ჯანდაცვის სამინისტრომ, ექიმი-ონკოლოგებისა და სამედიცინო დაწესებულებების ჩართულობით, ქიმიო/ჰორმონო და სხივური თერაპიის დროს ჩასატარებელი აუცილებელი გამოკვლევების ჩამონათვალი და მომსახურების ტარიფები განსაზღვრა.









ჩინელმა ვირუსოლოგებმა კვლევის დროს, ღამურებში, კორონავირუსის ახალი შტამი აღმოაჩინეს, რომელსაც ადამიანების დაინფიცირება ისევე შეუძლია, როგორც COVID-19-ს. ამის შესახებ გამოცემა South China Morning Post (SCMP) ჩინელი ექსპერტების კვლევაზე დაყრდნობით იტყობინება.
გამოცემის თანახმად, აღმოჩენილი ვირუსი არის კორონავირუსის ახალი ხაზი (Pipistrellus bat coronavirus HKU5), რომელიც იდენტიფიცირებულია გლუვცხვირა ღამურების ოჯახში – რომელიც მოიცავს დაახლოებით 40 სახეობას.
კვლევა გუანჯოუს ლაბორატორიაში, ჩინეთის მეცნიერებათა აკადემიის გუანჯოუს ფილიალის, ასევე ვუჰანის უნივერსიტეტისა და ვუჰანის ვირუსოლოგიის ინსტიტუტის ექსპერტებთან თანამშრომლობით ჩატარდა.
კვლევას ხელმძღვანელობდა ჩინელი ვირუსოლოგი ში ჟენგლი, რომელიც სამედიცინო წრეებში ცნობილია, როგორც “ღამურა ქალი”, ვუჰანის ლაბორატორიაში აღმოჩენილი კორონავირუსის გამო.
ექსპერტები აღნიშნავენ, რომ ახალ ვირუსს, სახელად HKU5-CoV-2, “შეიძლება ჰქონდეს გავრცელების უფრო ფართო დიაპაზონი და უფრო მაღალი პოტენციალი ჯვარედინი გადაცემისთვის“, მაგრამ შეშფოთების საფუძველი ჯერ არ არსებობს, რადგან HKU5-CoV-2 ადამიანის პოპულაციაში გაჩენის ფაქტი არსად დაფიქსირებულა.
ჩინელმა ექსპერტებმა დასძინეს, რომ საჭიროა მეტი კვლევა, რათა უკეთ გაერკვნენ ახალ ვირუსთან დაკავშირებულ რისკებში.
ტვინის 75%-ზე მეტი წყლისგან შედგება და მხოლოდ მცირე დეჰიდრატაციაც კი მნიშვნელოვნად ამცირებს მის ფუნქციონირებას.
გაგიკვირდებათ, მაგრამ 1-2%-იანი სითხის ნაკლებობაც კი საკმარისია, რომ დაქვეითდეს ყურადღება, მეხსიერება და აზროვნების სიჩქარე!
როგორ მოქმედებს დეჰიდრატაცია ტვინზე?
კონცენტრაციის დაქვეითება – სითხის ნაკლებობა ამცირებს ტვინის ფუნქციას, რაც იწვევს ყურადღების მოდუნებას და ნელი რეაქციებს.
მეხსიერების პრობლემა – კვლევებმა აჩვენა, რომ წყლის დეფიციტი ამცირებს მოკლევადიან მეხსიერებას.
გაღიზიანება და დაღლილობა – დეჰიდრატაცია გავლენას ახდენს სეროტონინისა და დოფამინის წარმოებაზე, რაც წვეტავს განწყობის ცვლილებებს და იწვევს შფოთვას.
ტვინის ნისლი (Brain Fog) – წყლის ნაკლებობა იწვევს დაბნეულობას, აზროვნების სირთულეს და გონებრივ დაბინდვას.
თავის ტკივილი და მიგრენი – ერთ-ერთი მთავარი მიზეზი, რის გამოც ხშირად გვტკივა თავი, სწორედ წყლის უკმარისობაა.
