560 000 ლარის ჯარიმა წამლებზე ზედმეტი ფასის გამო — სად გადის ზღვარი ბიზნესსა და ბოროტად გამოყენებას შორის?
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი.
sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
რატომ ვიხდით ფარმაცევტულ ბაზარზე მეტს, ვიდრე საჭიროა?
2025 წლის აგვისტოში საქართველოს კონკურენციისა და მომხმარებლის დაცვის სააგენტომ გამოაცხადა, რომ ოთხი ფარმაცევტული კომპანია დაჯარიმდა ჯამში 560 000 ლარით, რადგან მათ ბაზარზე დომინანტური მდგომარეობის ბოროტად გამოყენებით დააწესეს არაგონივრული ფასები მედიკამენტებზე.
ეს არაა უბრალოდ ფინანსური სანქცია — ეს არის სიგნალი, რომ სისტემაში, რომელიც მოქალაქის ჯანმრთელობაზე უნდა ზრუნავდეს, ეკონომიკური ბოროტად გამოყენება, გაუმჭვირვალობა და კორუფციული რისკები ღრმად ფესვგადგმულია.
გამოძიების შედეგები
გამოძიება 2023 წლის დეკემბერში დაიწყო საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს შუამდგომლობის საფუძველზე. გამოიკვეთა 8 კომპანია, რომლებმაც ბაზრის 40%-ზე მეტი დაიკავეს კონკრეტულ მედიკამენტებზე.
დარღვევა დადასტურდა შემდეგ 4 კომპანიაში:
• Global CBS – 249,144 ლარი
• Gea – 210,632 ლარი
• Rich Group – 77,936 ლარი
• Concept Pharma – 21,646 ლარი
დასკვნა: ფასნამატები 300%–დან 3000%–მდე მერყეობდა, რაც აშკარად აღემატებოდა გონივრულ ზღვარს.
ბონუსები, სამკაულები და ექიმების მოტივაცია
გამოძიებამ ასევე გამოავლინა, რომ წამლების თვითღირებულებაში კომპანიები ითვალისწინებდნენ ხარჯებს, რომლებიც არ უკავშირდებოდა მედიკამენტის წარმოებას ან გაყიდვას. მაგალითად:
• ძვირადღირებული საჩუქრები, მათ შორის ოქროს სამკაულები
• კონფერენციები და სპექტაკლები ევროპაში
• კოსმეტოლოგიური და სტომატოლოგიური სერვისები
• პრემიუმ კლასის ავტომობილები
• ადმინისტრაციული ჯარიმები და გართობა
ეს ყველაფერი მიანიშნებს სავარაუდო კორუფციულ პრაქტიკებზე: ფარული ბონუსები და კიკბექები ექიმებისთვის, რომლებიც პრეპარატებს დანიშნავენ არა სამედიცინო, არამედ ფინანსური ინტერესით.
გაუმჭვირვალე ბიზნესი
როდესაც საზოგადოებრივად ვცადეთ ამ კომპანიების შესახებ ინფორმაციის მოძიება, აღმოვაჩინეთ შემაშფოთებელი სურათი:
• ზოგს არ აქვს ვებსაიტი
• ზოგს აქვს მხოლოდ Facebook
• ბევრში არ იძებნება მფლობელები, დირექტორები ან ოფისის სრული ინფორმაცია
თუ ამდენად რთულია იმის გაგება, ვინ არიან ეს კომპანიები — როგორ შეიძლება ვენდოთ მათ ჯანმრთელობის საკითხში?
აუცილებელი რეფორმები
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე აუცილებელია შემდეგი ცვლილებები:
1. ყველა კომპანიას უნდა ჰქონდეს საჯარო ვებსაიტი, სადაც ჩანს: კომპანიის ისტორია, ხელმძღვანელობა, კონტაქტები, პროდუქტები
2. სოციალური ქსელები უნდა იყოს ოფიციალურად რეგისტრირებული და ხელმისაწვდომი
3. უნდა შეიქმნას ერთიანი რეესტრი, სადაც ყველა ფარმაცევტული დისტრიბუტორი და მწარმოებელი სრულად და გამჭვირვალედ იქნება დაფიქსირებული
4. უნდა აიკრძალოს ექიმებისთვის ნებისმიერი ფორმის ბონუსი წამლის დანიშვნის სანაცვლოდ
5. ყველა წამალზე ფასის სტრუქტურა უნდა იყოს გამჭვირვალე და რეგულირებული
2023 და 2025 წლების შემთხვევები
• 2023: Aversi, PSP, GPC/Pharmadepo და მერმისი ჯამში დაჯარიმდნენ 53 მილიონი ლარით — ონკოლოგიური წამლების ფასზე შეთანხმებისთვის.
