ამ დიაგნოზს 67000 ადამიანს უსვამენ – შარდის ბუშტის კიბო

მიერ

-

დეკემბერი 22, 2023

შარდის ბუშტის კიბო

შარდის ბუშტის კიბო ყველაზე ხშირად სისხლიან შარდვას იწვევს.
დიაგნოზის დასასმელად თხელი, დრეკადი, კამერიანი მილი (ცისტოსკოპი) შარდსადენის გავლით შარდის ბუშტში შეჰყავთ.
ზედაპირული სიმსივნეები ცისტოსკოპით ამოიჭრება, ღრმად გავრცელებული კიბოს დროს კი – მთლიანად შარდის ბუშტი იკვეთება.

ყოველწლიურად აშშ-ში შარდის ბუშტის კიბოს დიაგნოზს 67000 ადამიანს უსვამენ. იგი სამჯერ ხშირია მამაკაცებში. მწეველობა ყველაზე დიდი რისკ-ფაქტორია და ახალ შემთხვევათა, სულ მცირე, ნახევარში – კიბოს ერთ-ერთი მიზეზი. ინდუსტრიაში გამოყენებული ზოგიერთი ქიმიური ნივთიერება შეიძლება შარდში დაგროვდეს და კიბო გამოიწვიოს, თუმცა მათ თანდათან უფრო ნაკლებად იყენებენ. შარდის ბუშტის პარაზიტული ინფექციით, შისტოსომოზით ან კენჭით გამოწვეული ქრონიკული გაღიზიანებაც ზრდის კიბოს განვითარების რისკს, თუმცა ეს მიზეზი შედარებით იშვიათია.

შარდის ბუშტის კიბოს უმრავლესობა ე.წ. გარდამავალი უჯრედებისგან წარმოიქმნება, რომლებიც ასევე პასუხისმგებელია თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის ავთვისებიან სიმსივნეებზეც.

სიმპტომები

შარდის ბუშტის კიბოს ყველაზე ხშირი სიმპტომი სისხლიანი შარდვაა. მოგვიანებით შეიძლება გამოვლინდეს ტკივილი და წვა შარდვისას, მოშარდვის დაუძლეველი, გახშირებული სურვილი. ამ სიმპტომებით შარდის ბუშტის კიბო ამ ორგანოს ინფექციას, ცისტიტს ჰგავს და ეს ორი დაავადება შესაძლოა ერთადაც არსებობდეს. სისხლნაკლებობამ ანუ ანემიამ შეიძლება საერთო სისუსტე, სიფერმკრთალე ან ორივე გამოიწვიოს.

დიაგნოზი

ამ დაავადებაზე ხშირად პირველად ეჭვი შარდში სისხლის აღმოჩენისას მიიტანება. ზოგჯერ შარდი შესამჩნევად წითელია, ზოგჯერ კი სისხლი მასში სხვა მიზეზის გამო მიკროსკოპით კვლევისას აღმოჩნდება. შარდის ბუშტის კიბოზე ეჭვი ასევე ჩნდება, როცა შარდის ბუშტის ინფექციის სიმპტომები მკურნალობის მიუხედავად არ ქრება. შარდის სპეციალური მიკროსკოპული კვლევით (მაგ. ციტოლოგია) შესაძლოა სიმსივნური უჯრედების აღმოჩენაც მოხერხდეს მასში. ზოგჯერ შარდის ბუშტის კიბო დგინდება სხვა მიზეზის გამო ჩატარებული ულტრასონოგრაფიული ან კომპიუტერულ-ტომოგრაფიული კვლევისას. შარდის ბუშტის ავთვისებიანი სიმსივნეების უმრავლესობის დიაგნოსტიკა ცისტოსკოპიით ხდება, რომლის დროსაც თხელი, დრეკადი, კამერიანი მილი ამ ორგანოში შეიყვანება. ადამიანი ამ დროს ფხიზლადაა. დისკომფორტის შესამცირებლად, შარდსადენის ანესთეზია კეთდება.

პროგნოზი

შარდის ბუშტის ზედაპირული, ნელა მზარდი კიბო მისი დიაგნოზის დასმიდან 5 წელში სიკვდილით შემთხვევათა 5%-ზე ნაკლებში სრულდება. შარდის ბუშტის კუნთებში შეღწეული კიბოს შემთხვევაში 5 წლის მანძილზე გარდაცვალების რისკი მნიშვნელოვნად მეტია (40-55%). ბუშტის კედლის მიღმა (ლიმფურ კვანძებში, მენჯის ან მუცლის ღრუს სხვა ორგანოებში) გავრცელებული სიმსივნეების დროს პროგნოზი ბევრად უფრო ცუდია.

მკურნალობა

შარდის ბუშტის ზედაპირული სიმსივნეების სრული ამოკვეთა ცისტოსკოპიის დროსაც შეიძლება. თუმცა, ხშირად კიბო შემდეგ ხელახლა ვითარდება. ამისი თავიდან აცილება შესაძლებელია ზოგიერთი სიმსივნის საწინააღმდეგო მედიკამენტის ან BჩG ვაქცინის (ორგანიზმის იმუნიტეტის სტიმულირებისთვის) შარდის ბუშტში მრავალჯერადად შეყვანით კიბოს სრულად ამოკვეთის შემდეგ.

შარდის ბუშტის კედელში ჩაზრდილი სიმსივნეების ამოკვეთა ცისტოსკოპით სრულად ვერ ხერხდება. ამ დროს, როგორც წესი, შარდის ბუშტი ამოიკვეთება სრულად ან ნაწილობრივ (ცისტექტომია). ასევე შეიძლება დაინიშნოს სხივური თერაპია ცალკე ან ქიმიოთერაპიასთან ერთად.

