ბრაქითერაპია – ინოვაციური მიდგომა პროსტატის ადენოკარცინომის მკურნალობაში
როგორ ვრცელდება HMPV ვირუსი, რამდენ ხანს გრძელდება…
ჯანდაცვის საკითხების ექსპერტი, ზაზა წერეთელი ახალი ვირუსის შესახებ სოციალურ ქსელში ინფორმაციას ავრცელებს, რომელსაც უცვლელად გთავაზობთ:
ჩინეთში აღინიშნება რესპირატორული ვირუსის ინფექციების ზრდა, რამაც გამოიწვია საავადმყოფოების გადატვირთულობა და ახალი მონიტორინგის ზომების შემოღება.
ვირუსი, რომელიც ცნობილია როგორც ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი (HMPV), განსაკუთრებით გავრცელდა ჩრდილოეთ ჩინეთის პროვინციებში და ბავშვებს შორის
რა არის HMPV?
ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი (HMPV) არის რესპირატორული ვირუსი, რომელიც იწვევს სიმპტომებს, რომლებიც მსგავსია ჩვეულებრივი გაციების და გრიპის. მიუხედავად იმისა, რომ დაავადება, როგორც წესი, მსუბუქია, ის შეიძლება სერიოზულ გართულებებამდე, მაგალითად პნევმონიამდე მიგვიყვანოს, განსაკუთრებით ჩვილებში, ხანდაზმულებსა და იმუნიტეტის შესუსტებული მქონე პირებში.
ვირუსი ახალი არ არის, მაგრამ ყურადღება მიიპყრო შემთხვევების ზრდამ, განსაკუთრებით 14 წლამდე ასაკის ბავშვებში ჩრდილოეთ ჩინეთში.
2001 წელს პირველად იდენტიფიცირებული HMPV არის ერთძაფიანი RNA ვირუსი, რომელიც ვრცელდება რესპირატორული წვეთებით ან დაბინძურებულ ზედაპირებთან კონტაქტით. შემთხვევები ადრე დაფიქსირდა სხვადასხვა ქვეყნებში, მათ შორის დიდ ბრიტანეთში. მისი სიმპტომებია ხველა, სიცხე, ცხვირის გაჭედვა და დაღლილობა, ხოლო ინკუბაციის პერიოდი 3-დან 6 დღემდე მერყეობს. განსხვავებით COVID-19-ისგან, HMPV-სთვის ვაქცინა ან სპეციფიური ანტივირუსული მკურნალობა არ არსებობს; მკურნალობა ძირითადად სიმპტომების მართვას მოიცავს.
შემთხვევების ზრდა ემთხვევა ცივ ამინდსა და შიდა აქტივობების გაზრდას, რაც რესპირატორული ვირუსების გავრცელებას ხელს უწყობს. ჯანდაცვის ოფიციალური პირები აღნიშნავენ, რომ ეს ზრდა სეზონური ტენდენციების თანხვედრაშია.
ჩინეთში დაწყებულია საპილოტე პროგრამა უცნობი წარმოშობის პნევმონიის გამოვლენისა და მონიტორინგისთვის, რაც უზრუნველყოფს ლაბორატორიებსა და ჯანდაცვის სააგენტოებს შემთხვევების უფრო ეფექტურად რეგისტრაციას და მართვას. ამის შესახებ სახელმწიფო ტელეკომპანია CCTV-მ განაცხადა პრესკონფერენციაზე ადმინისტრაციის წარმომადგენლის ციტირებით.
როგორ გადაეცემა ვირუსი?
HMPV ვრცელდება სხვა რესპირატორული ვირუსების მსგავსად, როგორიცაა RSV და გრიპი. გადაცემა ძირითადად ხდება ინფიცირებული პირების რესპირატორული წვეთებით ან დაბინძურებულ ზედაპირებთან კონტაქტით. HMPV-ს გავრცელების პრევენციისთვის აუცილებელია კარგი ხელის ჰიგიენის დაცვა, რაც მოიცავს ხელების ხშირ დაბანას საპნით და წყლით.
