აივ-ინფექცია/შიდსის პროგრამის 2023 წლის ბიუჯეტი 16 მლნ ლარია
ყველაზე ჭუჭყიანი საგნები, რომლებსაც ყოველდღიურად ეხებით – რას ამბობენ ექსპერტები
ექსპერტები ამბობენ, რომ თქვენი ტელეფონი, სარეცხის გროვა თქვენს საძინებელში და თქვენი სავაჭრო ურიკებიც კი დაფარულია ბაქტერიებით, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს ინფექციები და ჯანმრთელობის სხვა სერიოზული პრობლემები.
არიზონას უნივერსიტეტის ერთმა კვლევამ აჩვენა, რომ სავაჭრო ურიკების 75% -ზე მეტი დადებითი აღმოჩნდა ფეკალურ ბაქტერიებზე.
მობილური ტელეფონები
ადამიანი ტელეფონს დღეში საშუალოდ 96-ჯერ ამოწმებს, რაც 10-12 წუთში ერთხელ ხდება. და ამან შეიძლება დაგტოვოთ დაუცველი რამდენიმე ტიპის ბაქტერიის მიმართ, მათ შორის სტაფილოკოკი, რომელიც იწვევს სტაფილოკოკურ ინფექციებს. ასეთი ინფექციები მდგრადია ანტიბიოტიკების მიმართ და შეიძლება სწრაფად გავრცელდეს სისხლში, ფილტვებში, გულში, ძვლებსა და სახსრებში.
ადრინდელი კვლევები აჩვენებს, რომ საშუალო სკოლის მოსწავლეების მობილური ტელეფონები ბაქტერიული გენის 17000 ეგზემპლარით არის სავსე. და არიზონას უნივერსიტეტის კვლევამ აჩვენა, რომ მობილურ ტელეფონებს 10-ჯერ მეტი ბაქტერია აქვთ, ვიდრე უნიტაზებს.
კბილის ჯაგრისის დამჭერი
მიუხედავად იმისა, რომ კბილის ჯაგრისები შექმნილია კბილების სისუფთავის შესანარჩუნებლად, კბილის ჯაგრისის დამჭერებს იშვიათად ასუფთავებენ, რაც მათ მიკრობების გამრავლების ადგილად აქცევს. ეს იმიტომ ხდება, რომ დამჭერი დღეში ორჯერ მაინც შედის კონტაქტში ნესტიან კბილის ჯაგრისთან და ეს ტენიანობა ხელს უწყობს საფუარის და ობის სოკოს ზრდას.
ოფისის ყავის ჭიქები
ყავის ფინჯანი, რომელსაც ინახავთ ოფისში, სავარაუდოდ სამუშაო დღის ბოლოს უნდა გაირეცხოთ. მაგრამ ის რჩება მიკრობების თავშესაფარად. არიზონას უნივერსიტეტის კვლევამ აჩვენა, რომ ეს შეიძლება გამოწვეული იყოს ჩვეულებრივი სამზარეულოს ღრუბლებით, რომლებიც იშვიათად იცვლება. მათ შეუძლიათ E. coli ბაქტერიების გადატანა.
ყავაში შაქრისა და ნაღების დამატება ასევე ხელს უწყობს ბაქტერიების ზრდის ზრდას.
ბაქტერიების გავრცელების რისკის შესამცირებლად, რეგულარულად წაიღეთ ფინჯანი სახლში და ჩადეთ ჭურჭლის სარეცხ მანქანაში, სადაც ბაქტერიები კვდება ორთქლისა და სიცხის შედეგად.
როგორ მოვაშოროთ გაფუჭებული ხორცის უსიამოვნო სუნი მაცივრიდან სახლის პირობებში
დაბადების დღის ტორტები
დაბადების დღის სანთლების ჩაქრობა უდანაშაულო საქმიანობად გამოიყურება, მაგრამ თუ მასში ჩართულია ადამიანების მთელი ჯგუფი, დიდი რაოდენობით ბაქტერიების გავრცელების რისკი არსებობს.
რა შეიძლება გამოიწვიოს მისმა გადაჭარბებულმა მიღებამ – როგორი უნდა იყოს მარილის დღიური ნორმა რაციონში
საქართველოს პირველი არხის გადაცემა „პირადი ექიმი – მარი მალაზონია“
როგორი უნდა იყოს მარილის დღიური ნორმა რაციონში, რა შეიძლება გამოიწვიოს მისმა გადაჭარბებულმა მიღებამ
დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის არაგადამდებ დაავადებათა დეპარტამენტის უფროსი, ლელა სტურუა საუბრობს:
„ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის რეკომენდაციით, მარილის დღიური დოზა, რომელიც უნდა მივიღოთ, არის 5 გრამი. უფრო მეტის მოხმარება, რაც სამწუხაროდ, საქართველოში გვაქვს, ძალიან მავნეა. ბოლო მონაცემებით, მარილის დღიური დოზა საქართველოში, ქალებში არის 8-ნახევარი გრამი, ხოლო მამაკაცებში, 10 გრამამდე. ჭარბი მარილის მოხმარება პირველ რიგში იწვევს არტერიული წნევის ზრდას, ეს კი თავის მხრივ იწვევს გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებს და ხანდახან სამწუხაროდ კატასტროფულ შედეგებს. თქვენ იცით, რომ არაგადამდებ დაავადებებს საქართველოში სიკვდილის მხრივ 80 პროცენტი უკავშირდება, აქედან 65 პროცენტი არის გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებით გამოწვეული“.
