სამშაბათი, იანვარი 13, 2026
მთავარიშენი ექიმისისხლის II, III და IV ჯგუფების I ჯგუფად გარდაქმნა შესაძლებელი იქნება

სისხლის II, III და IV ჯგუფების I ჯგუფად გარდაქმნა შესაძლებელი იქნება

ბრიტანეთის კოლუმბიის უნივერსიტეტის მკვლევართა ჯგუფმა აღწერა, როგორ შეძლეს ადამიანის ნაწლავში ბაქტერიებისგან მიღებული ფერმენტების გამოყენება AB, A და B სისხლიდან ანტიგენების მარკერების მოსაშორებლად. სისხლს ეფექტურად აქცევს O ჯგუფად. ინფორმაციას უცხოური მედია ავრცელებს. 

არსებობს ოთხი ძირითადი ტიპის სისხლის ჯგუფი: AB, A, B და O. თითოეული მათგანი გამოირჩევა ანტიგენებით, ეს არის შაქრები, რომლებიც დევს სისხლის წითელ უჯრედებზე. A ტიპის სისხლს აქვს A ანტიგენები. B ტიპის სისხლს აქვს B ანტიგენები. ტიპი AB აქვს ორივე.

ქიმიის ამერიკული საზოგადოების 256-ე შეხვედრაზე მეცნიერებმა წარმოადგინეს კვლევა, რომლის ფარგლებშიც ისინი სისხლის ჯგუფის ცვლილების პროცესს ხსნიან.

მეცნიერებმა ადამიანის კუჭ-ნაწლავში აღმოაჩინეს ბაქტერია, რომელსაც სისხლის II, III და IV ჯგუფის უჯრედებიდან სპეციალური ანტიგენების “წაშლა” შეუძლიათ, რაც ნებისმიერ სისხლს I ჯგუფად აქცევს.

მეორე და მესამე ჯგუფის სისხლის ერთმანეთში გადასხმა არ შეიძლება, რადგან სისხლის მიმღები ორგანიზმი ანტისხეულების წარმოქმნას დაიწყებს, რომელიც გადმოსხმული სისხლის წითელ უჯრედებზე მისთვის უცხო ანტიგენს ამოიცნობს და მას შეებრძოლება.

A ჯგუფის მქონე ადამიანს არ შეუძლია მიიღოს B ჯგუფის სისხლი და პირიქით. ეს იმიტომ ხდება, რომ ორგანიზმი გამოიმუშავებს ანტისხეულებს სისხლის წითელ უჯრედებზე თავდასხმის მიზნით ანტიგენებით, რომლებიც არ ემთხვევა საკუთარ თავს. თუმცა, AB ტიპის სისხლის მქონე ადამიანებს შეუძლიათ მიიღონ ნებისმიერი ტიპის სისხლი, რადგან მათ სისხლის წითელ უჯრედებს აქვთ A და B ანტიგენები, ამიტომ მათი სხეული არ გამოიმუშავებს ანტისხეულებს. ამ ადამიანებს უწოდებენ “უნივერსალურ მიმღებებს.

ტიპი O-ს ხშირად უწოდებენ “უნივერსალურ დონორს”, რადგან ამ სისხლის წითელ უჯრედებს არ აქვთ ანტიგენები. ეს ტიპი, კონკრეტულად ტიპი O უარყოფითი (რომელიც არის ჭეშმარიტი „უნივერსალური დონორი“), ყველაზე ღირებულია, რადგან მისი ადმინისტრირება შესაძლებელია პრაქტიკულად ყველასთვის. ამიტომ მას ხშირად სამედიცინო ვერტმფრენებით ატარებენ.

