ხუთშაბათი, ივნისი 18, 2026
მთავარი წაკითხვა გვერდი 503

რა არის ადამიანის პაპილომა ვირუსი (აპვ) – ძალიან გავრცელებულია

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
რა არის ადამიანის პაპილომა ვირუსი (აპვ) - ძალიან გავრცელებულია
#post_seo_title

რა არის ადამიანის პაპილომა ვირუსი (აპვ)

● ადამიანის პაპილომავირუსი (აპვ) არის ვირუსთა ჯგუფი, რომელიც იწვევს კანის, ან ლორწოვანი გარსების (როგორიცაა მ.შ. პირის ღრუ, ან საშვილოსნოს ყელი) დაინფიცირებას როგორც ქალებში, ასევე მამაკაცებში. აპვ ძალიან გავრცელებულია: სქესობრივად აქტიურ ადამიანთა დაახლოებით 80% ცხოვრების რომელიმე ეტაპზე, აუცილებლად ინფიცირდება აპვ-ის ერთი ან მეტი სახეობით.
● პაპილომა ვირუსის 200-ზე მეტი გენოტიპია ცნობილი. მათ ორ დიდ ჯგუფად ყოფენ: დაბალი რისკისა და მაღალი რისკის გენოტიპებად. დაბალი რისკის (HPV 6, 11, 42, 43, 44 და სხვა არაონკოგენური) გენოტიპები მახვილწვერა კონდილომას იწვევენ, მაგრამ ნაკლებად ასოცირდებია სასქესო ორგანოების კიბოს წინარე დაავადებებსა და კიბოსთან. მაღალი რისკის გენოტიპებია (ასეთია 13 ტიპი): HPV 16,  18,  31,  33,  35,  39,  45,  51, 52, 56, 58, 59, 66, 68). ონკოგენურ ტიპებს შორის ყველაზე ხშირია მე-16 და მე-18 ტიპები. მე-16 ტიპზე მოდის საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევათა დაახლოებით ნახევარი, ხოლო მე-18 ტიპზე – 10-12%. პაპილომა ვირუსების სხვა ონკოგენური ტიპებია 31, 33, 45, 52, 58, რომელთაგან თითოეული ასოცირებულია გენიტალური სიმსივნეების 2-4%-თან. რაც შეეხება მე-6 და მე-11 ტიპებს, რომლებიც პაპილომა ვირუსების ძალიან ხშირი და გავრცელებული ტიპებია, ისინი არ იწვევს სიმსივნეებს და ასოცირებულა გენიტალური მეჭეჭების განვითარებასთან.
● ადამიანის პაპილომავირუსული ინფექციების უმრავლესობა უსიმპტომოდ მიმდინარეობს. თუმცა, ვირუსის სპეციფიური ონკოგენური ტიპით (უმეტესწილად აპვ 16 და აპვ 18) გამოწვეული ქრონიკული ინფექცია, ხშირად საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების მიზეზი ხდება.საშვილოსნოს ყელის კიბოს 70% ადამიანის პაპილომავირუსის ორი ტიპითაა გამოწვეული.
●როგორ ინფიცირდება ადამიანი აპვ-ით?
აპვ ჩვეულებრივ  პირდაპირ, კანიდან კანზე, დაინფიცირებულ არესთან კონტაქტისას ვრცელდება. აპვ-ის დაახლოებით 30 შტამი გადაეცემა სქესობრივი გზით (სულ, 200-ზე მეტი შტამია). ის შეიძლება ნებისმიერი ინტიმური კავშირის დროს გავრცელდეს, იქნება ეს სქესობრივი აქტი, თუ გენიტალიებზე შეხება.
იშვიათად, ვირუსი შეიძლება გადავიდეს დედიდან ბავშვზე მშობიარობის დროს. ასეთ დროს შესაძლოა განვითარდეს ახალშობილთა იშვიათი, მაგრამ სერიოზული დაავადება, რომელსაც რეკურენტული (მორეციდივე)  რესპირატორული პაპილომატოზი (RRP) ეწოდება. ეს დაავადება, სასუნთქი გზების ობსტრუქციის გამო, მაღალი ლეტალობით ხასიათდება.
აპვ არ არის მემკვიდრეობითი: აპვ ვირუსით დაინფიცირების, ან აპვ-ასოცირებული დაავადებების განვითარების რისკზე, გავლენას არ ახდენს ადამიანის გენეტიკა, ან დაავადების ოჯახური ისტორია.
როგორია ადამიანის პაპილომავირუსით (აპვ) დაავადების სიმპტომები?
● ადამიანის პაპილომავირუსის ინფექციას ჩვეულებრივ სიმპტომები არ ახასიათებს, შესაბამისად, ვირუსით დაინფიცირებული ადამიანების უმეტესობამ არ იცის ინფექციის შესახებ, ვიდრე დაავადება არ მიაღწევს ისეთ სტადიას, როდესაც მკურნალობა რთული ხდება.
როგორია აპვ-ს საწინააღმდეგო მკურნალობა? როგორია შედეგი, თუ მკურნალობა არ ჩატარდა?
● აპვ-ის ინფექციით დაავადებული ადამიანების უმეტესობას მკურნალობა არ ესაჭიროება – ორგანიზმი ინფექციას ბუნებრივად დაძლევს.
● თუმცა, ადამიანის პაპილომავირუსის მაღალი რისკის მქონე ტიპები ბუნებრივად არ ქრება ორგანიზმიდან. დროთა განმავლობაში ისინი იწვევენ  ცვლილებებს საშვილოსნოს ყელში, რასაც შესაძლოა კიბოს განვითარება მოჰყვეს.
● საქართველოში საშვილოსნოს ყელის კიბო  კიბოსთან ასოცირებული სიკვდილობის მესამე მიზეზს წარმოადგენს. აპვ-ს საწინააღმდეგო ვაქცინაციამ საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგის უფასო პროგრამასთან ერთად ( საქართველოში ტარდება 25-დან 50 წლამდე ასაკში) შესაძლოა ხელი შეუწყოს საშვილოსნოს ყელის კიბოს ელიმინაციას საქართველოში.
● პაპილომავირუსით გამოწვეული საშვილოსნოს ყელის კიბოს მკურნალობა საჭიროებს ქირურგიულ ჩარევას, ქიმიოთერაპიას ან/და სხივურ თერაპიას. ეს კი, თავის მხრივ, საფრთხეს უქმნის მომავალ  ორსულობას ან იწვევს უშვილობას
როგორ შეიძლება საშვილოსნოს ყელის კიბოს პრევენცია?
● საშვილოსნოს ყელის კიბოს პრევენცია ორ ეტაპს მოიცავს:
○ პირველი, ადამიანის პაპილომავირუსის ინფექციის პრევენციის ყველაზე ეფექტური გზა აპვ-ს საწინააღმდეგო ვაქცინაციაა.
○ რაც შეეხება კონდომებისა და სხვა ბარიერული კონტრაცეპტივების გამოყენებას, მან შესაძლოა აპვ-ს გადაცემის რისკი შეამციროს. თუმცა, ეს მეთოდი მხოლოდ ნაწილობრივ არის ეფექტური, რადგან ბარიერული კონტრაცეპტივებით (მაგ: კონდომი), მხოლოდ კანის გარკვეული ნაწილის დაფარვაა შესაძლებელი.
○ საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი: ვაქცინაცია არ იცავს ქალს საშვილოსნოს ყელის კიბოს გამომწვევი ყველა მიზეზისგან, ამდენად, უკიდურესად მნიშვნელოვანია შემდგომში სკრინინგის ჩატარება, რომელიც ასევე უფასო და ხელმისაწვდომია ქვეყნის მასშტაბით. იხილეთ პროვაიდერი პირველადი ჯანდაცვის დაწესებულებების ჩამონათალი აქ https://ncdc.ge/#/pages/content/7a4ea4a4-fa1f-44ac-ac43-4ad64e56897a
შესაძლებელია აპვ-სა და საშვილოსნოს ყელის კიბოს დიაგნოსტიკა? 
დიახ, რეგულარული ტესტირება შესაძლებელი და ძალიან მნიშვნელოვანია.
არსებობს აპვ-ის და საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგის სამი სხვადასხვა მეთოდი:
• უშუალოდ ვირუსის გამოვლენა, კერძოდ აპვ-დნმ სინჯის მეშვეობით შესაძლებელია ვირუსის მაღალი რისკის ქვეტიპების არსებობის დადგენა . აღნიშნული სინჯით სკრინინგის შედეგად საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების მაღალი რისკის მქონე ქალებს გამოავლენენ ადრეულ სტადიაში , ვიდრე ვირუსი საშვილოსნოს ყელის უჯრედებს დააზიანებს . აღნიშნული სინჯით შესაძლებელია დაავადების პირველი ნიშნების ადრეულ ეტაპზე ამოცნობა და ეფექტური მკურნალობა .
• PAP-ტესტი საშვილოსნოს ყელის ლორწოვანი გარსის ციტოლოგიური გამოკვლევაა. ის რეკომენდებულია ყველა ქალისთვის, ვინც სქესობრივ ცხოვრებას ეწევა. ტესტი გამოავლენს ინტრაეპითელურ დაზიანებას, ავთვისებიან პროცესს ან მიკროორგანიზმებით (ბაქტერიებით, ვირუსებით, პარაზიტებით) გამოწვეულ   უჯრედულ ცვლილებებს. თუ ნაცხში პათოლოგიური უჯრედები აღმოჩნდა, უნდა მოხდეს მათი შეფასება-განსაზღვრა პათოლოგიის სიმძიმის მიხედვით.
• საშვილოსნოს ყელის ვიზუალური დათვალიერებ, ასევე შესაძლოა გამოყენებულ იქნას თვალით ხილული დაზიანების დიაგნოსტირებისთვის.
სკრინინგული ტესტირება  კიბოსწინარე უჯრედების ადრეული გამოვლენისა და ეფექტურ მკურნალობის საშუალებას იძლევა, რამაც ბევრი ქალი  შეიძლება საშვილოსნოს ყელის კიბოსგან გამოწვეული პოტენციური სიკვდილობისგან დაიცვას.
სამწუხაროდ, სკრინინგულ პროგრამებს არ შეუძლიათ საშვილოსნოს ყელის კიბოს ყველა შემთხვევის დიაგნოსტირება და პრევენცია. იმ ქვეყნებშიც კი, სადაც ხელმისაწვდომია  და მუშაობს საშვილოსნოს ყელის კიბოს ეფექტური სკრინინგის პროგრამები, მართალია მნიშვნელოვნად შემცირებულია საშვილოსნოს ყელის კიბოთი გამოწვეული სიკვდილობის რიცხვი, მაგრამ სრულყოფილი პრევენცია მაინც ვერ ხორციელდება.
სწორედ ამიტომ ვაქცინაციის კომბინაცია რეგულარულ სკრინინგთან ქალებში საშვილოსნოს ყელის კიბოს წინააღმდეგ ბრძოლის ყველაზე ეფექტურ გზად არის მიჩნეული.
რა ნიშნები და სიმპტომები ახასიათებს  საშვილოსნოს ყელის კიბოს? 
HPV-ით ინფიცირება ხშირად არ იწვევს რაიმე სიმპტომს ან დაავადებას და სპონტანურად გაივლის. თუმცა პაპილომა ვირუსის ცალკეულ გენოტიპებს (განსაკუთრებით მე- 16 და მე-18) შეუძლიათ გამოიწვიონ კიბოსწინარე დაავადებები, წყლულები. ასეთი არანამკურნალები წყლულების კიბოდ გარდაქმნის რისკი დიდია.
საშვილოსნოს ყელის კიბოს სიმპტომებს გვიანი გამოვლენა ახასიათებთ, როცა კიბო უკვე შორსწასულია და ვლინდება შემდეგი სახით:
 
