
· მალორი-ვეისის სინდრომი;
· სისხლძარღვების გამტარუნარიანობის დარღვევა;
· სისხლის მიმოქცევის დარღვეული პროცესი.
სიმპტომები
დაავადებისთვის დამახასიათებელია შემდეგი სახის სიმპტომები:
· მსუბუქი სახის ჰემატომა – სუსტი ან საშუალო ტკივილი, მცირე ზომის შესიება ჩნდება დღე-ღამის განმავლობაში;
· საშუალო სახის ჰემატომა – საშუალო ტკივილი, ძლიერი შესიება, კიდურების ფუნქციის დარღვევა, ვითარდება 5-7 საათში;
· მძიმე სახის ჰემატომა – ძლიერი ტკივილები, კიდურების ფუნქციის დარღვევა, ვითარდება 1-3 საათში;
· დაზიანებულ ადგილას კანი წითლდება, შემდეგ იღებს მოყვითალო-მოლურჯო ფერს;
· შიდაკუნთოვან ჰემატომას ახასიათებს მხოლოდ ტკივილები, ადგილობრივი გამოვლინებები ფაქტიურად შეუმჩნეველია;
· თავის ტკივილი, გულის რევა, ღებინება (შიდა ჰემატომის დროს).
დიაგნოსტიკა
დაავადების დიაგნოსტიკას ახდენს ექიმი-ქირურგი. მკურნალობის დასადგენად ის ატარებს საერთო დათვალიერებას და ნიშნავს:
· მაგნიტო-რეზონანსულ ტომოგრაფიას;
· თავის ქალის ტრავმების შემთხვევაში – ქალის რენტგენს, კომპიუტერულ ტომოგრაფიას, თავის ტვინის მაგნიტო-რეზონანსულ ტომოგრაფიას, ექოენცეფალოგრამას, ლიუმბალურ პუნქციას.
მკურნალობა
მკურნალობა მოიცავს:
· ჰემატომის გამოვლენას;
· თავის ქალის ტრეპანაციას (თავის ქალის ჰემატომის შემთხვევაში);
· სილურჯის საწინააღმდეგო მალამოებს და გამწოვ პრეპარატებს.
ჰემატომის გამოვლენა და მოშორება საჭიროა მისი მცირე ზომის შემთხვევაშიც კი, რომ არ განვითარდეს რაიმე გართულებები.
საშიშროება
თუ არ მოხდება დროული მკურნალობა, შესაძლოა განვითარდეს შემდეგი სახის გართულებები:
· პარალიჩი;
· პარეზი;
· სუნთქვის გაჩერება;
· კომა;
· ლეტალური შედეგი.
პროფილაქტიკა
სამომავლოდ ჰემატომის თავიდან ასაცილებლად რეკომენდირებულია:
· ტრავმების მაქსიმალურად აცილება;
· ჰემატომის აღმოჩენის შემთხვევაში ექიმთან დროულად მისვლა, შემგდგომი გართულებების თავიდან ასაცილებლად.
ვენური დაავადებები სისხლძარღვების სისტემის პრობლემებს ეხება, რომელთა მთავარი ნიშანი და სიმპტომი არის ვენების ფუნქციის დარღვევა. მათ შორის ყველაზე გავრცელებული ფორმებია ვენური ხლართები და ვენური უკმარისობა.
საუბრობს ანგიოლოგი, ანგიოქირურგი გიგი ბრეგაძე გადაცემაში „იმუნიტეტი“:
„ორგანოს ცხოველქმედებისთვის საკვები და ჟანგბადი სჭირდება. “ვიღაცას” უნდა მოჰქონდეს და პირიქით, მიჰქონდეს. გული ე.წ. პომპა, ძრავაა, რომელიც სისხლძარღვების საშუალებით ორგანოებს სისხლს აწვდის. იქ მისული სისხლი ვენური სისტემით ბრუნდება. ეს ცირკულაციაა. ვენური სისტემის ამოცანაა, სისხლი გულში დააბრუნოს. მაშინაც კი, როცა ჩვენ ვდგავართ. როდესაც პერიფერიული პომპა არ გვაქვს, ქვევიდან არანაირი წნევა არ იქმნება, რომ სისხლი გულისაკენ გადაჭირხნოს. ამ დროს ძალიან ფაქიზი მექანიზმია ჩართული, რომ გრავიტაცია გადალახოს. ზუსტად ამ მექანიზმების მოშლამ შეიძლება, კიდურებში ვენური სისხლის შეგუბება გამოიწვიოს.