თუკი მთელი შარდის ბუშტის ამოკვეთაა საჭირო, ექიმებმა რაიმე გზა უნდა მოიფიქრონ, რათა ადამიანმა შარდის გამოყოფა შეძლოს. ყველაზე ხშირად მუცლის კედელი იჭრება და მას ნაწლავისგან შექმნილი მილი მიეკერება შიგნიდან (თეძოს ნაწლავის მარყუჟი) – ანუ ხდება სტომის შექმნა. სხეულზე გარედან სპეციალური სათავსო, შარდის მიმღები ჩანთა მაგრდება, რომელშიც შარდი გროვდება.

ბოლო დროს რამდენიმე ახალი მეთოდია შემუშავებული და ისინი ადამიანთა უმრავლესობისთვის შესაფერისია. მეთოდები ორ ჯგუფად იყოფა: ახალი ორთოტოპური შარდის ბუშტი და შარდის შემოვლითი ანასტომოზი. ორივე შემთხვევაში ნაწლავისგან შარდის რეზერვუარს ქმნიან.

ახალი ორთოტოპული შარდის ბუშტის მეთოდის გამოყენებისას ეს რეზერვუარი შარდსადენს უერთდება. ადამიანი შემდეგ სპეციალურად სწავლობს, როგორ დაცალოს იგი მენჯის ფსკერის კუნთების მოდუნებით და მუცლის ღრუში წნევის გაზრდით, რის შედეგადაც შარდი შარდსადენში გაედინება, როგორც ეს ბუნებრივად ხდება. ადამიანთა უმრავლესობა სიმშრალეს ინარჩუნებს დღის განმავლობაში, მაგრამ ღამით შესაძლოა შარდი გაიჟონოს.

მეორე მეთოდი – შარდის შემოვლითი ანასტომოზი მოიცავს რეზერვუარის მუცლის კედელზე არსებულ სტომასთან დაკავშირებას. შარდის მიმღები ჩანთა საჭირო არ არის, რადგან შარდი რეზერვუარში რჩება მანამ, სანამ ადამიანი მასში კათეტერს არ შეიყვანს სტომიდან და არ დაცლის. ეს დღეში რამდენჯერმე, რეგულარულად ხდება.

შარდის ბუშტის მიღმა, ლიმფურ კვანძებსა და სხვა ორგანოებში გავრცელებული კიბოს სამკურნალოდ ქიმიოთერაპია ინიშნება. ამ ავთვისებიანი სიმსივნისთვის მედიკამენტების რამდენიმე კომბინაციაა ეფექტური, განსაკუთრებით მაშინ, თუ მეტასტაზები მხოლოდ ლიმფური კვანძებით შემოიფარგლება. ქიმიოთერაპიის ეფექტურობის შემთხვევაში ადამიანებს სთავაზობენ ცისტექტომიას ან სხივურ თერაპიას. თუმცა, სრულიად მათი მხოლოდ მცირე რაოდენობა იკურნება. ზოგჯერ საბოლოო მიზანი ტკივილის შემსუბუქება და სიცოცხლის ბოლოსთან დაკავშირებული საკითხების მოგვარებაა.

თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის კიბო

წყარო: ჯანმრთელობის ენციკლოპედია. მერკის სახელმძღვანელო:
ჯანმრთელობის საშინაო ცნობარი. (გამომცემლობა პალიტრა L)

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

მკურნალობა მოიცავს თირკმლისა და შარდსაწვეთის ამოკვეთას – თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის კიბო

მიერ

-

დეკემბერი 22, 2023

0

თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის კიბო

ამ ავთვისებიანი სიმსივნეების დროს შესაძლოა სისხლიანი შარდვა ან გვერდში ჭვალისებრი ტკივილი გამოვლინდეს.
დიაგნოსტიკა კომპიუტერული ტომოგრაფიის საშუალებით ხდება.
მკურნალობა მოიცავს თირკმლისა და შარდსაწვეთის ამოკვეთას.

სიმსივნე შეიძლება თირკმლის ცენტრალური, შარდის შემგროვებელი სივრცის ანუ თირკმლის მენჯის ამომფენი უჯრედებიდან განვითარდეს (თირკმლის მენჯის გარდამავალუჯრედოვანი კარცინომა). თირკმლებისა და შარდის ბუშტის დამაკავშირებელი მილების, შარდსაწვეთების უჯრედებიც შეიძლება გადაგვარდნენ სიმსივნურად. თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთების კიბო ბევრად უფრო იშვიათია, ვიდრე თირკმლის დანარჩენი ნაწილის ან შარდის ბუშტის კიბო. აშშ-ში ის ყოველწლიურად 6000-ზე ნაკლებ ადამიანს აავადებს.

სიმპტომები

ყველაზე ხშირი პირველი სიმპტომი სისხლიანი შარდვაა. ჭვალისებრი ტკივილი გვერდში (ნეკნებსა და თეძოს შორის) ან მუცლის ქვედა ნაწილში მაშინ ვითარდება, თუ შარდის დინება დაირღვა (მაგ. სისხლის კოლტმა დაახშო შარდსაწვეთი).

