პილატესის ისტორია დაიწყო მე-20 საუკუნის დასაწყისში და უკავშირდება გერმანელ ფიზიოთერაპევტს, ჯოზეფ პილატესს. ჯოზეფ პილატესმა შეიმუშავა ვარჯიშების სისტემა, რომელიც აერთიანებდა ფიზიკური ვარჯიშის, იოგასა და ტანვარჯიშის ელემენტებს სხეულის ბალანსის, ძალისა და მოქნილობის მისაღწევად.
დაზუსტებული ისტორიული ცნობები ჯოზეფ პილატესის შესახებ არ არსებობს, რადგან დროთა განმავლობაში ბევრი რამ დაიკარგა. ახალგაზრდობაში მას ჯანმრთელობის სხვადასხვა პრობლემა ჰქონდა, აწუხებდა ასთმა და რაქიტი.
ცუდი ჯანმრთელობის გამო მან დაიწყო სხვადასხვა მეთოდისა და ტექნიკის შესწავლა, რაც სხეულის გაძლიერებაში და ეხმარებოდა.
პირველი მსოფლიო ომის დროს ჯოზეფ პილატესი ინგლისში მსახურობდა, რა დროსაც დააკავეს. ამის შემდეგ ის თავის სისტემას სხვა იზოლირებულ პირებს ასწავლიდა. ის იყენებდა საწოლებსა და ზამბარებს, რათა დაკავებულებს დახმარებოდა ვარჯიშში, მაშინაც კი, თუ მათ მოძრაობის შეზღუდული შესაძლებლო ბები ჰქონდათ.
ომის შემდეგ პილატესი შეერთებულ შტატებში გადავიდა საცხოვრებლად და თავის მეუღლესთან, კლარასთან ერთად ნიუ-იორკში დააფუძნა პილატესის სტუდია. ამ სტუდიამ სწრაფად მიიპყრო მოცეკვავეებისა და არტისტების ყურადღება, რადგან პილატესი მათ ეხმარებოდა ტრავმებისაგან გამოჯანმრთელებასა და ფიზიკური ფორმის გაუმჯობესებაში.
პილატესის სისტემა განვითარდა და გაუმჯობესდა ჯოზეფ პილატესის სიცოცხლის განმავლობაში. ავტორმა მას „კონტროლირებადი მოძრაობები“ უწოდა. მან შეიმუშავა პილატესის ძირითადი პრინციპები, როგორიცაა: კონტროლი, ცენტრირება, კონცენტრაცია, სიზუსტე, სუნთქვა და მოძრაობათა ნაკადი.
1967 წელს ჯოზეფ პილატესი გარდა იცვალა, მისი მეთოდი კი კვლავ ვითარდებოდა და ვრცელდებოდა მთელმსოფლიოში. დღეს პილატესი ფიზიკური აქტივობის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული სახეობაა, რომელიც ხელს უწყობს კუნთების გაძლიერებას, მოქნილობის გაუმჯობესებას, კოორდინაციას.
პილატესი დადებითად მოქმედებს ფიზიკური და ფსიქიკური ჯანმრთელობის სხვადასხვა ასპექტზე, როგორიცაა, მაგალითად:
- კუნთების გაძლიერება:
პილატესი მოიცავს ვარჯიშებს, რომელთა მიზანია კუნთების სხვადასხვა ჯგუფის გაძლიერება და ტონუსი, განსაკუთრებით, სხეულის ცენტრში, მუცლის კუნთების, ზურგისა და დუნდულების ჩათვლით. ეს ხელს უწყობს ტანადობის გაუმჯობესებას, ხერხემლის სტაბილურობის შენარჩუნებას და სხეულის გაძლიერებას.
- მოქნილობა: პილატესი მოიცავს
გაჭიმვას და ვარჯიშებს მოქნილობისა და სახსრების მობილობის გასავითარებლად.
ეს ხელს უწყობს მოძრაობის დიაპაზონის გაუმჯობესებას, კუნთების დაძაბულობის მოხსნას და სხეულის პლასტიკურობის გაზრდას.
- კოორდინაცია და ბალანსი:
პილატესის ვარჯიშები ხელს უწყობს მოძრაობებისა და ბალანსის უკეთესი კოორდინაციის განვითარებას. ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია დაცემისა და ტრავმების თავიდან ასაცილებლად, განსაკუთრებით, ხანდაზმულებში.
- ტანადობის გაუმჯობესება:
პილატესი ხელს უწყობს კარგი ტანადობისა და სწორი ხერხემლის განვითარებას. ეს მნიშვნელოვანია ზურგის ტკივილის შესამცირებლად, ხერხემლისა და საერთო ჯანმრთელობის გასაუმჯობესებლად.
- სუნთქვის ფუნქციის გაუმჯობესება:
პილატესში ყურადღება ექცევა სწორ სუნთქვას, რაც ხელს უწყობს სუნთქვის ფუნქციის გაუმჯობესებას, ფილტვების ტევადობის გაზრდას და აუმჯობესებს სხეულის მიერ ჟანგბადის მოხმარებას.
- სტრესის შემცირება და ფსიქიკური ჯანმრთელობის გაუმჯობესება:
პილატესი მოიცავს კონცენტრაციის, გაცნობიერებულობისა და მოდუნების ელემენტებს, რაც ხელს უწყობს სტრესის დონის შემცირებას, ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და კონცენტრაციის გაუმჯობესებას.
- რეაბილიტაცია და ტრავმების
პროფილაქტიკა:
პილატესი ფართოდ გამოიყენება რეაბილიტაციის მიზნით, ტრავმებისა და ოპერაციების შემდგომი აღდგენისათვის, ასევე – განმეორებითი დაზიანებების თავიდან ასაცილებლად. ის სუსტი კუნთების გაძლიერებას უწყობს ხელს, მოქნილობის გაუმჯობესებას და ფუნქციური მოძრაობების აღდგენას.
