2024 წლის 20-27 ივლისს, დაბა ჩაქვში გაიმართა მედიკოსთა 56-ე ტრადიციული საერთაშორისო სკოლა-კონფერენცია “ახალი ათწლეულის მედიცინა”,










გინეკოლოგი, რეპროდუქტოლოგი, პროფესორი მადონა ჯუღელი საკუთარ გვერდზე აქვეყნებს ვიდეოს და ქალებს 5 მნიშვნელოვან რჩევას უზიარებს.
ზაფხულში რეპროდუქციული ჯანმრთელობის დაცვის მიზნით რამდენიმე ზომა უნდა მიიღოთ. ეს პროცესი შეიძლება მოიცავდეს შემდეგს:
„პირველი რჩევა: დავიძინოთ ადრე, გავიღვიძოთ ადრე. აღმოჩნდა, რომ დარღვეული ძილ-ღვიძილის რეჟიმი რეპროდუქციულ ჯანმრთელობაზე უარყოფითად აისახება. შედეგად, ირღვევა მენსტრუალური ციკლი, ოვულაცია, შესაბამისად, ჩვენი რეპროდუქციული გეგმებიც, რა თქმა უნდა ზარალდება.
მეორე რჩევა: გავითვალისწინოთ კვება. რასაც ვჭამთ, ის ვართ. თუ ჩვენი კვება ბალანსირებულია, ცილოვან-ნახშირწყლოვანი და არ მივიღებთ “ცუდ” პროდუქტებს, როგორებიცაა, მარტივი ნახშირწყლები, ტკბილეული, ცომეული, გაზიანი სასმელები და კვებებს შორის ინტერვალი 3,5-4 საათი იქნება, შესაბამისად, ჯანმრთელობაც და მენსტრუალური ციკლიც მოწესრიგებულია. მენსტრუალური ციკლი ჩვენი მეტაბოლიზმის სარკეს წარმოადგენს.
მესამე რჩევა: ზაფხული ზღვასთან, მზესთან, გართობასთან ასოცირდება. ამ დროს წყალი და მისი ბალანსირებულად მიღება ძალიან მნიშვნელოვანია. წყლის რაოდენობა ადეკვატური უნდა იყოს. კვებებს შორის არ ვისუსნაოთ. არამედ, წყალი დავლიოთ. რაც შეეხება გარუჯვას, გარუჯვა კარგია, მნიშვნელოვანია, მაგრამ არა გადამეტებული – ანუ არ დავიწვათ.
მეოთხე რჩევა: ფიზიკური აქტივობა. არააქტიური ცხოვრების წესი რეპროდუქციულ რგოლზე უარყოფითად აისახება. მაგრამ, ერთი რამ ძალიან მნიშვნელოვანია. გადამეტებული დატვირთვა, ზედმეტი, დამღლელი, სიმძიმეებით ვარჯიში ქალბატონებისთვის რეკომენდებული არ არის. მათი რეპროდუქციული რგოლი იმდენად სტრესულად აღიქვამს ამ ზედმეტ ვარჯიშებს, რომ არსებობს ასეთი ცნება – ფუნქციონალური ჰიპოთალამური ამენორეა, როდესაც გადამეტებული სტრესული ვარჯიშებით ქალს მენსტრუაცია აღარ აქვს.
ფიზიკური აქტივობა მნიშვნელოვანია რეპროდუქციული ჯანმრთელობის შენარჩუნებისთვის, მაგრამ მნიშვნელოვანია სწორი ბალანსი. არანაკლებ მნიშვნელოვანია იმის გათვალისწინება, რომ ზედმეტი დატვირთვა და ძლიერად დამღლელი ვარჯიშები ქალების რეპროდუქციულ სისტემაზე უარყოფითად მოქმედებს. გინეკოლოგიური კვლევების მიხედვით, რომლებიც მოიცავს „ფუნქციონალურ ჰიპოთალამურ ამენორეას“ ცნებას, გადაჭარბებული სტრესული ვარჯიშები ქალებში მენსტრუაციის შეწყვეტას იწვევს.