მეოთხე ჯგუფის სისხლის მქონე ადამიანებს კი ნებისმიერი სისხლის მიღება შეუძლიათ, ისინი უნივერსალური რეციპიენტები არიან. მათი სისხლის უჯრედებზე მეორე და მესამე ჯგუფის სისხლისთვის დამახასიათებელი ორივე ტიპის ანტიგენი არსებობს, შესაბამისად ეს ანტიგენები ორგანიზმისთვის ნაცნობია და ის მათ განადგურებას არ შეეცდება.

  ფილტვის ქრონიკული ობსტრუქციული დაავადების (ფქოდ) შესახებ კითხვებს "საეკლესიო საავადმყოფო ქსენონი"-ს ფტიზიატრ-პულმონოლოგი, მირანდა ორმოცაძე პასუხობს

სისხლის პირველი ჯგუფი ხშირად უნივერსალურ დონორად მოიხსენიება, რადგან მას წითელ უჯრედებზე ანტიგენები საერთოდ არ აქვს. პირველი ჯგუფის რეზუს უარყოფითი სისხლის გადასხმა ყველა ადამიანისთვის შეიძლება, რადგან ის რეციპიენტებში უარყოფით რეაქციას არ იწვევს.

მეცნიერებმა დაადგინეს, რომ კუჭ-ნაწლავში არსებულ ბაქტერიებს ნაწლავებში არსებულ ცილებზე მიბმული შაქრების დაშლა განსაკუთრებით კარგად გამოსდით. ეს კი ძალიან ჰგავს სისხლის წითელი უჯრედებიდან შაქრის შემცველი ანტიგენების ჩამოცილების პროცესს.

მეტაგენომიკის გამოყენებით მეცნიერებმა ადამიანის ფეკალიებში არსებული მიკრობების კულტურა გამოაცალკევეს, შემდეგ კი მასში სისხლის წითელ უჯრედებზე არსებული ანტიგენების მსგავსი ცილები შეიყვანეს. მათ აღმოაჩინეს ფერმენტი, რომელიც სისხლის მეორე ჯგუფს ანტიგენებს განსაკუთრებულად დიდი ეფექტურობით აცლიდა. აქამდე მეცნიერებისთვის ცნობილი იყო ერთი ფერმენტი, რომელიც სისხლის მესამე ჯგუფის ანტიგენებზე წარმატებით მუშაობდა. ახლა კი მათ ეს ორი ფერმენტი გააერთიანეს, რითაც შეძლეს, რომ მეორე, მესამე და მეოთხე ჯგუფის სისხლს ანტიგენები სრულად მოაშორონ და ისინი პირველ ჯგუფად გადააკეთონ.

კვლევის ავტორების თქმით, პროცესი თეორიულად სრულად გამართულია, თუმცა ახალი მეთოდის გამოცდა ადამიანებში ჯერჯერობით არ მომხდარა.

author avatar
გიორგი ფხაკაძე
მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (PhD), მედიცინის დოქტორი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH). საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის (PHIG) თავმჯდომარე. არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი და Accreditation Canada-ს წარმომადგენელი საქართველოში. ეწევა აკადემიურ საქმიანობას დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტში. არის Georgian Medical Journal (GMJ)-ის დამფუძნებელი და მთავარი რედაქტორი. გამოქვეყნებული აქვს მრავალი სამეცნიერო ნაშრომი საერთაშორისო რეცენზირებად ჟურნალებში, არის სახელმძღვანელოებისა და პროფესიული გზამკვლევების ავტორი. გიორგი ფხაკაძე აქტიურად მონაწილეობს ასობით ეროვნულ და საერთაშორისო სამეცნიერო-პროფესიულ კონფერენციასა და სამუშაო ჯგუფში, 25 წელზე მეტი გამოცდილებით საზოგადოებრივი ჯანდაცვის, ხარისხის სტანდარტებისა და ჯანდაცვის პოლიტიკის სფეროში. #აქხარისხია #drpkhakadze #sheniambebi
მსგავსი სიახლეები

[fetch_posts]

- Advertisement -spot_img

ბოლო სიახლეები

Verified by MonsterInsights