პირველიდან მე-6 კლასის ჩათვლით მოსწავლეებისთვის სასკოლო ფორმების შესასყიდი რაოდენობა და ესკიზები ცნობილია.
2026–2027 სასწავლო წლისთვის დაწყებითი საფეხურის მოსწავლეების სასკოლო ფორმებისთვის განათლების სამინისტროს შპს “საგანმანათლებლო რესურსებმა“ ბაზრის კვლევა გამოაცხადა.
სატენდერო დოკუმენტაციიდან ირკვევა, რომ მიწოდება ორ ეტაპად უნდა განხორციელდეს. პირველი ეტაპი მოიცავს საქონლის არანაკლებ 30%-ის მოწოდებას არაუგვიანეს 2026 წლის 31 ივლისისა, მეორე ეტაპი კი საქონლის დარჩენილი რაოდენობის მიწოდებას არაუგვიანეს 2026 წლის 20 აგვისტოს ჩათვლით.
ოფიციალური დოკუმენტიდან ირკვევა ისიც, რომ სამინისტროს ბაზრის კვლევა გამოცხადებული აქვს კოსტიუმებისთვის, ქვედატანებისა და შარვლებისთვის.
რაც შეეხება უშუალოდ რაოდენობას, სატენდერო დოკუმენტის მიხედვით, “საგანმანათლებლო რესურსების“ დაკვეთით შესასყიდი ოდენობა უნდა იყოს 292 ათასი გოგონას პიჯაკი, 308 ათასი ბიჭის პიჯაკი, 438 ათასი გოგონას შარვალი, 616 ათასი ბიჭის შარვალი, 146 ათასი მუხლამდე ქვედაკაბა და 1000 გრძელი ქვედაკაბა.
საქართველოს სკოლებში სასკოლო ფორმის სავალდებულო შემოღება ეტაპობრივად იგეგმება და 2026–2027 სასწავლო წლიდან დაიწყება, პირველ ეტაპზე 1–6 კლასებისთვის, ხოლო შემდგომში გავრცელდება უფროსკლასელებზეც. აღნიშნული ინიციატივა განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტროს წარმომადგენლებმა განათლების კომიტეტის სხდომაზე წარადგინეს და განმარტეს, რომ ცვლილება მიზნად ისახავს ერთიანი სტანდარტის ჩამოყალიბებასა და სასკოლო გარემოს ორგანიზებას.
მოვლენების აღწერა
განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის მინისტრის მოადგილემ თამარ მახარაშვილმა პარლამენტის განათლების კომიტეტის სხდომაზე განაცხადა, რომ სასკოლო ფორმის სავალდებულო დანერგვა ეტაპობრივად განხორციელდება. პირველ ეტაპზე ფორმა სავალდებულო გახდება 1–6 კლასის მოსწავლეებისთვის, ხოლო შემდგომში დაემატება მეშვიდე, მერვე და სხვა კლასებიც.
მისი თქმით, ეს პროცესი „შეგუების პრინციპზეა“ დაფუძნებული და მიზნად ისახავს სისტემის ეტაპობრივად დანერგვას. სამინისტრო მუშაობს ფორმების დიზაინსა და ვიზუალურ სტანდარტებზე, ამასთან, ითვალისწინებს როგორც კერძო სკოლების გამოცდილებას, ასევე საერთაშორისო პრაქტიკას.
მინისტრის მოადგილის განცხადებით, სოციალურად დაუცველი ოჯახების მოსწავლეებს, რომელთა სარეიტინგო ქულა 60 000-ზე ნაკლებია, სასკოლო ფორმას სახელმწიფო დაუფინანსებს.
კონტექსტი და ფონი
სასკოლო ფორმის საკითხი საქართველოში პერიოდულად აქტუალური თემაა და საზოგადოებაში განსხვავებულ დამოკიდებულებებს იწვევს. გარკვეული პერიოდის განმავლობაში ფორმის სავალდებულო ტარება გაუქმებული იყო, თუმცა ბოლო წლებში კვლავ აქტიურად განიხილება მისი დაბრუნების საჭიროება.
განათლების მინისტრმა გივი მიქანაძემ აღნიშნული ინიციატივა ჯერ კიდევ განათლების რეფორმის კონცეფციის წარდგენისას გააჟღერა. მისი განცხადებით, სასკოლო ფორმა შესაძლოა შეიცავდეს ეროვნულ ან მუნიციპალურ სიმბოლიკას, თუმცა საბოლოო გადაწყვეტილება საზოგადოებრივი განხილვის საფუძველზე უნდა ჩამოყალიბდეს.
მინისტრის განმარტებით, დაგეგმილია კონკურსის გამოცხადება, სადაც წარმოდგენილი დიზაინები საზოგადოებრივი კენჭისყრის გზით შეფასდება. საბოლოოდ შეირჩევა რამდენიმე ვარიანტი, რის შემდეგაც თითოეულ სკოლას ექნება შესაძლებლობა თავად განსაზღვროს, რომელ ფორმას გამოიყენებს.
დეტალები და ფაქტები
განათლების სამინისტროს ინფორმაციით, ფორმების დანერგვა განხორციელდება სატესტო რეჟიმში. პროცესის მიზანია შეფასდეს, რამდენად ეფექტურად მუშაობს სისტემა და რამდენად მისაღებია ის სკოლებისთვის, მოსწავლეებისა და მშობლებისთვის.