რესპირატორული ეტიკეტი, როგორიცაა პირისა და ცხვირის დაფარვა დაცემინების ან დახველებისას და ნიღბის ტარება, ასევე ხელს უწყობს ვირუსის გავრცელების შეზღუდვას.
რამდენ ხანს გრძელდება HMPV?
HMPV-ის მსუბუქი შემთხვევები, როგორც წესი, გრძელდება რამდენიმე დღიდან ერთ კვირამდე. მძიმე შემთხვევებში აღდგენის დრო უფრო ხანგრძლივი შეიძლება იყოს. თუმცა, დარჩენილი სიმპტომები, მაგალითად ხველა, შესაძლოა უფრო ხანგრძლივად გაგრძელდეს.
შეუძლია თუ არა HMPV-ს გავრცელება სხვა ქვეყნებში?
ჰონგ-კონგში HMPV-ს რამდენიმე შემთხვევა დაფიქსირდა. მეზობელი ქვეყნები, როგორიცაა კამბოჯა და ტაივანი, სიტუაციას ყურადღებით აკვირდებიან. კამბოჯის გადამდები დაავადებების კონტროლის დეპარტამენტმა HMPV-ს შესახებ გაავრცელა გაფრთხილება, რომელიც ხაზს უსვამს მის მსგავსებას COVID-19-სა და გრიპთან.
ტაივანის დაავადებათა კონტროლის ცენტრმა განაცხადა, რომ ვირუსი განსაკუთრებით საფრთხის შემცველია ბავშვებისთვის, ხანდაზმულებისთვის და იმუნოკომპრომეტირებული პირებისთვის.
მეზობელ ინდოეთში ოფიციალურმა პირებმა დღეს 3 შემთხვევა დაადასტურეს თუმცა განაცხადეს რომ რომ პანიკის საფუძველი არ არის, რადგან HMPV „ნებისმიერ სხვა რესპირატორულ ვირუსს ჰგავს.“
როგორ ხდება HMPV-ს დიაგნოსტიკა?
ადამიანის მეტაპნევმოვირუსის (HMPV) დიაგნოსტიკა მხოლოდ სიმპტომებზე დაყრდნობით რთულია, რადგან ის მსგავსია სხვა რესპირატორული ინფექციების, როგორიცაა რესპირატორული სინციტიური ვირუსი (RSV) და გრიპი.HMPV-ს დიაგნოსტიკის ოქროს სტანდარტი არის უკუთრანზკრიფციის პოლიმერაზის ჯაჭვური რეაქცია (RT-PCR), რომელიც ვირუსის RNA-ს იდენტიფიცირებას უზრუნველყოფს. თუმცა, ანტიგენის გამოვლენის ტესტები უფრო სწრაფი შედეგების მიღებას იძლევა, მაგრამ ისინი ნაკლებად სპეციფიკურია.
რა ტიპის ვირუსები ცირკულირებს საქართველოში – რა რეკომენდაციები უნდა გავითვალისწინოთ
ქვეყანაში ძირითადად A ტიპის გრიპის ვირუსი ცირკულირებს, ასევე, გავრცელებულია გრიპის სხვადასხვა ტიპები.
მედიკოსების თქმით, გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია ყველაზე მნიშვნელოვანი პრევენციაა.
სპეციალისტები მოსახლეობას ჰიგიენის ნორმების დაცვის, შიდა სივრცეების ხშირად განიავებისა და ხალხმრავალ ადგილებში პირბადის გამოყენებისკენ მოუწოდებენ.
„H1N1-ის შემთხვევებიც არის და ასევე, მეტა პნევმო ვირუსის შემთხვევებიც, რომელიც აგრესიულად მიმდინარე დაავადება არ არის, თუმცა, მცირე ასაკის ბავშვებში და ასაკოვნებში საყურადღებოდ მიდის. განსაკუთრებით, ფონური დაავადებები თუ არის, სასურველია, დაავადების დაწყებიდან მეორე-მესამე დღესვე მიმართონ კლინიკებს. თუ არის ჯანმრთელი ადამიანი და 4-5 დღე აქვს მაღალი ტემპერატურა, სუნთქვის გაძნელება, უგრძელდება კუნთებისა და სახსრების ტკივილი, ამ შემთხვევაშიც აუცილებლად უნდა მომართონ კლინიკას“, – ამბობს ექიმი ინფექციონისტი ქეთევან ჩიქოვანი.
