საქართველოში პლასტიკის ნარჩენების შეგროვებისა და გადამუშავების ინდუსტრიის შექმნის შესაძლებლობაზე მუშაობა დაიწყო ბიზნესმენმა თემურ ჭყონიამ, რომელიც აცხადებს, რომ პროექტი დეტალური დაგეგმვის ეტაპზეა და მისი განხორციელებისთვის სახელმწიფოსთან შეთანხმებაა საჭირო. ინიციატივის მიხედვით, ქვეყანაში შეიძლება შეიქმნას ახალი საწარმოები, რომლებიც პლასტმასის ნარჩენების შეგროვებასა და გადამუშავებას უზრუნველყოფს.
მოვლენების აღწერა
„კოკა-კოლა ბოთლერს ჯორჯიას“ დამფუძნებლის, თემურ ჭყონიას განცხადებით, პლასტიკის ნარჩენების გადამუშავების პროექტი უკვე მზადების ეტაპზეა და მისი განხორციელება შესაძლებელია სახელმწიფო უწყებებთან შეთანხმების მიღწევის შემდეგ. ბიზნესმენის თქმით, პროექტი მიზნად ისახავს ქვეყანაში პლასტიკის ნარჩენების სისტემურ შეგროვებასა და გადამუშავებას, რაც შეიძლება ახალი ინდუსტრიის ფორმირებასაც დაედოს საფუძვლად.
ჭყონიას განცხადებით, პროექტის ფარგლებში მიმდინარეობს ტექნოლოგიური მოდელების შესწავლა, ასევე სპეციალისტების მოძიება, რომლებიც ნარჩენების დახარისხებისა და გადამუშავების პროცესში გამოცდილებას ფლობენ. მისი თქმით, ინიციატივა ორიენტირებული იქნება პლასტიკის ნარჩენების შეგროვებაზე და არა მხოლოდ მათი გადაგდების შემცირებაზე.
ბიზნესმენის განცხადებით, პროექტის განხორციელების შემთხვევაში შესაძლებელია, რომ პირველი საწარმო რამდენიმე თვეში ამოქმედდეს. მისი თქმით, პროექტის სწრაფად დაწყება დამოკიდებულია იმაზე, თუ რა პირობებზე შეთანხმდებიან ინიციატორები სახელმწიფოსთან.
კონტექსტი და ფონი
პლასტმასის ნარჩენები თანამედროვე გარემოსდაცვითი პოლიტიკის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი საკითხია. მსოფლიოში ყოველწლიურად მილიონობით ტონა პლასტმასის ნარჩენი წარმოიქმნება, რომლის დიდი ნაწილი გარემოში ხვდება და ბუნებრივი ეკოსისტემებისთვის სერიოზულ პრობლემას ქმნის.
ბევრ ქვეყანაში პლასტიკის გამოყენების შემცირების პარალელურად მნიშვნელოვანი ყურადღება ეთმობა ნარჩენების შეგროვებისა და გადამუშავების სისტემის განვითარებას. ეს მიდგომა ეფუძნება ცირკულარული ეკონომიკის პრინციპს, რომლის მიზანია ნარჩენების მეორადი გამოყენება და რესურსების ეფექტიანი მართვა.
ჭყონიას განცხადებით, მსოფლიოს არც ერთ ქვეყანაში პლასტმასის ბოთლები სრულად არ არის აკრძალული და აქცენტი ძირითადად სწორედ მათი შეგროვებისა და გადამუშავების სისტემების შექმნაზე კეთდება. მისი თქმით, მსგავსი მოდელები სხვადასხვა სახელმწიფოში უკვე წარმატებით ფუნქციონირებს.
დეტალები და ფაქტები
ბიზნესმენის თქმით, პროექტის ერთ-ერთი მთავარი მიზანია მოსახლეობის ჩართვა პლასტმასის ნარჩენების შეგროვების პროცესში. მისი განცხადებით, განიხილება ისეთი მოდელების დანერგვა, რომელიც მოქალაქეებს პლასტიკის ბოთლების შეგროვებისა და გადაცემის მოტივაციას მისცემს.
ჭყონიას განცხადებით, პროექტი არ შემოიფარგლება მხოლოდ სასმელების პლასტმასის ბოთლებით. მისი თქმით, გადამუშავების სისტემა მოიცავს სხვადასხვა ტიპის პლასტმასის ნარჩენებს, მათ შორის საყოფაცხოვრებო ქიმიური პროდუქციის შეფუთვებს — მაგალითად შამპუნის ბოთლებსა და სხვა მსგავს კონტეინერებს.
მისი განმარტებით, პლასტმასის გადამუშავება შესაძლოა გამოყენებული იყოს სხვადასხვა ეკონომიკურ სექტორში, მათ შორის სოფლის მეურნეობაში და სხვა წარმოებით მიმართულებებში.
ჭყონიას თქმით, პროექტის განხორციელებისთვის საჭირო იქნება მნიშვნელოვანი ინვესტიციები. მისი განცხადებით, ინიციატივის ფარგლებში უკვე გაიმართა კონსულტაციები გერმანიის განვითარების ბანკთან, რომელიც მსგავსი ინფრასტრუქტურული პროექტების მხარდაჭერით არის ცნობილი.
ბიზნესმენის განცხადებით, პირველ ეტაპზე საჭიროა ქვეყანაში წარმოქმნილი პლასტმასის ნარჩენების მოცულობის ზუსტი შეფასება. მისი თქმით, სწორედ ამ მონაცემებზე იქნება დამოკიდებული საწარმოების რაოდენობა და ინვესტიციის მოცულობა.
მისივე განმარტებით, ნარჩენების რაოდენობის მიხედვით შესაძლოა სხვადასხვა ქალაქში რამდენიმე გადამამუშავებელი საწარმოს შექმნა გახდეს საჭირო.
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
პლასტმასის ნარჩენების გადამუშავების სისტემები ბოლო წლებში აქტიურად ვითარდება როგორც ევროპაში, ისე აზიის ქვეყნებში. მრავალი სახელმწიფო ცდილობს ნარჩენების მართვის ისეთი მოდელის დანერგვას, რომელიც შეამცირებს გარემოზე ზეწოლას და გაზრდის რესურსების მეორად გამოყენებას.
ევროპის კავშირის ქვეყნებში ფართოდ გამოიყენება დეპოზიტის სისტემები, რომლებიც მოქალაქეებს უბიძგებს პლასტმასის ბოთლების დაბრუნებისკენ. მსგავსი მოდელები ეფუძნება ფინანსურ სტიმულებს, რომლის მიხედვითაც მომხმარებელი ბოთლის დაბრუნების შემთხვევაში იღებს გარკვეულ თანხას ან ფასდაკლებას.
სხვა ქვეყნებში ყურადღება გამახვილებულია ინდუსტრიული გადამუშავების საწარმოებზე, რომლებიც ნარჩენებს გადაამუშავებენ და მათგან ახალი პროდუქციის წარმოებას უზრუნველყოფენ.
ჭყონიას განცხადებით, საქართველოში დაგეგმილი პროექტი სწორედ ასეთი საერთაშორისო პრაქტიკის გათვალისწინებით მუშავდება, თუმცა მისი თქმით, იგეგმება მოდელის ადგილობრივ პირობებთან ადაპტაცია და გაუმჯობესება.
საქართველოს კონტექსტი
საქართველოში პლასტმასის ნარჩენების მართვის საკითხი ბოლო წლებში აქტიურად განიხილება როგორც გარემოსდაცვითი პოლიტიკის, ისე ეკონომიკური განვითარების კონტექსტში. ქვეყანაში ნარჩენების მართვის სისტემის განვითარება ეტაპობრივად მიმდინარეობს, თუმცა გადამუშავების ინდუსტრია ჯერ კიდევ განვითარების ეტაპზეა.
ჭყონიას განცხადებით, პლასტმასის გადამუშავების ინდუსტრიის შექმნა შეიძლება ეკონომიკური თვალსაზრისითაც მნიშვნელოვანი გახდეს. მისი თქმით, ამჟამად საქართველოში გადამუშავებული პლასტმასის პროდუქციის ნაწილი უცხოეთიდან შემოდის, რაც ნიშნავს, რომ ადგილობრივი წარმოების განვითარების შემთხვევაში შესაძლებელი იქნება როგორც იმპორტის შემცირება, ისე ექსპორტის შესაძლებლობების გაჩენა.
მისი თქმით, პროექტის ერთ-ერთი მიზანია მოსახლეობის ფართო ჩართვა პლასტმასის ნარჩენების შეგროვებაში. ბიზნესმენის განცხადებით, ინიციატივის განხორციელების შემთხვევაში შესაძლებელია, რომ ქვეყნის მასშტაბით შეიქმნას სისტემა, რომელიც მოქალაქეებს ნარჩენების შეგროვების პროცესში ეკონომიკურ მოტივაციას მისცემს.
მსგავსი ეკონომიკური და გარემოსდაცვითი თემები რეგულარულად განიხილება საინფორმაციო პლატფორმაზე https://www.sheniambebi.ge, სადაც გამოქვეყნებულია მასალები ბიზნესის, გარემოს დაცვისა და ეკონომიკური განვითარების საკითხებზე.
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
პლასტმასის ნარჩენების შეგროვებისა და გადამუშავების ინდუსტრიის შექმნის ინიციატივა საქართველოში შეიძლება მნიშვნელოვან ეკონომიკურ და გარემოსდაცვით პროექტად იქცეს. ინიციატივის ავტორები აღნიშნავენ, რომ პროექტი მიზნად ისახავს პლასტმასის ნარჩენების სისტემურ მართვას და მათი მეორადი გამოყენების განვითარებას.
პროექტის განხორციელება დამოკიდებულია როგორც ინვესტიციებზე, ისე სახელმწიფოსთან თანამშრომლობაზე. ბიზნესმენის განცხადებით, მსგავსი მასშტაბის ინფრასტრუქტურის შექმნა კერძო სექტორისა და სახელმწიფოს კოორდინაციის გარეშე რთული იქნება.
თუ პროექტი განხორციელდება, შესაძლებელია საქართველოში შეიქმნას ახალი საწარმოო მიმართულება, რომელიც პლასტმასის ნარჩენების შეგროვებასა და გადამუშავებას უზრუნველყოფს და ამ სფეროში ეკონომიკური საქმიანობის გაფართოებას შეუწყობს ხელს.
წყაროები
- თემურ ჭყონიას განცხადება პლასტმასის ნარჩენების გადამუშავების პროექტთან დაკავშირებით.
- გერმანიის განვითარების ბანკი (KfW) – გარემოსდაცვითი და ინფრასტრუქტურული პროექტების მხარდაჭერა. Available from: https://www.kfw.de
- ევროპის კომისია. პლასტმასის ნარჩენების მართვის პოლიტიკა. Available from: https://environment.ec.europa.eu
- SheniAmbebi.ge – ეკონომიკური და ბიზნეს თემების საინფორმაციო მასალები. Available from: https://www.sheniambebi.ge