• 2025: ახალი კომპანიები დაჯარიმდნენ 560 000 ლარით — ფასების ხელოვნურად გაზრდისთვის.
ეს არის მტკიცებულება, რომ სისტემური პრობლემა არსად გამქრალა.
დასკვნა
ფარმაცევტული ბიზნესი პაციენტს კი არ უნდა აზარალებდეს, უნდა ემსახურებოდეს. ექიმი არ უნდა იღებდეს პრემიას წამლის დანიშვნისთვის. მოქალაქემ უნდა იცოდეს, ვისგან ყიდულობს მედიკამენტს და რატომ ღირს ის ასე.
ფარმაცევტული გაუმჭვირვალობა კლავს ნდობას — და ხშირად კლავს სიცოცხლესაც.
წყაროები
1. https://bm.ge/…/konkurentsiis-saagentom-medikamentebze…
2. https://bm.ge/…/konkurentsiis-saagentom-yvelaze-meti-jarima…
3. https://www.cbs.ge
4. https://conceptpharma.ge
5. https://gea.com.ge
6. https://www.facebook.com/Rich-Group-Georgia-%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A9-%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9E-%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D-100742631693986
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/app/sheniekimi/id6746522706
Android: https://play.google.com/store/apps/details…
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი.
sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
კონფლიქტების ინტერესების განცხადება:
სტატია ემყარება საჯარო დოკუმენტებსა და ხელმისაწვდომ მედიამონაცემებზე. ავტორს – პროფესორ გიორგი ფხაკაძეს – არ აქვს კომერციული, ფინანსური ან პროფესიული ურთიერთობა იმ კომპანიებთან, რომლებიც მოხსენიებულია ამ პუბლიკაციაში. მას არ გააჩნია ფინანსური დაინტერესება არც ერთ ფარმაცევტულ კომპანიაში და მისი ერთადერთი მიზანია საზოგადოების ჯანმრთელობის დაცვის ხელშეწყობა, გამჭვირვალობის გაზრდა და სისტემური გაუმართაობის გამოვლენა.
Giorgi Pkhakadze SheniAmbebi.ge • შენი ამბები SheniEkimi.ge • შენი ექიმი
sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
რატომ ვიხდით ფარმაცევტულ ბაზარზე მეტს, ვიდრე საჭიროა?
2025 წლის აგვისტოში საქართველოს კონკურენციისა და მომხმარებლის დაცვის სააგენტომ გამოაცხადა, რომ ოთხი ფარმაცევტული კომპანია დაჯარიმდა ჯამში 560 000 ლარით, რადგან მათ ბაზარზე დომინანტური მდგომარეობის ბოროტად გამოყენებით დააწესეს არაგონივრული ფასები მედიკამენტებზე.
ეს არაა უბრალოდ ფინანსური სანქცია — ეს არის სიგნალი, რომ სისტემაში, რომელიც მოქალაქის ჯანმრთელობაზე უნდა ზრუნავდეს, ეკონომიკური ბოროტად გამოყენება, გაუმჭვირვალობა და კორუფციული რისკები ღრმად ფესვგადგმულია.
გამოძიების შედეგები
გამოძიება 2023 წლის დეკემბერში დაიწყო საქართველოს ჯანდაცვის სამინისტროს შუამდგომლობის საფუძველზე. გამოიკვეთა 8 კომპანია, რომლებმაც ბაზრის 40%-ზე მეტი დაიკავეს კონკრეტულ მედიკამენტებზე.
დარღვევა დადასტურდა შემდეგ 4 კომპანიაში:
• Global CBS – 249,144 ლარი
• Gea – 210,632 ლარი
• Rich Group – 77,936 ლარი
• Concept Pharma – 21,646 ლარი
დასკვნა: ფასნამატები 300%–დან 3000%–მდე მერყეობდა, რაც აშკარად აღემატებოდა გონივრულ ზღვარს.
ბონუსები, სამკაულები და ექიმების მოტივაცია
გამოძიებამ ასევე გამოავლინა, რომ წამლების თვითღირებულებაში კომპანიები ითვალისწინებდნენ ხარჯებს, რომლებიც არ უკავშირდებოდა მედიკამენტის წარმოებას ან გაყიდვას. მაგალითად:
• ძვირადღირებული საჩუქრები, მათ შორის ოქროს სამკაულები
• კონფერენციები და სპექტაკლები ევროპაში
• კოსმეტოლოგიური და სტომატოლოგიური სერვისები
• პრემიუმ კლასის ავტომობილები
• ადმინისტრაციული ჯარიმები და გართობა
ეს ყველაფერი მიანიშნებს სავარაუდო კორუფციულ პრაქტიკებზე: ფარული ბონუსები და კიკბექები ექიმებისთვის, რომლებიც პრეპარატებს დანიშნავენ არა სამედიცინო, არამედ ფინანსური ინტერესით.