ამრიგად, ქალი უნდა მოერიდოს ძალიან ინტენსიურ და სუსტი ბალანსის გარეშე ვარჯიშებს, რათა არ გამოიწვიოს ჯანმრთელობის სერიოზული პრობლემები და შეინარჩუნოს ჰორმონალური ბალანსი.
თუ ხვდებით, რომ ვარჯიშისას მენსტრუალური ციკლი შეიცვალა ან გაჩერდა, შესაძლოა საჭიროა ვარჯიშის რეჟიმის გადახედვა და ექიმთან კონსულტაცია.
ამ რჩევების გათვალისწინება დაგეხმარებათ თქვენი რეპროდუქციული ჯანმრთელობის შენარჩუნებაში და ფიზიკური აქტივობის ოპტიმალურ დონეზე მართვაში.
მეხუთე რჩევა: ზაფხული ახალი ურთიერთობების, სასიყვარულო რომანების დროა. ახალი ურთიერთობა დიდ პასუხისმგებლობას მოითხოვს. ინფექციების დიაგნოსტიკა, რომლებიც მარტივად შეიძლება ორივემ ჩაიტაროს, ჩაიტარეთ. არ არის საჭირო, ექიმთან მისვლა. მამაკაცს შეუძლია, შარდის ანალიზი ჩააბაროს, ჩაიტაროს ანალიზი სქესობრივი გზით გადამდებ ინფექციებზე, ასევე, ჩააბაროს სისხლის ანალიზი. ქალმაც იგივე გააკეთოს. დავიცვათ ჩვენი თავი, დავიცვათ ჩვენი მომავალი ამ ვერაგი ინფექციებისაგან, მარტივად, პისიარ დიაგნოსტიკით, ექიმთან მისვლის გარეშეც.“
როგორც ინფორმაციაშია აღნიშნული, სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ თბილისის გადამდებ დაავადებათა ეპიდზედამხედველობისა და კონტროლის მუნიციპალური ცენტრიდან მიიღო შეტყობინება სალმონელოზის ჯგუფური შემთხვევის (სულ 6 პაციენტი, მათ შორის 3 ლაბორატორიულად დადასტურებული) შესახებ.
„ეპიდემიოლოგიური კვლევით დადგინდა, რომ პაციენტები იმყოფებოდნენ რესტორანში „ორი კათხა“ (მის: ვიქტორ კუპრაძის ქ.N52), სადაც მიირთვეს ხინკალი, ქათმის ფილეს მწვადი და სალათი ცეზარი ქათმის ფილეთი.
სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ ინფორმაციის მიღებისთანავე დაიწყო მოკვლევა – სააგენტოს თბილისის საქალაქო სამსახურის უფლებამოსილმა პირებმა ჩაატარეს არაგეგმური ინსპექტირება შპს „ლუდსახარში ორი კათხას” (ლუდსახარში, რესტორანი, ს/კ 406283338, მის: ვიქტორ კუპრაძის ქ. N52) კუთვნილ სამზარეულოში. შემოწმებისას დაფიქსირდა კრიტიკული შეუსაბამობები, რის გამოც ობიექტს შეუჩერდა საწარმოო პროცესი და დაჯარიმდა 1000 ლარით; გამოვლინდა ასევე არაკრიტიკული შეუსაბამობები, რომელთა გამოსასწორებლად გაიცა მითითებები გონივრული ვადების გათვალისწინებით.
სურსათის ეროვნული სააგენტოს უფლებამოსილმა პირებმა ლაბორატორიული კვლევისთვის აიღეს სურსათის ნიმუშები (ხინკლის ფარში, სალათი ,,ცეზარი” ქათმის ხორცით და სალათის ფოთოლი), კვლევის შედეგების შესახებ ინფორმაცია საზოგადოებას მიღებისთანავე ეცნობება.
სალმონელოზის პრევენციის მიზნით, მნიშვნელოვანია სურსათის წარმოების მთლიან ჯაჭვში (სასაკლაო, ხორცისა და ხორცის პროდუქტების გადამამუშავებელი, სარეალიზაციო და საზკვების ობიექტები) წარმოების და ჰიგიენის სანიმუშო პრაქტიკის დანერგვა“, – აღნიშნულია ინფორმაციაში.
