იმის გამო, რომ ბავშვს მარცხენა ჰემისფერო კარგად არ უვითარდება, ლექსიკაც არ უვითარდება, აგრამატიზმით ლაპარაკობს და წაკითხულის გააზრების პრობლემა უჩნდება – რატომ უჭირთ ბავშვებს წაკითხულის გააზრება და როგორ უნდა დავეხმაროთ ბავშვს სწავლის პროცესში

საბედნიეროდ, ჩვენი ნერვული სისტემა ძალიან კონსერვატიულია. ის ისე სწრაფად არ იცვლება, როგორც გარემო. ჩვენი ტვინი ისეა მოწყობილი, რომ მარცხენა ჰემისფერო ენის ჰემისფეროა. ბავშვის მარცხენა ჰემისფეროს განვითარებას მისი ენის განვითარება მიჰყვება. ეს 3 წლამდე ხდება. შესაბამისად, მარჯვენა ჰემისფერო კრეატიული, ვიზუალური, სივრცითი, არავერბალური ჰემისფეროა. მაგრამ, ენის განვითარებაში ორივე ჰემისფერო მონაწილეობს. უცხო ენაზე საუბარს მარჯვენა ჰემისფეროთი ვეუფლებით, საკუთარ ენაზე საუბარს კი – მარცხენა ჰემისფეროთი. კითხვასაც ასე ვეუფლებით – ვიწყებთ მარჯვენათი და მერე მარცხენაზე უნდა გადავიდეთ.

პრობლემა რაშია? ბავშვი 6 თვიდან რომ გაჯეტებს უყურებს, რომელიც ბრჭყვიალა, მრავალფეროვანია, ვიზუალურ-სივრცითი ინფორმაციაა ბევრად უფრო დეტალიზებულია, მარჯვენა ჰემისფერო ვითარდება. მარცხენა ჰემისფეროსა და ენობრივ კომპეტენციებს ცოცხალი ენა ავითარებს. შედეგად, მარცხენა ჰემისფერო კარგად ვერ ვითარდება, მარჯვენა ჰემისფეროთი კი უცხოურ ენაზე ლაპარაკს იწყებს. 3 წლის ასაკიდან ინგლისურ ჯგუფებში არიან, საკუთარი მშობლიური ენის მიმართ უარყოფითი განწყობა აქვთ, იმიტომ, რომ უფროსებსაც ეს განწყობა აქვთ. შედეგს კი ვიღებთ იმას, რაც გვაქვს. იმის გამო, რომ ბავშვს მარცხენა ჰემისფერო კარგად არ უვითარდება, ლექსიკაც არ უვითარდება, აგრამატიზმით ლაპარაკობს და წაკითხულის გააზრების პრობლემა უჩნდება.

თამაში წაგებული გვაქვს და არც ვინდომებთ, რომ მოვიგოთ. ვამბობთ, რომ მსოფლიოში ასპარეზზე გასასვლელად ის ენა გვჭირდება და არა მშობლიური. მაგრამ, გვავიწყდება, რომ ჯერ მშობლიური უნდა ისწავლოს და შემდეგ სხვა, იმიტომ, რომ ჩვენი ტვინი ასეა მოწყობილი. ეს სახელმძღვანელოები და ის, როგორც სკოლაში ვასწავლით, კონკურენტად ვერ გამოდგება. იმიტომ, რომ ის მრავალფეროვანი სამყაროა, ცნობისმოყვარეობის აღმძვრელი და ჩვენ მე-3 კლასიდან ბავშვებს დემოტივირებაში ხელს ვუწყობთ. აღარ აინტერესებს, იმიტომ, რომ შავ-თეთრ, გაუგებარ ტექსტებს უყურებს.

ორი პრინციპი არსებობს, რომლებითაც ჩვენ ვხედავთ, რომ შედეგი გვექნება – ბავშვი რამდენად ჩართულია და თანამონაწილეა სასწავლო პროცესის და რამდენად აქვს კეთილდღეობის განცდა. ჩვენს ბავშვებს ეს განცდა არ აქვთ. არც მოტივაცია აქვთ, არც ინტერესი და ეს მათი ბრალი არ არის. პირველი და ყველაზე მნიშვნელოვანი სასწავლო პროცესის გასაინტერესოებაა. ხელოვნური ინტელექტი ყველაფერს ჩაანაცვლებს. ამიტომ, ჩვენს შვილებს წაკითხულის გააზრება და კრიტიკული ანალიზი უნდა ვასწავლოთ. რაც შეიძლება, მეტი ინფორმაციით ვტვირთავთ. თანამედროვე ბავშვი კითხვას სვამს, რაში სჭირდება ეს ინფორმაცია და ამ შეკითხვას სწორად სვამს. უნდა ავუხსნათ, რაში სჭირდება და თუ არ სჭირდება, ესეც უნდა ვუთხრათ. მან უნდა დაინახოს, რომ ყველა ის საგანი, რომლებიც სკოლაში ისწავლება, სჭირდება და ცხოვრებაში გამოადგება.