“კაცობრიობის ხარკი ორ ფეხზე სიარულისთვის” – ასე ეძახდნენ ვენურ დაავადებებს. პრობლემა არის ის, რომ ვენური სისხლი ორგანოდან არ გამოდის. ყველაზე პრობლემური ადგილები კი ქვედა კიდურებია. ადინამია, ცხოვრების უმოძრაო წესი, წონა – რისკ ფაქტორებად ითვლება. ვისაც 5 საათზე მეტი დროის განმავლობაში ჯდომა უწევს, მას აქვს რისკ ფაქტორი, რომ ვენური დაავადება განუვითარდეს.
ჩივილები მრავალფეროვანია. მთავარი, რაზეც პაციენტები საუბრობენ, ეს არის ქვედა კიდურებში სიმძიმის, შეშუპების, გადაჭიმვის შეგრძნება. პაციენტები აღნიშნავენ, რომ გრძნობენ, თითქოს, გირები ჰკიდიათ. ვენური დაავადებები ხშირად გამოხატულია ქვედა კიდურებში სიმძიმის, შეშუპების და გაფართოებული ვენების სიმპტომებით. ძირითადად, ეს პრობლემები დაკავშირებულია ზედაპირული ვენური სისტემის ხარვეზებთან, მაგრამ მათი მართვა აუცილებელია დროული და სწორი მკურნალობით. ყურადღება მიაქციეთ სიმპტომებს და მიიღეთ შესაბამისი ზომები, რათა თავიდან აიცილოთ ვენური დაავადებების სერიოზული გართულებები. ანატომიაში ღრმა ვენური სისტემა და ზედაპირული ვენური სისტემა არსებობს. ძირითადი ღრმა ვენური სისტემა გახლავთ, სადაც დარღვევები იშვიათად ხდება. თუმცა, მათი დაზიანება გაცილებით უფრო რთულად სამკურნალოა. ზედაპირულ ვენურ სისტემაში კი პატარა ხარვეზიც კი შეიძლება, მთელი სისტემის პრობლემა გახდეს.
ვენური დაავადებები ხშირად გამოხატულია ქვედა კიდურებში სიმძიმის, შეშუპების და გაფართოებული ვენების სიმპტომებით. ძირითადად, ეს პრობლემები დაკავშირებულია ზედაპირული ვენური სისტემის ხარვეზებთან, მაგრამ მათი მართვა აუცილებელია დროული და სწორი მკურნალობით. ყურადღება მიაქციეთ სიმპტომებს და მიიღეთ შესაბამისი ზომები, რათა თავიდან აიცილოთ ვენური დაავადებების სერიოზული გართულებები.“
მიხეილ სარჯველაძე თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტში იმყოფებოდა. ჯანდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, უწყების ხელმძღვანელმა სიცოცხლის მეცნიერებათა მუზეუმი და კლინიკური უნარებისა და მულტიდისციპლინური სიმულაციის ცენტრი დაათვალიერა, რომელიც უახლესი სამედიცინო სიმულატორებითა და სხვა დამხმარე საშუალებებითაა აღჭურვილი.
ცენტრში კლინიკური უნარ-ჩვევების დეპარტამენტიც ფუნქციონირებს, რომელშიც სტუდენტები აღნიშნულ უნარ-ჩვევებს სწავლობენ.
„უნივერსიტეტში მიხეილ სარჯველაძე დიპლომირებული მედიკოსის ამერიკულ პროგრამასაც გაეცნო. სასწავლო კურსის მიზანი სტუდენტებისთვის თანამედროვე, მსოფლიოში აღიარებული სტანდარტების შესაბამისი სამედიცინო განათლების მიცემაა.
თბილისის სახელმწიფო სამედიცინო უნივერსიტეტში მინისტრი უნივერსიტეტის რექტორს ირაკლი ნატროშვილს, პროფესორებსა და თანამშრომლებს შეხვდა. მხარეებმა საგანმანათლებლო პროგრამების განვითარებასა და სამომავლო გეგმებზე ისაუბრეს”, – აღნიშნულია სამინისტროს ინფორმაციაში.
ძუძუთი კვების მნიშვნელობა: WHO-ს რეკომენდაციები:
ძუძუთი კვება ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი ნაბიჯია ახალშობილების ჯანმრთელობისა და განვითარებისათვის. WHO-ს ევროპის რეგიონული ოფისი გვაწვდოს მიზანმიმართული რეკომენდაციები, რათა მშვენიერი ცხოვრების სტანდარტი დავიცვათ და ზრუნვა უკეთესი იყოს ახალშობილებზე.
