By: Professor Giorgi Pkhakadze, Chair and Founder of the Public Health Institute of Georgia
Patient Safety is one of the most fundamental principles in modern healthcare, encompassing efforts to prevent harm to patients during the delivery of medical services. Although patient safety should be the top priority in any healthcare system, research shows that harm to patients remains a significant issue globally. An estimated 1 in 10 patients is harmed during care, and over 50% of this harm is considered preventable. In Georgia, where healthcare systems are being reformed and modernized, patient safety is a crucial focal point. Accreditation standards play an essential role in ensuring that hospitals and healthcare providers prioritize patient safety as part of their overall care delivery.
Key Challenges in Patient Safety in Georgia
Patient harm in healthcare systems can result from a variety of factors, including systemic issues, human error, and insufficient resources. In Georgia, as in other parts of the world, patient safety incidents are often the result of a combination of these issues. The most common and serious threats to patient safety include:
• Medication Errors: Medication-related harm affects approximately 1 in every 30 patients, with more than 50% of this harm deemed preventable. These errors often occur due to incorrect medication prescriptions, wrong dosages, or failure to account for a patient’s specific condition. Medication errors are a significant concern in Georgia, particularly in facilities where staffing and resource constraints can exacerbate the problem.
• Surgical Errors: Globally, over 300 million surgical procedures are performed each year, but surgical errors remain a significant cause of preventable patient harm. In surgical settings, mistakes can occur during pre-operative preparations, during surgery itself, or in post-operative care. In Georgia, improving surgical safety through accreditation has become a key focus of healthcare reforms aimed at reducing preventable harm.
• Healthcare-Associated Infections (HAIs): Healthcare-associated infections are a persistent issue worldwide, including in Georgia. These infections often arise from poor hygiene practices, the overuse of antibiotics, or improper sterilization of medical equipment. Infection control is critical, as healthcare-associated infections can lead to prolonged hospital stays, increased resistance to antibiotics, and even death.
• Sepsis: Sepsis is a life-threatening condition caused by the body’s extreme response to an infection. When sepsis occurs in hospitals, it is often a result of healthcare-associated infections or delayed diagnosis. In Georgia, sepsis prevention and early detection are key areas where healthcare providers can improve patient outcomes through better adherence to safety protocols.
• Diagnostic Errors: Misdiagnosis or delayed diagnosis is another common issue in healthcare. In Georgia, as in other countries, diagnostic errors can result in inappropriate or delayed treatment, worsening the patient’s condition and increasing the risk of harm. Proper training, better diagnostic tools, and a culture of double-checking diagnoses can significantly reduce these errors.
• Patient Falls: Falls are among the most frequent adverse events in hospitals, with rates ranging from 3 to 5 per 1,000 bed-days. In Georgia, efforts to prevent falls by improving hospital safety protocols and ensuring proper supervision of at-risk patients can reduce the number of these incidents.
• Pressure Ulcers: Pressure ulcers, also known as bedsores, occur when patients remain in one position for too long without proper care. These ulcers are highly preventable but can lead to serious infections and complications. Proper nursing care and early detection of skin damage are critical to preventing pressure ulcers in hospitalized patients.
• Patient Misidentification: Misidentifying patients can lead to serious consequences, such as administering the wrong medication or performing the wrong surgical procedure. In Georgia, healthcare reforms emphasize the importance of accurate patient identification as part of broader efforts to improve patient safety.
The Economic Impact of Patient Harm
Patient harm has profound economic implications, both globally and in Georgia. Research estimates that preventable patient harm reduces global economic growth by 0.7% annually, with the indirect costs of harm amounting to trillions of dollars each year. These costs arise from prolonged hospital stays, additional treatments, and the long-term effects of harm on patients’ health and productivity. In Georgia, where healthcare resources are often limited, reducing patient harm is essential to improving healthcare outcomes while reducing the financial burden on the healthcare system.
