ხუთშაბათი, მაისი 14, 2026

ნიტრიკის ოქსიდი – ბუნებრივი სასწაული თქვენი ორგანიზმისთვის! – რა არის ნიტრიკის ოქსიდი (NO)?

#post_seo_title

ნიტრიკის ოქსიდი – ბუნებრივი სასწაული თქვენი ორგანიზმისთვის!

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე www.sheniekimi.ge
თქვენ ალბათ არ გსმენიათ ნიტრიკის ოქსიდზე (NO), თუმცა ეს პატარა მოლეკულა უშუალოდ აკონტროლებს სისხლძარღვების გაფართოებას, ჟანგბადის მიწოდებას, იმუნურ რეაქციებს, გონებრივ ფუნქციებს და ზოგადად სიცოცხლისუნარიანობას.
და რაც მთავარია: ჩვენ შეგვიძლია ბუნებრივად გავზარდოთ ნიტრიკის ოქსიდის დონე! როგორ? მოდით ვნახოთ, რას გვირჩევს პროფესორი ნატან ს. ბრაიანის უახლესი კვლევები და გამოცდილება.
რა არის ნიტრიკის ოქსიდი (NO)?
ნიტრიკის ოქსიდი — ეს არის გაზოვანი მოლეკულა, რომელსაც აწარმოებს ჩვენი ორგანიზმი და რომელიც მოქმედებს როგორც “სიგნალის გადამცემი” უჯრედებს შორის. ის აუცილებელია:
• სისხლის წნევის რეგულირებისთვის
• გულის ჯანმრთელობისთვის
• იმუნური სისტემის მუშაობისთვის
• ტვინის გამართულად ფუნქციონირებისთვის
5 რჩევა — როგორ გავზარდოთ ნიტრიკის ოქსიდი ბუნებრივად
1. არ გამოიყენოთ პირის ღრუს ანტისეპტიკური სავლები (Mouthwash)!
დიახ, ეს შეიძლება გაგიკვირდეთ.
მაგრამ mouthwash კლავს არა მარტო ცუდ ბაქტერიებს, არამედ იმ კარგ ბაქტერიებსაც, რომლებიც აუცილებელია ნიტრიკის ოქსიდის სინთეზისთვის.
თუ ჭამთ მდოგვს, ჭარხალს ან ისპანახს — მაგრამ mouthwash-ს იყენებთ, ორგანიზმი ვერ გამოიყენებს ამ პროდუქტების ძალას.
2. ისუნთქეთ ცხვირით, არათუ პირით
ცხვირით სუნთქვა ზრდის ნიტრიკის ოქსიდის წარმოებას ცხვირის ღრუს გზით. პირით სუნთქვა — პირიქით, ამცირებს მის დონეს.
განსაკუთრებით ძილის დროს ეცადეთ ცხვირით სუნთქვას!
3. დაიწყეთ „ჰამინგი“ — ანუ დაბალი ტონალობით ღიღინი
ეს პრაქტიკა არაა მხოლოდ მედიტაციისთვის.
კვლევებმა აჩვენა, რომ როცა ადამიანი ღიღინებს (მაგ. „ჰმმმმმ“ ხმას უშვებს), ნაზალური ნიტრიკის ოქსიდის დონე შეიძლება 15-ჯერ გაიზარდოს!
4. მიიღეთ მზის შუქი
მზის სხივები ხელს უწყობენ ნიტრიკის ოქსიდის გამოყოფას კანიდან, რაც:
• აფართოებს სისხლძარღვებს
• ამცირებს წნევას
• აუმჯობესებს განწყობას
10–20 წუთით გარეთ ყოფნა ყოველდღიურად უკვე საკმარისია.
5. იკვებეთ სწორად — ისპანახი, ჭარხალი, ნიგოზი
კერძოდ ეს პროდუქტები არის ნიტრატებით მდიდარი, რაც ნიშნავს, რომ ისინი ხელს უწყობენ ნიტრიკის ოქსიდის წარმოებას. მათ შორის საუკეთესოა:
• ჭარხალი (თერმულად დაუმუშავებელი ან წვენის სახით)
• ისპანახი
• რუკოლა
• ნიგოზი და თხილი
• მწვანილი (მაგ. ქინძი, ოხრახუში)
რატომ არის ეს მოლეკულა ასეთი მნიშვნელოვანი?
გადაჭარბებულად შეიძლება ითქვას — ნიტრიკის ოქსიდი არის სიცოცხლის მოლეკულა.
• ის ამცირებს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს
• აბალანსებს სისხლის წნევას
• აუმჯობესებს მეხსიერებას და კონცენტრაციას
• ხელს უწყობს ფიზიკურ ენერგიას და შესრულებას
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი
„საქართველოში ხშირად გვავიწყდება, რომ ზოგჯერ ყველაზე დიდი სამკურნალო ნივთიერება ჩვენსავე სხეულში იქმნება. ნიტრიკის ოქსიდი ამის ყველაზე კარგი მაგალითია. სწორი კვება, სუნთქვა და ყოველდღიური ჩვევები რეალურად გვიცავს ინფარქტის, ინსულტის და ქრონიკული დაავადებებისგან. და რაც მთავარია — ამას არ სჭირდება წამალი, მხოლოდ ცოდნა და ყოველდღიური ქმედება.“
დასკვნა
თქვენი ჯანმრთელობის გასაღები შეიძლება იმალება თქვენს სუნთქვაში, მზის შუქში და უბრალო ღიღინში.
გადადგით პირველი ნაბიჯი დღეს — შეამცირეთ mouthwash-ის გამოყენება, სუნთქეთ ცხვირით და ჭამეთ ნიტრატებით მდიდარი საკვები. თქვენი სხეული თავად გაგიკეთებთ მადლობას.
წყაროები:
• Bryan N.S. Functional Nitric Oxide Nutrition: Dietary Strategies to Prevent and Treat Chronic Disease.
• Lundberg JO, Weitzberg E. NO-synthase independent NO generation in mammals. Biochemical and Biophysical Research Communications.
• Kapil V et al. The nitrate-nitrite-nitric oxide pathway in health and disease. Pharmacological Research.
გაიგეთ მეტი:
შენი ექიმი – ჯანმრთელობა მარტივად: www.sheniekimi.ge
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის ექსპერტი; WHO-ს ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სფეროში.
გიყვართ თქვენი ჯანმრთელობა? გაუზიარეთ ეს პოსტი მეგობრებს!