„ბოლო კვირაში ძირითადად ცირკულირებდა A ტიპის გრიპის ვირუსები. საგანგაშო ნამდვილად არაფერი ხდება, არ სცილდება ეპიდემიურ ზღვარს. ყველაზე კარგი დაცვა არის გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია“, – განაცხადა დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის დირექტორის მოადგილემ პაატა იმნაძემ.
„საგანგაშო ნამდვილად არაფერი ხდება, არ სცილდება ეპიდემიურ ზღვარს“-პაატა იმნაძე
„ბოლო კვირაში ძირითადად ცირკულირებდა A ტიპის გრიპის ვირუსები“, – განაცხადა დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის დირექტორის მოადგილემ პაატა იმნაძემ.
„საგანგაშო ნამდვილად არაფერი ხდება, არ სცილდება ეპიდემიურ ზღვარს. ყველაზე კარგო დაცვა არის გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია.
ჩინეთში შემთხვევები იმაზე ნაკლებია, რაც შარშან ამ პერიოდში იყო. ჩინეთშიც, ისვე როგორც მსოფლიოს ბევრ ქვეყანაში A ტიპის ვირუსია წამყვანი და ამან გამოიწვია ზოგიერთ რეგიონში ეპიდემიური მატება“, – აღნიშნა პაატა იმნაძემ.
დაავადებათა კონტროლის ცენტრი: ბოლო კვირაში გრიპისმაგვარი დაავადებებით მიმართვიანობა და მწვავე რესპირაციული ინფექციების წილი საერთო ჰოსპიტალიზაციაში სეზონური არაეპიდემიური მაჩვენებლების ფარგლებშია
ქვეყანაში ბოლო კვირის მონაცემებით გრიპისმაგვარი დაავადებებით მიმართვიანობა და მძიმე მწვავე რესპირაციული ინფექციების წილი საერთო ჰოსპიტალიზაციაში სეზონური არაეპიდემიური მაჩვენებლების ფარგლებშია. გრიპის, განსაკუთრებით A H1p-ის წილი გრიპისმაგვარი ინფექციებით ავადობაში, ბოლო ოთხი კვირაა, მატულობს, რაც დეკემბრისთვის ჩვეულებრივი მოვლენაა, – ამის შესახებ დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის მიერ გავრცელებულ განცხადებაშია აღნიშნული.
როგორც ცენტრში აცხადებენ, ასევე, ცირკულირებს გრიპის სხვა ტიპისა და პარაგრიპის, რინო, ადენო, რესპირაციულ-სინციტიური ვირუსი და სხვა გამომწვევები.
„მათი გავრცელება ტიპურია მიმდინარე სეზონისთვის. ჩინეთში დაფიქსირდა გრიპის და სხვადასხვა რესპირაციული ინფექციის (მ.შ. HMPV-ით გამოწვეული) შემთხვევების ზრდა, რის გამოც ზოგიერთ რეგიონში საგანგებო მდგომარეობა გამოცხადდა. ჯანმო-ს ევროპის რეგიონის ზოგიერთ ქვეყანაში აღწერილია HMPV-ით ავადობის უმნიშვნელო მატება. HMPV (ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი) რესპირაციული ვირუსია, რომელსაც შეუძლია, გამოიწვიოს ზედა და ქვედა სასუნთქი გზების მწვავე ანთებითი დაავადება ყველა ასაკის ადამიანში, განსაკუთრებით მცირეწლოვან ბავშვებში, ხანდაზმულებში და დასუსტებული იმუნური სისტემის მქონე ადამიანებში. დამახასიათებელი სიმპტომებია: ხველა, ცხელება, ცხვირით სუნთქვის გაძნელება/შეშუპება და დაღლილობა. დაავადების ინკუბაციის პერიოდი 3-დან 6 დღემდეა. შემთხვევათა უმეტესობა მსუბუქად მიმდინარეობს და დაახლოებით ერთ კვირაში გამოჯანმრთელებით სრულდება, იშვიათად ვირუსმა, შესაძლოა, გამოიწვიოს სერიოზული გართულება, მაგ.: ბრონქიტი და პნევმონია, განსაკუთრებით, ჩვილებში, ხანდაზმულებში ან სუსტი იმუნური სისტემის მქონე პირებში.