მარილის რა ოდენობის მიღებაა რეკომენდებული – კვლევის მიხედვით, ვინც დიდი რაოდენობით მარილს მოიხმარს…
დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრი მარილის მოხმარების შესახებ ინფორმაციას ავრცელებს, რომელშიც ნათქვამია, რომ მარილის დღიური ნორმა 6 გრამს არ უნდა არემატებოდეს.
კვლევის მიხედვით, ვინც დიდი რაოდენობით მარილს მოიხმარს, შეიძლება არ შეექმნათ ჯანმრთელობის პრობლემა, თუ ისინი დიდი რაოდენობით ხილს, ბოსტნეულს, რძის პროდუქტებს, კარტოფილსა და კალიუმით მდიდარ საკვებს მიირთმევენ.
სპეციალისტები განმარტავენ, რომ რადგანაც გემოვნებითი რეცეპტორების ფორმირება ხდება ბავშვობაში, საჭიროა, მარილის მოხმარება შეიზღუდოს ადრეული ასაკიდანვე.
მათივე მტკიცებით, თანამედროვე რეკომენდაციის მიხედვით დღიურ ნორმას შეადგენს 6 გრამი. ეს დაახლოებით 1 ჩაის კოვზია.
სპეციალისტების განმარტებით, მარილის ჭარბი შემცველობით ხასიათდება დაკონსერვებული და შებოლილი პროდუქტები.
„თუ გიჭირთ, საერთოდ უარი თქვათ ზოგიერთი მათგანის მიღებაზე, გახსოვდეთ, მათი მოხმარება აუცილებლად უნდა შეზღუდოთ”, – განმარტავენ სპეციალისტები.
გარდა ამისა, მომხმარებელმა უნდა იცოდეს პროდუქტებში მარილის შემცველობის დონის განსაზღვრა. კერძოდ, დაბალი შემცველობაა: 0.3გრ მარილზე ნაკლები ან 0.1გრ Na 100 გრ პროდუქტზე; საშუალო შემცველობა: 0.3-1.5 გრ მარილი ან 0.2-0.4გრ Na 100 გრ პროდუქტზე; მაღალი შემცველობა: 1.5 გრ მარილზე მეტი ან 0.5გრ Na 100 გრ პროდუქტზე.
როგორც გავრცელებულ რეკომენდაციაშია ნათქვამი, ხშირად ეტიკეტი იძლევა ინფორმაციას როგორც Na-ის, ასევე მარილის შემცველობის შესახებ, მაგრამ თუ მხოლოდ Na-ის შემცველობაა მოცემული, იგი უნდა გაამრავლოთ 2.5-ზე და მიიღებთ მარილის რაოდენობას. ამასთან, საკვების გემოვნებითი ღირებულების ასამაღლებლად შესაძლოა გამოყენებული იყოს ნაციონალური სანელებლები, ლიმონის წვენი, ძმარი, ჯინჯერი, ხახვი, ნიორი და სხვ.
„არ წახვიდეთ საკვები პროდუქტების საყიდლად მშიერი“
ნუტრიციოლოგი ნატა გაგუა ჯანსაღი კვების წესებზე წერს:
შიდსის მსოფლიო დღე ყოველწლიურად 1 დეკემბერს, უკვე მსოფლიოს 160-ზე მეტ ქვეყანაში აღინიშნება
შესაძლოა, ძაღლების სიცოცხლის გასახანგრძლივებელი წამალი გვქონდეს
ბიოტექნოლოგიური კომპანიის Loyal-ის წარმომადგენლების თქმით, ძაღლების სიცოცხლის გასახანგრძლივებელ წამალს გამოუშვებენ. ინფორმაციას უცხოური მედია ავრცელებს.
სურსათისა და წამლების ადმინისტრაციის (FDA) ვეტერინარული მედიცინის ცენტრმა დაადასტურა, რომ Loyal-ის მონაცემები აკმაყოფილებს მოთხოვნილებებს. ეს ნიშნავს იმას, რომ FDA LOY-001-ის პრეპარატით კმაყოფილია და მალე შეიძლება ის დაჩქარებული გზით დამტკიცდეს.