დიაგნოსტიკა

კიბოს აღმოჩენა, როგორც წესი, კომპიუტერული ტომოგრაფიით ხდება. ამ კვლევის საშუალებით ექიმს შეუძლია დაადგინოს, წარმონაქმნი თირკმლის ან საშვილოსნოს რაიმე კეთილთვისებიანი დაავადება ხომ არ არის, მაგ., კენჭი ან სისხლის კოლტი. შარდის ნიმუშის მიიკროსკოპით გამოკვლევით შესაძლოა სიმსივნური უჯრედების აღმოჩენა. შესაძლებელია შარდსაწვეთში შარდის ბუშტის გავლით ურეტეროსკოპის, დრეკადი, კამერიანი მილის შეყვანა და მცირე ზომის სიმსივნის დათვალიერება, ზოგჯერ ამოკვეთაც კი.

პროგნოზი

თუკი კიბო გავრცელებული არაა და მისი მთლიანად ამოკვეთა მოხერხდა, სავარაუდოა, რომ ადამიანი განიკურნება. თუმცა, თუკი სიმსივნე უკვე გადასულია თირკმლის მენჯის კედელზე, შარდსაწვეთზე ან დაშორებულ ადგილებზე, განკურნება ნაკლებად არის შესაძლებელი.

მკურნალობა

თუკი კიბო თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის იქით არ არის გავრცელებული, როგორც წესი, მთელი თირკმელი და შარდსაწვეთი ამოიკვეთება (ნეფროურეტერექტომია) შარდის ბუშტის კედლის მცირე ნაწილთან ერთად.

თუმცა, ზოგჯერ, მაგ. როცა თირკმლების ფუნქცია დარღვეულია ან ადამიანს მხოლოდ ერთი თირკმელი აქვს, ორგანოს არ კვეთენ, რადგან შედეგად ადამიანი დიალიზზე დამოკიდებული გახდება. თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის ზოგი ავთვისებიანი სიმსივნის მკურნალობა ლაზერით ხდება, რაც ანადგურებს კიბოს უჯრედებს, ან ქირურგიულად – მხოლოდ სიმსივნის ამოკვეთით და თირკმლის, შარდსაწვეთის ჯანმრთელი ნაწილისა და შარდის ბუშტის შენარჩუნებით. თუ კიბო გავრცელებულია, ქიმიოთერაპია ინიშნება.

ოპერაციის შემდეგ პერიოდულად ცისტოსკოპია ტარდება (დრეკადი, კამერიანი მილის შეყვანა შარდის ბუშტის დასათვალიერებლად), განუსაზღვრელი დროის მანძილზე, რადგან ამ სიმსივნის შემდეგ მაღალია შარდის ბუშტის კიბოს განვითარების რისკი.

თირკმლის კიბო

წყარო: ჯანმრთელობის ენციკლოპედია. მერკის სახელმძღვანელო:
ჯანმრთელობის საშინაო ცნობარი. (გამომცემლობა პალიტრა L)

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

გიორგი ფხაკაძის ოცნების ასრულება – „ეს იყო ჩემი ოცნება…“

მიერ

-

დეკემბერი 22, 2023

0

საქართველოში, კლინიკებმა საერთაშორისო აკრედიტაციის გავლისთვის მზადება დაიწყეს.

საერთაშორისო აკრედიტაციის ორგანიზაციას „აკრედიტაცია კანადას“ საქართველოში საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ექსპერტი, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის კონსულტანტი, ექიმი, აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელი საქართველოში გიორგი ფხაკაძე წარმოადგენს.

საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ექსპერტი, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის კონსულტანტი, ექიმი, აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელი საქართველოში გიორგი ფხაკაძე და მისი გუნდი სტუმრად ეკატერინე სანიკიძესთან ტელეკომპანიაში „პულსი“

რა საჭიროა კლინიკების აკრედიტაცია?

„გიორგი ფხაკაძეს ბევრი იდეა აქვს და ჩვენ მოგვწონს ასეთ ადამიანთან მუშაობა, რადგან ჩვენც ბევრი იდეა გვაქვს.

იდეა იყო ის, რომ გადაგვემზადებინა სწრაფად და როგორც პაციენტებისთვის, ასევე პერსონალისათვის უსაფრთხო საშუალებების გამოყენებით.

ყველა ორგანიზაცია, რომელიც ვნახეთ, ძალიან სწრაფად რეაგირებადი და პოზიტიურია, დარწმუნებული ვარ, რომ ყველაფერი შესანიშნავად გამოვა.

ჩვენ შეგვიძლია დავეხმაროთ ყველა იმ ორგანიზაციას, რომლებიც ძალიან მოტივირებულები არიან, რომ გააუმჯობესონ თავიანთი საქმიანობა უსაფრთხოებისა და ხარისხის კუთხით“, – ამბობენ გიორგი ფხაკაძის გუნდის წევრები.

კლინიკების აკრედიტაცია

„კლინიკების აკრედიტაცია დაიწყო კანადაში. 2000 წლის დასაწყისში მთელი მსოლფლიო მოიცვა.

ეს იყო ჩემი ოცნება. ბევრი მუშაობის შედეგად ეს ოცნება ვაქციე რეალობად. ეს პროცესები მიმდინარეობს მთელ მსოფლიოში. უნდა დავიწყოთ ქართული აკრედიტაცია“ – განაცხადა გიორგი ფხაკაძემ.

ცვლილებები

„ჩვენ გვჭირდება ცვლილებები ჯანდაცვის სისტემაში. კლინიკებმა დაინახეს, რომ გვჭირდება უფრო მაღალი ხარისხის სტანდარტები. მთავარი არის პაციენტი, – პაციენტის უსაფრთხოება“, – ამბობს აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელი საქართველოში გიორგი ფხაკაძე.