რა სასარგებლო და საზიანო თვისებები აქვს საღეჭ რეზინს

რა სასარგებლო და საზიანო თვისებები აქვს საღეჭ რეზინს
#post_seo_title

გადაცემა „ექიმებში“ სპეციალისტებმა საღეჭი რეზინის სასარგებლო და საზიანო თვისებებზე ისაუბრეს.

სპეციალისტების განმარტებით, საღეჭი რეზინს სასარგებლო თვისებებიც აქვს. სწორედ ამიტომ, ის მსოფლიო ქვეყნების და საქართველოს აფთიაქებშიც იყიდება.

გარდა იმისა, რომ საკვების მიღების შემდეგ ასუფთავებს კბილებს. ამცირებს ბაქტერიების რაოდენობას და უშაქრო საღეჭი რეზინი კბილებს იცავს კარიესისგან.

საღეჭი რეზინი აძლიერებს და ავითარებს ისეთ კოგნიტურ უნარებს, როგორიცაა, მოკლევადიანი, ანუ ეპიზოდური მეხსიერება და შეგრძნებების მკაფიო აღქმა. თუმცა, არანაიარად არ აუმჯობესებს ვერბალური კომუნიკაციის უნარ-ჩვევებს და კოგნიტური უნარები კევის ღეჭვიდან 20 წუთში ისევ ქვეითდება.

სპეციალისტები ასევე განმარტავენ, რომ საღეჭი რეზინის ერთ-ერთი საზიანო თვისება ორგანიზმში აირების დაგროვებაა. რადგან ღეჭვის დროს კუჭში ჩადის დიდი რაოდენობით ჰაერი. ამის გამო იწვევს კუჭის შებერილობის შეგრძნებას.

საღეჭი რეზინი შედგება სინთეთიკური და ბუნებრივი პოლიმიური ნივთირებებისგან და ის გადაყლაპვის შემთხვევაში კუჭში ისევე ნარჩუნდება, როგორც პირის ღღუში. რადგან საღეჭი რეზინი არ იშლება ნაწილაკებად. ვერც ნერწყვში არსებული ფერმენტი და ვერც კუჭის წვენი მას რეალურად ვერ შლის, მაგრამ ეს იმას არ ნიშნავს, ის კუჭში დარჩება და მიეწებება. ის გადავა საჭმლის მომნელებენ ტრაქტში და ამ სისტემის გავლის შემდეგ გამოიდევნება ორგანიზმიდან.

ამასთან, ექიმი საღეჭი რეზინის მოყვარულებს აფრთხილებს, რომ ეს ინფრომაცია სულაც არ ნიშნავს, რომ ბევრი საღეჭი რეზინი გადაყლაპონ.

გარდა ამისა, ექიმებმა გაავრცელეს რეკომენდაცია, რომელიც საღეჭი რეზინის ღეჭვის დროს უნდა გაითვალისწინონ მომხმარებლებმა.

კერძოდ, მოერიდონ საღეჭი რეზინის პირის წკლაპუნით ღეჭვას;  საღეღი რეზინის ხშირად „გაბერვა“  პირის ღრუში არასასურველი მიკრობების მოხვედრას უწყობს ხელს; არავის გაუზიარონ გამოყენებული საღეჭი რეზინი ; არ დააგდონ ქუჩაში რადგან, ნიადაგში მოხვედრის შემდეგ საღეჭი რეზინის გადამუსავებას 70 წელი სჭირდება, ისევე როგორც პოლიეტილენის პარკის შემთხვევაში.

ახალი კვლევა: მარილის ჭარბი მოხმარება შესაძლოა დეპრესიასა და შფოთვასთან იყოს კავშირში – გიორგი ფხაკაძე გვაფრთხილებს

რა კავშირია და როგორ მოქმედებს მარილის მოხმარება არტერიულ წნევაზე? - რას წერს გიორგი ფხაკაძე
#post_seo_title

მარილის ჭარბი მოხმარება შესაძლოა დეპრესიასა და შფოთვასთან იყოს კავშირში — ახალი კვლევა გაფრთხილებთ!