„Loyal დაარსდა ამბიციური მიზნით, შეგვექმნა პირველი წამალი, რომელიც ძაღლებს ჯანსაღ სიცოცხლეს გაუხანგრძლივებდა. ამ ეტაპამდე მოსაღწევად წლების დაუღალავი შრომა დაგვჭირდა. ვაგრძელებთ მუშაობა. ველოდებით FDA-ის დასტურს. ბოლო შედეგებზე დაყრნობით შეგვიძლია ვთქვათ, რომ შედეგები მალე გვექნება”, – აღნიშნულია კომპანიის განცხადებაში.
მსხვილ და გიგანტურ ძაღლებს, როგორიცაა გოლდენ რეტრივერები, დიდი დანიელები და ნიუფაუნდლენდი, სიცოცხლის ხანგრძლივობა საკმაოდ ხანმოკლეა – ამ უკანასკნელთა სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობა 8-დან 10 წლამდეა. წინა კვლევებმა აჩვენა, რომ ეს არის დიდი ძაღლების წლების შერჩევითი მოშენების შედეგი, რაც მათ უზარმაზარი სხეულების გენეტიკური რეცეპტის საშუალებას აძლევს, მაგრამ ასევე ხანმოკლე სიცოცხლეს. ძაღლებში ასეთი ზომები არ არის ბუნებრივი. ეს ადამიანების მიერ შერჩევისა და შესაბამისი შეჯვარების შედეგია. Loyal-ში ასეთი ძაღლების ხანმოკლე სიცოცხლეს ვხედავთ არა როგორც გარდაუვალს, არამედ, როგორც გენეტიკურ დაავადებას. შესაბამისად, მისი წამლებით მკურნალობაზე დაქვემდებარება შედარებით უფრო მარტივია”, – თქვა ბრენენ მაკკენზიმ, Loyal-ის ვეტერინარული მედიცინის დირექტორმა.
რა არის LOY-001-ის სამიზნე? ეს ზრდის ჰორმონი IGF-1-ია. სწორედ ეს ჰორმონია დიდ ძაღლებში ზედმეტად ჭარბად. მედიკამენტის ინექცია მოხდება ექვსი თვის განმავლობაში, რამაც საბოლოოდ IGF-1-ის დონე უნდა შეამციროს. მიზანი, სავარაუდოდ, მიღწეულია.~
ეს არ ნიშნავს იმას, რომ ძაღლებს უსასრულოდ სიცოცხლე შეეძლებათ.
”ეს ნამდვილად არ არის უკვდავების ან სიცოცხლის ხანგრძლივობის რადიკალური წამლები”, – თქვა ჰალიუამ The New York Times-თან.
თუმცა, არც ეს არის ცოტა. ზოგადად მნიშვნელოვანი წინ გადადგმული ნაბიჯი იქნება სიცოცხლის გახანგრძლივების მიმართულებით. FDA-ის დასტურის შემთხვევაში, LOY-001 პირველი მედიკამენტი გახდება, რომელსაც როგორც სიცოცხლის გასახანგრძლივებელი ისე დაამტკიცებენ.
ვნახოთ, რა იქნება შემდეგი. ვინ იცის, იქნებ შემდეგი უკვე ადამიანების სიცოცხლის გახანგრძლივება იყოს. ამაზე უარს, ალბათ არ ვიტყოდით.
„ნუ სტრესავთ ბავშვებს! – შეუთანხმდით ექიმს ყველა კონკრეტული გამოკვლევის წინ“
მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი ინგა მამუჩიშვილი მშობლებს მიმართავს:
„მეგობრებო,დღეს ძალიან ტრენდული გახდა ლაბორატორიული კვლევების ჩატარება ბავშვებში, ისე,პრევენციულად,წელიწადში 4-5 ჯერ!!!! ნუ სტრესავთ ბავშვებს!!! არ არის საჭირო ექიმის გადაწყვეტილების გარეშე ამ ინვაზიური კვლევების ჩატარება!!! შეუთანხმდით ექიმს ყველა კონკრეტული გამოკვლევის წინ!!! საჭიროების მიხედვით მხოლოდ!!!
გაუფრთხილდით ბავშვის ნერვულ სისტემასაც და თქვენს ფინანსურ რესურსსაც!!! ტყვიას, ლითიუმს და სხვა მძიმე მეტალებსაც კი საზღვრავთ რამდენიმეჯერ წელიწადში…. მსოფლიო მოსახლეობის 10% იტანჯება იპოქონდრიით (დაავადებების შიშით) ესეც პანიკური აშლილობაა,რომელიც შეიძლება ჰიპერაპეკით და თქვენი ემოციური მდგომარეობით ბავშვებზეც გავრცელდეს!!! დიახ,ასეთი მშობლების შვილები (მოზარდები განსაკუთრებით) გიყურებენ თვალებში ვიზიტის დროს და ხშირად სვამენ კითხვას – მჭირს რამე??? აკონტროლეთ თქვენი ქცევა გთხოვთ“ – წერს ინგა მამუჩიშვილი სოციალურ ქსელში.










