ხუთშაბათი, ივნისი 18, 2026
მთავარი წაკითხვა გვერდი 463

რატომ ცხელა დედამიწაზე?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
რატომ ცხელა დედამიწაზე?
#post_seo_title

რატომ ცხელა დედამიწაზე? 🔥🌍

კლიმატის ცვლილება აქ და ახლა ხდება:
• 🌡️ ტემპერატურის მატება
• 🌊 წყალდიდობები და გვალვები
• 🗑️ პლასტიკით დაბინძურებული ოკეანეები
• 🐾 ცხოველებისა და ბუნებრივი გარემოს განადგურება
რატომ?
🛢️ ნავთობისა და ქვანახშირის მასიური გამოყენება
🌲 ტყეების განადგურება
♻️ ნარჩენების არასწორი მართვა
ჩვენ რა შეგვიძლია?
🌱 ნაკლები ნარჩენი – მეტი გადამუშავება
💡 ენერგიის დაზოგვა და სუფთა ენერგიის გამოყენება
♻️ მდგრადი პროდუქტების არჩევა
დროა ვიმოქმედოთ, რადგან დედამიწას ვჭირდებით! 💚

ჯანდაცვის სისტემების გაძლიერებაზე, სამუშაო შეხვედრა გაიმართა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ჯანდაცვის სისტემების გაძლიერებაზე, სამუშაო შეხვედრა გაიმართა.
#post_seo_title ფოტო: ჯანდაცვის სამინისტრო

„ციფრული ჯანდაცვის სექტორის გაძლიერება“ – აზიის განვითარების ბანკის, (ADB) კორეის მთავრობის მხარდაჭერითა და ფონდ „კურაციოს“ ორგანიზებით, ჯანდაცვის სისტემების გაძლიერებაზე, სამუშაო შეხვედრა გაიმართა. კორეელმა ექსპერტებმა, ჯანდაცვის სამინისტროს წარმომადგენლებსა და სომხეთის დელეგაციის წევრებს, ამ მიმართულებით საკუთარი გამოცდილება გაუზიარეს.

მოწვეულ სტუმრებს სიტყვით ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე თეა გიორგაძემ და სომხეთის ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე ლენა ნანუშიანმა მიმართეს და აღნიშნეს, რომ ქვეყნებს შორის გამოცდილების გაზიარება პაციენტზე ორიენტირებული სისტემის კიდევ უფრო განვითარებას შეუწყობს ხელს.

შეხვედრის მთავარი თემა ინოვაციური მიდგომების გამოყენებით, ჯანდაცვის სისტემების გაძლიერება და სამედიცინო მომსახურების ხარისხისა და ეფექტურობის კიდევ უფრო გაუმჯობესება იყო. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო ციფრული ჯანდაცვის სისტემის გაძლიერებასა და ჯანდაცვის პროვაიდერებისთვის გაწეული მომსახურების ასანაზღაურებლად, ციფრული გადაწყვეტილებების მიღებას. სამუშაო შეხვედრის ფორმატში მხარეებმა სამომავლო გეგმებზეც იმსჯელეს.

მხარეებმა ჯანდაცვის სფეროში მრავალწლიანი თანამშრომლობა და ორ ქვეყანას შორის პირველადი და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სისტემის განვითარების საკითხები განიხილეს

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე თეა გიორგაძე სომეხ კოლეგას შეხვდა
#post_seo_title ფოტო: ჯანდაცვის სამინისტრო

ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის მოადგილე თეა გიორგაძე სომეხ კოლეგას, ლენა ნანუშიანს შეხვდა. ინფორმაციას ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო ავრცელებს.

მხარეებმა ჯანდაცვის სფეროში მრავალწლიანი თანამშრომლობა და ორ ქვეყანას შორის პირველადი და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სისტემის განვითარების საკითხები განიხილეს. ასევე, საუბარი შეეხო ჯანმრთელობის დაცვის მიმართულებით ერთობლივ პროექტებს.

თეა გიორგაძემ დელეგაციის წევრებს ჯანდაცვის სერვისებზე ხელმისაწვდომობის გაუმჯობესების კუთხით არსებული მნიშვნელოვანი პროგრესი გააცნო. ისაუბრეს საქართველო-სომხეთს შორის პარტნიორული თანამშრომლობის განვითარების პერსპექტივებზეც. შეხვედრაზე მხარეებმა სამომავლო თანამშრომლობის საკითხებიც განიხილეს.