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
ბევრმა იცის, რომ მარილი არტერიულ წნევას ზრდის, მაგრამ იცოდით, რომ ის ასევე შეიძლება თქვენს ფსიქიკურ ჯანმრთელობაზე უარყოფითად იმოქმედოს?
BMJ-ის მიერ დაფუძნებულმა ახალი კვლევამ აჩვენა, რომ ადამიანებს, რომლებიც რეგულარულად უმატებენ მარილს საკვებს, აქვთ 39%-ით მაღალი რისკი დეპრესიისა და შფოთვის განვითარებისთვის.
კვლევის ძირითადი დეტალები:
• კვლევა ჩატარდა 25,000-ზე მეტ ადამიანზე, რომლებიც მონაწილეობდნენ UK Biobank პროგრამაში.
• მონაწილეები დაყვეს ჯგუფებად იმაზე დაყრდნობით, თუ როგორ ხშირად უმატებდნენ მარილს თავიანთ საკვებს.
• შედეგებმა აჩვენა, რომ ისინი, ვინც ყოველთვის უმატებენ მარილს, იმყოფებიან ყველაზე მაღალ რისკ-ჯგუფში.
• რისკი ფსიქიკური ჯანმრთელობის დარღვევებისთვის 39%-ით იზრდება, მაშინაც კი, როცა სხვა ფაქტორები — როგორიცაა ასაკი, სქესი, სიმსუქნე, ცხოვრების სტილი — გაითვალისწინეს.
როგორ შეიძლება მოქმედებდეს მარილი ჩვენს ტვინზე?
1. ნატრიუმის ჭარბი დონე ტვინში შეიძლება გავლენას ახდენდეს ნეიროტრანსმიტერების ბალანსზე, როგორიცაა სეროტონინი და დოფამინი — რაც ფსიქიკური ჯანმრთელობისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია.
2. მარილის ჭარბი მოხმარება ხელს უწყობს სისხლის მიმოქცევის გაუარესებას, რაც შეიძლება ტვინის ფუნქციების დაქვეითებას და „ცენტრალური ნერვული სისტემის“ სტრესს იწვევდეს.
3. შესაძლოა გამოწვევდეს ანთებით პროცესებს, რომლებიც ასოცირებულია დეპრესიასა და შფოთვასთან.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„მარილი არ არის უბრალოდ გემოს მატარებელი — ის მოქმედებს თქვენს გულზე, თირკმელებზე და ახლა უკვე გვაქვს მტკიცებულება, რომ ტვინზეც. ჩვენ, საქართველოში, ხშირად ვხმარობთ ბევრ მარილს, მათ შორის ლობიოში, წვნიანში და მწნილებში — მაგრამ დროა სერიოზულად დავფიქრდეთ ამ ჩვევაზე.“
როგორ შევამციროთ რისკები?
• გააკონტროლეთ მარილის რაოდენობა საკვებში. ნუ უმატებთ მას სანამ არ გასინჯავთ.
• გამოიყენეთ სხვა არომატული სანელებლები, როგორიცაა ქინძი, ნიორი, ბაზილიკი.
• წაიკითხეთ ეტიკეტები — განსაკუთრებით მზა საკვების, რომელიც ხშირად ჭარბ მარილს შეიცავს.
• მიაქციეთ ყურადღება ფსიქიკურ მდგომარეობას — თუ გაქვთ შფოთვა, უძილობა ან დეპრესიის ნიშნები, განიხილეთ დიეტური ცვლილება.
📚 წყაროები:
UK Biobank Data Resource
World Health Organization (WHO) — “Salt reduction”
BMJ Nutrition, Prevention & Health (2024) — Salt intake and mental health outcomes
სრული ბმული: https://nutrition.bmj.com/content/latest
დაასვი შენს თავს კითხვა: აჭარბებ თუ არა მარილს ყოველდღიურ საკვებში? იქნებ დროა, ცოტა ნაკლები მარილი, მეტი ჯანმრთელობა და სიმშვიდე?
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, საერთაშორისო ჯანდაცვის ექსპერტი, WHO-ს ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სფეროში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.
შეიძლება იყოს text გამოსახულება

იმუნური სისტემა და შფოთვა – ახალი აღმოჩენა თქვენი ჯანმრთელობის შესახებ!

ნანონაწილაკოვანი ვაქცინა – COVID-19-ის ვარიანტებისა და მომავალი კორონავირუსების წინააღმდეგ!
Giorgi pkhakadze

იმუნური სისტემა და შფოთვა – ახალი აღმოჩენა თქვენი ჯანმრთელობის შესახებ!

პროფესორი  გიორგი ფხაკაძე,

იცით თუ არა, რომ თქვენი შფოთვა შეიძლება პირდაპირ კავშირში იყოს იმუნურ სისტემასთან და არა მხოლოდ თქვენს ემოციურ მდგომარეობასთან?