„უდიდესი დანაკლისი განიცადა სამედიცინო საზოგადოებამ და სრულიად საქართველომ – 76 წლის ასაკში, გარდაიცვალა ინფექციური პათოლოგიის, შიდსის და კლინიკური იმუნოლოგიის ცენტრის გენერალური დირექტორი, პროფესორი თენგიზ ცერცვაძე.
შეუფასებელია მისი ღვაწლი აივ/შიდსის, ვირუსული ჰეპატიტების და სხვა ინფექციური დაავადებების და ზოგადად, ქართული მედიცინის განვითარებაში. იგი იყო ქვეყანაში აივ/შიდსის სამსახურის ფუძემდებელი. მისი ძალისხმევით, საქართველომ შეძლო, თავიდან აეცილებინა აივ/შიდსის ფართომასშტაბიანი ეპიდემია. თენგიზ ცერცვაძე იყო საქართველოს C ჰეპატიტის ელიმინაციის უპრეცედენტო პროგრამის ერთ-ერთი ძირითადი ინიციატორი და განმახორციელებელი, ასევე B ჰეპატიტის სახელმწიფო პროგრამის ერთ-ერთი ფუძემდებელი. განსაკუთრებულია მისი წვლილი COVID-19-ის კლინიკური მართვის წარმატებული განხორციელების საქმეში.
2009 წელს, ინფექციური პათოლოგიის, შიდსისა და კლინიკური იმუნოლოგიის ცენტრმა, თენგიზ ცერცვაძის ხელმძღვანელობით, აივ/შიდსის და ვირუსული ჰეპატიტების დარგში განსაკუთრებული მიღწევებისა და კვლევებისთვის, მიიღო ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციის უმაღლესი ჯილდო – Dr. Lee Jong-Wook-ის პრემია.
თენგიზ ცერცვაძე იყო ამერიკის ინფექციურ დაავადებათა საზოგადოების, ევროპის ღვიძლის დაავადებათა შემსწავლელი ასოციაციის, ნიუ-იორკის მეცნიერებათა აკადემიის, შიდსის საერთაშორისო საზოგადოებისა და სხვა არაერთი საერთაშორისო სამედიცინო საზოგადოების წევრი. მას უდიდესი წვლილი მიუძღვის ქვეყნისთვის მნიშვნელოვან სამეცნიერო საქმიანობაში და ახალგაზრდა თაობის აღზრდის საქმეში.
ბატონ თენგიზს მიღებული აქვს ბრწყინვალების საპრეზიდენტო ორდენი და ღირსების ორდენი, მოსახლეობის ჯანმრთელობის დაცვის საქმეში შეტანილი პირადი დიდი წვლილის, ნაყოფიერი სამეცნიერო-კვლევითი და საზოგადოებრივი მოღვაწეობისათვის. მინიჭებული აქვს თბილისის საპატიო მოქალაქის წოდება.
ჯანდაცვის სამინისტრო, ღრმა მწუხარებას გამოთქვამს მსოფლიო დონის მეცნიერის, ღვაწლმოსილი ექიმისა და ყველასათვის სამაგალითო ადამიანის გარდაცვალების გამო. თანაუგრძნობს ოჯახსა და ახლობლებს. მისი გარდაცვალება, უდიდესი დანაკლისია თითოეული კოლეგის, დარგის წარმომადგენლისა და სრულიად საქართველოს სამედიცინო საზოგადოებისთვის.
თენგიზ ცერცვაძემ ინფექციურ დაავადებებთან ბრძოლის ეპოქა შექმნა“, – აღნიშნულია სამძიმრის წერილში.