მომაკვდინებელი დაავადება შეიძლება საბოლოოდ დაასრულოს – მალარიის ახალმა ვაქცინამ მაღალი ეფექტიანობა აჩვენა

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
მალარიის ახალმა ვაქცინამ მაღალი ეფექტიანობა აჩვენა
#post_seo_title

მალარიის ახალმა ვაქცინამ ჩვილ ბავშვებში 77-პროცენტიანი ეფექტი აჩვენა, რაც შეიძლება გადამწყვეტი მომენტი აღმოჩნდეს კოღოების მიერ გავრცელებულ ამ მომაკვდინებელ დაავადებასთან ბრძოლაში.

მალარიის წინააღმდეგ ბრძოლის ახალი ვაქცინა, სახელად Matrix-M, რომელიც ოქსფორდის უნივერსიტეტის ჯენერის ინსტიტუტმა შეიმუშავა, 77%-იან ეფექტიანობას აჩვენებს ჩვილ ბავშვებში. ვაქცინამ, რომლის ტესტიურებაც 2019 წელს ბურკინა-ფასოში 450 ჩვილზე ჩატარდა, მნიშვნელოვნად წარმატებული შედეგები აჩვენა, რაც შეიძლება გადამწყვეტი იყოს მალარიის მიმართ გლობალური ბრძოლისთვის.

Matrix-M ვაქცინა: რევოლუციური მიღწევა მალარიის წინააღმდეგ

ამ ვაქცინის ეფექტიანობა შეიძლება გადამწყვეტი იყოს, რადგან იგი პირველია, რომელმაც 75%-იან ზღვარს გადააჭარბა, რაც იყო ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიზანი 2030 წლისთვის. ოქსფორდის უნივერსიტეტი აცხადებს, რომ ვაქცინამ გრძელვადიან პერიოდში 77%-იანი შედეგი აჩვენა.

კლინიკური ცდები და შედეგები

ბურკინა-ფასოში ჩატარებულმა კლინიკურმა ცდებმა მიანიშნა, რომ ვაქცინა უსაფრთხოა და არ გამოუვლენია სერიოზული გვერდითი ეფექტები. გარდა ამისა, ეს არის პირველი ვაქცინა, რომელმაც შეიძლება გადაჭრას მალარიისგან გარდაცვლილთა რიცხვი, რომელიც ყოველწლიურად 400,000 ადამიანს აღწევს მთელს მსოფლიოში.

მომავალი ნაბიჯები და გლობალური პარტნიორობები

Matrix-M ვაქცინის მესამე ფაზის კლინიკური ცდები ამჟამად მიმდინარეობს ინდოეთის სისხლის შრატის ინსტიტუტისა და Novavax-ის მხარდაჭერით აფრიკის ქვეყნებში, სადაც 4800 ბავშვი მონაწილეობს. ვაქცინის მომზადება და ლიცენზირება შეიძება უახლოეს წლებში.

მალარიის მსოფლიო მნიშვნელობა

მალარია, რომელიც აფრიკაში ბავშვების სიკვდილიანობის ერთ-ერთი მთავარი მიზეზია, შეიძლება მალე კონტროლირებადი გახდეს ახალი ვაქცინის დახმარებით. ინდოეთის სისხლის შრატის ინსტიტუტი პირობას დებს, რომ წელიწადში 200 მილიონ დოზას დაამზადებს. ვაქცინის ავტორიზაციის შემთხვევაში, Matrix-M შესაძლოა მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის სფეროში.

ბრიტანეთის მთავრობის მხარდაჭერა

„Matrix-M“-ის შედეგები „საეტაპო მიღწევაა“ მალარიის წინააღმდეგ ბრძოლაში. მისი ეფექტიანი ვაქცინა გლობალურ ტრაგედიას დაამთავრებს, რადგან მალარია ასობით ათას ბავშვს კლავს ყოველწლიურად.

ამ გამოკვლევის შედეგები და ვაქცინის პოტენციალი აჩენს ახალ იმედს მალარიის განადგურების მიმართულებით. ამ ეტაპზე, ვაქცინას აქვს დიდი პერსპექტივა, რათა ეფექტურად მოაგვაროს დაავადება, რომელიც დღემდე უდიდეს საფრთხეს უქმნის მსოფლიო მოსახლეობას.

კლინიკური ცდების შედეგები ჟურნალ The Lancet-ში გამოქვეყნდა.

მომზადებულია Agence France-Presse-ის მიხედვით.

პაპილომავირუსის 9-კომპონენტიანი ვაქცინა უკვე ხელმისაწვდომია სახელმწიფო პროგრამით!

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
პაპილომავირუსის 9-კომპონენტიანი ვაქცინა უკვე ხელმისაწვდომია სახელმწიფო პროგრამით!
#post_seo_title

2025 წელს პაპილომავირუსის 9-კომპონენტიანი ვაქცინა უკვე ხელმისაწვდომია სახელმწიფო პროგრამით!

რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
ადამიანის პაპილომავირუსი (HPV) ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ინფექციაა, რომელიც სქესობრივი გზით გადადის. მისი ზოგიერთი შტამი იწვევს საშვილოსნოს ყელის კიბოს, პენისის კიბოს და გენიტალურ მეჭეჭებს (კონდილომებს). მსოფლიოში ყოველწლიურად 600,000-ზე მეტი ადამიანი ავადდება HPV-თან დაკავშირებული ონკოლოგიური დაავადებებით (1). ამიტომ პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია არა მხოლოდ ინდივიდუალური ჯანმრთელობისთვის, არამედ საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვისაც გადამწყვეტი მნიშვნელობისაა.
რა არის ახალი 2025 წელს?
2025 წელს საქართველოში სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებში პირველად იქნება ხელმისაწვდომი HPV-ის 9-კომპონენტიანი ვაქცინა, რომელიც იცავს პაპილომავირუსის ცხრა შტამისგან: 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 და 58. აქამდე პროგრამით გამოყენებული იყო მხოლოდ 4-კომპონენტიანი ვაქცინა.
ვისთვის არის ვაქცინაცია ხელმისაწვდომი?
  • ქალებისთვის – 45 წლის ჩათვლით
  • კაცებისთვის – 26 წლის ჩათვლით
რატომ უნდა გავიკეთოთ ვაქცინა?
HPV-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია საუკეთესო პრევენციული ზომაა. ის ხელს უწყობს საშვილოსნოს ყელის კიბოს, პენისის კიბოს, ანალური კიბოს და სხვა დაავადებების რისკის მკვეთრ შემცირებას (2).
პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე აღნიშნავს:
“ჩვენ დღეს გვაქვს უნიკალური შესაძლებლობა, რომ საქართველოში სრულად ავირიდოთ HPV-თან დაკავშირებული ონკოლოგიური დაავადებები. თითოეული ვაქცინირებული ადამიანი არამარტო თავის თავს, არამედ საზოგადოებასაც იცავს. ეს არის ინვესტიცია ჩვენს მომავალში.”
როგორ ჩავიტაროთ ვაქცინაცია?
ვაქცინაცია ტარდება იმუნიზაციის კაბინეტებში, რომლებიც მდებარეობს სხვადასხვა ამბულატორიაში. პროცესის გასამარტივებლად დაგჭირდებათ პირადობის მოწმობა და სახელმწიფოს დაფინანსებით მომსახურება უფასოა.
გლობალური პერსპექტივა და საქართველოს გამოცდილება
HPV-ის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია წარმატებით ხორციელდება 100-ზე მეტ ქვეყანაში, მათ შორის ევროპასა და ამერიკაში. მაგალითად, ავსტრალიაში ვაქცინაციის პროგრამის დაწყებიდან მხოლოდ ათ წელიწადში, საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევები 50%-ით შემცირდა (3). საქართველოში ვაქცინაციის პროგრამა 2019 წელს დაიწყო და ათასობით გოგონა და ახალგაზრდა ქალი უკვე დაცულია.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე ხაზგასმით ამბობს:
“ყველა ოჯახმა უნდა იცოდეს, რომ HPV-ის ვაქცინა უსაფრთხოა და ეფექტიანი. ვაქცინაცია არის მარტივი ნაბიჯი, რომელიც შეგვიძლია გადავდგათ ჩვენი შვილებისა და ჩვენი მომავლის დასაცავად.”
გამოწვევა და შესაძლებლობა
სამწუხაროდ, საქართველოში საზოგადოების ნაწილი ჯერ კიდევ სკეპტიკურად უყურებს ვაქცინაციას. ამის მთავარი მიზეზი ინფორმაციის ნაკლებობაა. ამიტომ მნიშვნელოვანია საზოგადოების განათლება და ვაქცინაციის პროგრამების აქტიური მხარდაჭერა.
მთავარი შეტყობინება
HPV-ის 9-კომპონენტიანი ვაქცინა ახალი შანსია საქართველოსთვის, რომ შევამციროთ კიბოს შემთხვევები და გავაუმჯობესოთ მოსახლეობის ჯანმრთელობა. თითოეულმა ჩვენგანმა უნდა გააკეთოს არჩევანი უკეთესი მომავლისთვის.
მიმართეთ ახლავე იმუნიზაციის კაბინეტს და დაიცავით საკუთარი თავი და ოჯახი!
მონაცემები და წყაროები:
1. World Health Organization. Human papillomavirus (HPV) and cervical cancer. https://www.who.int/…/human-papillomavirus-(hpv)-and…. Published July 27, 2022. Accessed: January 19, 2025.
2. Centers for Disease Control and Prevention. HPV Vaccine Effectiveness. https://www.cdc.gov/hpv/hcp/vaccine-effectiveness.html. Published December 15, 2022. Accessed: January 19, 2025.
3. Cancer Council Australia. Cervical cancer elimination in Australia. https://www.cancer.org.au/cervical-cancer-elimination. Published August 2023. Accessed: January 19, 2025.
4. Ministry of Health of Georgia. HPV vaccination program. https://www.moh.gov.ge. Published January 2025. Accessed: January 19, 2025.
5. Global HPV Vaccine Coverage. https://www.unicef.org/immunization/hpv. Published 2024. Accessed: January 19, 2025.
პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი. ის არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის დამოუკიდებელი ანგარიშვალდებულების პანელის ყოფილი წევრი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე, ჯანდაცვის სფეროში, მათ შორის საავადმყოფოების მართვის, ხარისხის გაუმჯობესების, კომპეტენციის სტანდარტებისა და საერთაშორისო ჯანდაცვის პროექტების განხორციელებაში.