ამერიკის ორი წამყვანი უნივერსიტეტის – მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტისა და ჰარვარდის სამედიცინო სკოლის – მეცნიერებმა აღმოაჩინეს, რომ ჩვენი იმუნური სისტემა პირდაპირ მოქმედებს ტვინზე და განსაზღვრავს, ვიქნებით თუ არა მშვიდად, ბედნიერად, თუ პირიქით – შფოთვითა და სტრესით სავსე.

რა აღმოაჩინეს მეცნიერებმა?

  • იმუნური მოლეკულა, სახელად ინტერლეიკინი-17 (საერთაშორისო აღნიშვნით IL-17), მოქმედებს ტვინის ორ კონკრეტულ უბანზე.
  • ტვინის ქერქში – ეს მოლეკულა ამცირებს ნეირონების (ტვინის უჯრედების) აქტივობას, რაც ზრდის კომუნიკაბელურობას და სოციალურად გახსნილობას.
  • ამიგდალაში – რომელიც პასუხისმგებელია შიშზე და ემოციებზე – ეს მოლეკულა, პირიქით, ზრდის აქტივობას და იწვევს შფოთვასა და სტრესს.

ანუ, ჩვენი სხეული და ტვინი ერთიანად მუშაობს: იმუნური სისტემა გავლენას ახდენს ჩვენს ხასიათზე, ემოციებზე და სოციალურ ქცევაზეც კი!

რატომ უნდა გვაინტერესებდეს ეს ჩვენ, საქართველოში მცხოვრებ ადამიანებს?

  • დღეს ბევრს აქვს შფოთვა, ნერვიულობა, უძილობა, პანიკური შეტევები – და ეს ყველაფერი მხოლოდ „ფსიქოლოგიური“ პრობლემა არ არის.
  • თუ ჩვენი იმუნური სისტემა დასუსტებულია – მაგალითად, ქრონიკული სტრესის, არასრულფასოვანი კვების, ანთებების ან ჭარბი ანტიბიოტიკების გამო – ეს იწვევს ტვინის მუშაობის შეცვლას.
  • ნაწლავები, საკვები და ფიზიკური აქტივობაც კი დიდ როლს თამაშობს იმაში, როგორ ვგრძნობთ თავს.

პროფესორ გიორგი ფხაკაძის რჩევები – საზოგადოებრივი ჯანდაცვის (ანუ მთელი საზოგადოების ჯანმრთელობის დაცვის) კუთხით:

  1. ზრუნვა ნაწლავის ჯანმრთელობაზე – ინტერლეიკინი-17 გამომუშავდება ნაწლავებში. მიიღეთ მეტი ბოჭკოვანი საკვები, იკვებეთ სეზონური ბოსტნეულით და ბუნებრივი პროდუქტებით.
  2. თავიდან აიცილეთ ზედმეტი ანტიბიოტიკები – ისინი არღვევენ მიკროფლორას, ანუ კარგ ბაქტერიებს, რაც იმუნურ სისტემას ასუსტებს.
  3. ფიზიკური აქტივობა ყოველდღე – სიარული, სირბილი ან უბრალოდ მოძრაობა აუმჯობესებს როგორც იმუნურ, ასევე ნერვულ სისტემას.
  4. ეძებეთ ფსიქოლოგიური მხარდაჭერა, თუ გჭირდებათ – ეს არ არის სისუსტე! ეს არის სიმამაცე და გონივრული ნაბიჯი.
  5. მიიღეთ საჭირო ვიტამინები ექიმის რჩევით – განსაკუთრებით D ვიტამინი და B ჯგუფის ვიტამინები, რომლებიც ტვინის მუშაობისთვის მნიშვნელოვანია.

დასკვნა პროფესორისგან:

შფოთვა შეიძლება იყოს არა მხოლოდ გონებრივი, არამედ იმუნური სისტემის პრობლემა. ჩვენ ყველას გვჭირდება სისტემური ზრუნვა საკუთარ თავზე – არ დავაკმაყოფილოთ მხოლოდ სიმპტომების მკურნალობით, არამედ დავიცვათ ჩვენი სხეული თავიდანვე.

თქვენი ფსიქიკური ჯანმრთელობა იწყება თქვენი ნაწლავებიდან!

გიყვარდეთ თავი, მოუსმინეთ თქვენს ორგანიზმს და მიმართეთ სპეციალისტს დროულად.

წყარო:

Harvard Medical School (ჰარვარდის სამედიცინო სკოლა) & Massachusetts Institute of Technology (მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტი) –

Immune Signals Shape Social Behavior and Anxiety in the Brain –

https://neurosciencenews.com/immune-il17-anxiety-28559/

გაიგეთ მეტი:

შენი ექიმი – ჯანმრთელობის სანდო გზამკვლევი: https://www.sheniekimi.ge

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,

საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის ექსპერტი;

„რილიფ ინთერნეიშენალის“ მმართველი საბჭოს დირექტორი; გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი; 25 წელზე მეტი გამოცდილებით – საქართველოში და საერთაშორისო დონეზე.

#გიორგიფხაკაძე #drpkhakadze #აქხარისხია #შფოთვა #ფსიქიკურიჯანმრთელობა #იმუნურისისტემა #ნაწლავებისჯანმრთელობა #sheniekimi

მელანომის ვაქცინა — რევოლუციური მიდგომა კიბოს მკურნალობაში!