აკრედიტაციის ქართული თავისებურებები

„ჩვენ თუ გვინდა, რომ დავნერგოთ ეს პროცესი, უნდა გაკეთდეს ქართულად. საქართველოში ეს პროცესი უნდა იმართებოდეს ეროვნულ ენაზე“, – აღნიშნა გიორგი ფხაკაძემ.

კლინიკების აკრედიტაცია საქართველოში იდეიდან რეალობამდე

„ხარისხიანი ჯანდაცვა ყველასთვის უნდა იყოს ხელმისაწვდომი. აკრედიტაციის პროცესი ამაში გვეხმარება…“, – განაცხადა აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელმა საქართველოში გიორგი ფხაკაძემ.

მნიშვნელოვან კითხვებზე პასუხები – ძალიან საინტერესო ინტერვიუ გიორგი ფხაკაძესთან

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

რა საჭიროა კლინიკების აკრედიტაცია?! – გიორგი ფხაკაძე კანადელ კოლეგებთან ერთად

მიერ

-

დეკემბერი 22, 2023

0

საქართველოში, კლინიკებმა საერთაშორისო აკრედიტაციის გავლისთვის მზადება დაიწყეს.

საერთაშორისო აკრედიტაციის ორგანიზაციას „აკრედიტაცია კანადას“ საქართველოში საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ექსპერტი, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის კონსულტანტი, ექიმი, აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელი საქართველოში გიორგი ფხაკაძე წარმოადგენს.

საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ექსპერტი, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის კონსულტანტი, ექიმი, აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელი საქართველოში გიორგი ფხაკაძე და მისი გუნდი სტუმრად ეკატერინე სანიკიძესთან ტელეკომპანიაში „პულსი“

რა საჭიროა კლინიკების აკრედიტაცია?

„გიორგი ფხაკაძეს ბევრი იდეა აქვს და ჩვენ მოგვწონს ასეთ ადამიანთან მუშაობა, რადგან ჩვენც ბევრი იდეა გვაქვს.

იდეა იყო ის, რომ გადაგვემზადებინა სწრაფად და როგორც პაციენტებისთვის, ასევე პერსონალისათვის უსაფრთხო საშუალებების გამოყენებით.

ყველა ორგანიზაცია, რომელიც ვნახეთ, ძალიან სწრაფად რეაგირებადი და პოზიტიურია, დარწმუნებული ვარ, რომ ყველაფერი შესანიშნავად გამოვა.

ჩვენ შეგვიძლია დავეხმაროთ ყველა იმ ორგანიზაციას, რომლებიც ძალიან მოტივირებულები არიან, რომ გააუმჯობესონ თავიანთი საქმიანობა უსაფრთხოებისა და ხარისხის კუთხით“, – ამბობენ გიორგი ფხაკაძის გუნდის წევრები.

კლინიკების აკრედიტაცია

„კლინიკების აკრედიტაცია დაიწყო კანადაში. 2000 წლის დასაწყისში მთელი მსოლფლიო მოიცვა.

ეს იყო ჩემი ოცნება. ეს პროცესები მიმდინარეობს მთელ მსოფლიოში. უნდა დავიწყოთ ქართული აკრედიტაცია“ – განაცხადა გიორგი ფხაკაძემ.

ცვლილებები

„ჩვენ გვჭირდება ცვლილებები ჯანდაცვის სისტემაში. კლინიკებმა დაინახეს, რომ გვჭირდება უფრო მაღალი ხარისხის სტანდარტები. მთავარი არის პაციენტი, – პაციენტის უსაფრთხოება“, – ამბობს აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელი საქართველოში გიორგი ფხაკაძე.

აკრედიტაციის ქართული თავისებურებები

„ჩვენ თუ გვინდა, რომ დავნერგოთ ეს პროცესი, უნდა გაკეთდეს ქართულად. საქართველოში ეს პროცესი უნდა იმართებოდეს ეროვნულ ენაზე“, – აღნიშნა გიორგი ფხაკაძემ.

კლინიკების აკრედიტაცია საქართველოში იდეიდან რეალობამდე

„ხარისხიანი ჯანდაცვა ყველასთვის უნდა იყოს ხელმისაწვდომი. აკრედიტაციის პროცესი ამაში გვეხმარება…“, – განაცხადა აკრედიტაცია კანადას წარმომადგენელმა საქართველოში გიორგი ფხაკაძემ.

მნიშვნელოვან კითხვებზე პასუხები – ძალიან საინტერესო ინტერვიუ გიორგი ფხაკაძესთან

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

შარდის შეუკავებლობის მკურნალობა მამაკაცებში – მედიკამენტური გზით თუ ქირურგიული ჩარევით?

მიერ

-

დეკემბერი 22, 2023

0

გადაცემა „იმუნიტეტი“

შარდის შეუკავებლობის მკურნალობა მამაკაცებში – მედიკამენტური გზით თუ ქირურგიული ჩარევით?

ლევან მოთიაშვილი – ექიმი უროლოგი

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

„ბიუჯეტი 60 მილიონი ლარი იქნება. პროგრამით 400 000 მოქალაქე ისარგებლებს“

მიერ

-

დეკემბერი 22, 2023

0

ჯანდაცვის მინისტრი ზურაბ აზარაშვილი გადაცემაში „ქრონიკა“

„5000-ზე მეტ მედიკამენტზე რეფერენტული ფასი განისაზღვრა, რაც საერთო ჯამში ყველა იმ ძირითად მედიკამენტს მოიცავს, რომელიც ბაზარზე ბრუნავს, როგორც ქრონიკულ ასევე სხვა მედიკამენტებს“, – განაცხადა ჯანდაცვის მინისტრმა ზურაბ აზარაშვილმა.