ობის სოკო – რა უნდა ვიცოდეთ ობის სოკოზე? როგორ ვებრძოლოთ მას?

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ობის სოკო - რა უნდა ვიცოდეთ ობის სოკოზე? როგორ ვებრძოლოთ მას?
#post_seo_title

ობის სოკო

რა უნდა ვიცოდეთ ობის სოკოზე?
როგორ ვებრძოლოთ მას?
ალერგიისა და იმუნოლოგიის ცენტრის ალერგოლოგ-იმუნოლოგი, მედიცინის დოქტორი, პროფესორი მაკა რუხაძე სტუმრად გადაცემაში “იმდის დღე”

სეზონურ ვირუსებთან ერთად H1N1 გააქტიურდა – ხველა, მაღალი ტემპერატურა, ყელისა და თავის ტკივილი, პნევმონია ბავშვებში

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
სეზონურ ვირუსებთან ერთად H1N1 გააქტიურდა
#post_seo_title

 ბოლო ორი კვირის განმავლობაში, საქართველოში ლეტალობით დასრულდა” ღორის გრიპის” რამდენიმე შემთხვევა. პაციენტების გარდაცვალება H1N1-ის გართულებებთან ერთად თანმხლებმა დაავადებებმა გამოიწვია, არცერთი მათგანი არ იყო აცრილი სეზონურ ვირუსებზე.

ქვეყანაში A ტიპის ვირუსების შემთხვევები ყოველდღიურად მატულობს, შესაბამისად, გაზრდილია მიმართვიანობა კლინიკებში.

პაციენტები სტაციონარს ძირითადად ცხელებით მიმართავენ, მაშინ, როდესაც მაღალი ტემპერატურა არ ექვემდებარება მედიკამენტს.

მედიკოსები ამბობენ, რომ “ღორის გრიპის” ანტივირუსული პრეპარატით მკურნალობა ეფექტურია დაავადების პირველ 72 საათში, ამიტომ მოუწოდებენ პაციენტებს დროულად მიმართონ ექიმს.

პაციენტები ხშირად ვირუსის გამოვლენის პირველ სიმპტომებისას თვითმკურნალობას მიმართავენ.

განსაკუთრებით გახშირდა გრიპის ვირუსის გართულებების შემთხვევები ბავშვებში. რისკ-ჯგუფში შედიან 2 წლამდე ასაკის და ქრონიკული დაავადებების მქონე პატარები. პედიატრიულ განყოფილებებში მყოფი პაციენტების 52 პროცენტს, სწორედ ღორის გრიპის დადასტურებული შემთხვევები წარმოადგენს.

ვირუსის ფონზე კლინიკაში მოთავსებული არასრულწლოვანების და მცირეწლოვანების უმრავლესობას განუვითარდა პნევმონია, თუმცა არის სხვა გართულებების ფართო სპექტრი.

“ღორის გრიპისა” და სხვა სეზონური ვირუსების გართულებების პრევენციისთვის, ექიმები საუკეთესო საშუალებად კვლავ ვაქცინაციას ასახელებენ. მიუხედავად იმისა, რომ ქვეყანა უკვე დაავადების გავრცელების პიკს უახლოვდება, აცრა დაგვიანებული არ არის.

გრიპის ვირუსის გავრცელების პარალელურად ქვეყანაში კვლავ აქტუალური გახდა კოვიდ პანდემიის მთავარი ატრიბუტი. ექიმები მოგვიწოდებენ ხალხმრავალ ადგილებში გამოვიყენოთ პირბადე, მაქსიმალურად დავიცვათ ჰიგიენა რადგან გრიპი გადამდებია ზედაპირებთან შეხებითაც, ასევე, სიმპტომების გამოვლენისას თავი შევიკავოთ სხვა ადამიანებთან კონტაქტისგან.