ძუძუთი კვების ხანგრძლივობა
WHO რეკომენდირებს, რომ ახალშობილებს ექვსი თვის განმავლობაში მხოლოდ ძუძუთი კვება უნდა მიეწვდოს. ამის შემდეგ, მიაწვდოს მყარ საკვებს და ძუძუთი კვება უნდა გაგრძელდეს მინიმუმ ორ წლამდე, ან თუ შესაძლებელია, უფრო ხანგრძლივად. ეს მიდგომა ხელს უწყობს ახალშობილების optimal განვითარებას და ჯანმრთელობას.
ძუძუთი კვების სარგებელი
ძუძუთი კვების სარგებლის გაზრდა
ძუძუთი კვების ხელშეწყობა





ადამიანები, რომლებსაც პლასტმასის ნაწილაკები ჰქონდათ მოთავსებული საკვანძო სისხლძარღვში, უფრო ხშირად განიცდიდნენ ჯანმრთელობის სერიოზულ პრობლემებს ან მოკვდნენ სამწლიანი კვლევის დროს.
პლასტმასები თითქმის ყველგან არის – საკვების შეფუთვა, საბურავები, ტანსაცმელი, წყლის მილები. და ისინი ასხამენ მიკროსკოპულ ნაწილაკებს, რომლებიც მთავრდება გარემოში და შეიძლება ადამიანებმა გადაყლაპონ ან შეისუნთქონ.
ახლა მათი ტიპის პირველი მონაცემები აჩვენებს კავშირს ამ მიკროპლასტიკასა და ადამიანის ჯანმრთელობას შორის. 200-ზე მეტ ადამიანზე ჩატარებულმა კვლევამ, რომლებმაც გაიარეს ოპერაცია, აჩვენა, რომ თითქმის 60%-ს აქვს მიკროპლასტიკა ან კიდევ უფრო პატარა ნანოპლასტიკა მთავარ არტერიაში. მათ, ვინც ამას გააკეთეს, 4,5-ჯერ უფრო ხშირად განიცდიდნენ გულის შეტევას, ინსულტს ან სიკვდილს ოპერაციიდან დაახლოებით 34 თვის განმავლობაში, ვიდრე მათ, ვისი არტერიები იყო პლასტმასისგან თავისუფალი.
„ეს საეტაპო ცდაა“, ამბობს რობერტ ბრუკი, ექიმი-მეცნიერი უეინის სახელმწიფო უნივერსიტეტიდან დეტროიტში, მიჩიგანი, რომელიც სწავლობს გარემოზე ზემოქმედებას გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობაზე და არ იყო ჩართული კვლევაში. „ეს იქნება სასტარტო მოედანი შემდგომი კვლევებისთვის მთელს მსოფლიოში, რათა დაადასტუროს, გააფართოვოს და ჩაუღრმავდეს მიკრო და ნანოპლასტიკების რისკის ხარისხს.
მაგრამ ბრუკი, სხვა მკვლევარები და თავად ავტორები აფრთხილებენ, რომ ეს კვლევა, რომელიც გამოქვეყნდა The New England Journal of Medicine-ში 6 მარტს, არ აჩვენებს, რომ პაწაწინა ნაჭრები ჯანმრთელობის გაუარესებას იწვევს. სხვა ფაქტორები, რომლებიც მკვლევარებმა არ შეისწავლეს, როგორიცაა სოციალურ-ეკონომიკური მდგომარეობა, შეიძლება გამოიწვიოს ცუდი ჯანმრთელობა და არა თავად პლასტმასები, ამბობენ ისინი.
პლასტიკური პლანეტა
მეცნიერებმა აღმოაჩინეს მიკროპლასტიკები თითქმის ყველგან, სადაც გამოიყურებოდნენ: ოკეანეებში; მოლუსკებში; დედის რძეში; სასმელ წყალში; ჰაერში ტრიალი; და წვიმით დაცემა.
ასეთი დამაბინძურებლები არა მხოლოდ ყველგან არის გავრცელებული, არამედ გრძელვადიანი, ხშირად საუკუნეების დაშლას საჭიროებს. შედეგად, უჯრედები, რომლებიც პასუხისმგებელნი არიან ნარჩენების პროდუქტების ამოღებაზე, ვერ ახერხებენ მათ დეგრადაციას, ამიტომ მიკროპლასტიკები გროვდება ორგანიზმებში.