ვირუსი თავდაპირველად დაფიქსირდა 2001 წელს. HMPV მიეკუთვნება Pneumoviridae-ს ჯგუფს. მოლეკულური დიაგნოსტიკური ტესტირების ფართო გამოყენებამ შესაძლებელი გახადა HMPV-ის, როგორც ზედა და ქვედა სასუნთქი გზების ინფექციის გამომწვევი ვირუსის იდენტიფიკაცია. HMPV ვირუსი დაავადებული ადამიანიდან ჯანმრთელზე ვრცელდება რესპირაციული სეკრეტებით – ხველის და ცემინების დროს, დაავადებულთან მჭიდრო კონტაქტით და ვირუსით დაბინძურებულ ზედაპირებთან შეხებით. განსაკუთრებული რისკის ჯგუფს მიეკუთვნებიან ბავშვები, ხანდაზმულები, იმუნოდეფიციტის მქონე პირები. საყურადღებო სიმპტომებია – მუდმივი ცხელება, ლეთარგია ან სუნთქვის გაძნელება. სიმპტომების გამწვავების შემთხვევაში რეკომენდებულია, სასწრაფოდ მიმართოთ სამედიცინო მომსახურების მიმწოდებელს. HMPV-სთვის არ არსებობს სპეციფიკური ანტივირუსული მკურნალობა ან ვაქცინა. მკურნალობა ძირითადად მოიცავს სიმპტომების მართვას, ამიტომ განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია პრევენციული ღონისძიებების დაცვა.
გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის ჩატარება ყველაზე მნიშვნელოვანი პრევენციული ღონისძიებაა, რადგან გრიპისა და HMPV-ს აქტიური გავრცელების სეზონი თანხვედრაშია და ორივე ვირუსით ერთდროულმა ან ურთიერთ თანმიმდევრულმა ინფიცირებამ, შესაძლოა, დაამძიმოს დაავადების მიმდინარეობა ან გაახანგრძლივოს გამოჯანსაღების პროცესი. HMPV-ს პრევენცია ისეთივეა, როგორც სხვა გრიპისმაგვარი ინფექციების:
ხშირად დაიბანეთ ხელები საპნითა და წყლით, მინიმუმ, 20 წამის განმავლობაში ან დაიმუშავეთ სპირტის შემცველი ხსნარით; მოერიდეთ მჭიდრო კონტაქტს რესპირაციული სიმპტომების მქონე ადამიანებთან; დარჩით სახლში, თუ ავად ხართ, რათა თავიდან აიცილოთ ვირუსის გავრცელება; ატარეთ პირბადე ხალხმრავალ ან ცუდად ვენტილირებად სივრცეებში; ხშირად გაანიავეთ შიდა სივრცეები და მოერიდეთ არასაჭირო მჭიდრო კონტაქტს; დაიფარეთ პირი და ცხვირი ხველის და ცემინების დროს; მოერიდეთ ჭურჭლის სხვებთან გაზიარებას“, – ნათქვამია განცხადებაში.
„პირველ რიგში, მინდა აღვნიშნო, რომ სამწუხაროა, როდესაც ჯანმრთელობის დაცვის სისტემაში ისეთი მნიშვნელოვანი პროცესები, როგორიც არის საავადმყოფოების აკრედიტაცია, გადაიდება“-გიორგი ფხაკაძე
ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, პროფესორი გიორგი ფხაკაძე საქართველოს ჯანდაცვის მინისტრის, მიხეილ სარჯველაძის განცხადებას ეხმიანება, რომელიც სამედიცინო დაწესებულებებისთვის საერთაშორისო აკრედიტაციის გავლისთვის დამატებით ვადას ეხება.