ექიმები ვირუსების გავრცელების პიკს იანვრის ბოლოსთვის ელოდებიან.

ადამიანის სხეულის საოცარი რიცხვები

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
ადამიანის სხეულის საოცარი რიცხვები
#post_seo_title

ადამიანის სხეულის საოცარი რიცხვები

ადამიანის სხეული უნიკალური და წარმოუდგენლად კომპლექსური სისტემაა, რომელიც მრავალი საოცარ მონაცემს აერთიანებს.
იცოდით, რომ თქვენი სხეული 37 ტრილიონ უჯრედს მოიცავს? ეს რიცხვი იმდენად დიდია, რომ მისი წარმოდგენა რთულია, მაგრამ თითოეული უჯრედი საკუთარი ფუნქციით სხეულის სრულყოფილ ფუნქციონირებას უზრუნველყოფს.
რა მონაცემებს მალავს თქვენი სხეული?
ადამიანის სხეული 200 სხვადასხვა ტიპის უჯრედისგან შედგება. ჩვენი კანი, რომელიც ორგანიზმის უდიდესი ორგანოა, დაახლოებით 100 მილიარდ უჯრედს მოიცავს. ტვინში არსებული 100 მილიარდი ნეირონი საშუალებას გვაძლევს დღეში 60,000-მდე აზრი დავამუშავოთ, რაც კიდევ ერთხელ ხაზს უსვამს მისი კომპლექსურობის მნიშვნელობას.
თვალის ბადურის 127 მილიონი უჯრედი გვაძლევს უნარს, 10 მილიონამდე ფერის აღქმა შევძლოთ. სისხლში 30 ტრილიონი წითელი უჯრედია, ხოლო სისხლძარღვების საერთო სიგრძე 42 მილიარდ კილომეტრს აღწევს. სხეულში დაახლოებით 6 ლიტრი (1.6 გალონი) სისხლია, რაც სხეულის წონის დაახლოებით 10%-ს შეადგენს.
სუნთქვა, მხედველობა და სუნი
ცხვირის 1,000 რეცეპტორი საშუალებას გვაძლევს, 50,000 სხვადასხვა სუნის გარჩევა შევძლოთ. ეს რიცხვები გვაჩვენებს, რამდენად უნიკალური და რთული მექანიზმია ადამიანის სხეული, რომელიც მრავალი ორგანოს და სისტემის კოორდინაციით ფუნქციონირებს.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის  შეხედულება:
“ადამიანის სხეულის ასეთი რიცხვების გაცნობიერება საშუალებას გვაძლევს, უკეთ გავიაზროთ ჯანმრთელობის მნიშვნელობა. ეს საოცარი სისტემა მუდმივ ზრუნვას მოითხოვს, რათა ყველა ორგანო და სისტემა მაქსიმალურად ეფექტურად მუშაობდეს.”
რა უნდა გავითვალისწინოთ ჩვენი სხეულის ჯანმრთელობისთვის?
პროფესორ ფხაკაძის თქმით:
“როდესაც ვსაუბრობთ ჯანმრთელობაზე, აუცილებელია თითოეულ დეტალზე ზრუნვა – სწორი კვება, ფიზიკური აქტივობა, და რეგულარული სამედიცინო გამოკვლევები. ჯანმრთელობა არა მხოლოდ სხეულის ფიზიკური მდგომარეობაა, არამედ სულიერი და ფსიქოლოგიური ბალანსიც.”
მთავარი დასკვნა
ადამიანის სხეული უნიკალური სისტემაა, რომელიც დაუჯერებელ მონაცემებს აერთიანებს. მისი სიზუსტე და უნარი მუდმივ ზრუნვას მოითხოვს. ჩვენი ჯანმრთელობა თავად ჩვენზეა დამოკიდებული, ამიტომ აუცილებელია, რომ ყოველდღიური ცხოვრებაში ჯანმრთელობისადმი სწორი დამოკიდებულება ჩამოვაყალიბოთ.
რესურსები:
1. Alberts B, et al. “Molecular Biology of the Cell.” Garland Science. Published: 2020.
2. National Institutes of Health (NIH). “How many cells are in the human body?” https://www.nih.gov/news-events/how-many-cells-human-body. Published: April 2021. Accessed: January 19, 2025.
3. World Health Organization (WHO). “Healthy Living Guidelines.” https://www.who.int/news-room/fact-sheets/healthy-living. Updated: June 2023. Accessed: January 19, 2025.
4. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). “Brain health and neuron activity.” https://www.cdc.gov/brain-health. Updated: May 2023. Accessed: January 19, 2025.
5. Healthline. “Human Body Facts.” https://www.healthline.com/human-body-facts. Published: March 2023. Accessed: January 19, 2025.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე – საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი. ის არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის დამოუკიდებელი ანგარიშვალდებულების პანელის ყოფილი წევრი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე, ჯანდაცვის სფეროში, მათ შორის საავადმყოფოების მართვის, ხარისხის გაუმჯობესების, კომპეტენციის სტანდარტებისა და საერთაშორისო ჯანდაცვის პროექტების განხორციელებაში.