რატომ უნდა ვდალიოთ საკმარისი წყალი?
ენერგიის მომარაგება – წყალი აუცილებელია ტვინის უჯრედებისთვის ჟანგბადის მიწოდებასა და საკვები ნივთიერებების ტრანსპორტირებისთვის.
ნეიროტრანსმიტერების რეგულაცია – სათანადო ჰიდრატაცია უწყობს ხელს დოფამინისა და სეროტონინის გამომუშავებას, რაც აუმჯობესებს განწყობას.
ტვინის დეტოქსიკაცია – ძილის დროს ორგანიზმი გამოდევნის ტოქსინებს ტვინის ლიმფური სისტემის საშუალებით, და ამ პროცესისთვის აუცილებელია წყლის საკმარისი რაოდენობა.
ტვინის დაცვა და ბალანსი – წყალი ინარჩუნებს ცერებროსპინალურ სითხეს, რომელიც იცავს ტვინს შოკებისა და ტრავმისგან.
გონების სიფხიზლე და სწრაფი აზროვნება – საკმარისი ჰიდრატაცია აძლიერებს გონებრივ სისწრაფეს და ამცირებს ტვინის გადაღლილობას.
რამდენი წყალი უნდა დავლიოთ?
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
“ჰიდრატაცია გადამწყვეტი ფაქტორია ტვინის ფუნქციონირებისთვის. დეჰიდრატაცია პირდაპირ აისახება აზროვნებაზე, მეხსიერებაზე და განწყობაზე.
ზრდასრული ადამიანებისთვის რეკომენდებულია დღეში მინიმუმ 1.5-2 ლიტრი წყლის მიღება, ხოლო ცხელ ამინდში და ფიზიკური აქტივობის დროს – უფრო მეტი.
წყალი არა მხოლოდ აუმჯობესებს კოგნიტურ ფუნქციებს, არამედ ამცირებს გულის დაავადებებისა და თავის ტკივილების რისკს. ამიტომ, ნუ დაელოდებით წყურვილის შეგრძნებას – ყოველთვის დალიეთ წყალი დროულად!”
დამატებითი ინფორმაცია და ჯანმრთელობის რჩევები
შენი მედიცინა – ჯანმრთელობა და კვების რეკომენდაციები
შენი ექიმი – ბუნებრივი მკურნალობა და ჰოლისტიკური ჯანმრთელობა
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე,
“საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის” თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; WHO-ს ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი.
მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სექტორში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.”
#გიორგიფხაკაძე #ჰიდრატაცია #ტვინისჯანმრთელობა #ჯანმრთელიბა #წყლისდალევა #შენიექიმი #შენიმედიცინა
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]
იცოდით, რომ ზოგიერთი ყოველდღიური საკვები პროდუქტი შეიძლება კიბოს განვითარების რისკს ზრდიდეს?
მეცნიერული კვლევები აჩვენებს, რომ ზოგიერთი გადამუშავებული, შაქრიანი და მაღალ ტემპერატურაზე დამუშავებული პროდუქტი შეიძლება იყოს კარცინოგენული.
გაეცანით იმ 10 პროდუქტს, რომელთა ჭარბი მოხმარება შესაძლოა საფრთხის შემცველი იყოს!
გადამუშავებული ხორცი (ბეკონი, ძეხვი, ჰამი, სოსისი)
რისკი:
გადამუშავებული ხორცი შეიცავს ნიტრატებსა და ნიტრიტებს, რომლებიც მსხვილი ნაწლავის კიბოს რისკს ზრდიან.
WHO-მ გადამუშავებული ხორცი კლასიფიცირებულია როგორც 1-ლი კლასის კარცინოგენი (ანუ მტკიცებულება საკმარისია, რომ ის კიბოს იწვევს).
ალტერნატივა: მჭლე ხორცი, თევზი, მცენარეული ცილები.
წითელი ხორცი (საქონლის, ღორის, ცხვრის ხორცი)
რისკი:
დიდი რაოდენობით მოხმარებისას წითელი ხორცი დაკავშირებულია მსხვილი ნაწლავის კიბოს მომატებულ რისკთან.