საქართველოში H1 გრიპის ვირუსის შემთხვევები მატულობს
საქართველოში H1 გრიპის ვირუსის შემთხვევები მატულობს.
საქართველოში H1 ტიპის გრიპის ვირუსის შემთხვევები კვირიდან კვირამდე იზრდება. როგორც იაშვილის საავადმყოფოს დირექტორმა ივანე ჩხაიძემ განაცხადა, დომინანტი ვირუსი ამჟამად „ღორის გრიპის“ სახელით ცნობილი პანდემიური H1 ვირუსია. ხოლო პიკური პერიოდი იანვრის მეორე ნახევარშია მოსალოდნელი.
ბოლო პერიოდში კლინიკებში მიმართვიანობა მნიშვნელოვნად გაიზარდა. განსაკუთრებით ბავშვებს შორის.
ექიმის თქმით, 2 წლამდე ბავშვები განსაკუთრებით რისკჯგუფს წარმოადგენენ, რის გამოც მნიშვნელოვანია, რომ პედიატრები ან ოჯახის ექიმები ბავშვების მკურნალობაში პირველივე დღიდან ჩაერთონ.
გრიპის ძირითადი სიმპტომებია:
- მაღალი ტემპერატურა (38°C ან მეტი),
- თავის, კუნთებისა და სახსრების ძლიერი ტკივილი,
- ხველა და საერთო სისუსტე.
ივანე ჩხაიძემ გრიპის ვაქცინაციის აუცილებლობაზეც ისაუბრა.
მისი თქმით, ვაქცინაცია გრიპის პრევენციის ერთ-ერთი ყველაზე ეფექტური გზაა, განსაკუთრებით 6 თვიდან 5 წლამდე ასაკის ბავშვებისათვის.
ვაქცინაციის არმქონე პირებისთვის კი რეკომენდაციები მოიცავს:
- ნიღბის ტარებას,
- სოციალური დისტანციის დაცვას,
- ხელების ხშირ დაბანას,
- დახურული სივრცეების განიავებას,
- კონტაქტების მინიმალიზებას.
ექიმმა ასევე აღნიშნა, რომ გრიპის ვირუსის სიმპტომების სიმძიმე არ შეედრება სხვა ვირუსებს, რომლებიც ამჟამად ცურკულირებს ქვეყანაში. პრევენცია და დროული სამედიცინო ჩარევა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ჯანმრთელობის დასაცავად.
გაიგეთ მეტი ჩვენს სტატიაში sheniekimi.ge–ზე და დარჩით ჩვენთან, რათა ყოველდღიურად მიიღოთ ყველაზე საინტერესო და მნიშვნელოვანი სიახლეები ჯანმრთელობის შესახებ.
“ამ ეტაპზე საქართველოში პანიკის საფუძველი არ არის…” – გიორგი ფხაკაძე ჩინეთში გავრცელებულ ახალ ვირუსზე (HMPV) უახლეს ცნობებს ავრცელებს
რა არის ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი (HMPV), შემთხვევები იზრდება თუ არა ჩინეთში და არის თუ არა საფრთხე საქართველოში?
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის (PHIG) თავმჯდომარე განმარტავს:
ჩრდილოეთ ჩინეთში ადამიანის მეტაპნევმოვირუსის (HMPV) შემთხვევების ზრდამ გამოიწვია ფართო საზოგადოების ყურადღება და განხილვა, რაც ზოგიერთს აფიქრებინებს მის სერიოზულობასა და პოტენციურ გლობალურ საფრთხეზე. მიუხედავად იმისა, რომ HMPV ახალი ვირუსი არ არის და შედარებით დაბალ რისკს წარმოადგენს COVID-19-ის მსგავსი პანდემიისთვის, მისი საზოგადოებრივი ჯანდაცვის გავლენა, განსაკუთრებით მოწყვლად ჯგუფებზე, სერიოზულად უნდა იქნას განხილული. საქართველოსთვის ეს სიტუაცია ხაზს უსვამს აუცილებლობას, გააძლიეროს ჯანდაცვის სისტემები, გააუმჯობესოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის განათლება და მიიღოს საერთაშორისო აკრედიტაციის სტანდარტები ამ გამოწვევების უკეთ მართვისთვის.