გაუმჭვირვალე ბიზნესი
როდესაც საზოგადოებრივად ვცადეთ ამ კომპანიების შესახებ ინფორმაციის მოძიება, აღმოვაჩინეთ შემაშფოთებელი სურათი:
• ზოგს არ აქვს ვებსაიტი
• ზოგს აქვს მხოლოდ Facebook
• ბევრში არ იძებნება მფლობელები, დირექტორები ან ოფისის სრული ინფორმაცია
თუ ამდენად რთულია იმის გაგება, ვინ არიან ეს კომპანიები — როგორ შეიძლება ვენდოთ მათ ჯანმრთელობის საკითხში?
აუცილებელი რეფორმები
საქართველოს ფარმაცევტულ ბაზარზე აუცილებელია შემდეგი ცვლილებები:
1. ყველა კომპანიას უნდა ჰქონდეს საჯარო ვებსაიტი, სადაც ჩანს: კომპანიის ისტორია, ხელმძღვანელობა, კონტაქტები, პროდუქტები
2. სოციალური ქსელები უნდა იყოს ოფიციალურად რეგისტრირებული და ხელმისაწვდომი
3. უნდა შეიქმნას ერთიანი რეესტრი, სადაც ყველა ფარმაცევტული დისტრიბუტორი და მწარმოებელი სრულად და გამჭვირვალედ იქნება დაფიქსირებული
4. უნდა აიკრძალოს ექიმებისთვის ნებისმიერი ფორმის ბონუსი წამლის დანიშვნის სანაცვლოდ
5. ყველა წამალზე ფასის სტრუქტურა უნდა იყოს გამჭვირვალე და რეგულირებული
2023 და 2025 წლების შემთხვევები
• 2023: Aversi, PSP, GPC/Pharmadepo და მერმისი ჯამში დაჯარიმდნენ 53 მილიონი ლარით — ონკოლოგიური წამლების ფასზე შეთანხმებისთვის.
• 2025: ახალი კომპანიები დაჯარიმდნენ 560 000 ლარით — ფასების ხელოვნურად გაზრდისთვის.
ეს არის მტკიცებულება, რომ სისტემური პრობლემა არსად გამქრალა.
დასკვნა
ფარმაცევტული ბიზნესი პაციენტს კი არ უნდა აზარალებდეს, უნდა ემსახურებოდეს. ექიმი არ უნდა იღებდეს პრემიას წამლის დანიშვნისთვის. მოქალაქემ უნდა იცოდეს, ვისგან ყიდულობს მედიკამენტს და რატომ ღირს ის ასე.
ფარმაცევტული გაუმჭვირვალობა კლავს ნდობას — და ხშირად კლავს სიცოცხლესაც.
წყაროები
1. https://bm.ge/…/konkurentsiis-saagentom-medikamentebze…
2. https://bm.ge/…/konkurentsiis-saagentom-yvelaze-meti-jarima…
3. https://www.cbs.ge
4. https://conceptpharma.ge
5. https://gea.com.ge
6. https://www.facebook.com/Rich-Group-Georgia-%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A9-%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9E-%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D-100742631693986
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი” – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/app/sheniekimi/id6746522706
Android: https://play.google.com/store/apps/details…
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
ავტორი: პროფესორი გიორგი ფხაკაძე, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის ხელმძღვანელი.
sheniekimi.ge | ოფიციალური სამედიცინო საინფორმაციო პლატფორმა
კონფლიქტების ინტერესების განცხადება:
სტატია ემყარება საჯარო დოკუმენტებსა და ხელმისაწვდომ მედიამონაცემებზე. ავტორს – პროფესორ გიორგი ფხაკაძეს – არ აქვს კომერციული, ფინანსური ან პროფესიული ურთიერთობა იმ კომპანიებთან, რომლებიც მოხსენიებულია ამ პუბლიკაციაში. მას არ გააჩნია ფინანსური დაინტერესება არც ერთ ფარმაცევტულ კომპანიაში და მისი ერთადერთი მიზანია საზოგადოების ჯანმრთელობის დაცვის ხელშეწყობა, გამჭვირვალობის გაზრდა და სისტემური გაუმართაობის გამოვლენა.
Giorgi Pkhakadze SheniAmbebi.ge • შენი ამბები SheniEkimi.ge • შენი ექიმი
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/fr/app/sheni/id6746877342?l=en-GB
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