•                     არარეგულარული, ინტერმენსტრუალური სისხლდენა ან სისხლდენა სქესობრივი აქტის დროს.
•                     ტკივილი ზურგის, ფეხის ან მენჯის არეში.
•                     გადაღლა, წონის ან მადის დაკარგვა.
•                     ვაგინალური დისკომფორტი ან სუნიანი გამონადენი.
დაავადების შემდგომ ფაზაში შეიძლება გამოვლინდეს უფრო მძიმე სიმპტომები.
როგორ მივყავართ ადამიანის პაპილომა ვირუსით ინფიცირებას საშვილოსნოს ყელის კიბომდე?
მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანის პაპილომა ვირუსით ინფიცირება ჩვეულებრივ თავისით გაივლის და უხშირესად პრეკანცერული წყლულები სპონტანურად ალაგდება ხოლმე, თუმცა ყოველთვის არსებობს გარკვეული რისკი, რომ პაპილომა ვირუსული ინფექცია გარდაიქმნება ქრონიკულ, კიბოსწინარე წყლულად და გადაგვარდება აგრესიულ დააავდებად – საშვილოსნოს ყელის კიბოდ. ნორმალური იმუნური სისტემის მქონე ქალებში ეს პროცესი შეიძლება 15-20 წელი გაგრძელდეს, ხოლო დაზიანებული იმუნური სისტემის შემთხვევაში ეს პერიოდი უფრო მოკლეა – 5-10 წელი.

7 მიზეზი რატომ არის მნიშვნელოვანი აპვ-ს საწინააღმდეგო ვაქცინაცია თქვენი გოგონასთვის?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ადამიანის პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო (აპვ) ვაქცინაცია 10 - 11 - 12 წლის გოგონებისა და ბიჭებისთვის უფასოა
#post_seo_title

აპვ-ს საწინააღმდეგო  ვაქცინაციის მიმწოდებელი სამედიცინო დაწესებულებები იხილეთ აქ

7 მიზეზი რატომ არის მნიშვნელოვანი აპვ-ს საწინააღმდეგო ვაქცინაცია თქვენი გოგონასთვის?