Investing in patient safety can lead to significant economic savings. For example, engaging patients in their own care has been shown to reduce the risk of harm by up to 15%. Similarly, improving surgical safety protocols, enhancing infection control, and using advanced diagnostic tools can reduce the incidence of harm and its associated costs. In a country like Georgia, where healthcare reforms are already underway, patient safety improvements can also build public trust in the system, leading to better health outcomes and higher patient satisfaction.
The Role of Accreditation in Ensuring Patient Safety in Georgia
Accreditation plays a crucial role in improving patient safety by ensuring that healthcare facilities adhere to international standards of care. Since 2023, accreditation has become mandatory for all healthcare facilities in Georgia, with hospitals required to meet international accreditation standards by 2025 to receive state funding. This move has had a profound impact on the overall quality of care in the country, including patient safety.
Accreditation focuses on several key areas that directly influence patient safety, including:
• Safe Medication Practices: Ensuring that healthcare providers follow strict protocols for prescribing and administering medications helps reduce the risk of medication errors. Accredited hospitals are required to implement checks and balances, such as double-checking prescriptions and ensuring clear communication between healthcare providers and patients.
• Improved Surgical Protocols: Accreditation standards require hospitals to implement evidence-based protocols that reduce the risk of surgical errors. These include ensuring proper pre-operative preparation, following safety checklists during surgery, and providing high-quality post-operative care.
• Infection Control: Accreditation also mandates stringent infection control practices, including regular handwashing, proper sterilization of equipment, and the use of personal protective equipment (PPE). By adhering to these practices, hospitals can reduce the incidence of healthcare-associated infections.
• Engaging Patients and Families: One of the key benefits of accreditation is its emphasis on patient engagement. When patients and their families are actively involved in healthcare decisions, the likelihood of errors decreases. Accreditation encourages hospitals to provide clear communication, involve patients in treatment decisions, and create systems for reporting and learning from safety incidents.
A Systemic Approach to Patient Safety
Improving patient safety requires a systemic approach, where healthcare providers, leadership, and patients all play a role in fostering a culture of safety. In Georgia, this systemic approach is being implemented through accreditation, which ensures that healthcare facilities meet rigorous safety standards and continuously work to improve care.
• Leadership Commitment: Accreditation requires hospital leadership to prioritize patient safety, fostering a culture where safety is integrated into every aspect of care. This includes providing staff with ongoing training and ensuring safe working conditions.
• Competency Building and Teamwork: Continuous education and training for healthcare providers are essential to improving patient safety. Teamwork and communication among healthcare staff are critical components of reducing errors and ensuring the best outcomes for patients.
• Incident Reporting Systems: Accredited hospitals in Georgia are required to implement systems for reporting safety incidents, allowing healthcare providers to learn from mistakes and prevent similar errors in the future.
Patient safety is a critical aspect of healthcare that requires ongoing attention and investment. In Georgia, the mandatory accreditation process is helping to ensure that healthcare facilities meet international standards, reducing preventable harm and improving patient outcomes. By adopting a systemic approach to patient safety, Georgia’s healthcare sector can reduce errors, improve health outcomes, and build public trust in the healthcare system. Through these efforts, Georgia is setting a new standard for patient safety in the region, ensuring that healthcare facilities prioritize the well-being of all patients.
ქართული ვერსია
პაციენტთა უსაფრთხოება საქართველოში: თანამედროვე ჯანდაცვის კრიტიკული ასპექტი და აკრედიტაციის როლი
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის დამფუძნებელი და ხელმძღვანელი
პაციენტთა უსაფრთხოება თანამედროვე ჯანდაცვის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პრინციპია, რომელიც მოიცავს პაციენტთა ზიანის პრევენციას სამედიცინო მომსახურების მიწოდებისას. მიუხედავად იმისა, რომ პაციენტთა უსაფრთხოება ნებისმიერი ჯანდაცვის სისტემის მთავარი პრიორიტეტი უნდა იყოს, კვლევები აჩვენებს, რომ პაციენტთა ზიანის პრობლემა კვლავაც მნიშვნელოვან გამოწვევად რჩება გლობალურად.