გადამუშავების დროს წარმოქმნილი ჰეტეროციკლური ამინები და პოლიციკლური არომატული ნახშირწყლები კარცინოგენულ ეფექტს ავლენენ.
ალტერნატივა: ქათმის ხორცი, ლობიო, ოსპი, სოკო.
ალკოჰოლი
რისკი:
WHO-ს მონაცემებით, ალკოჰოლი დაკავშირებულია მკერდის, ღვიძლის, საყლაპავის, მსხვილი ნაწლავის და პირის ღრუს კიბოსთან.
ალკოჰოლი აძლიერებს ორგანიზმში ანთებით პროცესებს და აზიანებს უჯრედებს.
ალტერნატივა: მცენარეული ჩაი, წყალი, ნატურალური წვენები.
მაღალ ტემპერატურაზე შემწვარი საკვები (გრილზე მომზადებული, ტაფაზე შეწვით მიღებული ხორცი)
რისკი:
გრილზე შეწვისას წარმოიქმნება პოლიციკლური არომატული ნახშირწყლები (PAH) და ჰეტეროციკლური ამინები (HCA), რომლებიც ცნობილია როგორც კარცინოგენები.
ალტერნატივა: ორთქლზე მომზადება, ბაკлажანის და სოკოს გრილზე დაბალ ტემპერატურაზე დამუშავება.
შაქრიანი სასმელები და ტკბილეული
რისკი:
სიმსუქნესთან, ინსულინის წინააღმდეგობასთან და კიბოს განვითარების რისკთან არის დაკავშირებული.
სხვადასხვა კვლევებმა აჩვენა, რომ შაქრის ჭარბი მიღება ზრდის პანკრეასის და მკერდის კიბოს რისკს.
ალტერნატივა: ნატურალური ხილი, წყალი, უშაქრო ჩაი.
დამუშავებული და შეფუთული საკვები (ჩიფსები, სწრაფი კვების პროდუქტები, ნახევარფაბრიკატები)
რისკი:
შეიცავს მაღალი დონის შაქარს, ტრანსცხიმებს და მარილს, რომლებიც ანთებით პროცესებს აძლიერებენ.
მაღალი კალორიულობის გამო იწვევს ჭარბ წონას, რაც კიბოს რისკს ზრდის.
ალტერნატივა: შინ მომზადებული საკვები, მთლიანი მარცვლეული.
ხელოვნური საკვები საღებავები
რისკი:
ზოგიერთი საღებავი, მაგალითად, Red 3, დაკავშირებულია კიბოს რისკთან.
საღებავები ხშირად ემატება გადამუშავებულ საკვებს და სასმელებს.
ალტერნატივა: ბუნებრივი ფერები – ჭარხალი, კურკუმა, სტაფილო.
მარილიანი საკვები (მარილიანი თევზი, მწნილები, მარილიანი ხორცი)
რისკი:
მარილიანი საკვების ჭარბი მოხმარება დაკავშირებულია კუჭის კიბოს გაზრდილ რისკთან.
შეიცავს კონსერვანტებს, რომლებიც ზრდიან კარცინოგენულ ნივთიერებების წარმოქმნას.
ალტერნატივა: ახალი ხილი და ბოსტნეული, ზომიერი მარილის გამოყენება.
გაზიანი სასმელები
რისკი:
შაქრის მაღალ შემცველობასთან ერთად, შეიცავს ხელოვნურ არომატიზატორებსა და საღებავებს.
პირდაპირ კიბოს არ იწვევს, მაგრამ სიმსუქნის გამომწვევი ფაქტორია.
ალტერნატივა: მინერალური წყალი, მწვანე ჩაი, უშაქრო წვენები.
თეთრი ფქვილის პროდუქტები (პური, პასტა, ცომეული)
რისკი:
ინსულინის დონის მატებას იწვევს, რაც კიბოს უჯრედების ზრდას უწყობს ხელს.
შეიცავს მინიმალურ ბოჭკოებს და ვიტამინებს.