1. აპვ-ს საწინააღმდეგო ვაქცინა, ადამიანის პაპილომავირუსის ინფექციის პრევენციის ყველაზე ეფექტური და უსაფრთხო საშუალებაა და დაიცავს თქვენს  გოგონას  საშვილოსნოს ყელის კიბოსაგან.
2. აპვ ყველაზე გავრცელებული სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციაა მთელ მსოფლიოში.  არავაქცინირებული ქალების დაახლოებით 80%  45 წლამდე ასაკში ინფიცირდება ვირუსის ერთი ან მეტი შტამით.
3. აპვ ინფექციას ავთვისებიანი სიმსივნეების რამოდენიმე ტიპისა და გენიტალური მეჭეჭების გამოწვევა შეუძლია. დაავადება პრაქტიკულად უსიმპტომოდ მიმდინარეობს, თუმცა ზრდის საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების რისკს.
4. საშვილოსნოს ყელის კიბო ერთერთი ყველაზე გავრცელებული ავთვისებიანი სიმსივნეა და 95% შემთხვევაში აპვ ინფექციით არის გამოწვეული. საქართველოში ქალების კიბოთი გარდაცვალების გამომწვევ მიზეზებს შორის საშვილოსნოს ყელის კიბოს მესამე ადგილი უკავია.
5. ვაქცინაციით, ადამიანი იცავს არამხოლოდ საკუთარ თავს, არამედ მის მომავალ პარტნიორსაც.
6. აპვ ვაქცინის ეფექტურობა და უსაფრთხოება დამტკიცებულია კლინიკური და ეპიდემიოლოგიური კვლევებით. საქართველოში გამოიყენება მხოლოდ ჯანრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ ავტორიზებული ვაქცინები, რაც უსაფრთხოებისა და ეფექტურობის გარანტიაა.
7. ადამიანის პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია ხელს შეუწყობს საშვილოსნოს ყელის კიბოს ელიმინაციას (აღმოფხვრას)  – ეს არის მსოფლიოში პირველი სიმსივნური დაავადება, რომლის ელიმინაციაც ვაქცინაციის გზით გახდება შესაძლებელი.

იმსჯელეს იმ მნიშვნელოვან პროექტებზეც, რომლებიც საქართველოსა და სერბეთში გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობას ისახავს მიზნად

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
იმსჯელეს იმ მნიშვნელოვან პროექტებზეც, რომლებიც საქართველოსა და სერბეთში გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობას ისახავს მიზნად
#post_seo_title

ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრი თურქეთში ოფიციალურ ვიზიტს განაგრძობს. საერთაშორისო სამიტის ფარგლებში, მიხეილ სარჯველაძე სერბეთის გენდერული თანასწორობის, ქალთა მიმართ ძალადობის პრევენციისა და ქალთა ეკონომიკური და პოლიტიკური გაძლიერების მინისტრს, ტატიანა მაკურას შეხვდა. იმსჯელეს იმ მნიშვნელოვან პროექტებზეც, რომლებიც საქართველოსა და სერბეთში გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობას ისახავს მიზნად

სამინისტროს ინფორმაციით, ორმხრივ შეხვედრაზე მხარეებმა ქალთა გაძლიერებისა და მხარდაჭერისთვის მიმდინარე რეფორმები და ინიციატივები განიხილეს. მინისტრებმა ერთმანეთს ამ მიმართულებით არსებული გამოცდილება გაუზიარეს. იმსჯელეს იმ მნიშვნელოვან პროექტებზეც, რომლებიც საქართველოსა და სერბეთში გენდერული თანასწორობის ხელშეწყობას ისახავს მიზნად.

მიხეილ სარჯველაძის განცხადებით, აღნიშნული შეხვედრა ხელს შეუწყობს, მხარეებს შორის ურთიერთთანამშრომლობის გაძლიერებასა და გაღრმავებას.

მინისტრთან ერთად ორმხრივ შეხვედრას ესწრებოდა საქართველოს გენერალური კონსული სტამბოლში ალექსანდრე ჯიშკარიანი.

ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრი თურქეთში ოფიციალური ვიზიტით იმყოფება, სადაც ქალთა და სამართლიანობის მე-6 საერთაშორისო სამიტში მონაწილეობს. ღონისძიების თემა, ხელოვნური ინტელექტის ეპოქაში ქალთა გამოწვევები და შესაძლებლობებია.

დატვირთვის ტესტი – საეკლესო საავადმყოფო “ქსენონში”

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
#post_seo_title

დატვირთვის ტესტი

კვლევა აჩვენებს თუ როგორ მუშაობს გული ფიზიკური აქტივობის დროს.

კვლევა მოწოდებულია შემდეგი პათოლოგიების დიაგნოსტირებისთვის:
კორონარული არტერიების დაავადება;
არითმია;

დანიშნული მკურნალობის კურსის ეფექტურობის შეფასება;
ქირურგიულ ოპერაციამდე გულის მდგომარეობის შემოწმება.

#საეკლესიო_საავადმყოფო_ქსენონი #კარდიოლოგია

ჩასაწერად დაგვიკავშირდით: 𝟱𝟵𝟴𝟬𝟯𝟯𝟬𝟯𝟬
(ორშაბათიდან პარასკევის ჩათვლით 𝟏𝟎: 𝟎𝟎-დან 𝟏𝟕:𝟎𝟎-მდე).
მის: ქუთაისი, ახალგაზრდობის გამზირი # 𝟮𝟭

მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია (𝐌𝐑𝐈) საეკლესო საავადმყოფო “ქსენონში”

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
#post_seo_title

მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია (𝐌𝐑𝐈) საეკლესო საავადმყოფო ქსენონში

რადიოლოგიის დეპარტამენტი აღიჭურვა თანამედროვე სტანდარტების ამერიკული წარმოების მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფით.

აღნიშნული აპარატი გამოირჩევა გამოსახულების მაღალი ხარისხით და სრული პროგრამული უზრუნველყოფით.

კვლევაზე ჩასაწერად დაგვიკავშირდით: 𝟓𝟗𝟖𝟎𝟑𝟑𝟎𝟑𝟎
მის: ქუთაისი, ახალგაზრდობის გამზირი # 𝟮𝟭

„იძებნებიან პირები, ვინც აფრიკის დასახლებაში ჭიჭინაძის ქუჩა #6 მიმდებარე ტერიტორიაზე ცოფით დაავადებულ ძაღლთან იყვნენ კონტაქტში“

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
„იძებნებიან პირები, ვინც აფრიკის დასახლებაში ჭიჭინაძის ქუჩა #6 მიმდებარე ტერიტორიაზე ცოფით დაავადებულ ძაღლთან იყვნენ კონტაქტში“
#post_seo_title

სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ, თბილისის მერიის ცხოველთა მონიტორინგის სააგენტოდან მიიღო ინფორმაცია, აფრიკის დასახლებაში, ჭიჭინაძის ქუჩა #6 მიმდებარე ტერიტორიიდან ცხოველთა მუნიციპალურ თავშესაფარში გადაყვანილი უპატრონო ძაღლის სიკვდილის შესახებ. ინფორმაციას სურსათის ეროვნული სააგენტო ავრცელებს.

„სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ, აღებული პათოლოგიური მასალა გამოიკვლია სოფლის მეურნეობის სახელმწიფო ლაბორატორიაში, რის შედეგადაც დადასტურდა ცოფი.

სააგენტოს თბილისის საქალაქო სამსახურის ვეტერინარმა ინსპექტორებმა, ინფექციის კერაში მყისიერად განახორციელეს კანონმდებლობით გათვალისწინებული ღონისძიებები (ცხოველების ვაქცინაცია) და ცოფით დაავადებულ ძაღლთან შეხებაში მყოფი ცხოველების იდენტიფიცირება, რომლებიც ცხოველთა მონიტორინგის სააგენტოს მიერ ზედამხედველობის მიზნით, გადაყვანილია მუნიციპალურ თავშესაფარში.