საოცარი ფაქტი: თქვენი ფილტვები სისხლსაც წარმოქმნის

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
საოცარი ფაქტი: თქვენი ფილტვები სისხლსაც წარმოქმნის
#post_seo_title

საოცარი ფაქტი: თქვენი ფილტვები სისხლსაც წარმოქმნის

ჩვენი ფილტვები მხოლოდ სუნთქვისთვის არ არის განკუთვნილი. უკანასკნელი კვლევები აჩვენებს, რომ ისინი მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ სისხლის წარმოქმნაშიც.
კვლევების მიხედვით, ფილტვები ყოველ საათში 10 მილიონზე მეტ თრომბოციტს (სისხლის უჯრედი) წარმოქმნიან. ეს რაოდენობა სისხლში არსებული თრომბოციტების უმეტეს ნაწილს შეადგენს, რაც ეჭვქვეშ აყენებს იმ დიდხანს დამკვიდრებულ შეხედულებას, რომ ყველა სისხლის კომპონენტი მხოლოდ ძვლის ტვინში წარმოიქმნება.
ფილტვები სისხლის წარმოქმნის ახალი წყაროა
კალიფორნიის უნივერსიტეტის (სან-ფრანცისკო) მეცნიერებმა მღრღნელებზე ჩატარებული კვლევით აღმოაჩინეს, რომ ფილტვებში არსებობს სისხლის ღეროვანი უჯრედების აქამდე უცნობი მარაგი. ეს უჯრედები, რომლებიც ადრე ძვლის ტვინში არსებობისთვის მიიჩნეოდა, რეალურად მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ სისხლის წარმოქმნაში.
როგორც კვლევის ერთ-ერთი ავტორი, მარკ რ. ლუნი აღნიშნავს:
“ამ აღმოჩენამ მთლიანად შეცვალა ჩვენი წარმოდგენა ფილტვების ფუნქციებზე. ისინი არა მხოლოდ სუნთქვისთვისაა მნიშვნელოვანი, არამედ სისხლის წარმოქმნის პროცესშიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ.”
ეს აღმოჩენა სპეციალური, მოწინავე ორფოტონური გამოსახულების გამოყენებით განხორციელდა, რაც მკვლევრებს აძლევდა საშუალებას, თრომბოციტების მოძრაობა ფილტვებში დაეფიქსირებინათ.
რას ნიშნავს ეს ადამიანის ჯანმრთელობისთვის?
ამ აღმოჩენამ ახალი კარიბჭე გაუხსნა სისხლის წარმოქმნის პროცესის გააზრებას და მისი კლინიკური გამოყენების შესაძლებლობებს. თუკი ფილტვებიც ამ როლს ასრულებენ, შესაძლოა უფრო ეფექტური მკურნალობა შევიმუშავოთ, მაგალითად, სისხლის წარმოქმნის დარღვევების დროს ან ძვლის ტვინის ტრანსპლანტაციის პროცესში.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის აზრით:
“ამ კვლევამ მიგვანიშნა, რომ ჯანდაცვის სფეროში უფრო ფართო პერსპექტივიდან უნდა შევხედოთ ორგანოებს და მათ ფუნქციებს. ეს მხოლოდ თეორიული აღმოჩენა არ არის. ის შეიძლება დაეხმაროს ექიმებს, შექმნან ახალი სამკურნალო სტრატეგიები და უკეთ უპასუხონ პაციენტების საჭიროებებს.”
ფილტვების ამ ახალ ფუნქციას შეიძლება გავლენა ჰქონდეს ისეთ შემთხვევებზეც, როგორიცაა თრომბოციტოპენია (სისხლში თრომბოციტების სიმცირე) ან იმ პაციენტებზე, რომლებიც საჭიროებენ სისხლის ტრანსფუზიას.
რას უნდა ველოდოთ მომავალში?
გარდა ამისა, პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე აღნიშნავს:
“მნიშვნელოვანია, საქართველოშიც ჩავატაროთ კვლევები, რათა უკეთ გავიგოთ ფილტვების ეს ფუნქცია და მისი გავლენა ჩვენი მოსახლეობის ჯანმრთელობაზე. საერთაშორისო გამოცდილების გაზიარებით, ჩვენ შეგვიძლია უკეთესი სამედიცინო შედეგები მივიღოთ.”
მთავარი დასკვნა
ეს აღმოჩენა კიდევ ერთხელ გვახსენებს, რამდენად მნიშვნელოვანია ჩვენი სხეულის ყოველი ორგანო. ფილტვების ახალი როლის შესწავლა არა მხოლოდ სუნთქვისთვის, არამედ სისხლის წარმოქმნისთვისაც, ხელს შეუწყობს მეცნიერებას და მედიცინას უკეთესი გადაწყვეტილებების მიღებაში.
რესურსები:
1. Looney MR, et al. “Platelets generated in the lungs of mice.” UCSF News. https://www.ucsf.edu/…/surprising-new-role-lungs-making…. Published: March 22, 2017. Accessed: January 19, 2025.
2. World Health Organization (WHO). “Blood safety and availability.” https://www.who.int/…/detail/blood-safety-and-availability. Updated: June 10, 2023. Accessed: January 19, 2025.
3. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). “Blood disorders and blood safety.” https://www.cdc.gov/ncbddd/blooddisorders/. Updated: May 5, 2023. Accessed: January 19, 2025.
4. Hoffbrand AV, et al. “Essential Haematology.” Wiley-Blackwell. Published: 2020.
5. National Institutes of Health (NIH). “Lung Function and Blood Production.” https://www.nih.gov/…/lungs-play-surprising-role-blood…. Published: April 2021. Accessed: January 19, 2025.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე – საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი. ის არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის დამოუკიდებელი ანგარიშვალდებულების პანელის ყოფილი წევრი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე, ჯანდაცვის სფეროში, მათ შორის საავადმყოფოების მართვის, ხარისხის გაუმჯობესების, კომპეტენციის სტანდარტებისა და საერთაშორისო ჯანდაცვის პროექტების განხორციელებაში.

სტელა – ახალი იმედი კიბოს მკურნალობაში

მიერ
© საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტი
-
0
სტელა – ახალი იმედი კიბოს მკურნალობაში
#post_seo_title

სტელა – ახალი იმედი კიბოს მკურნალობაში

კიბოს გლობალური და ეროვნული პრობლემატიკა
კიბოს, როგორც დაავადების, გავლენა გლობალურ საზოგადოებაზე განსაკუთრებით მძიმეა. ყოველწლიურად მსოფლიოში 19.3 მილიონზე მეტი ახალი კიბოს შემთხვევა ფიქსირდება და 10 მილიონი ადამიანი სიცოცხლეს კარგავს (1). ამ პრობლემის ნაწილი კოლორექტალურ კიბოზე მოდის, რომელიც მსოფლიოში მესამე ადგილზეა გავრცელების მიხედვით და მეორე – სიკვდილიანობით (2). საქართველოში კოლორექტალური კიბოს დიაგნოსტიკის მონაცემები ასევე საგანგაშოა: ჯანდაცვის სამინისტროს 2023 წლის მონაცემებით, მხოლოდ 2022 წელს 900-ზე მეტი ახალი შემთხვევა დაფიქსირდა, ხოლო სიკვდილიანობის მაჩვენებელმა 12%-ს მიაღწია ყველა ონკოლოგიურ დაავადებებს შორის (3).
სტელა: კვლევის შინაარსი და მისი მნიშვნელობა
სწორედ ამ კონტექსტში იპყრობს ყურადღებას ახალი კვლევა სტელას შესახებ, რომელიც ცილის ფუნქციას ეხება. სტელა ხელს უშლის გენებზე ქიმიურ ცვლილებებს, რომლებიც კიბოს ზრდას უწყობს ხელს. კვლევა, რომელიც ჯონს ჰოპკინსის კიმელის კიბოს ცენტრმა და ჩინეთის მეცნიერებათა აკადემიამ ჩაატარეს, უჩვენებს, რომ სტელას აქტიურობა განსაკუთრებით ეფექტურია კოლორექტალური კიბოს წინააღმდეგ. სტელა იცავს გენეტიკურ სტრუქტურას, რაც ხელს უშლის კიბოს უჯრედების ზრდას და გავრცელებას (4).
ეს აღმოჩენა იმედს აჩენს, რომ მომავლის მკურნალობის სტრატეგიებში სტელა მყარი სიმსივნეების მართვის მთავარი ინსტრუმენტი გახდება, მათ შორის ისეთი სიმსივნეებისაც, რომლებიც დღეს სირთულეებს უქმნის თანამედროვე მედიცინას.
რატომ არის ეს აქტუალური საქართველოშიც?
საქართველოში კოლორექტალური კიბოს პრევენცია და ადრეული დიაგნოსტიკა სერიოზული გამოწვევაა. რეგულარული სკრინინგის პროგრამები ჯერ კიდევ ნაკლებად გავრცელებულია, ხოლო მოსახლეობის ინფორმირებულობის დონე დაავადების შესახებ დაბალია. კვლევები აჩვენებს, რომ საქართველო ერთ-ერთ მოწინავე პოზიციაზეა თამბაქოს მოხმარებაში, რაც კიბოს განვითარების ძირითადი რისკ-ფაქტორია. 2023 წელს ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) მონაცემებით, საქართველოს მოსახლეობის 30%-ზე მეტი ყოველდღიურად მოიხმარს თამბაქოს, რაც პირდაპირ კავშირშია კიბოს შემთხვევების ზრდასთან (1).
ექსპერტის მოსაზრება
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, აღნიშნავს:
„ახალი ცილების, როგორებიცაა სტელა, აღმოჩენა არა მხოლოდ სამეცნიერო წინსვლაა, არამედ იმედი, რომ მომავალში ჩვენ შეგვეძლება მეტი ადამიანის სიცოცხლის გადარჩენა. საქართველოში საჭიროა მეტი განათლება და ადრეული დიაგნოსტიკის შესაძლებლობების გაძლიერება, რათა მოსახლეობამ უკეთ გაიაზროს პროფილაქტიკის მნიშვნელობა.“
გარდა ამისა, პროფესორი ფხაკაძე ხაზს უსვამს:
„საქართველოში აუცილებელია ძლიერი თანამშრომლობა საერთაშორისო სამეცნიერო ინსტიტუტებთან, რათა ქვეყანაში დაინერგოს ახალი ტექნოლოგიები, მათ შორის სტელას მსგავსი ინოვაციები. კოლორექტალური კიბოს პრევენცია არამხოლოდ დაავადების დაძლევის, არამედ ქვეყნის ჯანმრთელობის სტრატეგიის მნიშვნელოვანი ნაწილია.“
რეკომენდაციები საქართველოსთვის
1. პროფილაქტიკა და სკრინინგი: კოლორექტალური კიბოს ადრეული დიაგნოსტიკის პროგრამების დანერგვა, რათა მოსახლეობამ შეძლოს დაავადების დროული აღმოჩენა და მკურნალობა.
2. ინფორმაციის გავრცელება: ჯანსაღი ცხოვრების წესის, ჯანსაღი კვების, თამბაქოსა და ალკოჰოლის შემცირების შესახებ საინფორმაციო კამპანიების ორგანიზება.
3. მკურნალობის ხელმისაწვდომობა: მთავრობის მხარდაჭერა ახალი ტექნოლოგიებისა და ინოვაციური მედიკამენტების ხელმისაწვდომობის გაზრდისთვის.
4. კიბოს ეროვნული მონაცემთა ბაზა: დაავადების გავრცელებისა და სიკვდილიანობის მაჩვენებლების მონიტორინგი, რაც კვლევებსა და პრევენციაზე უკეთესად დაგეგმვას შეუწყობს ხელს.
დასკვნა
სტელას აღმოჩენა ახალი იმედია არა მხოლოდ გლობალური, არამედ საქართველოსთვისაც. პროფესორი გიორგი ფხაკაძის თქმით:
„სტელას მსგავსმა ინოვაციებმა შეიძლება კიბოს მკურნალობაში რევოლუცია მოახდინოს. თუმცა, მნიშვნელოვანია, რომ ჩვენ, როგორც საზოგადოება, ვიმუშაოთ რეგულარული პროფილაქტიკისა და ადრეული დიაგნოსტიკის მიმართულებით, რათა სიცოცხლე გადაარჩინოთ და ჯანმრთელობა გააუმჯობესოთ.“
წყაროები
1. International Agency for Research on Cancer (IARC). Latest global cancer statistics: 19.3 million new cases and 10.0 million cancer deaths in 2020.
2. World Health Organization (WHO). Colorectal cancer fact sheet. 2025.
3. საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტრო. ონკოლოგიური დაავადებების სტატისტიკა 2022.
https://www.moh.gov.ge/statistika-onkologii (Accessed: January 19, 2025)
4. Wang H, et al. A novel role for STELLA protein in colorectal cancer prevention. Journal of Cancer Research. 2025.
5. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Colorectal cancer: Statistics and prevention.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე – საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი. ის არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის დამოუკიდებელი ანგარიშვალდებულების პანელის ყოფილი წევრი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება როგორც საქართველოში, ისე საერთაშორისო დონეზე, ჯანდაცვის სფეროში, მათ შორის საავადმყოფოების მართვის, ხარისხის გაუმჯობესების, კომპეტენციის სტანდარტებისა და საერთაშორისო ჯანდაცვის პროექტების განხორციელებაში.
შეიძლება იყოს text გამოსახულება
1...462463464...1,089გვერდი 463 of 1,089

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
Verified by MonsterInsights