მისი თქმით, სხვადასხვა ღონისძიებებით საბოლოო ჯამში ქვეყანაში მოწესრიგდება ფარმაცევტული ბაზარი, მოქალაქეებისთვის გაიზრდება ხელმისაწვდომობა და შემცირდება ჯიბიდან გადახდები.

„მედიკამენტებთან დაკავშირებულ რეფორმას მოსალოდნელი რისკები ახლავს, რაც დამოკიდებულია ქვეყნებზე და ფარმაცევტული კომპანიების მხრიდან მოქალაქეობრივ პოზიციაზე. რეფერენტული ფასების გავრცელების პირველ ეტაპზე ფარმაცევტული კომპანიების მხრიდან ადგილი ჰქონდა ხელოვნური დეფიციტის შექმნას და მედიკამენტებზე ფასის გაზრდის ფაქტებს;

კონკურენციის სააგენტომ დაასრულა მოკვლევა, რომლის შედეგებიც რამდენიმე დღეში გასაჯაროვდება და საზოგადოებისთვის ცნობილი გახდება;

მომავალი წლიდან ქრონიკული მედიკამენტების პროგრამა ფართოვდება, პროგრამით 400 000 მოქალაქე ისარგებლებს, რომლის ბიუჯეტი 60 მილიონი ლარი იქნება“, – აღნიშნა მინისტრმა.

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

ტვინის ჯანმრთელობას და ჩვენს დიეტას შორის ძლიერი კავშირი არსებობს

მიერ

-

დეკემბერი 21, 2023

0

ტვინის ჯანმრთელობას და ჩვენს დიეტას შორის ძლიერი კავშირი არსებობს.

დეპრესია, შფოთვა, დემენცია, ქცევის პრობლემები, ძალადობა, ტვინის ნისლი დიდწილად დაკავშირებულია ჩვენს მიერ ყოველდღიურად მირთმეულ საკვებთან.

ზედმეტად გადამუშავებული, შაქრით და სახამებლით მდიდარი საკვები აზიანებს მენტალურ ჯანმრთელობას, მაშინ როდესაც, დაბალნახშირწყლოვანი, ჯანსაღ ცხიმებზე და ცილებზე, ბოსტნეულზე დაფუძნებული დიეტა კურნავს და აძლიერებს ტვინს.

ჰარვარდს აქვს კვების ფსიქიატრიის განყოფილება, რომელიც შეისწავლის კვების გავლენას მენტალურ ჯანმრთელობაზე.

კვლევები აჩვენებს, რომ ისეთი მარტივი რამ, როგორიცაა ზედმეტად გადამუშავებული, შაქრიანი, სახამებლის შემცველი საკვების ჩანაცვლება მთლიანი, გადაუმუშავებელი საკვებით, საკმაოდ ეფექტურია დეპრესიის სამკურნალოდ.

კვლევები ასევე აჩვენებს, რომ მძიმე ძალადობრივი ქცევის მქონე ბავშვები მკვეთრად იცვლებიან, როდესაც ისინი ზედმეტად გადამუშავებული საკვების მოხმარებიდან მთლიანი საკვების მოხმარებაზე გადადიან. ეს ფაქტი მათ შორის შეზღუდვების გამოყენებას 75%-ით და თვითმკვლელობების რიცხვის 100%-ით შემცირებას იწვევს.

მოძალადე არასრულწლოვანებზე ჩატარებულმა ერთ-ერთმა კვლევამ აჩვენა, რომ ამ ბავშვებში ვიტამინებისა და მინერალების ოპტიმიზაცია 91 პროცენტით ამცირებს ძალადობრივ ქმედებებს საკონტროლო ჯგუფთან შედარებით. ძალადობრივი ქცევა ვლინდებოდა საკვები ნივთიერებების დეფიციტის გამო, რომლებიც არეგულირებენ განწყობას და ქცევას, მათ შორისა რკინა, მაგნიუმი, B12 და ფოლიუმის მჟავა. ამ ბავშვებისთვი სამი თვის განმავლობაში ვიტამინების მიცემას ელექტროენცეფალოგრამაზე ტვინის უარყოფითი ტალღების გამოსწორება მოჰყვა.

იმ ბავშვებში, რომლებიც ჯანმრთელ დიეტაზე გადავიდნენ, 80%-ით შემცირდა ძალადობრივი დანაშაული, ხოლო მათ, ვინც გადამუშავებულ დიეტაზე დარჩნენ, გაუგრძელდათ ძალადობრივი საქციელი.

ერთ-ერთმა მცირე ზომის კვლევამ ყურადღების დეფიციტის და ჰიპერაქტიურობის სინდრომის ( ADHD) დიაგნოზის მქონე ბავშვების 65% -ში მაგნიუმის, 60% -ში თუთიის და 70% -ში სპილენძის დეფიციტი აღმოაჩინა.

კვლევამ აჩვენა, რომ ამ ბავშვებში მაგნიუმის და თუთიის დეფიციტი დაკავშირებულია ჰიპერაქტიურობასთან, უყურადღებობასთან და იმპულსურობასთან. ეს თავისთავად არ ნიშნავს, რომ საკვები ნივთიერებების ნაკლებობა ADHD-ის ერთადერთი გამომწვევი მიზეზია, თუმცა საკვები ნივთიერებებით მდიდარ დიეტაზე ფოკუსირება არის ის, რასაც სარგებლის მოტანა შეუძლია უარყოფითი გვერდითი ეფექტების გარეშე.