რა არის ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი (HMPV)?
ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი (HMPV) არის სასუნთქი გზების ვირუსი, რომელიც Paramyxoviridae ოჯახის წევრია და იმავე ოჯახს მიეკუთვნება, რასაც რესპირატორული სინციტიალური ვირუსი (RSV). პირველად 2001 წელს ნიდერლანდებში აღმოჩენილი HMPV დიდი ხნის განმავლობაში ცირკულირებდა და ახლა ერთ-ერთ ძირითად მიზეზად ითვლება სასუნთქი გზების დაავადებების გლობალურად.
HMPV ძირითადად ვრცელდება სასუნთქი წვეთებით, როდესაც ინფიცირებული ადამიანი ახველებს ან აცემინებს, და ასევე პირდაპირი კონტაქტით დაბინძურებულ ზედაპირებთან. მისი გავრცელება ყველაზე ხშირია ცივი ამინდების პერიოდში და სიმპტომები მერყეობს მსუბუქიდან მძიმე შემთხვევებამდე, რაც დამოკიდებულია პაციენტის ასაკზე, ჯანმრთელობის მდგომარეობაზე და იმუნურ პასუხზე.
HMPV-ის სიმპტომები
HMPV-ის სიმპტომები ხშირად წააგავს გაციების ან გრიპის სიმპტომებს, რაც ართულებს დიაგნოზის დასმას კონკრეტული ტესტების გარეშე. ამ სიმპტომებში შედის:
• მსუბუქი სიმპტომები:
• სიცხე
• ცხვირის გაჭედვა ან გამონადენი
• ყელის ტკივილი
• ხველა
• დაღლილობა და კუნთების ტკივილი
• მძიმე სიმპტომები:
• სუნთქვის გაძნელება
• გუგუნი ფილტვებში
• მუდმივი ხველა
• რთული სუნთქვა
მოწყვლად ჯგუფებში, როგორიცაა ბავშვები, ხანდაზმულები ან იმუნოდეფიციტური პირები, HMPV შეიძლება გამოიწვიოს უფრო მძიმე გართულებები, მათ შორის:
• ბრონქიტი
• პნევმონია
• მწვავე რესპირატორული დისტრესი
HMPV-ის გამომწვევი მიზეზები
HMPV ვრცელდება შემდეგი გზებით:
1. სასუნთქი წვეთები: ინფიცირებულ პირთან ახლო კონტაქტის დროს ხველისა ან ცემინებისას.
2. დაბინძურებული ზედაპირები: ზედაპირებზე ვირუსის შეხებით და შემდეგ ცხვირის, პირის ან თვალების შეხებით.
3. სეზონური გადაცემა: გავრცელების პიკი ცივ თვეებში ხდება, გრიპისა და RSV-ის მსგავსად.
მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანების უმეტესობა მსუბუქი ინფექციიდან ერთი-ორი კვირის განმავლობაში გამოჯანმრთელდება, ვირუსი მნიშვნელოვან რისკს უქმნის:
• ჩვილებს და მცირეწლოვან ბავშვებს
• ხანდაზმულ ადამიანებს
• ქრონიკული დაავადებების მქონე ან იმუნოდეფიციტურ პაციენტებს
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის გავლენა საქართველოში
HMPV-ის შემთხვევების ზრდა გლობალურად მიუთითებს საქართველოზე არსებულ რამდენიმე გამოწვევაზე:
1. დაუდგენლობა და ცნობიერების ნაკლებობა:
ბევრ შემთხვევას არ აღრიცხავენ, რადგან HMPV-ის სიმპტომები ემთხვევა სხვა სასუნთქი ინფექციების სიმპტომებს, რაც აფერხებს დროულ რეაგირებას.