ანტიბიოტიკი, რომელიც მილიონობით ადამიანმა მიიღო, აშშ-ში (ალაბამა) ბაზრიდან ამოღებულია მომაკვდინებელი გვერდითი ეფექტების გამო
#post_seo_title

მელანომის ვაქცინა — რევოლუციური მიდგომა კიბოს მკურნალობაში!

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
ინგლისში დაიწყება ახალი ვაქცინის სწრაფი დაშვება კანის კიბოს (მელანომის) მქონე პაციენტებისთვის. ეს გახლავთ ისტორიული ნაბიჯი თანამედროვე მედიცინაში, რომელიც ათასობით ადამიანს მისცემს სიცოცხლის შანსს.
რა ხდება?
• მელანომა არის მეხუთე ყველაზე გავრცელებული კიბოს ფორმა დიდ ბრიტანეთში, რომელიც ახალი შემთხვევების 4%-ზეა პასუხისმგებელი.
• ბოლო ათწლეულში (2009-2019) მელანომის შემთხვევებმა მესამედით მოიმატა.
• იმუნოთერაპიით მკურნალობა მხოლოდ დაახლოებით ნახევარ პაციენტს ეხმარება, დანარჩენები კი მძიმე პროგრესის რისკის წინაშე დგებიან.
რა არის ახალი ვაქცინა?
• ვაქცინას ჰქვია iSCIB1+ (Immunobody®) და ის DNA ვაქცინაა, რომელიც აუმჯობესებს იმუნური სისტემის უნარს, შეიცნოს და გაანადგუროს კიბოს უჯრედები.
• ეს არ არის ინდივიდუალურად მორგებული ვაქცინა, თუმცა მისი მიზანია იმუნურ სისტემაში არსებული ბუნებრივი თავდაცვის გაძლიერება.
• იგი გამოიყენება ნემსის გარეშე, კანის შიგნით ან კუნთში ინექციით.
• კლინიკური ფაზა II (SCOPE) მიმდინარეობს და NHS England გეგმავს, ოქტომბრამდე ასობით პაციენტი ჩართოს.
სად ჩატარდება?
• ინგლისში შვიდი კლინიკა უკვე ემზადება პირველი პაციენტების მისაღებად.
• პროგრამა ნაწილი იქნება NHS-ის Cancer Vaccine Launch Pad (CVLP) ინიციატივისა, რომელიც მიზნად ისახავს 2030 წლისთვის 10,000 პაციენტის მკურნალობას კიბოს ვაქცინით.
რას ამბობენ ექსპერტები?
პროფესორი პიტერ ჯონსონი, NHS-ის ეროვნული კიბოს დირექტორი:
„კიბოს ვაქცინები შესაძლოა გახდნენ მომავლის მთავარი იარაღი კიბოს წინააღმდეგ ბრძოლაში.“
სუზანა დანიელსი, Melanoma Focus-ის აღმასრულებელი დირექტორი:
„ეს ვაქცინა იმედის სხივია ყველა იმ პაციენტისთვის, ვისაც სტანდარტული მკურნალობა არ ეხმარება.“
ქეირ სტარმერი, დიდი ბრიტანეთის პრემიერ-მინისტრი:
„ეს ინოვაცია სიცოცხლის შემმბრუნებელი შესაძლებლობაა და წარმოადგენს ბრიტანეთის სამედიცინო მეცნიერების წინსვლის ნათელ მაგალითს.“
რატომ უნდა გვაინტერესებდეს ეს საქართველოშიც?
მელანომის შემთხვევები საქართველოშიც მზარდია, მაგრამ ხშირად იგნორირებულია.
ჩვენ არ გვაქვს ვაქცინებზე წვდომა, თუმცა შესაძლებელია გლობალური კვლევებში ჩართვა და პარტნიორობა კვლევით ინსტიტუტებთან.
საქართველო უნდა ჩაერთოს მომავალში მსგავს ინიციატივებში, რათა ჩვენი მოქალაქეებიც ისარგებლონ cutting-edge მკურნალობით.
ეს არის მაგალითი, როგორ მუშაობს სახელმწიფოს, მეცნიერების და კლინიკური პრაქტიკის ერთიანობა პაციენტის სასარგებლოდ.
ყაროები:
1. The Guardian (2025) – “Fast-track access to melanoma vaccine in England”
2. NHS England (2025) – Cancer Vaccine Launch Pad Press Release
3. BBC News (2025) – “New melanoma cancer vaccine trial begins”
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ეს კვლევა აჩვენებს, რომ მეცნიერება მიდის იმ მიმართულებით, სადაც კიბოს წინააღმდეგ ვიბრძვით არა მხოლოდ ქიმიოთერაპიით, არამედ ვაქცინითაც. საქართველოში საზოგადოებრივი ჯანდაცვის რეფორმა უნდა მოიცავდეს პაციენტის ჩართულობას ახალ სამეცნიერო მიდგომებში, განსაკუთრებით იმ ჯგუფებში, რომლებიც დღეს უყურადღებოდ არიან.“
ისურვებთ ჯანმრთელობას და მელანომისგან დაცვას — არ დაგავიწყდეთ რეგულარული დერმატოლოგიური შემოწმება და მზისგან დაცვა!
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, WHO-ს ექსპერტი, Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი.