ალტერნატივა: მთლიანი მარცვლეული, ყავისფერი ბრინჯი, შვრია.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
“ჯანსაღი კვება პირდაპირ კავშირშია ონკოლოგიური დაავადებების პრევენციასთან.
თუ ყოველდღიურად შევამცირებთ შაქრის, გადამუშავებული ხორცის, ალკოჰოლისა და ცხიმიანი საკვების მიღებას,
შესაძლებელია, კიბოს განვითარების რისკის შემცირება 40-50%-ით.”
დამატებითი ინფორმაცია:
American Institute for Cancer Research – კვება და კიბოს პრევენცია
https://www.aicr.org/cancer-prevention/food-facts
შენი მედიცინა – ჯანმრთელობა და კვების რეკომენდაციები
შენი ექიმი – ბუნებრივი მკურნალობა და ჰოლისტიკური ჯანმრთელობა
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის (PHIG) თავმჯდომარე, WHO-ს ექსპერტი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი.
#გიორგიფხაკაძე #კიბოსპრევენცია #ჯანსაღიკვება #შენიექიმი #შენიმედიცინა
@highlight
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
400 მილიონზე მეტი ადამიანი მსოფლიოში ალკოჰოლის მოხმარების დარღვევით (AUD) იტანჯება, რაც ხშირად ალკოჰოლთან დაკავშირებული ღვიძლის დაავადებების (ALD) გამომწვევია.
მიუხედავად იმისა, რომ ალკოჰოლთან დაკავშირებული ღვიძლის დაავადებები ერთ-ერთი მთავარი სიკვდილიანობის მიზეზია, მხოლოდ 10-14% იღებს შესაბამის მკურნალობას.
რატომ არის ეს პრობლემა მნიშვნელოვანი?
ალკოჰოლთან დაკავშირებული ღვიძლის დაავადება (ALD) მსოფლიოში ღვიძლის უკმარისობის წამყვანი მიზეზია.
AUD-ით დაავადებულთა 90%-ს ღვიძლში ცხიმოვანი ცვლილებები აღენიშნება.
ალკოჰოლური ჰეპატიტით დაავადებულთა სიკვდილიანობა 30%-მდეა, თუ პაციენტი დროულად არ დაიწყებს მკურნალობას.
ალკოჰოლის გავლენა ღვიძლზე – საფრთხის მთავარი ფაქტორები
ეტაპები, როგორ აზიანებს ალკოჰოლი ღვიძლს:
ალკოჰოლური ცხიმოვანი ღვიძლი (Steatosis) – ალკოჰოლის რეგულარული მოხმარების შედეგად ღვიძლში ცხიმის დაგროვება ხდება.
ალკოჰოლური ჰეპატიტი – ღვიძლში ანთება, რაც ღვიძლის უჯრედების ნგრევას იწვევს.
ღვიძლის ციროზი – მძიმე მდგომარეობა, როდესაც ღვიძლი ნორმალურ ფუნქციას ვეღარ ასრულებს და შესაძლოა განვითარდეს ღვიძლის უკმარისობა.
ვის ემუქრება ALD?
მათ, ვინც რეგულარულად მოიხმარს ალკოჰოლს (განსაკუთრებით 15+ წლის განმავლობაში).
მათ, ვისაც აქვს არასწორი კვება და ქრონიკული დაავადებები.
მამაკაცებს (რადგან მეტ ალკოჰოლს მოიხმარენ), თუმცა ქალები უფრო მეტად არიან რისკის ქვეშ ღვიძლის მეტ მგრძნობელობაზე.
მათ, ვისაც აქვს გენეტიკური მიდრეკილება ან ღვიძლის დაავადების ისტორია.
როგორ ვმართოთ და ვუმკურნალოთ ალკოჰოლთან დაკავშირებულ ღვიძლის დაავადებას?
პაციენტთა 90%-ში ღვიძლის დაზიანება შექცევადია, თუ ისინი ალკოჰოლის მოხმარებას შეწყვეტენ!
ALD-ის ყველა ფორმის მართვის ძირითადი ეტაპი ალკოჰოლზე უარის თქმა და დიეტური ჩვევების შეცვლაა.
კორტიკოსტეროიდები – გამოიყენება მძიმე ალკოჰოლური ჰეპატიტის სამკურნალოდ.
ვენუსიამინი და NAC (ნაცეტილცისტეინი) – ღვიძლის ანთების შესამცირებლად.
სამკურნალო პროგრამები (AA – ალკოჰოლიკთა ანონიმური) – ფსიქოლოგიური დახმარება გადამწყვეტია!
ბოლო კვლევებმა აჩვენა, რომ სემაგლუტიდი (რომელსაც შაქრიანი დიაბეტის სამკურნალოდ იყენებენ) მნიშვნელოვნად ამცირებს ალკოჰოლის მოთხოვნილებას.
კვლევებში მონაწილეებმა, რომლებმაც სემაგლუტიდი მიიღეს, 40%-ით ნაკლებ ალკოჰოლს მოიხმარდნენ. (People.com)
მაღალცილოვანი და დაბალცხიმოვანი დიეტა.
C ვიტამინით და ანტიოქსიდანტებით მდიდარი საკვები (ციტრუსები, კენკრა, მწვანე ჩაი).
მარილისა და დამუშავებული საკვების შემცირება.
თევზის ქონი და ომეგა-3 ცხიმოვანი მჟავები ღვიძლის ანთების შესამცირებლად.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
“ალკოჰოლთან დაკავშირებული ღვიძლის დაავადებები ჯანდაცვის ერთ-ერთი უმძიმესი გამოწვევაა.
მნიშვნელოვანია, რომ საზოგადოება ინფორმირებული იყოს ალკოჰოლის მოხმარების ზიანის შესახებ და ჰქონდეს წვდომა ადრეული დიაგნოსტიკისა და მკურნალობის მეთოდებზე.
თუ თქვენ ან თქვენი ახლობელი განიცდის ალკოჰოლთან დაკავშირებულ პრობლემებს, მკურნალობა შესაძლებელია – საჭიროა დროული ნაბიჯების გადადგმა და ჯანსაღი ცხოვრების წესის დანერგვა!”
დამატებითი ინფორმაცია და კვლევები:
https://www.thelancet.com/…/PIIS2468-1253(24…/abstract…
შენი მედიცინა – ჯანმრთელობა და კვების რეკომენდაციები:
შენი ექიმი – ბუნებრივი მკურნალობა და ჰოლისტიკური ჯანმრთელობა:
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის (PHIG) თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; WHO-ს ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სექტორში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.
#გიორგიფხაკაძე #ალკოჰოლისმოხმარებიდარღვევა #ღვიძლისჯანმრთელობა #სემაგლუტიდი #ჯანდაცვა #ალკოჰოლურიეპიდემია #ჯანსაღიცხოვრება
@highlight
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]
@[61554408115760:2048:SheniAmbebi.ge • http://xn--lodcajcveug2j.ge/]
იცოდით, რომ თქვენი გული დღეში 100,000-ჯერ ცემს?
წელიწადში ეს რიცხვი 35 მილიონს, ხოლო სიცოცხლის განმავლობაში 2.5 მილიარდს აღწევს!
ის 19,000 კმ-ზე მეტს (დედამიწის დიამეტრზე ორჯერ) სისხლს ტუმბავს ყოველდღიურად!
რატომ არის ეს მნიშვნელოვანი?
გული მუშაობს შეუჩერებლად – ის პომპავს სისხლს ორგანიზმის ყველა უჯრედამდე, ამარაგებს ჟანგბადით და საკვები ნივთიერებებით, ხოლო შლის ნახშირორჟანგს და ტოქსინებს.
ცხოვრების ნებისმიერ ეტაპზე – ბავშვობიდან სიბერემდე, ის ადაპტირდება ჩვენს ფიზიკურ აქტივობასთან, დასვენებასთან და სტრესთან.