ჰოსპიტალური სექტორი უახლოვდება მნიშვნელოვან ცვლილებებს DRG (Diagnosis Related Groups) სისტემის მექანიზმზე, რაც დაფინანსების ახალ მოდელს უკავშირდება. DRG სისტემა წარმოადგენს მეთოდოლოგიას, რომელიც განსაზღვრავს ავადმყოფის მკურნალობის ღირებულებას დიაგნოზზე და მკურნალობის ტიპზე დაყრდნობით. ცვლილებების შეტანა ამ სისტემაში მიზნად ისახავს კლინიკების დაფინანსების და სერვისების გაწვდვის გაუმჯობესებას.
DRG სისტემის წარმართულ მოდელს ხშირად უქმნის პრობლემები, განსაკუთრებით რეანიმაციისა და კომბინირებული ჩარევების ტარიფების თვალსაზრისით. არსებული ტარიფები ხშირად ვერ ასახავს რეალურ ხარჯებს და ზრდის კლინიკების ფინანსურ წნეხს. მაგალითისთვის, კომბინირებული ოპერაციები ხშირად აღიქმება ერთიანად, რაც გამოიწვევს დამატებითი მომსახურების სერვისის გაწვდვას დამატებითი შემოსავლის გარეშე.
ჰეპატიტის მსოფლიო დღესთან დაკავშირებით ახალციხეში ღონისძიება გაიმართა
ახალციხეში ჰეპატიტის მსოფლიო დღე აღინიშნა. ჰეპატიტის მსოფლიო დღის აღსანიშნავად, ახალციხეში, ღონისძიება გაიმართა.
ახალციხეში ჰეპატიტის მსოფლიო დღის აღსანიშნავად გამართული ღონისძიება მიზნად ისახავდა ჰეპატიტების და მათ გამომწვევი დაავადებების შესახებ ცნობიერების ამაღლებას. ღონისძიების გახსნა ჯანდაცვის მინისტრმა მიხეილ სარჯველაძემ განახორციელა, რომელმაც ხაზგასმით აღნიშნა სკრინინგისა და ჰეპატიტების სამკურნალო სახელმწიფო პროგრამების მნიშვნელობა. მინისტრი ვრცლად გაწვდილი სიტყვით საუბრობდა, როგორ მნიშვნელოვანია ცნობიერების ამაღლება მთელი ქვეყნის მასშტაბით და განსაკუთრებით რეგიონებში.
ახალციხეში გამართული შეხვედრა ჯანდაცვის მინისტრმა გახსნა. მიხეილ სარჯველაძემ განსაკუთრებული ყურადღება გაამახვილა სკრინინგისა და ჰეპატიტების სამკურნალო სახელმწიფო პროგრამების მნიშვნელობაზე. Სიტყვით გამოსვლისას, მინისტრმა, ამ მიმართულებებით, მთელი ქვეყნის მასშტაბით და განსაკუთრებით კი, რეგიონებში, ცნობიერების ამაღლების მნიშვნელობაზეც ისაუბრა. როგორც მიხეილ სარჯველაძემ აღნიშნა, ჰეპატიტების სამკურნალო პროგრამების წარმატებაში ძალიან მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ მედიკოსები. მინისტრის განცხადებით, განსაკუთრებით აღსანიშნავია, ამ მიმართულებით, ინფექციური პათოლოგიისა და შიდსის ცენტრის დირექტორის, თენგიზ ცერცვაძის ინიციატივები და მისი ღვაწლი.
ღონისძიებაზე, ჯანდაცვის მინისტრის პირველმა მოადგილემ, თამარ გაბუნიამ C ჰეპატიტის ელიმინაციის სახელმწიფო პროგრამის მიღწევებიი და მისი შედეგები წარმოადგინა. აღსანიშნავია, პროგრამა 2015 წელს ამოქმედდა და მასში შემავალი სერვისები სრულად ფინანსდება სახელმწიფოს მიერ. მკურნალობა უკვე დაასრულა 84 000-მდე მოქალაქემ, მათი განკურნების მაჩვენებელი 99%-ია.
ღონისძიებას ესწრებოდნენ: დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ცენტრის, რეგიონის მასშტაბით, პირველადი და საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრების წარმომადგენლები. ასევე – ახალციხის მერი ირაკლი ლაზარაშვილი, მედიკოსები, პაციენტები და სხვა მოწვეული სტუმრები.