2. მოწყვლადი ჯგუფების რისკი:
საქართველოს ხანდაზმული მოსახლეობა და შეზღუდული ჯანდაცვის ხელმისაწვდომობა რეგიონებში ზრდის მძიმე შედეგების რისკს, განსაკუთრებით სეზონური პიკების დროს.
3. ჯანდაცვის სისტემის დატვირთვა:
სასუნთქი გზების დაავადებების სეზონური პიკები, დიაგნოსტიკური და სამკურნალო რესურსების შეზღუდვასთან ერთად, შეიძლება გადაიქცეს გამოწვევად, განსაკუთრებით ნაკლებად უზრუნველყოფილ რეგიონებში.
4. საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მზადყოფნა:
ვაქცინების ან ანტივირუსული საშუალებების არარსებობა HMPV-ისთვის ხაზს უსვამს პრევენციისა და მზადყოფნის აუცილებლობას.
რეკომენდაციები საქართველოსთვის
ჯანდაცვის სისტემის გაძლიერება აკრედიტაციის მეშვეობით
ჯანდაცვის დაწესებულებებმა საქართველოში უნდა მიიღონ საერთაშორისო ორგანიზაციების, როგორიცაა Accreditation Canada, აკრედიტაცია. ეს საშუალებას მისცემს მათ, გაითვალისწინონ საერთაშორისო სტანდარტები და გააუმჯობესონ ინფექციის პრევენცია, დიაგნოსტიკა და პაციენტის უსაფრთხოება.
დაკვირვებისა და დიაგნოსტიკის შესაძლებლობების გაფართოება
შექმენით ეროვნული ზედამხედველობის სისტემა, რათა დროულად გამოვლინდეს HMPV და სხვა სასუნთქი გზების ინფექციები. ინვესტირება მოახდინეთ დიაგნოსტიკურ ტექნოლოგიებში.
მოწყვლადი ჯგუფების პრიორიტეტიზაცია
• უზრუნველყეთ ხანდაზმული ადამიანები, ბავშვები და იმუნოდეფიციტური პაციენტები მაღალი ხარისხის ჯანდაცვით.
• განახორციელეთ მიზნობრივი საზოგადოებრივი ჯანდაცვის კამპანიები პრევენციული ღონისძიებების შესახებ.
საზოგადოებრივი ცნობიერების ამაღლება
• წამოიწყეთ განათლების კამპანიები რესპირატორული ჰიგიენის, ნიღბების ტარებისა და დაავადების დროს სახლში დარჩენის მნიშვნელობის შესახებ.
• იმუშავეთ საზოგადოებრივ ორგანიზაციებთან და პაციენტთა საბჭოებთან ინფორმაციის გასავრცელებლად.
პრევენციული ღონისძიებების მიღება
• ხელი შეუწყეთ ხველისა და ცემინების ეტიკეტის, ხელების ჰიგიენისა და ავადმყოფობის დროს ხალხმრავალ ადგილებისგან თავის არიდების პრაქტიკას.
• წაახალისეთ სამუშაო ადგილებზე პოლიტიკის მიღება, რომელიც ავადმყოფობის დროს სახლში დარჩენას უწყობს ხელს.
აკრედიტაციის როლი მზადყოფნაში
საერთაშორისო აკრედიტაციის ჩარჩოები, როგორიცაა Accreditation Canada, აუცილებელია საქართველოს ჯანდაცვის სისტემის გაძლიერებისთვის. აკრედიტაცია უზრუნველყოფს:
1. ინფექციის კონტროლის მტკიცე პრაქტიკებს: საავადმყოფოები ინარჩუნებენ მაღალი სტანდარტების ჰიგიენას.
2. საგანგებო მზადყოფნას: დაწესებულებები უკეთ მზად არიან სეზონური რესპირატორული შემთხვევების მომატებისთვის.