გივი მიქანაძის განცხადებით, უკვე არსებობს წინასწარი გათვლები სასკოლო ფორმის ღირებულებასთან დაკავშირებით. მთავრობის გადაწყვეტილებით, სოციალურად დაუცველი ოჯახების მოსწავლეები ფორმას უფასოდ მიიღებენ.
ასევე განიხილება, რომ ფორმების წარმოება განხორციელდეს პროფესიული სასწავლებლების ბაზაზე. მათ შორის, საუბარია რუსთავში მოქმედ პროფესიულ კოლეჯ „მოდუსზე“, რომელსაც ფილიალი აქვს ქალთა სპეციალურ დაწესებულებაში, სადაც მსჯავრდებული ქალები სამკერვალო საქმიანობაში არიან ჩართული. ეს ინიციატივა განიხილება როგორც სოციალური პროექტის ნაწილი.
დანარჩენ შემთხვევაში, ფორმების შესყიდვა მოხდება სკოლების მიერ გამოცხადებული ტენდერების გზით ან მშობლების ინდივიდუალური გადაწყვეტილებით.
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
სასკოლო ფორმის გამოყენება ფართოდ გავრცელებული პრაქტიკაა მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში. ევროპის, აზიისა და სხვა რეგიონების სკოლებში ფორმა ხშირად გამოიყენება როგორც დისციპლინის, თანასწორობისა და ერთიანი სასწავლო გარემოს უზრუნველყოფის ინსტრუმენტი.
საერთაშორისო გამოცდილება აჩვენებს, რომ ფორმის დანერგვა ზოგ შემთხვევაში ამცირებს სოციალური განსხვავებების ვიზუალურ გამოვლინებას მოსწავლეებს შორის და ხელს უწყობს სკოლის იდენტობის გაძლიერებას. თუმცა, სხვადასხვა ქვეყანაში მიდგომები განსხვავებულია — ზოგან ფორმა სავალდებულოა, ხოლო სხვაგან რეკომენდაციული ხასიათი აქვს.
საქართველოს კონტექსტი
საქართველოში სასკოლო ფორმის საკითხი კვლავ განხილვის პროცესშია და მისი დანერგვა ეტაპობრივად იგეგმება. როგორც სამინისტროში განმარტავენ, მნიშვნელოვანია, რომ ფორმა იყოს ხელმისაწვდომი როგორც ფინანსურად, ასევე ლოგისტიკურად.
ბოლო წლებში, განსაკუთრებით რეგიონებში, უკვე არსებობს სკოლები, სადაც ფორმის ტარება პრაქტიკაში დანერგილია, მათ შორის კერძო სკოლების უმრავლესობაში. ამ გამოცდილებაზე დაყრდნობით, სახელმწიფო ცდილობს შექმნას ერთიანი, თუმცა მოქნილი სისტემა, რომელიც სხვადასხვა ტიპის სკოლებს მოერგება.
ამასთან, განათლების სისტემაში მიმდინარე ცვლილებები აქტიურად შუქდება მედიის მიერ, მათ შორის პლატფორმაზე https://www.sheniambebi.ge, სადაც რეგულარულად ქვეყნდება განათლების სფეროსთან დაკავშირებული სიახლეები.
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
სასკოლო ფორმის სავალდებულო დანერგვა საქართველოში წარმოადგენს განათლების სისტემის ერთ-ერთ მიმდინარე რეფორმას, რომელიც ეტაპობრივად უნდა განხორციელდეს. პროცესის მთავარი მახასიათებელია მისი ტესტური რეჟიმი და საზოგადოების ჩართულობის მაღალი ხარისხი.
ინიციატივა მოიცავს როგორც სოციალურ კომპონენტს — ფორმების უფასოდ მიწოდებას გარკვეული ჯგუფებისთვის — ასევე ეკონომიკურ და ორგანიზაციულ ასპექტებს, როგორიცაა წარმოების ლოკალიზაცია და სკოლების მიერ გადაწყვეტილებების მიღების შესაძლებლობა.
მომდევნო ეტაპებზე მნიშვნელოვანი იქნება პროცესის შედეგების შეფასება, მათ შორის, რამდენად ეფექტიანად მუშაობს სისტემა და რამდენად მისაღებია ის განათლების პროცესის მონაწილეებისთვის.
წყაროები
- საქართველოს პარლამენტი. განათლების კომიტეტის სხდომის ჩანაწერები. ხელმისაწვდომია: https://parliament.ge
- საქართველოს განათლების, მეცნიერებისა და ახალგაზრდობის სამინისტრო. ოფიციალური განცხადებები. ხელმისაწვდომია: https://mes.gov.ge
- UNESCO. School Uniform Policies. ხელმისაწვდომია: https://www.unesco.org
- OECD. Education Policy Outlook. ხელმისაწვდომია: https://www.oecd.org
ცნობისთვის, ზოგადი განათლების შესახებ“ კანონის მიხედვით, 2026-2027 სასწავლო წლიდან ზოგადი განათლების დაწყებით საფეხურზე, მოსწავლეებისთვის სასკოლო ფორმის ტარება სავალდებულო გახდება, რომლის ნიმუშსაც სამინისტრო დაამტკიცებს.