ამავდროულად აღნიშნულის შესახებ ეცნობა დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრს და თბილისის გადამდებ დაავადებათა ეპიდზედამხედველობისა და კონტროლის მუნიციპალურ ცენტრს.

ჩატარებული მოკვლევის შედეგად იდენტიფიცირებულია დაავადებულ ცხოველთან შეხებაში მყოფი 6 პირი, რომლებმაც უკვე მიმართეს სამედიცინო დაწესებულებას. თუმცა, ადგილობრივების განცხადებით, დაავადებულ ცხოველთან კონტაქტში იმყოფებოდა კიდევ რამდენიმე პირი, რომელთა ვინაობაც უცნობია. აღნიშნულის შესახებ, ეცნობა სამართალდამცავ ორგანოებს.

სურსათის ეროვნული სააგენტო დაავადებულ ცხოველთან შეხებაში მყოფ პირებს გამოხმაურებისა და დაუყოვნებლივ ვაქცინაციისკენ მოუწოდებს”, – ნათქვამია სააგენტო განცხადებაში.

კვლევა – სამმაგად ნეგატიურ ძუძუს კიბოს უჯრედებს აქვთ მაღალი მოთხოვნილება სელენზე, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ეს უჯრედები გაფანტულად ან იზოლირებულად მდებარეობენ

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
კვლევა - სამმაგად ნეგატიურ ძუძუს კიბოს უჯრედებს აქვთ მაღალი მოთხოვნილება სელენზე, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ეს უჯრედები გაფანტულად ან იზოლირებულად მდებარეობენ
#post_seo_title

სელენის მოულოდნელი როლი სამმაგად ნეგატიურ ძუძუს კიბოსთან მიმართებაში.

ახალმა კვლევამ გამოავლინა, რომ სამმაგად ნეგატიურ ძუძუს კიბოს უჯრედებს აქვთ მაღალი მოთხოვნილება სელენზე, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც ეს უჯრედები გაფანტულად ან იზოლირებულად მდებარეობენ.
სამმაგად ნეგატიური ძუძუს კიბო არის დაავადების განსაკუთრებით აგრესიული ქვეტიპი, რომელიც ხასიათდება სამი სახის რეცეპტორის – ესტროგენის რეცეპტორის, პროგესტერონის რეცეპტორის და ადამიანის ეპიდერმული ზრდის ფაქტორის რეცეპტორი 2-ის (HER2) ექსპრესიის არარსებობით. ამ ტიპის კიბო ძირითადად ახალგაზრდა ქალებში იჩენს თავს, აქვს ზოგადად უარესი პროგნოზი და ასოცირდება მკურნალობის შემდეგ პირველი ხუთი წლის განმავლობაში რეციდივის უფრო მაღალ მაჩვენებელთან. ძირითადად, ის მკურნალობას ემორჩილება დაავადების გაკვეულ ეტაპებზე, მაგრამ სხეულის სხვა ნაწილებზე გავრცელებამ შეიძლება შეზღუდოს მკურნალობის შესაძლებლობები.
სელენი არის აუცილებელი მიკროელემენტი, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს ფარისებრი ჯირკვლის ფუნქციონირებაში, იმუნური სისტემის გაძლიერებაში და აქვს ძლიერი ანტიოქსიდანტური ეფექტი.
აქამდე ითვლებოდა, რომ ვინაიდან სელენი მნიშვნელოვანი ანტიოქსიდანტია, ის სასარგებლო იყო კიბოს უჯრედების წინააღმდეგ ბრძოლაში. თუმცა, Cancer Research UK-ის დაფინანსებით ჩატარებულმა ახალმა კვლევამ სულ საწინააღმდეგო რამ აჩვენა. აღმოჩნდა, რომ სამმაგად უარყოფითი სარძევე ჯირკვლის კიბოს უჯრედებს ასევე ძალიან „მოსწონთ“ სელენი და თუ მათ შევუჩერებთ ამ ანტიოქსიდანტის მიწოდებას, შესაძლებელი გახდება მათი გამრავლების შეჩერება.
სიმსივნეებში დაჯგუფებული კიბოს უჯრედები წარმოქმნიან ცხიმის მოლეკულას, რომელიც შეიცავს ოლეინის მჟავას, რაც ამ უჯრედებს სელენის ნაკლებობით გამოწვეული სიკვდილისგან იცავს. თუმცა, იზოლირებულად მყოფი კიბოს უჯრედები ან ისინი, რომლებიც სისხლის მიმოქცევაში ცირკულირებენ, განსაკუთრებით მგრძნობიარენი არიან სელენის დეფიციტის მიმართ და კვდებიან, თუ არ აქვთ ამ ელემენტზე წვდომა.
ეს აღმოჩენა გვაძლევს ახალ თერაპიულ შესაძლებლობებს, როგორიცაა, მაგალითად, კიბოს გაფანტულ უჯრედებში არსებული სელენის მეტაბოლიზმში ჩარევა, რათა პოტენციურად, კიბოს მეტასტაზირების პრევენცია მოხდეს. ეს მეთოდი შეიძლება განსაკუთრებით ეფექტური იყოს სისხლის მიმოქცევის სისტემაში ცირკულირებადი კიბოს უჯრედების წინააღმდეგ, რაც ხელს შეუშლის მათ გავრცელებას სხვა ორგანოებში, მაგალითად, ფილტვებში.
სელენი არის მულტივიტამინის დანამატების უმეტესობაში და რამდენიმე ძირითადი სახის საკვებში, როგორიცაა ბრაზილიური თხილი, ზღვის პროდუქტები, ხორცი, მარცვლეული და სოკო. სელენი აუცილებელია ადამიანის ჯანმრთელობისთვის, ამიტომ, უბრალოდ მისი ამოღება დიეტიდან არ არის გონივრული ვარიანტი. მიზანი იქნებოდა ისეთი მკურნალობის შემუშავება, რომელიც კონკრეტულად კიბოს უჯრედების მიერ სელენის შთანთქმაზე მოახდენდა ზეგავლენას, ჯანმრთელ უჯრედებზე ზემოქმედების გარეშე.
მანამდე, სანამ არ იქნება უფრო დამაჯერებელი მტკიცებულებები და ჩამოყალიბებული მკურნალობის პროტოკოლები, სელენის დანამატების მიღების შესახებ გადაწყვეტილებები უნდა იქნას მიღებული ინდივიდუალურად და ექიმის ზედამხედველობით.
წერს აშშ-ში მოღვაწე ქართველი ექიმი, ქეთი შავლიაშვილი.
Recent research funded by Cancer Research UK has revealed an unexpected role of selenium in triple-negative breast cancer (TNBC). This aggressive cancer type, characterized by the absence of ER, PR, and HER2 receptors, primarily affects young women and has a poor prognosis.
The study found that TNBC cells have a high selenium requirement, especially when isolated. In tumors, these cells produce a protective oleic acid-containing molecule. However, dispersed cancer cells are vulnerable to selenium deficiency.
This discovery opens new therapeutic possibilities, such as targeting selenium metabolism in isolated cancer cells to prevent metastasis. The challenge lies in developing treatments that interfere with selenium uptake by cancer cells without affecting healthy cells.
This research could lead to new targeted therapies for TNBC and improve our understanding of nutrient roles in cancer progression, potentially benefiting other cancer types with similar selenium dependencies.
 