ბევრი ბავშვი არ ჭამს საკმარისი რაოდენობით ტვინის ჯანმრთელობისთვის საჭირო საკვებს, ისინი ამასთან ერთად, გადამუშავებული საკვების მიღებით, მიირთმევენ ძალიან ბევრ ქიმიურ ნივთიერებას, მათ შორის საკვების საღებავებს, კონსერვანტებს და დანამატებს, რომ აღარაფერი ვთქვათ შაქარზე, რომლებიც დაკავშირებულია ჰიპერაქტიურობასთან და ჯანმრთელობის ბევრ სხვა პრობლემასთან.

ყველაზე მარტივი, რისი გაკეთებაც ყველას შეუძლია, ზედმეტად გადამუშავებული ანუ ულტრაპროცესირებული საკვების გამორიცხვაა კვების რეჟიმიდან.

კვლევის შესახებ წერს აშშ-ში მოღვაწე ქართველი ექიმი, ქეთი შავლიაშვილი.

The link between diet and brain health is significant, impacting various cognitive aspects such as depression, anxiety, dementia, behavior problems, and brain fog. Research in fields like nutritional psychiatry has been advancing, showing that replacing processed foods with whole foods can effectively treat depression.

Additionally, studies have shown that adjusting diet and providing vitamin and mineral supplements can reduce violent behavior in individuals lacking essential nutrients.

Paying attention to food choices, including brain-boosting foods rich in omega-3s, zinc, magnesium, vitamin D, and antioxidants, can greatly improve mood and alleviate symptoms of depression and anxiety.

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10706231/

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC10490081/

https://www.sciencefocus.com/…/prison-food-nutrition…

https://www.mdpi.com/2078-1547/14/3/37

წყარო:

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

თირკმლის კიბო – სიმპტომები, დიაგნოსტიკა, პროგნოზი, მკურნალობა

მიერ

-

დეკემბერი 21, 2023

0

თირკმლის კიბო

თირკმლის კიბო, შესაძლოა, სისხლიანი შარდვით, გვერდში ტკივილით ან ცხელებით გამოვლინდეს.

კიბო შეიძლება შემთხვევით აღმოაჩინონ სხვა მიზეზით ჩატარებული გამოსახულებითი კვლევისას.

დიაგნოსტიკა კომპიუტერული ტომოგრაფიის ან მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფიით ხდება.

თუ კიბო სხვა ორგანოებში არაა გავრცელებული, შესაძლოა თირკმლის ამოკვეთამ განკურნოს ადამიანი.

თირკმლის კიბო ზრდასრულებში ავთვისებიან სიმსივნეთა 2-3%-ს შეადგენს და 50%-ით უფრო მეტ მამაკაცს აქვს, ვიდრე ქალს. მწეველებში ამ დაავადების განვითარების რისკი ორჯერ მეტია. რისკ-ფაქტორებიდან ასევე აღსანიშნავია ტოქსიკური ქიმიური ნივთიერებები და სიმსუქნე. სიმსივნე, როგორც წესი, 50-70 წლის ასაკში ვითარდება.

თირკმლის სოლიდური სიმსივნეების უმრავლესობა ავთვისებიანია, მაგრამ სითხის შემცველები (ცისტები) – როგორც წესი, არა. თირკმლის კიბო თითქმის ყველა შემთხვევაში თირკმელუჯრედოვანი კარცინომაა. კიბოს კიდევ ერთი სახე, ვილმსის სიმსივნე, ძირითადად ბავშვებში ვითარდება.

სიმპტომები

ყველაზე ხშირად პირველი სიმპტომი სისხლიანი შარდვაა, მაგრამ სისხლი შეიძლება იმდენად მცირე რაოდენობით იყოს, რომ მხოლოდ მიკროსკოპით მოხერხდეს მისი აღმოჩენა. სხვა შემთხვევაში, შესაძლოა მან შარდის გაწითლებაც კი გამოიწვიოს. შემდეგი ყველაზე ხშირი სიმპტომებია ტკივილი გვერდში (ნეკნებსა და თეძოს შორის), ცხელება და წონაში კლება. შედარებით იშვიათად, თირკმლის კიბოს ექიმი აღმოაჩენს მუცლის გამობერილობის გასინჯვისას.

სისხლში წითელი უჯრედების რაოდენობა შეიძლება ძალიან გაიზარდოს (პოლიციტემია), რადგან დაზიანებული თირკმლის ან თავად სიმსივნის მიერ ჰორმონი ერითროპოეტინი გამოიყოფა, რომელიც ასტიმულირებს ძვლის ტვინში ამ უჯრედების (ერითროციტების) წარმოქმნას. ეს მდგომარეობა შეიძლება სიმპტომებით არ გამოვლინდეს, ან ადამიანს აწუხებდეს თავის ტკივილი, საერთო სისუსტე, თავბრუსხვევა და მხედველობის დარღვევები. ამის საპირისპიროდ, თირკმლის კიბოს დროს შესაძლოა სისხლის წითელი უჯრედების ნაკლებობაც იყოს (ანემია), სისხლის შარდით ნელ-ნელა კარგვის გამო. ანემიამ შეიძლება ადვილად დაღლა და თავბრუსხვევა გამოიწვიოს. ზოგ ადამიანს სისხლში კალციუმის მაღალი დონე აქვს (ჰიპერკალციემია), რაც სისუსტეს, დაღლილობას, რეაქციის დროის შესუსტებასა და ყაბზობას იწვევს.