მიკროპლასტიკა ყველგან არის – მაგრამ არის თუ არა ისინი მავნე?
ადამიანებში ისინი აღმოჩენილია სისხლში და ისეთ ორგანოებში, როგორიცაა ფილტვები და პლაცენტა. თუმცა, მხოლოდ იმიტომ, რომ ისინი გროვდებიან, არ ნიშნავს რომ ისინი ზიანს აყენებენ. მეცნიერებს დაახლოებით 20 წელია აწუხებთ მიკროპლასტიკების ჯანმრთელობაზე ზემოქმედება, მაგრამ რა არის ეს ეფექტი, ძნელია მკაცრი შეფასება, ამბობს ფილიპ ლანდრიგანი, პედიატრი და ეპიდემიოლოგი ბოსტონის კოლეჯში, Chestnut Hill, მასაჩუსეტსი.
ჯუზეპე პაოლისო, შინაგანი მედიცინის ექიმმა კამპანიის უნივერსიტეტის ლუიჯი ვანვიტელი კასერტაში (იტალია) და მისმა კოლეგებმა იცოდნენ, რომ მიკროპლასტიკები იზიდავს ცხიმის მოლეკულებს, ამიტომ მათ აინტერესებდათ, დაგროვდებოდა თუ არა ეს ნაწილაკები ცხიმოვან საბადოებში, სახელწოდებით დაფები, რომლებსაც შეუძლიათ. წარმოიქმნება სისხლძარღვების გარსზე. ჯგუფმა დააკვირდა 257 ადამიანს, რომლებმაც გაიარეს ქირურგიული პროცედურა, რომელიც ამცირებს ინსულტის რისკს კისრის არტერიიდან დაფის ამოღებით.
მიკროპლასტიკა – ეს არის მცირედი პლასტმასის ნაწილაკები, რომლებიც გარემოში დიდი რაოდენობით გვხვდება და ჩვენს ჯანმრთელობაზე სერიოზულ გავლენას ახდენს. ახალი კვლევების მიხედვით, მიკროპლასტიკა დაკავშირებულია სხვადასხვა ჯანმრთელობის პრობლემებთან, მათ შორის გულის შეტევასთან, ინსულტთან და სიკვდილთან.
მიკროპლასტიკის ნაწილაკების ორგანიზმში შეჭრა შეიძლება გამოიწვიოს გულის სერიოზული პრობლემები. კვლევებმა აჩვენა, რომ ეს ნაწილაკები ახდენენ ზეგავლენას სისხლძარღვებზე და მათი დაზიანება შეიძლება გამოიწვიოს გულის შეტევის რისკის ზრდას. მიკროპლასტიკის ნაწილაკების მიერ გამოწვეული ანთება და სასიცოცხლო ორგანოების ფუნქციის დარღვევა პირდაპირ კავშირშია გულის დაავადებებთან.
მიკროპლასტიკის ნაწილაკები ასევე გავლენას ახდენს სასუნთქ სისტემაზე და სისხლძარღვების ჯანსაღ ფუნქციონირებაზე, რაც შესაძლოა გამოიწვიოს ინსულტის რისკის გაზრდა. გარემოში მიკროპლასტიკის მაღალი დონე ასოცირებულია სისხლძარღვების დარღვევებთან და ინსულტის საფრთხესთან, რაც მნიშვნელოვან პრობლემას წარმოადგენს.
კვლევები მიუთითებს იმაზე, რომ მიკროპლასტიკის მიერ გამოწვეული ჯანმრთელობის პრობლემები შეიძლება განაპირობოს ცხოვრების ხანგრძლივობის შემცირება. დაბალი იმუნური სისტემა, ქრონიკული დაავადებები და სხვა ჯანმრთელობის პრობლემები, რომლებიც გამოწვეულია მიკროპლასტიკით, შეიძლება გავლენა იქონიოს სიცოცხლის ხანგრძლივობაზე.
როგორ შევამციროთ მიკროპლასტიკის გავლენა
მიკროპლასტიკის ჯანმრთელობის პრობლემებზე ზემოქმედების შემცირება შესაძლებელია ზომების მიღებით, სტრატეგიული მოქმედებითა და ცნობიერების წესის ამაღლებით, შეგიძლიათ შეამციროთ მიკროპლასტიკის მიერ გაწვდილი რისკები და გააუმჯობესოთ თქვენი ჯანმრთელობა.