Uma pesquisa recente financiada pela Cancer Research UK revelou um papel inesperado do selênio no câncer de mama triplo-negativo (TNBC). Este tipo agressivo de câncer, caracterizado pela ausência dos receptores ER, PR e HER2, afeta principalmente mulheres jovens e tem um prognóstico ruim.
O estudo descobriu que as células TNBC têm uma alta necessidade de selênio, especialmente quando isoladas. Nos tumores, essas células produzem uma molécula protetora contendo ácido oleico. No entanto, células cancerígenas dispersas são vulneráveis à deficiência de selênio.
Esta descoberta abre novas possibilidades terapêuticas, como direcionar o metabolismo do selênio em células cancerígenas isoladas para prevenir metástases. O desafio está em desenvolver tratamentos que interfiram na absorção de selênio pelas células cancerígenas sem afetar as células saudáveis.
Esta pesquisa pode levar a novas terapias direcionadas para TNBC e melhorar nossa compreensão dos papéis dos nutrientes na progressão do câncer, potencialmente beneficiando outros tipos de câncer com dependências similares de selênio.
წყარო:
https://www.embopress.org/…/full/10.1038/s44321-024-00150-xhttps://news.cancerresearchuk.org/…/selenium-could-a…/https://www.ama.ba/index.php/ama/article/view/571

ვინ არის სასწრაფო დახმარების გმირი მძღოლი? – „შენობაზე გარედან რკინის კონსტრუქციით ავიდა და ფანჯრიდან ცეცხლის ალში გახვეულ შენობაში შევარდა და მოხუცები სიკვდილიგან იხსნა“

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ვინ არის სასწრაფო დახმარების გმირი მძღოლი? - „შენობაზე გარედან რკინის კონსტრუქციით ავიდა და ფანჯრიდან ცეცხლის ალში გახვეულ შენობაში შევარდა და მოხუცები სიკვდილიგან იხსნა“
#post_seo_title

სასწრაფო სამედიცინო დახმარების მძღოლმა ცეცხლმოდებული შენობიდან 2 ხანდაზმული მამაკაცი გამოიყვანა და გადაარჩინა, – ინფორმაცია ვრცელდება გვერდზე “შენი სიცოცხლის გადასარჩენად”.

არსებული ინფორმაციით, ერთ-ერთ რაიონში, საცხოვრებელ კორპუსში ხანძარი გაჩნდა. გამოძახების ადგილას მისულ ახალგორის სასწრაფო დახმარების პირველ ბრიგადას ორსართულიანი შენობის მეორე სართული ცეცხლის ალში გახვეული დახვდა.

“მაცხოვრებელთა უმრავლესობა უსაფრთხო ადგილას იყო გამოყვანილი. შენობის შიგნით დაკვამლიანება იმდენად დიდი იყო, რომ შენობის პირველ სართულზე შესვლა სპეც. ეკიპირების გარეშე შეუძლებელი ჩანდა. სამაშველო პროცესში სასწრაფო დახმარების მძღოლიც აქტიურად იყო ჩართული.

როგორც ექიმი მზია გიგაური იხსენებს, ცეცხლმოკიდებული მეორე სართულის ფანჯრიდან ორი ხანდაზმული მამაკაცი შველას ითხოვდა. ბრიგადის მძღოლი ვალერი ძებისოვი მეორე სართულამდე იქვე მდგომი რკინის კონსტრუქციით მაღლა ავიდა და ფანჯრიდან ცეცხლის ალში გახვეულ შენობაში შევიდა, ორივე ხანდაზმული მამაკაცი ფანჯრიდან სამშვიდობოს გამოიყვანა.

სასწრაფო დახმარების ბრიგადის მიერ ორივე პაციენტის კლინიკაში ჰოსპიტალიზაცია მოხდა და ამ ეტაპზე მათ სიცოცხლეს საფრთხე არ ემუქრებათ.

ვალერი ძებისოვი, ხუთი წელია, საგანგებო სიტუაციების კოორდინაციისა და გადაუდებელი დახმარების ცენტრის სასწრაფო დახმარების ბრიგადის მძღოლია, მის მიერ ჩადენილ საქციელს, გმირობად არ თვლის და ამბობს, რომ საჭიროების შემთხვევაში ყოველთვის იბრძოლებს სხვისი სიცოცხლის გადასარჩენად.

გვეამაყება: ექიმი – მზია გიგაური, ექთანი – ნათია ბერიძე, მძღოლი – ვალერი ძებისოვი”, – წერს გვერდი “შენი სიცოცხლის გადასარჩენად”.

#drpkhakadze

როგორ ცვლის სითბო და ალერსი ბავშვის ჯანმრთელობის მდგომარეობას?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
როგორ ცვლის სითბო და ალერსი ბავშვის ჯანმრთელობის მდგომარეობას?
#post_seo_title

როგორ ცვლის სითბო და ალერსი ბავშვის ჯანმრთელობის მდგომარეობას? – ​საქართველოს პირველი არხის გადაცემა „პირადი ექიმი – მარი მალაზონია“​

როგორ ცვლის სითბო და ალერსი ბავშვის ჯანმრთელობის მდგომარეობას?
საუბრობს პედიატრი, თსსუ პროფესორი ყარამან ფაღავა:
#drpkhakadze

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის პოზიცია ადამიანის პაპილომა ვირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაზე

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ადამიანის პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის ინდივიდუალური ბარათი
#post_seo_title

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის პოზიცია

ადამიანის პაპილომა ვირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაზე

2014 წლის აპრილში ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის იმუნიზაციის სტრატეგიის საკონსულტაციო ექსპერტთა ჯგუფმა (SAGE) განიხილა აპვ-ის ვაქცინაციასთან დაკავშირებული კვლევები და მოვლენები, რის საფუძველზეც  სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფისათვის აქამდე რეკომენდებული აპვ-ს ვაქცინაციის გრაფიკი შეცვალა. კერძოდ, კვლევებზე დაფუძნებული შედეგების, ხარჯების დაზოგვისა და პროგრამული უპირატესობის გათვალისწინებით,  ჯანმო აპვ-ის საწინააღმდეგო 3-ჯერადი ვაქცინაციის ნაცვლად 2-ჯერადი ვაქცინაციის რეკომენდაციას იძლევა.

 შესავალი

ადამიანის პაპილომა ვირუსი სქესობრივი გზით გადამდებ დაავადებას წარმოადგენს. აშშ-ს სტატისტიკური მონაცემების მიხედვით, გენიტალური პაპილომა ვირუსული ინფექცია ყველაზე ხშირ სქესობრივი გზით გადამდებ ინფექციას წარმოადგენს. იგი მიმდინარეობს სასქესო ორგანოებისა და უკანა ტანის ლორწოვანის დაზიანებით. გავრცელებულია როგორც ჰეტეროსექსუალებს, ისე ბისექსუალებსა და ჰომოსექსუალებს (ქალებსა და მამაკაცებს) შორის.  მისი მნიშვნელობა ძირითადად განპირობებულია იმით, რომ მას შეუძლია გამოიწვიოს საშვილოსნოს ყელის კიბო, რომელიც  ქალებში კიბოსთან ასოცირებული სიკვდილობის მეორე მიზეზს წარმოადგენს ძუძუს კიბოს შემდეგ.