დიაგნოსტიკა

დღესდღეობით თირკმლის კიბო ადამიანთა უმრავლესობაში შემთხვევით ვლინდება, როცა გამოსახულებითი კვლევა (მაგ. კომპიუტერული ტომოგრაფია – კტ ან ულტრასონოგრაფია) სხვა პრობლემების გამო ტარდება, მაგ. მაღალი არტერიული წნევის დროს. თუკი ექიმს სიმპტომებიდან გამომდინარე ეჭვი მიაქვს სიმსივნეზე, დიაგნოზის დასადასტურებლად კომპიუტერული ტომოგრაფია ან მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია გამოიყენება. საწყის ეტაპზე ულტრასონოგრაფია და ინტრავენური უროგრაფიაც შეიძლება დაინიშნოს, მაგრამ საბოლოო დიაგნოზისთვის კტ მაინც საჭიროა. თუ კიბოს არსებობა დადასტურდა, შემდეგ სხვა კვლევები ტარდება კიბოს სხვა ორგანოებში გავრცელების შესაფასებლად (გულმკერდის რენტგენოგრაფია, ძვლების სკანირება, თავის და გულმკერდის კტ). თუმცა, ზოგჯერ, როცა კიბო ახალგავრცელებულია, ამის დადგენა ვერ ხერხდება.

პროგნოზი

პროგნოზი მრავალ ფაქტორზეა დამოკიდებული. თუმცა, თირკმლის კიბოს დროს, რომელიც ორგანოს არ სცდება, 5-წლიანი სიცოცხლის ხანგრძლივობა 85% ან მეტია. თუ კიბო თირკმლის ვენაზე ან ქვედა ღრუვენაზეა გადასული, მაგრამ არა უფრო შორს, 5-წლიანი სიცოცხლის ხანგრძლივობა 35-60%-ია. როცა კიბო მოშორებულ ადგილებშიცაა გავრცელებული, 5-წლიანი სიცოცხლის ხანგრძლივობა 10%-ია. ზოგჯერ მკურნალობის მიზანი ტკივილის შემსუბუქება და ადამიანისთვის მეტი კომფორტის უზრუნველყოფაა. როგორც სხვა ტერმინალური დაავადებების შემთხვევაში, ამ დროსაც მნიშვნელოვანია სიცოცხლის ბოლოსთან დაკავშირებული საკითხების დაგეგმვა, მათ შორის წინასწარ გაცხადებული ნების ჩამოყალიბება.

მკურნალობა

როდესაც კიბო თირკმლის გარეთ არ არის გავრცელებული (ანუ მეტასტაზირებული), დაზიანებული ორგანოს ქირურგიულად ამოკვეთა განკურნების დიდ შანსს იძლევა. ქირურგმა შესაძლოა მხოლოდ სიმსივნე ამოკვეთოს, მეზობელი ქსოვილის თხელ ფენასთან ერთად, რაც ზოგავს დანარჩენ ორგანოს.

თუკი კიბო მეზობელ ქსოვილებშია გავრცელებული, მაგ. თირკმლის ვენაში ან სისხლის გულისკენ გადამტან დიდ ვენაში (ქვემო ღრუ ვენა), მაგრამ არა უფრო შორს, მაინც არის განკურნების შანსი ოპერაციის გზით. თუმცა, თირკმლის კიბოს ადრეულ სტადიაზევე ახასიათებს გავრცელება, განსაკუთრებით ფილტვში, მაშინაც კი, სანამ სიმპტომები გამოვლინდება. იმის გამო, რომ დაშორებულ ადგილებში გავრცელებული კიბოს დიაგნოზი ადრეულად შეიძლება ვერ დაისვას, მეტასტაზები ზოგჯერ მხოლოდ მთელი თირკმლის კიბოს ქირურგიულად ამოკვეთის შემდეგ აღმოჩნდება ხოლმე.

ზოგჯერ ეფექტურია კიბოს მკურნალობა იმუნური სისტემის გაძლიერების გზით, რათა მან თავად დაამარცხოს დაავადება. ამ დროს კიბო პატარავდება და სიცოცხლის ხანგრძლივობაც იზრდება. ასეთი მკურნალობის დროს თირკმლის კიბოს შემთხვევაში გამოიყენება ინტერლეიკინ-2. დღესდღეობით მრავალი კვლევა ტარდება ინტერლეიკინ-2-ზე, ინტერფერონსა და სხვა ბიოლოგიურ ნივთიერებებზე, მათ კომბინაციებზე, თირკმლის კიბოს უჯრედებიდან მიღებულ ვაქცინებზეც კი. მკურნალობის ეს მეთოდები შესაძლოა ეფექტური იყოს მეტასტაზირებული კიბოს დროს, თუმცა სარგებელი მაინც მცირეა. მეტასტაზური კიბოს მქონე ადამიანებისთვის მკურნალობის ახალი მეთოდია მედიკამენტები: სუნიტინიბი, სორაფენიბი და ტემსიროლიმუსი. ამ მეთოდს დამიზნებითი თერაპია ეწოდება და სიმსივნის მოლეკულურ გზებზე მოქმედებს. იშვიათად (ადამიანთა 1%-ზე ნაკლებში), დაზიანებული თირკმლის ამოკვეთა სხეულის სხვა ნაწილებში გავრცელებული მეტასტაზების დაპატარავებასაც იწვევს. თუმცა, ეს მცირე შესაძლებლობა საკმარისი არ არის იმისთვის, რომ გავრცელებული კიბოს დროს ყველა შემთხვევაში ამოიკვეთოს თირკმელი. ეს მისაღებია მხოლოდ მაშინ, თუ ოპერაცია ზოგადი გეგმის ნაწილია, რომელიც მკურნალობის სხვა სისტემურ მეთოდებსაც მოიცავს.