დაახლოებით 10-დან 1 პაციენტი ზიანდება მკურნალობის პროცესში, და ამ ზიანის 50%-ზე მეტი თავიდან აცილებადია. საქართველოში, სადაც ჯანდაცვის სისტემის რეფორმები და მოდერნიზაცია მიმდინარეობს, პაციენტთა უსაფრთხოება კრიტიკულ თემად რჩება. აკრედიტაციის სტანდარტები მნიშვნელოვან როლს ასრულებს, რათა უზრუნველყოს, რომ ჰოსპიტალები და ჯანდაცვის მომწოდებლები პაციენტთა უსაფრთხოებას პრიორიტეტად აქცევენ.
პაციენტთა უსაფრთხოების ძირითადი გამოწვევები საქართველოში
ჯანდაცვის სისტემებში პაციენტთა ზიანის გამომწვევი მრავალი ფაქტორია, მათ შორის სისტემური პრობლემები, ადამიანური შეცდომები და არასაკმარისი რესურსები. საქართველოში, ისევე როგორც მსოფლიოს სხვა ქვეყნებში, პაციენტთა უსაფრთხოების დარღვევები ხშირად გამოწვეულია ამ ფაქტორების კომბინაციით. პაციენტთა უსაფრთხოების ძირითადი და ყველაზე სერიოზული გამოწვევები მოიცავს:
• მედიკამენტებთან დაკავშირებული შეცდომები: მედიკამენტების გამოყენებით გამოწვეული ზიანი ყოველი 30 პაციენტიდან ერთს ეხება, და ამ ზიანის 50%-ზე მეტი თავიდან აცილებადია. ეს შეცდომები ხშირად ხდება არასწორი მედიკამენტების დანიშვნის, არასწორი დოზის გამოყენებისა და პაციენტის მდგომარეობის არასათანადო შეფასების შედეგად. საქართველოში მედიკამენტებთან დაკავშირებული შეცდომები სერიოზული გამოწვევაა, განსაკუთრებით იმ დაწესებულებებში, სადაც კადრებისა და რესურსების დეფიციტია.
• ქირურგიული შეცდომები: გლობალურად, ყოველწლიურად 300 მილიონზე მეტი ქირურგიული პროცედურა ტარდება, თუმცა ქირურგიული შეცდომები კვლავ პაციენტთა ზიანის მნიშვნელოვანი მიზეზია. ქირურგიულ გარემოში შეცდომები შეიძლება მოხდეს ოპერაციის წინა, ოპერაციის ან პოსტოპერაციული ზრუნვის დროს. საქართველოში ქირურგიული უსაფრთხოების გაუმჯობესება აკრედიტაციის მეშვეობით მთავარი პრიორიტეტია, რაც მიზნად ისახავს პაციენტთა ზიანის შემცირებას.
• ჯანდაცვისთან დაკავშირებული ინფექციები: ჯანდაცვის დაწესებულებებში ინფექციები მსოფლიოს მასშტაბით მნიშვნელოვან პრობლემას წარმოადგენს, მათ შორის საქართველოშიც. ინფექციები შეიძლება გამოიწვიოს არასათანადო ჰიგიენამ, ანტიბიოტიკების გადაჭარბებულმა გამოყენებამ ან სამედიცინო მოწყობილობების არასათანადო სტერილიზაციამ. ინფექციების პრევენცია განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რადგან ჯანდაცვისთან დაკავშირებული ინფექციები იწვევს ხანგრძლივ ჰოსპიტალიზაციას, ანტიბიოტიკებისადმი რეზისტენტობის ზრდას და ხშირ შემთხვევაში სიკვდილიანობასაც.
• სეფსისი: სეფსისი არის სიცოცხლისთვის საშიში მდგომარეობა, რომელიც გამოწვეულია ორგანიზმის უკიდურესი რეაქციით ინფექციაზე. ჰოსპიტალში განვითარებული სეფსისი ხშირად ასოცირდება ჯანდაცვისთან დაკავშირებულ ინფექციებთან ან დაგვიანებულ დიაგნოზთან. საქართველოში, სეფსისის პრევენცია და მისი ადრეული აღმოჩენა კრიტიკულია, რათა თავიდან ავიცილოთ სეფსისთან დაკავშირებული გართულებები.
• დიაგნოსტიკური შეცდომები: არასწორი დიაგნოზი ან დიაგნოზის დაგვიანება ხშირად იწვევს პაციენტთა ზიანს. საქართველოში, ისევე როგორც სხვა ქვეყნებში, დიაგნოსტიკური შეცდომები იწვევს მკურნალობის დაგვიანებას ან არასწორად დანიშნულ მკურნალობას, რაც ამძიმებს პაციენტის მდგომარეობას. აკრედიტაციის პროცესში, დიაგნოსტიკური შეცდომების შემცირება პრიორიტეტულია, რაც გულისხმობს სამედიცინო პერსონალის სწავლებას და დიაგნოსტიკური ტექნოლოგიების გაუმჯობესებას.
• პაციენტების დაცემა: პაციენტთა დაცემა ჰოსპიტალებში ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული არასასურველი შემთხვევაა, რომელთა სიხშირე მერყეობს 3-დან 5-მდე თითოეულ 1,000 საწოლ-დღეზე. საქართველოში, დაცემის პრევენცია შეიძლება განხორციელდეს უსაფრთხოების პროტოკოლების გაუმჯობესებით და პაციენტთა სათანადო ზედამხედველობით.
• ძალადობრივი წყლულები (პროლეგიები): პროლეგიები ვითარდება მაშინ, როცა პაციენტები დიდი ხნის განმავლობაში ერთ პოზიციაში რჩებიან სათანადო ზრუნვის გარეშე. მიუხედავად იმისა, რომ ეს მდგომარეობა თავიდან აცილებადია, უყურადღებობა შესაძლოა გამოიწვიოს სერიოზულ გართულებებს. სათანადო მოვლა და კანის დაზიანების ადრეული აღმოჩენა აუცილებელია პროლეგიების პრევენციისთვის.
• პაციენტთა არასწორი იდენტიფიკაცია: პაციენტთა არასწორი იდენტიფიკაცია შეიძლება სერიოზულ შედეგებამდე მივიდეს, მათ შორის არასწორი ოპერაციები ან არასწორი მედიკამენტების მიწოდება. საქართველოში, პაციენტთა იდენტიფიკაციის გაუმჯობესება ერთ-ერთი მთავარი პრიორიტეტია ჯანდაცვის რეფორმების ფარგლებში.
პაციენტთა ზიანის ეკონომიკური გავლენა
პაციენტთა ზიანს სერიოზული ეკონომიკური შედეგები აქვს, როგორც გლობალურად, ასევე საქართველოში. კვლევები აჩვენებს, რომ პაციენტთა ზიანის პრევენცია გლობალურ ეკონომიკურ ზრდას 0.7%-ით ამცირებს ყოველწლიურად, ხოლო ზიანის არაპირდაპირი ხარჯები ტრილიონობით დოლარს შეადგენს. ეს ხარჯები ძირითადად დაკავშირებულია პაციენტთა ხანგრძლივ ჰოსპიტალიზაციასთან, დამატებით მკურნალობასთან და ჯანმრთელობის გრძელვადიან გართულებებთან. საქართველოში, სადაც ჯანდაცვის რესურსები ხშირად შეზღუდულია, პაციენტთა ზიანის შემცირება აუცილებელია როგორც პაციენტთა შედეგების გასაუმჯობესებლად, ასევე ჯანდაცვის სისტემის ფინანსური ტვირთის შესამცირებლად.
პაციენტთა უსაფრთხოებაში ინვესტიცია მნიშვნელოვან ეკონომიკურ სარგებელს მოაქვს. მაგალითად, პაციენტების ჩართულობა მათ საკუთარ მკურნალობაში ხელს უწყობს ზიანის შემცირებას 15%-ით. ასევე, ქირურგიული უსაფრთხოების პროტოკოლების გაუმჯობესება, ინფექციის კონტროლის გაძლიერება და დიაგნოსტიკური საშუალებების გამოყენება მნიშვნელოვნად ამცირებს ზიანს და ხარჯებს.
აკრედიტაციის როლი პაციენტთა უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად საქართველოში
აკრედიტაცია პაციენტთა უსაფრთხოების გაუმჯობესებაში კრიტიკულ როლს ასრულებს, რადგან ის უზრუნველყოფს, რომ ჯანდაცვის დაწესებულებები შეესაბამებოდნენ საერთაშორისო სტანდარტებს. 2023 წლიდან საქართველოში აკრედიტაცია სავალდებულო გახდა ყველა ჯანდაცვის დაწესებულებისთვის, და 2025 წლისთვის ჰოსპიტალებს საერთაშორისო აკრედიტაცია უნდა ჰქონდეთ, რათა მიიღონ სახელმწიფო დაფინანსება. ეს პოლიტიკა მნიშვნელოვნად ახდენს გავლენას ჯანდაცვის ხარისხზე, მათ შორის პაციენტთა უსაფრთხოებაზე.
აკრედიტაცია მნიშვნელოვან აქცენტს აკეთებს რამდენიმე მნიშვნელოვან საკითხზე, რომლებიც პირდაპირ კავშირშია პაციენტთა უსაფრთხოებასთან:
• უსაფრთხო მედიკამენტების გამოყენების პრაქტიკა: აკრედიტაციის სტანდარტები მოითხოვს მკაცრ პროტოკოლებს მედიკამენტების დანიშვნისა და მიწოდებისას, რაც ამცირებს მედიკამენტებთან დაკავშირებულ შეცდომებს. აკრედიტაციის მქონე ჰოსპიტალები ვალდებულნი არიან დანერგონ სისტემები, რომლებიც უზრუნველყოფს რეცეპტების გადამოწმებას და კომუნიკაციის გაუმჯობესებას ჯანდაცვის მომწოდებლებსა და პაციენტებს შორის.
• ქირურგიული პროტოკოლების გაუმჯობესება : აკრედიტაციის სტანდარტები მოითხოვს მტკიცებულებებზე დაფუძნებულ პროტოკოლებს, რომლებიც ამცირებს ქირურგიულ შეცდომებს. ეს მოიცავს ოპერაციის წინ მომზადების პროცედურებს, უსაფრთხოების ჩეკ-ლისტების გამოყენებას ოპერაციის დროს და პოსტოპერაციულ ზრუნვას.
• ინფექციის კონტროლი: აკრედიტაციის სტანდარტები მოითხოვს ინფექციის კონტროლის მკაცრი პროტოკოლების დაცვას, მათ შორის რეგულარულ ხელის დაბანას, სამედიცინო მოწყობილობების სათანადო სტერილიზაციას და პირადი დამცავი საშუალებების (PPE) გამოყენებას. ინფექციის კონტროლის პროცედურების დაცვით, ჰოსპიტალები ამცირებენ ჯანდაცვისთან დაკავშირებულ ინფექციებს.
• პაციენტებისა და მათი ოჯახების ჩართულობა: ერთ-ერთი მთავარი სარგებელი, რასაც აკრედიტაცია მოაქვს, არის პაციენტებისა და მათი ოჯახების ჩართულობა. როდესაც პაციენტები და მათი ოჯახები აქტიურად მონაწილეობენ ზრუნვის პროცესში, შეცდომების რისკი მცირდება. აკრედიტაცია ხელს უწყობს ჰოსპიტალებს პაციენტებთან გამჭვირვალე კომუნიკაციას, პაციენტების ჩართულობას მკურნალობის გადაწყვეტილებებში და სისტემების დანერგვას უსაფრთხოების ინციდენტების რეპორტინგისთვის.
სისტემური მიდგომა პაციენტთა უსაფრთხოების უზრუნველსაყოფად
პაციენტთა უსაფრთხოების გაუმჯობესება სისტემურ მიდგომას მოითხოვს, სადაც ჯანდაცვის მომწოდებლები, ხელმძღვანელები და პაციენტები ერთად მუშაობენ უსაფრთხოების კულტურის გასავითარებლად. საქართველოში, ეს მიდგომა ხორციელდება აკრედიტაციის მეშვეობით, რაც უზრუნველყოფს, რომ ჯანდაცვის დაწესებულებები აკმაყოფილებენ მკაცრ უსაფრთხოების სტანდარტებს და მუდმივად მუშაობენ ზრუნვის გაუმჯობესებაზე.
• ლიდერობის ჩართულობა: აკრედიტაცია მოითხოვს, რომ ჰოსპიტალების ხელმძღვანელებმა პრიორიტეტად აქციონ პაციენტთა უსაფრთხოება და შეიქმნას უსაფრთხოების კულტურა, რომელიც ინტეგრირებულია ზრუნვის ყველა ასპექტში. ეს მოიცავს პერსონალის ტრენინგს და უსაფრთხო სამუშაო გარემოს უზრუნველყოფას.
• კომპეტენციის განვითარება და გუნდური მუშაობა: ჯანდაცვის მომწოდებლებისთვის უწყვეტი განათლება და ტრენინგი პაციენტთა უსაფრთხოების გასაუმჯობესებლად კრიტიკულად მნიშვნელოვანია. გუნდური მუშაობა და კომუნიკაცია ჯანდაცვის პერსონალს შორის ხელს უწყობს შეცდომების პრევენციას და საუკეთესო შედეგების მიღწევას პაციენტებისთვის.
• უსაფრთხოების ინციდენტების რეპორტინგის სისტემები: აკრედიტაციის მქონე ჰოსპიტალები ვალდებულნი არიან დანერგონ უსაფრთხოების ინციდენტების რეპორტინგის სისტემები, რაც საშუალებას აძლევს ჯანდაცვის მომწოდებლებს, შეისწავლონ შეცდომები და თავიდან აიცილონ მსგავსი შეცდომები მომავალში.
დასკვნა
პაციენტთა უსაფრთხოება ჯანდაცვის კრიტიკული ასპექტია, რომელიც მუდმივ ყურადღებასა და ინვესტიციას საჭიროებს. საქართველოში, სავალდებულო აკრედიტაციის პროცესი უზრუნველყოფს, რომ ჯანდაცვის დაწესებულებები აკმაყოფილებენ საერთაშორისო სტანდარტებს, ამცირებენ თავიდან აცილებად ზიანს და აუმჯობესებენ პაციენტთა შედეგებს. სისტემური მიდგომის გამოყენებით, საქართველოს ჯანდაცვის სექტორს შეუძლია შეამციროს შეცდომები, გააუმჯობესოს ჯანდაცვის შედეგები და გაზარდოს საზოგადოების ნდობა ჯანდაცვის სისტემის მიმართ.
#drpkhakadze #sheniekimi
პაციენტთა ჩართულობას კლინიკების მართვის პროცესში აქტიურად აშუქებს მედიაჰოლდინგი „შენი“, რომელიც პირველი საზოგადოებრივი ჯანდაცვის თემატიკის მედიაჰოლდინგია არამხოლოდ საქართველოში, არამედ მთელს რეგიოში.