პაპილომა ვირუსული ინფექციის შემთხვევათა დიდი ნაწილი სრულიად უსიმპტომოდ მიმდინარეობს და ხშირად თვითგანკურნებით მთავრდება ისე, რომ პაციენტისთვის შეუმჩნეველი რჩება.

ინფიცირებულ ადამიანთა ერთ ნაწილს კი შეიძლება განუვითარდეს გენიტალური მეჭეჭები, პათოლოგიური ცვლილებები გენიტალური ტრაქტის ლორწოვან გარსში ან, უფრო იშვიათად, საშვილოსნოს ყელის კიბო.

ვირუსის ორგანიზმში მოხვედრის შემდეგ ერთ-ორ წელიწადში ხდება ვირუსის გამოდევნა შემთხვევათა 90%-ში. დანარჩენ 10%-ს უვითარდება პერსისტენტული (მუდმივი) პაპილომა ვირუსული ინფექცია. ასეთ დროს თუ ადამიანი ინფიცირებულია ვირუსის ე.წ. მაღალი რისკის გენოტიპებით, ლორწოვან გარსში ვითარდება საშვილოსნოს ყელის კიბოს წინამორბედი ცვლილებები და კიბო.

პაპილომა ვირუსის ტიპები

პაპილომა ვირუსის 100-ზე მეტი გენოტიპია ცნობილი. მათ ორ დიდ ჯგუფად ყოფენ: დაბალი რისკისა და მაღალი რისკის გენოტიპებად. დაბალი რისკის (HPV 6, 11, 42, 43, 44 და სხვა არაონკოგენური) გენოტიპები მახვილწვერა კონდილომას იწვევენ, მაგრამ ნაკლებად ასოცირდებია სასქესო ორგანოების კიბოს წინარე დაავადებებსა და კიბოსთან. მაღალი რისკის გენოტიპებია (ასეთია 13 ტიპი): HPV 16,  18,  31,  33,  35,  39,  45,  51, 52, 56, 58, 59, 66, 68). ონკოგენურ ტიპებს შორის ყველაზე ხშირია მე-16 და მე-18 ტიპები. მე-16 ტიპზე მოდის საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევათა დაახლოებით ნახევარი, ხოლო მე-18 ტიპზე – 10-12%. პაპილომა ვირუსების სხვა ონკოგენური ტიპებია 31, 33, 45, 52, 58, რომელთაგან თითოეული ასოცირებულია გენიტალური სიმსივნეების 2-4%-თან. რაც შეეხება მე-6 და მე-11 ტიპებს, რომლებიც პაპილომა ვირუსების ძალიან ხშირი და გავრცელებული ტიპებია, ისინი არ იწვევს სიმსივნეებს და ასოცირებულა გენიტალური მეჭეჭების განვითარებასთან.

პაპილომა ვირუსით ინფიცირებულ ადამიანთა 5-30% ამ ვირუსის ერთდროულად რამდენიმე გენოტიპის მტარებელია.

მრავალრიცხოვანი ეპიდემიოლოგიური და ლაბორატორიული გამოკვლევები მოწმობს, რომ მაღალი რისკის ადამიანის პაპილომა ვირუსი სასქესო ორგანოების კიბოსწინარე დაავადებებისა და კიბოს მიზეზია.

მაღალი რისკის აპვ-ით ინფიცირების მომენტიდან კიბოს წინარე დაავადების ან კიბოს განვითარებამდე უმეტესად 5-30 წელი გადის, იშვიათად – 1 წელზე ნაკლები.

 

პაპილომა ვირუსთან ასოცირებული დაავადებების გავრცელება

სქესობრივად აქტიური ადამიანების დაახლოებით 50% ცხოვრების რომელიმე ეტაპზე ინფიცირდება ადამიანის პაპილომა ვირუსით. 50 წლის ასაკის ქალთა 80% ინფიცირებულია ამ ვირუსით.

საშვილოსნოს ყელიდან აღებული ნაცხის ციტოლოგიური კვლევის შედეგების მიხედვით ქალებში აპვ-სთან დაკავშირებული დაავადებების გავრცელება11.7%-ში (95%-იანი სარწმუნოობის ინტერვალი (CI): 11.6–11.7%) ფიქსირდება მსოფლიოში. აპვ-ის გავრცელების მაღალი მაჩვენებლით გამოირჩევა საჰარის სამხრეთით მდებარე აფრიკის რეგიონი (24%; 95% CI: 23.1–25.0%),  ლათინური ამერიკა და კარიბის ზღვის რეგიონი (16.1%; 95% CI: 15.8-16.4%), აღმოსავლეთ ევროპა (14.2%; 95% CI: 14.1-14.4%) და სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზია (14%; 95% CI: 13.0-15.0).

გლობალურად აპვ-ის გავრცელების ასაკ-სპეციფიკური მაჩვენებელი პიკს ახალგაზრდებში (<25 წელი) აღწევს და 21.8%-ს (95% CI: 21.3-22.3%) უტოლდება.

 

პაპილომა ვირუსული ინფექციის კლინიკური გამოვლინებების თავისებურებები

პაპილომა ვირუსული ინფექციის შემთხვევათა დიდი ნაწილი სრულიად უსიპტომოდ მიმდინარეობს, ხშირად თვითგანკურნებით მთავრდება და პაციენტისთვის შეუმჩნეველი რჩება.

მხოლოდ გენიტალურ კონდილომატოზს, რომელიც გამოწვეულია აგრეთვე HPV 6 და 11 გენოტიპით, ახასიათებს სიმტომები – წვა, ქავილი, ტკივილი და ქალს აყენებს უკიდურესად უხერხულ მდგომარეობაში და უქმნის ემოციურ პრობლემებს.

თუ ქალი ინფიცირებულია ე.წ. მაღალი რისკის ვირუსით, კო-ფაქტორების ზემოქმედების ფონზე საშვილოსნოს ყელის ლორწოვან გარსში დისპლაზიური -კიბოს წინამორბედი ცვლილებები ვითარდება; CIN (Cervical Intraepithelial Neoplasia), როცა აპვ-ს დნმ ინტეგრირდება სისმსივნური უჯრედების ქრომოსომებში (ცერვიკალური კარცინომების > 85% შეიცავს HPV დნმ-ს).

დიაგნოსტიკა

აპვ-დიაგნოსტიკა ორ ძირითად მიმართულებას ითვალისწინებს:

  • უშუალოდ ვირუსის გამოვლენას. HPV-DNA სინჯის მეშვეობით შესაძლებელია ვირუსის მაღალი რისკის ქვეტიპების არსებობის დადგენა. აღნიშნული სინჯით სკრინინგის შედეგად საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების მაღალი რისკის მქონე ქალებს გამოავლენენ ადრეულ სტადიაში, ვიდრე ვირუსი საშვილოსნოს ყელის უჯრედებს დააზიანებს. მაღალი რისკის ქვეტიპების არსებობა იმას არ ნიშნავს, რომ ქალს აუცილებლად დაემართება საშვილოსნოს ყელის კიბო. ეს მხოლოდ დაავადების განვითარების მაღალ რისკზე მიუთითებს და მკურნალ ექიმს უფრო მეტი ყურადღებისკენ მოუწოდებს.  აღნიშნული სინჯით შესაძლებელია დაავადების პირველი ნიშნების ადრეულ ეტაპზე ამოცნობა და ეფექტური მკურნალობა.  თუ მაღალი რისკის ქვეტიპები არ აღმოჩნდა, ქალს შეუძლია მომდევნო 5 წლის განმავლობაში მშვიდად იყოს – საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების რისკი თითქმის ნულის ტოლია.

 

  • PAP-ტესტი საშვილოსნოს ყელის ლორწოვანი გარსის ციტოლოგიური გამოკვლევაა. ის რეკომენდებულია ყველა ქალისთვის, ვინც სქესობრივ ცხოვრებას ეწევა. ტესტი გამოავლენს ინტრაეპითელურ დაზიანებას, ავთვისებიან პროცესს ან მიკროორგანიზმებით (ბაქტერიებით, ვირუსებით, პარაზიტებით) გამოწვეულ  უჯრედულ ცვლილებებს. თუ ნაცხში პათოლოგიური უჯრედები აღმოჩნდა, უნდა მოხდეს მათი შეფასება-განსაზღვრა პათოლოგიის სიმძიმის მიხედვით.

 

ცერვიკალური ნაცხის ციტოლოგიური ანალიზით კლასიფიცირდება საშვილოსნოს ყელის  შიდა ეპითელური ნეოპლაზია (CIN). CIN დაჯგუფებულია სამ კატეგორიად:

CIN 1: მსუბუქი დისპლაზია, CIN 2: საშუალო დისპლაზია და CIN 3: მძიმე დისპლაზია ადგილობრივი ადენოკარცინომა.

მკურნალობა

მკურნალობის მეთოდები, რომლებიც აპვ-ინფექციის საბოლოო ლიკვიდაციას გამოიწვევდა ან კიბოსწინარე დაავადებებისა და კიბოს განვითარების რისკის შეამცირებდა, არ არსებობს.

რაც შეეხება აპვ-თან ასოცირებული დაავადებების მკურნალობა, ქსოვილების დესტრუქციის მეთოდით არის შესაძლებელი. განსაკუთრებით, დაბალი შემოსავლების ქვეყნებში საშვილოსნოს ყელის კიბოსწინარე დაავადებებს უმეტესად კრიოდესტრუქციით (მოყინვით) მკურნალობენ, რისთვისაც თხევად აზოტს იყენებენ.

კონდილომების მკურნალობა კი, მათ მოშორებას გულისხმობს. დაავადების უსიმპტომო მიმდინარეობის შემთხვევაში მკურნალობა არ არის საჭირო. საშვილოსნოს ყელის დისპლაზიის მკურნალობა დისპლაზიის ხარისხზეა დამოკიდებული.

პროფილაქტიკა

პაპილომა ვირუსისგან თავის დასაცავად ერთ-ერთი პროფილაქტიკური საშუალება პაპილომა ვირუსის ვაქცინაციაა, რომელიც ადამიანის ორგანიზმს პაპილომავირუსის მე-16 და მე-18 ტიპებით ინფიცირებისგან ეფექტურად იცავს. ეს ის ორი ტიპის ვირუსია, რომლებიც საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების ხშირ მიზეზს წარმოადგენს.

თანამედროვე ეტაპზე აპვ-თან ასოცირებული დააავადებების პრევენციის მიზნით ორი  ვაქცინაა ხელმისაწვდომი:

1. კვადრივალენტური ვაქცინა, რომელიც HPV ვაქცინის ოთხ გენოტიპს შეიცავს – 6, 11, 16, 18;

2. ბივალენტური –  რომელიც HPV ვაქცინის ორ გენოტიპს შეიცავს 16,18.

2006 წლის 8 ივნისს დარეგისტრიდა პაპილომა ვირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინა. ეს იყო პირველი ლიცენზირებული კვადრივალენტური ვაქცინა (ანუ შეიცავდა ვირუსის 4 ყველაზე ხშირ გენოტიპს: 2 მაღალი რისკის ტიპი 16, 18 და 2 დაბალი რისკის ტიპი 6, 11) გენიტალური პაპილომა ვირუსული ინფექციის პროფილაქტიკის მიზნით. 2007 წელს კი დარეგისტრირდა ბივალენტური ვაქცინა, რომელიც იცავს ორი ყველაზე გავრცელებული ვირუსის გენოტიპისაგან – 16 და 18, რომლებიც 2/3-ში იწვევენ საშვილოსნოს ყელის მაღალი ხარისხის დაზიანებებს და შემდგომში საშვილოსნოს ყელის კიბოს.

ვაქცინაცია იცავს ადამიანის პაპილომა ვირუსით დაინფიცირებისაგან, ამიტომ მისი ჩატარება მეტად ეფექტურია 9-13 წლის გოგონებში, სქესობრივი ცხოვრების დაწყებამდე.

დაცვის ხანგრძლივობა

კვლევებმა და ჩატარებული ვაქცინაციის მონიტორინგმა გამოავლინა, რომ სამ-დოზიანი ბივალენტური და კვადროვალენტური ვაქცინაციის  შემდგომ შრატის ანტისხეულები პიკს მალევე – მესამე დოზის შემდეგ აღწევენ და ეფექტურობას 8 წლის განმავლობაში ინარჩუნებენ.

ვაქცინის უსაფრთხოება

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის ვაქცინის უსაფრთხოების გლობალური საკონსულტაციო კომიტეტი (GACVS) რეგულალურად განიხილავს ფაქტობრივ მონაცემებს აპვ ვაქცინის უსაფრთხოების შესახებ. კომიტეტმა შეისწავლა ამერიკაში, ავსტრალიისა და იაპონიაში ჩატარებული ვაქცინაციის ეპიდზედამხედველობის მონაცემები. ზემოთაღნიშნული ყველა წყარო ადასტურებს  ვაქცინაციის დადებით შედეგს და უსაფრთხოებას. 2014 წლის მარტში GACVS-მა დაასკვნა, რომ აპვ ვაქცინა უსაფრთხოა.

თუმცა, ადგილობრივი რეაქციები – ინექციის ადგილის ტკივილი – ხშირია. ვაქცინაციის შემდგომი 15 დღიანი მონიტორინგის შედეგად  დაფიქსირდა  – ცხელება  1%-ში და სხვა მცირე სისტემური გვერდითი მოვლენები 0.5%-ში.

გასათვალისწინებელია, რომ ვაქცინაციის დროს პაციენტი ჯანმრთელი უნდა იყოს და არ უნდა ჰქონდეს ალერგია ვაქცინის შემცველი კომპონენტების მიმართ.

ორსულთათვის ადამიანის პაპილომა ვირუსზე ვაქცინაცია არ არის რეკომენდებული.

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის პოზიცია

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაცია საშვილოსნოს ყელის კიბოს და აპვ-თან ასოცირებულ დაავადებებს  საზოგადოებრივი ჯანდაცვის გლობალურ პრობლემად მიიჩნევს და კვლავ ადასტურებს მის რეკომენდაციას აპვ-ის საწინააღმდეგო იმუნიზაციის ეროვნულ სახელმწიფო პროგრამებში ჩართვის თაობაზე.

ჯანმო აღიარებს, რომ საშვილოსნოს ყელის კიბოს და აპვ-თან დაკავშირებული დაავადებების პრევენცია საზოგადოებრივი ჯანდაცვის პრიორიტეტია. ვაქცინაციის სახელმწიფო სტრატეგიის რენტაბელობის გათვალისწინებით, შესაძლებელია  მისი პროგრამული დანერგვა ქვეყნის და რეგიონის დონეზე.

ორივე აპვ-ს ბივალენტური და კვადრავალენტური ვაქცინა  უსაფრთხოა და გამოირჩევა ეფექტურობით.

სტრატეგიის განხორციელება

აპვ-ს ვაქცინაცია  საშვილოსნოს ყელის კიბოს და აპვ-თან დაკავშირებული დაავადებების პროფილაქტიკის კოორდინირებული და ყოვლისმომცველი სტრატეგიის ნაწილი უნდა იყოს.  ეს სტრატეგია უნდა ითვალისწინებდეს:1. მოსახლეობის განათლებას აპვ-ის გავრცელების რისკის ხელშემწყობი და შემზღუდავი ქცევების შესახებ; 2. ჯანდაცვის მუშაკების ტრენირებას; 3. ქალების ინფორმირებას საშვილოსნოს ყელის კიბოსწინარე დაავადებებისა და კიბოს სკრინინგის, დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის შესახებ.  4. ხელმისაწვდომობის გაზრდას  ხარისხიანი სკრინინგის, მკურნალობის, ინვაზიური ჩარევებისა და პალიატიური მოვლისადმი.

აპვ-ს საწინაარმდეგო ვაქცინაციამ არ უნდა ჩაანაცვლოს საშვილოსნოს ყელის და საშვილოსნოს კიბოს ეფექტური სკრინინგული პროგრამები. აპვ-ს საწინააღმდეგო ვაქცინაცია პირველადი პრევენციის იარაღს წარმოადგენს, თუმცა არ ხსნის სკრინიგის საჭიროებას. ჯერჯერობით ვაქცინას არა გააჩნია აპვ-ის ყველა ტიპისაგან  ორგანიზმის დაცვის უნარი.

პირველი და მეორე რიგის სამიზნე ჯგუფები

აპვ-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის პირველი რიგის სამიზნე ჯგუფს 9-13 წლის ასაკის გოგონები წარმოადგენენ, რადგან  ვაქცინა არაექსპოზირებულებში უფრო ეფექტურად მოქმედებს.

მეორე რიგის სამიზნე ჯგუფს უფრო ხანდაზმული მოზარდი გოგონები მიეკუთვნებიან.

ჯანმო-ს რეკომენდაციით აპვ-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია პირველი რიგის სამიზნე ჯგუფში სრული მოცვით უნდა ჩატარდეს, მეორე რიგის სამიზნე ჯგუფში მხოლოდ რეალური ხელმისაწვდომობისა და  ხარჯთეფექტურობის შემთხვევაში.

ვაქცინაციის გრაფიკი

ჯანმო-მ კვლევებზე დაფუძნებული შედეგების, ხარჯების დაზოგვისა და პროგრამული უპირატესობის გათვალისწინებით,  აპვ-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის გრაფიკი შეცვალა და  3-ჯერადი ვაქცინაციის ნაცვლად 2-ჯერადი ვაქცინაციის რეკომენდაციას იძლევა.

ჯანმოს რეკომენდაციით 15 წელზე ნაკლები ასაკის გოგონებმა აპვ-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია ორივე – ბივალენტური დაკვადრავალენტური ვაქცინებით 2-ჯერადად 6 თვიანი ინტერვალით უნდა ჩატარდეს.

15 წლის და უფროსი ასაკის გოგონების და აივ ინფექციით დასნებოვნებულების აცრა მიზანშეწონილია სამ-ჯერადი გრაფიკით (0, 1–2, 6 თვიანი ინტერვალით) მოხდეს. თუმცა ≥15  გოგონების ორ-ჯერადი აცრაც ადექვატურია, გასათვალისწინებელია, რომ აცრებს შორის ინტერვალი 12-15 თვეს არ უნდა აღემატებოდეს.

უმჯობესია, ვაქცინაცია სქესობრივი ცხოვრების დაწყებამდე დაიწყოს.

ვაქცინის უსაფრთხოება

ვაქცინა უსაფრთხოა, თუმცა შესაძლოა  მცირე გვერდითი მოვლენები გამოვლინდეს.

ორსულების ვაქცინაცია არ არის რეკომენდებული.

ძუძუთი კვება არ წარმოადგენს ვაქცინციის უკუჩვენებას.

ქალს არ უნდა ჰქონდეს ალერგია ვაქცინის რომელიმე კომპონენტის მიმართ.

მონიტორინგი

ადამიანის პაპილომა ვირუსთან ასოცირებული დაავადებების მონიტორინგი არ წარმოადგენს აუცილებელ პირობას აპვ ვაქცინაციის პროგრამის დასაწყებად.

აპვ-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის ზემოქმედების მონიტორინგი აუცილებელია მცდარი დასკვნების ასაცილებლად, თუმცა ძნელია და ძლიერ ტექნიკურ მხარდაჭერას საჭიროებს.

აპვ  საწინააღმდეგო ვაქცინაციის  დოზების, ასაკობრივი ჯგუფებისა და მოცვის შესახებ ზუსტი და სრულყოფილი ინფორმაცია და მონაცემთა ინტერპრეტაცია პროგრამის განხორციელების ეფექტურობისა და ზემოქმედების ხარისხის შესაფასების შესაძლებლობას იძლევა.

ახალგაზრდა, სქესობრივად აქტიურ ქალებში აპვ -ის  გავრცელება და გენოტიპის დადგენა განსაზღვრავს ვაქცინაციის ეფექტურობას.

ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაცია, აპვ-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის პროგრამის ეფექტურობის შესაფასებლად, წევრ ქვეყნებს საშვილოსნოს ყელის კიბოს ეპიდზედამხედველობის სისტემის  გაუმჯობესებასა და   ზოგადად კიბოს ან საშვილოსნოს ყელის კიბოს სრულყოფილი რეგისტრის შექმნას ურჩევს.

აპვ-ის ვაქცინაციასთან დაკავშირებული გვერდითი მოვლენების სწრაფი და მკაცრი შესწავლა ხელს უწყობს იმუნიზაციის  პროგრამისადმი ნდობის გაზრდას.

აპვ-ის საწინააღმდეგო ორ და სამ-დოზიანი ვაქცინაციის გრძელვადიანი კლინიკური შედეგების, დაცვის ეფექტურობისა და ხანგრძლივობის შესახებ ინფორმაციის მისაღებად აუცილებელია კვლევების გაგძელება.

წყარო: Weekly Epidemiological Record, no 43, 2014, 89, p. 465-492

1...502503504...1,090გვერდი 503 of 1,090

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
Verified by MonsterInsights