შარდსადენის დაზიანება

წყარო: ჯანმრთელობის ენციკლოპედია. მერკის სახელმძღვანელო:
ჯანმრთელობის საშინაო ცნობარი. (გამომცემლობა პალიტრა L)

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

„ახალი წლის დღეებში ზოოპარკთან ახლოს არ გამოიყენოთ პიროტექნიკა“

მიერ

-

დეკემბერი 21, 2023

0

ზოოპარკის დირექტორი, ზურაბ გურიელიძე მოსახლეობას მიმართავს და მოუწოდებს ახალი წლის დღეებში ზოოპარკთან ახლოს არ გამოიყენონ პიროტექნიკა.

„მოულოდნელი უცაბედი ხმაური, რომელსაც განათება სდევს თან, ცხოველებისთვის არის აბსოლუტურად გაუგებარი, აუხსნელი და შესაბამისად, დიდი საფრთხის შემცველი. რაც შეეხება ქცევის შეცვლას, სხვადასხვანაირია, ცხოველზე არის დამოკიდებული. ზოგ შემთხვევაში ისინი განაბულები არიან ხოლმე, დამალულები, ზოგი ცხოველი იწყებს სირბილს ვოლიერში გარკვეული მიმართულების გარეშე. რა თქმა უნდა, ძალიან სახიფათოა. განსაკუთრებით სახიფათო ჩლიქოსნები – დიდი ზომის ცხოველები არიან, წონა საკმაოდ დიდი აქვთ და ამიტომ მათ თუ მიმართეს ასეთ აქტივობას, შეიძლება ყველაფერი გადაჯეგონ. ძალიან ხშირ შემთხვევაში სწორედ ასე ზიანდება ხოლმე ცხოველი, შეიძლება დაღუპოს კიდეც. ბოლო წლების განმავლობაში ამ მიზეზით ზოოპარკში 2 ცხოველი დაიღუპა“, – აღნიშნა გურიელიძემ.

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

სატრანსპორტო საშუალება საჩუქრად აჭარის მთავრობამ გადასცა – დღის ცენტრის ფინანსური მხარდამჭერია აჭარის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო

მიერ

-

დეკემბერი 21, 2023

0

აჭარის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრმა, ნინო ნიჟარაძემ და აჭარის მთავრობის ადმინისტრაციული დეპარტამენტის უფროსმა, თინათინ ზოიძემ, სარეაბილიტაციო ცენტრ „თანას“ აღსაზრდელებს დამდეგი ახალი წელი მიულოცეს და დღის ცენტრს მიკრო-ავტობუსი გადასცეს, რომელიც ბენეფიციარებს მოემსახურება. სატრანსპორტო საშუალება საჩუქრად აჭარის მთავრობამ გადასცა.

რეაბილიტაციის ცენტრ ,,თანაში“ ფუნქციონირებს:

• დღის ცენტრი შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე ბავშვებისათვის, რომელშიც ჩართულია 6-დან 18 წლამდე ასაკის 25 ბავშვი;

• დღის ცენტრი შეზღუდული შესაძლებლობების მქონე პირთათვის, რომელშიც ჩართულია 18-25 წლამდე ასაკის 25 შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირი.

დღის ცენტრებში ბენეფიციარები უზრუნველყოფილი არიან ტრანსპორტირებით, ორჯერადი კვებით, ფსიქოლოგის, სპეც. პედაგოგების, ოკუპაციური თერაპევტის, მუსთერაპევტის, ერგოთერაპევტის მომსახურებით. ასევე, ცერებრალური დამბლით დაავადებულ ბავშვთათვის ნევროპათოლოგების, თერაპეტების, მასაჟისტების, ლოგოპედის დახმარებით ხდება მთი ფიზიკური მდგომარეობის გაუმჯობესება.

დღის ცენტრის ფინანსური მხარდამჭერია აჭარის ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტრო.

#datashvil #drpkhakadze #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

ამ დიაგნოზს 67000 ადამიანს უსვამენ – შარდის ბუშტის კიბო

მკურნალობა მოიცავს თირკმლისა და შარდსაწვეთის ამოკვეთას – თირკმლის მენჯისა და შარდსაწვეთის კიბო

გიორგი ფხაკაძის ოცნების ასრულება – „ეს იყო ჩემი ოცნება…“

რა საჭიროა კლინიკების აკრედიტაცია?! – გიორგი ფხაკაძე კანადელ კოლეგებთან ერთად

შარდის შეუკავებლობის მკურნალობა მამაკაცებში – მედიკამენტური გზით თუ ქირურგიული ჩარევით?

„ბიუჯეტი 60 მილიონი ლარი იქნება. პროგრამით 400 000 მოქალაქე ისარგებლებს“

ტვინის ჯანმრთელობას და ჩვენს დიეტას შორის ძლიერი კავშირი არსებობს

თირკმლის კიბო – სიმპტომები, დიაგნოსტიკა, პროგნოზი, მკურნალობა

„ახალი წლის დღეებში ზოოპარკთან ახლოს არ გამოიყენოთ პიროტექნიკა“

ბოლო სიახლეები

ახალი კვლევა – დაასახელეს სამი ფაქტორი, რომლებმაც შესაძლოა დემენციის განვითარება 13 წლით გადაავადოს

რომელი წამლის შემოტანა და გატანაა აკრძალული – რა წესები უნდა იცოდნენ მგზავრებმა

პოპულარული ამბები

არ შეიძინოთ ხორცი მსგავს ადგილებში: საქართველოში ტრიქინელოზი დაფიქსირდა

მომაკვდინებელი პარაზიტი, ბავშვი გარდაიცვალა – საქართველოში შოკისმომგვრელი შემთხვევა დაფიქსირდა

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში