მიუხედავად იმისა, რომ მიზნობრივი თერაპიაა, ანტისხეულ-წამლის კონიუგატებს (ADCs) შეუძლიათ გამოიწვიონ მნიშვნელოვანი მიზანმიმართული ტოქსიკურობა იმ პაციენტებისთვის, რომლებიც მკურნალობენ განვითარებული მრავლობითი მიელომას ან საშვილოსნოს ყელის კიბოს, თუმცა, ონკოლოგებისა და ოფთალმოლოგების აზრით, რისკები შედარებით უცნობი რჩება.
ექსპერტებმა Medscape Medical News-თან ინტერვიუში ონკოლოგებსა და ოფთალმოლოგებს შორის მეტი თანამშრომლობისკენ მოუწოდეს.
ADC-ები აერთიანებს მონოკლონურ ანტისხეულს, რომელიც მიმართულია კიბოს უჯრედებზე ზედმეტად გამოხატულ ანტიგენზე ტოქსიკური ქიმიოთერაპიის დატვირთვით – მიზანია მაქსიმალურად გაზარდოს წამლის ეფექტურობა სიმსივნის საწინააღმდეგოდ, ხოლო ჯანსაღი ქსოვილების დაზიანება და სისტემური ტოქსიკურობის შემცირება.
თუმცა, ტრასტუზუმაბი დუოკარმაზინი (T-Duo), მესამე თაობის ადამიანის ეპიდერმული ზრდის ფაქტორის რეცეპტორ 2 (HER2) – მიზნობრივი ADC, რომელიც შექმნილია HER2-დადებითი სარძევე ჯირკვლის კიბოს სამკურნალოდ, ახლახან აღმოჩნდა, რომ ჰქონდა მნიშვნელოვანი გვერდითი ეფექტი TULIP-ის კვლევაში 437 პაციენტზე. .
Medscape Medical News-ის ცნობით, პრეპარატი ასოცირებული იყო პროგრესირების გარეშე გადარჩენის მნიშვნელოვან ზრდასთან, ვიდრე ექიმის მიერ არჩეული თერაპია. თუმცა, ADC ჯგუფში პაციენტთა 78%-ს განუვითარდა სულ მცირე ერთი მკურნალობის გამომწვევი თვალის ტოქსიკურობის გვერდითი მოვლენა საკონტროლო ჯგუფში მყოფთა 29.2%-ის წინააღმდეგ.
თვალის ტოქსიკურობა ამ წამლებთან “აუცილებლად ახალი არ არის”, თქვა ჯოან ჯ. კანგმა, მედიცინის დოქტორმა, რქოვანას და რეფრაქციული ქირურგიის დირექტორმა და ოფთალმოლოგიის ასოცირებულმა პროფესორმა ალბერტ აინშტაინის სამედიცინო კოლეჯში, მონტეფიორეს სამედიცინო ცენტრში, ბრონქსი, ნიუ-იორკი.
”მაგრამ რასაც ჩვენ ვხედავთ, როდესაც გარკვეულ ADC-ებთან არის ბევრი თვალის ტოქსიკურობა, განსაკუთრებით თვალის ზედაპირზე”, ტოქსიკურობის ხარისხი განსხვავდება მოცემული ADC-ის მიხედვით. ”ეს ნამდვილად არის რეალური შეშფოთება.”
კანგმა აღნიშნა, რომ T-Duo-სგან განცალკევებით, ზოგიერთ ADC-ს უკვე აქვს შავი ყუთის გაფრთხილებები თვალის ტოქსიკურობის შესახებ, მათ შორის:
ბელანტამაბი მაფოდოტინი (Blenrep) – დამტკიცებულია მორეციდივე ან რეფრაქტერული მრავლობითი მიელომისთვის და შეიცავს გაფრთხილებას სპეციალურად კერატოპათიის დროს.
ტიზოტუმაბი ვედოტინი (ტივდაკი) – მითითებულია საშვილოსნოს ყელის კიბოს მორეციდივე ან მეტასტაზური კიბოსთვის და შეიძლება გამოიწვიოს ცვლილებები რქოვანას ეპითელიუმსა და კონიუნქტივაში.
Mirvetuximab soravtansine (Elahere) – გამოიყენება ფოლიუმის რეცეპტორების (FR) ალფა-დადებითი საკვერცხის, ფალოპის მილის და პერიტონეუმის კიბოს სამკურნალოდ და შეიძლება გამოიწვიოს კერატოპათია, ბუნდოვანი მხედველობა და თვალების სიმშრალე.
მართლაც, ამერიკის ოფთალმოლოგიის აკადემიის 2024 წლის ყოველწლიურ შეხვედრაზე წარმოდგენილი იყო კვლევა, რომელიც მიუთითებდა, რომ მირვეტუქსიმაბი ასოცირებული იყო რქოვანას ზომიერ ან მძიმე ტოქსიკურობასთან პირველადი გინეკოლოგიური ავთვისებიანი სიმსივნეების მკურნალ პაციენტთა 47%-ში.
როგორც Medscape Medical News იტყობინება, კალიფორნიის სტენფორდის უნივერსიტეტის Byers Eye ინსტიტუტის მკვლევარების მიერ ჩატარებული კვლევა მოიცავდა 18 ქალის 36 თვალის რეტროსპექტულ ანალიზს, რომლებიც მიღებულნი იყვნენ მირვეტუქსიმაბი FR ალფა-დადებითი, პლატინისადმი მდგრადი პირველადი საკვერცხის კიბოსთვის.