3. პაციენტზე ორიენტირებულ ზრუნვას: აკრედიტირებული დაწესებულებები პრიორიტეტს ანიჭებენ პაციენტების განათლებას.
დასკვნა
ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი ახალი ვირუსი არ არის, მაგრამ მისი შემთხვევების ზრდა გვახსენებს, რამდენად მნიშვნელოვანია მდგრადი და პროაქტიული ჯანდაცვის სისტემა. საქართველოსთვის ეს ნიშნავს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინფრასტრუქტურის გაძლიერებას, დიაგნოსტიკური შესაძლებლობების გაფართოებას და საერთაშორისო აკრედიტაციის სტანდარტების დანერგვას.
Accreditation Canada-ის მსგავსი ორგანიზაციების პრაქტიკის მიღებით, საქართველო შეძლებს ჯანდაცვის სისტემის გაუმჯობესებას, პაციენტთა უსაფრთხოების ამაღლებას და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის მომავალ გამოწვევებზე ეფექტურად პასუხს.
როგორც საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, მოვუწოდებ ჯანდაცვის სექტორის წარმომადგენლებს, მიიღონ დროული ზომები. ერთად შეგვიძლია დავიცვათ ჩვენი საზოგადოება და ვაჩვენოთ ეფექტური ჯანდაცვის მენეჯმენტის მაგალითი გლობალურ დონეზე.
“ამ ეტაპზე, ადამიანის მეტაპნევმოვირუსი (HMPV) საფრთხეს არ წარმოადგენს საქართველოში. პანიკის საფუძველი არ არის, მაგრამ ჰიგიენის დაცვა და საჭიროების შემთხვევაში ნიღბის ტარება მნიშვნელოვანია.”
#ხარისხიარისაქ #გიორგიფხაკაძე #drpkhakadze
Giorgi Pkhakadze
რა არის HMPV? – რა სიმპტომები ახასიათებს ვირუსს?
კორონავირუსის გავრცელებიდან ხუთი წლის შემდეგ, ჩინეთში ახალი ვირუსის შემთხვევები დაფიქსირდა. ჩინეთი განიცდის რესპირატორული ვირუსის ინფექციების ზრდას. ჩინეთში საგანგებო მდგომარეობა გამოცხადდა, მიზეზი ეპიდემიაა.
მედიის ცნობით, რესპირატორული ვირუსის ინფექციების ზრდის გამო, სამედიცინო დაწესებულებები გადატვირთულია. ქვეყანაში ახალი ვირუსი მეტაპნევმოვირუსი (HMPV) დაფიქსირდა. მისი შემთხვევები ჩრდილოეთ ჩინეთის პროვინციებში ამ ზამთარში, განსაკუთრებით ბავშვებში დაფიქსირდა.
რა არის HMPV?
მეტაპნევმოვირუსი, ან HMPV, არის რესპირატორული ვირუსი, რომელიც იწვევს გაციების და გრიპის მსგავს სიმპტომებს. მიუხედავად იმისა, რომ დაავადება მართვადია, მას შეუძლია გამოიწვიოს მძიმე გართულებები, როგორიცაა პნევმონია, განსაკუთრებით ჩვილებში, ხანდაზმულებში და დასუსტებული იმუნური სისტემის მქონე პირებში.
რა სიმპტომები ახასიათებს ვირუსს?
👉 ხველა
👉 ცხელება
👉 ცხვირით სუნთქვის გაძნელება
👉 დაღლილობა
👉 ინკუბაციური პერიოდი სამიდან ექვს დღემდე
Covid-19-ისგან განსხვავებით, HMPV-ს ვაქცინა ან სპეციფიკური ანტივირუსული მკურნალობა არ არსებობს. მკურნალობა ძირითადად მოიცავს სიმპტომების მართვას.
ტაივანის დაავადებათა კონტროლის ცენტრმა განაცხადა, რომ ვირუსის უფრო მაღალი რისკია ბავშვებისთვის, მოხუცებისთვის და იმუნოკომპრომეტირებული პირებისთვის.