შეამცირეთ გრიპის გავრცელება 6 მარტივი მოქმედებით

გრიპის ვირუსის ახალი ტალღა და გაზრდილი მიმართვიანობა კლინიკებში
#post_seo_title

შეამცირეთ გრიპის გავრცელება 6 მარტივი მოქმედებით:

  • ჩაიტარეთ გრიპის საწინააღმდეგო აცრა;
  • ხველის და ცემინების დროს გამოყენებული ხელსაცოხი გადააგდეთ სწორად;
  • ხშირად დაიბანეთ ხელები;
  • დარჩით სახლში, თუ თავს ცუდად გრძნობთ;
  • მოერიდეთ ვირუსიანთან პირბადის გარეშე კონტაქტს;
  • მოერიდეთ თვალების, პირის და ცხვირის შეხებას

კვლევა: საღეჭი რეზინი — მიკროპლასტმასის წყარო ჩვენს პირში?!

კვლევა: საღეჭი რეზინი — მიკროპლასტმასის წყარო ჩვენს პირში?!
#post_seo_title

კვლევა: საღეჭი რეზინი — მიკროპლასტმასის წყარო ჩვენს პირში?!

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
თქვენ თუ ფიქრობთ, რომ მხოლოდ ბოთლიანი წყალი ან პლასტმასის შეფუთვები გვაყუჩებს მიკროპლასტმასით, დაფიქრდით კიდევ ერთხელ…
აშშ-ის ქიმიური საზოგადოების (ACS) 2025 წლის გაზაფხულის კონფერენციაზე წარმოდგენილმა პილოტურმა კვლევამ აჩვენა, რომ ერთი ცალი საღეჭი რეზინი — ბუნებრივი იქნება თუ სინთეზური — ნერწყვში ათასობით მიკროპლასტმასის ნაწილაკს გამოყოფს.
ძირითადი მიგნებები:
• UCLA-ს მკვლევართა ჯგუფის მონაცემებით, ერთი საღეჭი რეზინი გამოყოფს 300-დან 3,000-მდე მიკროპლასტმასის ნაწილაკს, რაც დამოკიდებულია მის ზომასა და ბრენდზე.
• სინთეზური და ბუნებრივი რეზინები ერთნაირად ცუდად „იქცევიან“ — ორივე გამოყოფს თითქმის იგივე რაოდენობის მიკროპლასტმასას.
• ნაწილაკები ძირითადად შედგება პოლიმერებისგან — პოლიეთილენი და პოლისტიროლი, რომლებიც ენზიმებით არ იშლება და მხოლოდ ღეჭვის მექანიკური მოქმედებით გამოიყოფა.
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
მიკროპლასტმასა უკვე დაფიქსირდა ადამიანის სხეულის თითქმის ყველა ნაწილში — სისხლში, ფილტვებში, ნაწლავებში და თუნდაც პლაცენტაში.
დღესდღეობით მსოფლიოში საშუალო ადამიანი წელიწადში 52,000-მდე მიკროპლასტმასას ნაწილაკს მოიხმარს, და როგორც ჩანს, საღეჭი რეზინიც ამ ციფრს ზრდის.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ეს არის კიდევ ერთი მტკიცებულება იმისა, თუ რამდენად ‘ჩუმად’ გვიყრის თავს თანამედროვე ყოფის ზიანი. საღეჭი რეზინი არაერთ ადამიანს ეჩვენება როგორც უწყინარი ჩვევა, თუმცა ეს კვლევა ცხადყოფს — მიკროპლასტმასა იქაცაა, სადაც არ ველით. ჩვენ არ ვიცით ზუსტად რა ხდება ამ ნაწილაკების გრძელვადიანი ზემოქმედებით, მაგრამ უკვე ახლა უნდა ვიფიქროთ შემცირებაზე.“
რა შეიძლება გავაკეთოთ?
• ნუ გადააჭარბებთ საღეჭი რეზინის მოხმარებას.
• არ შეცვალოთ რეზინი ყოველ 5 წუთში — ერთი რეზინი იღეჭეთ მეტი დროით.
• წაიკითხეთ შემადგენლობა — აირჩიეთ ის, რაც შეიცავს ნაკლებად დამუშავებულ მასალებს.
• ბავშვებისთვის ეძებეთ ალტერნატივები.
საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის სურათი
ეს აღმოჩენა კიდევ ერთხელ გვახსენებს, რომ მიკროპლასტმასას ვერ გავექცევით, მაგრამ შეგვიძლია შევამციროთ ზიანი ყოველდღიური არჩევანით.
საღეჭი რეზინი, ბოთლიანი წყალი, პლასტმასის ჭურჭელი, გადამუშავებული საკვები — ეს ყველაფერი მცირე ნაწილაკების წყაროა, რომელიც შესაძლოა უკავშირდებოდეს ანთებას, ნაწლავური დისბალანსს, იმუნური სისტემის მოდუნებას და სხვა პრობლემებს.
წყაროები:
1. American Chemical Society – “Chewing gum can shed microplastics into saliva, pilot study finds” (March 2025)
Published by: American Chemical Society
2. National Geographic – “Microplastics are now in our bodies”
Published by: National Geographic, 2024
3. Environmental Health Perspectives – “Human exposure to microplastics”
შეამცირეთ რისკები — შეცვალეთ ჩვევები!
შეიძლება იყოს საღეჭი რეზინი and კანფეტი გამოსახულება

ახალი კავშირი აუტიზმსა და პირის ღრუს ბაქტერიებს შორის – მეცნიერება არ ჩერდება!

#post_seo_title

ახალი კავშირი აუტიზმსა და პირის ღრუს ბაქტერიებს შორის – მეცნიერება არ ჩერდება!

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,

იცით თუ არა, რომ ბავშვის პირის ღრუში არსებული ბაქტერიები შესაძლოა დაკავშირებული იყოს აუტიზმთან?

ჰონკონგის უნივერსიტეტის მეცნიერებმა ჩაატარეს მასშტაბური კვლევა და აღმოაჩინეს, რომ აუტიზმის სპექტრის მქონე ბავშვებს განსხვავებული მიკრობიომი (ბაქტერიების შემადგენლობა) აქვთ პირის ღრუში, შედარებით იმ ბავშვებთან, რომლებსაც ეს მდგომარეობა არ აქვთ.

რა გამოიკვეთა კვლევით?

  • აუტისტურ ბავშვებში ხშირია ანთებით ბაქტერიები, რაც გავლენას ახდენს არა მხოლოდ პირის ღრუზე, არამედ მთელი ორგანიზმის იმუნურ და ნერვულ სისტემაზე.
  • აღმოჩნდა, რომ პირის ღრუს მიკრობიომი შეიძლება გამოყენებულ იქნას როგორც ბიომარკერი – ანუ მარტივი ანალიზით ვიგებთ, არის თუ არა ბავშვს აუტიზმის რისკი.

რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი ჩვენთვის – მშობლებისთვის, ექიმებისთვის და საზოგადოებისთვის?

  • აუტიზმის ადრეული დიაგნოზი კრიტიკულად მნიშვნელოვანია ბავშვის სწორად განვითარებისთვის.
  • დღეს საქართველოში ბევრ ბავშვს უდგინდება აუტიზმის სპექტრის აშლილობა და მშობლები ხშირად იბნევიან – როდის მივხვდეთ? როგორ ვუმკურნალოთ?
  • ახლა უკვე შეიძლება, რომ პირის ღრუს უბრალო ნიმუშით მივიღოთ დამატებითი ინფორმაცია ბავშვის ნეიროგანვითარებაზე.

პროფესორ გიორგი ფხაკაძის რეკომენდაციები:

  1. არ ვივიწყოთ პირის ღრუს ჰიგიენა ბავშვობიდანვე – ჯანმრთელი პირის ღრუ ნიშნავს ნაკლებ ანთებას და მეტ დაცვას ტვინის ფუნქციებისთვისაც.
  2. გამოკვლევები უნდა დაიწყოს მარტივი გზებით – თუ მიკრობიომი საშუალებას გვაძლევს დავინახოთ რისკები, უნდა გამოვიყენოთ ეს პრაქტიკაში.
  3. აუტიზმი არ არის სირცხვილი – ეს არის მდგომარეობა, რომელიც საჭიროებს მხარდაჭერას, ყურადღებას და ადრეულ ჩარევას.
  4. მშობლებმა ნუ უგულებელყოფთ ბავშვის ქცევით სიგნალებს – ეჭვის შემთხვევაში მიმართეთ სპეციალისტს.

დასკვნა:

მეცნიერება გვაძლევს ახალ შესაძლებლობებს – ახლა უკვე პირის ღრუს მიკრობიომიც კი შეიძლება გახდეს საკვანძო ფაქტორი ბავშვის ნეიროგანვითარების შეფასებისთვის.

აუტიზმის დროული აღმოჩენა და მორგებული ზრუნვა ბავშვს აძლევს უკეთესი ცხოვრების შანსს!

წყარო:

University of Hong Kong –

Oral Microbiome Differences May Aid Early Autism Diagnosis

https://neurosciencenews.com/autism-oral-microbiome-28569/

გაიგეთ მეტი:

შენი ექიმი – ჯანსაღი ინფორმაციის სანდო წყარო:

https://www.sheniekimi.ge

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,

საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი; გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი; 25 წელზე მეტი გამოცდილებით – როგორც საქართველოში, ასევე მსოფლიოს მასშტაბით.

#გიორგიფხაკაძე #drpkhakadze #აქხარისხია #აუტიზმი #მიკრობიომი #ბავშვებისჯანმრთელობა #sheniekimi

შეიძლება იყოს 1 ადამიანი and ტექსტი გამოსახულება

მაგნიუმი და წამლები, ფრთხილად იყავით! – პროფესორი გიორგი ფხაკაძე გვირჩევს

მაგნიუმი და წამლები, ფრთხილად იყავით! - პროფესორი გიორგი ფხაკაძე გვირჩევს
Giorgi Pkhakadze

მაგნიუმი და წამლები – ფრთხილად იყავით!

პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე
მაგნიუმი სასარგებლოა, მაგრამ მისი ერთდროული მიღება გარკვეულ წამლებთან შეიძლება ჯანმრთელობისთვის საზიანო იყოს. ქვემოთ მოცემულია წამლების სია, რომლებიც არ უნდა მიიღოთ მაგნიუმთან ერთად:

წამლები, რომლებიც არ უნდა მიიღოთ მაგნიუმთან ერთად:

1. ანტიბიოტიკები
მაგნიუმი ამცირებს ზოგი ანტიბიოტიკის ეფექტურობას. მაგალითად:
• დოქსიციკლინი (Vibramycin)
• ციპროფლოქსაცინი (Cipro)
რჩევა: ანტიბიოტიკი მიიღეთ მაგნიუმზე 2 საათით ადრე ან 4 საათის შემდეგ.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
„ბევრმა ადამიანმა მაგნიუმი ‘უშიშარ დამატებად’ ჩათვალა, მაგრამ რეალურად მისი არასწორი კომბინაცია წამლებთან – განსაკუთრებით ანტიბიოტიკებთან ან გულის წამლებთან – შეიძლება სერიოზული რისკი იყოს ჯანმრთელობისთვის.“
2. ბისფოსფონატები
ძვლების სიმტკიცისთვის გამოყენებული წამლები, როგორიცაა:
• ალენდრონატი (Fosamax)
• რიზედრონატი (Actonel)
მაგნიუმი ამცირებს მათ შეწოვას.
რჩევა: ბისფოსფონატი მიიღეთ მაგნიუმზე 2 საათით ადრე ან 4 საათის შემდეგ.
3. შარდმდენები (დიურეტიკები)
მაგნიუმის დონეს ამცირებენ ან ზრდიან:
• ფუროსემიდი (Lasix)
• ჰიდროქლოროთიაზიდი
• სპირონოლაქტონი (Aldactone)
რჩევა: რეგულარულად შეამოწმეთ მაგნიუმის დონე სისხლში.
4. შაქრიანი დიაბეტის წამლები
მაგნიუმი აძლიერებს ზოგი წამლის მოქმედებას, რაც იწვევს დაბალ შაქარს:
• გლიბენკლამიდი (DiaBeta)
• გლიმეპირიდი (Amaryl)
რჩევა: ხშირად შეამოწმეთ სისხლში შაქრის დონე და კონსულტაცია გაიარეთ ექიმთან.
5. ფარისებრი ჯირკვლის ჰორმონები
მაგნიუმი ამცირებს მათი შეწოვას:
• ლევოთიროქსინი (Synthroid)
რჩევა: ჰორმონი მიიღეთ მაგნიუმზე 4 საათით ადრე ან შემდეგ.
6. გაბაპენტინი
ნერვული ტკივილისთვის გამოყენებული წამალი:
• გაბაპენტინი (Neurontin)
მაგნიუმი ამცირებს მის შეწოვას.
რჩევა: გაბაპენტინი მიიღეთ მაგნიუმზე 2 საათით ადრე ან შემდეგ.
7. გულის წამლები
მაგნიუმი ამცირებს ზოგი გულის წამლის ეფექტურობას:
• დიგოქსინი (Digoxin)
რჩევა: რეგულარულად შეამოწმეთ მაგნიუმის დონე და კონსულტაცია გაიარეთ ექიმთან.
8. მჟავიანობის საწინააღმდეგო წამლები (PPI)
ხანგრძლივი გამოყენება ამცირებს მაგნიუმის დონეს:
• ომეპრაზოლი (Nexium)
• ლანსოპრაზოლი (Prevacid)
რჩევა: პერიოდულად შეამოწმეთ მაგნიუმის დონე სისხლში.
„საქართველოში ხშირია თვითმკურნალობა და ბიოდანამატების არაკონტროლირებადი მოხმარება. ჩვენ ვურჩევთ ყველას: სანამ მაგნიუმს მიიღებთ – გადაამოწმეთ, ხომ არ ხართ რომელიმე მედიკამენტზე და გაიარეთ კონსულტაცია პროფესიონალთან.“
მაგნიუმი ნამდვილად სასარგებლოა, მაგრამ მხოლოდ სწორად გამოყენების შემთხვევაში. ფარმაცევტთან ან ექიმთან კონსულტაცია არ არის სირცხვილი – ეს არის თქვენი ჯანმრთელობის დაცვა! ნუ მიიღებთ წამლებს და დანამატებს ერთად, თუ არ იცით მათი გავლენა ერთმანეთზე.
წყაროები:
1. Health.com – “5 Medications Not to Mix With Magnesium” – www.health.com/medications-not-to-mix-with-magnesium-8687830
2. WebMD – Magnesium Supplement (Oral Route, Parenteral Route)
გაიგეთ მეტი:
დამატებითი ინფორმაცია და რეკომენდაციები შეგიძლიათ იხილოთ ვებსაიტზე: www.sheniekimi.ge
შეიძლება იყოს მედიკამენტი and ტექსტი გამოსახულება
შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
კითხვა 1 / 1
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
Verified by MonsterInsights