თქვენი გულის ჯანმრთელობა = თქვენი სიცოცხლის ხარისხი
გულის მოვლა გულისხმობს:
გაიგეთ მეტი: https://www.sheniekimi.ge
#drpkhakadze #აქხარისხია #გიორგიფხაკაძე #გული #გულისჯანმრთელობა #სიცოცხლისძრავა #გულიიმუშავებსშენთვის #ჯანმრთელიცხოვრება #გაუფრთხილდექართულიყველაფერს

ნაადრევი მენსტრუაცია – როგორ აისახება ქალის ჯანმრთელობაზე?
მენსტრუალური ციკლის ნაადრევი დაწყება უფრო ხშირად გვხვდება თანამედროვე გარემოში და მას მნიშვნელოვანი გავლენა აქვს ქალის ჯანმრთელობაზე. კვლევებმა აჩვენა, რომ მენსტრუაციის დაწყების ასაკზე მოქმედებს არა მხოლოდ გენეტიკური ფაქტორები, არამედ გარემო პირობები და ცხოვრების წესი.
რა იწვევს ნაადრევ მენსტრუაციას?
ბავშვობის პერიოდის კვება და სხეულის მასის ინდექსი (BMI)
ბოლო კვლევებმა (Wang et al., 2024) აჩვენა, რომ ბავშვის სხეულის მასის ინდექსი (BMI) ნაადრევი მენსტრუაციის ერთ-ერთი მთავარი განმაპირობებელი ფაქტორია. ბავშვთა სიმსუქნე მნიშვნელოვან როლს თამაშობს პუბერტატული პროცესების დაჩქარებაში, რაც ზრდის ენდოკრინულ ცვლილებებს და მენსტრუაციის ნაადრევ დაწყებას.
ფსიქოლოგიური სტრესი და ბავშვობის ტრავმები
სტრესი, ემოციური ტრავმები და არასტაბილური გარემო ბავშვის ნერვულ სისტემაზე მოქმედებს, რაც გავლენას ახდენს ჰორმონალურ სისტემაზე და აჩქარებს მენსტრუაციის დაწყებას.
გარემოს დაბინძურება და ენდოკრინული დარღვევები
ენდოკრინული სისტემის დამრღვევი ქიმიური ნივთიერებები (endocrine-disrupting chemicals), რომლებიც გვხვდება პლასტმასებში, კოსმეტიკურ პროდუქტებში და საკვებში, მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს ჰორმონულ ბალანსზე. NPR-ის 2024 წლის ანგარიშის მიხედვით (Godoy, 2024), ჰაერის დაბინძურება და ქიმიური ნივთიერებები ერთ-ერთი მთავარი ფაქტორია, რაც ნაადრევ მენსტრუაციას იწვევს.
კვების რეჟიმი და საკვები პროდუქტები
დაბალანსებული დიეტა, რომელიც შეიცავს საკმარისი ცილებს, ცხიმებსა და მინერალებს, ხელს უწყობს რეპროდუქციული ჯანმრთელობის რეგულირებას. თუმცა, გადაჭარბებული რაფინირებული ნახშირწყლები და არაჯანსაღი ცხიმები ზრდის ინსულინის დონეს, რაც შესაძლოა ნაადრევი მენსტრუაციის მიზეზი გახდეს.
ნაადრევი მენსტრუაციის გავლენა ჯანმრთელობაზე
კიბოს განვითარების გაზრდილი რისკი
ნაადრევი მენსტრუაცია ნიშნავს იმას, რომ ქალის სხეული უფრო დიდხანს ექვემდებარება ესტროგენის ზემოქმედებას. ესტროგენი ხელს უწყობს სარძევე ჯირკვლების, საკვერცხეებისა და ენდომეტრიუმის კიბოს განვითარების რისკს. ესტროგენს გამოიმუშავებენ როგორც საკვერცხეები, ასევე ცხიმოვანი უჯრედები, რაც იმას ნიშნავს, რომ ჭარბი წონა კიდევ უფრო ზრდის ჰორმონის დონეს და კიბოს განვითარების რისკს.
გულის დაავადებებისა და ინსულტის რისკი
ესტროგენის დონის ცვლილებები პირდაპირ მოქმედებს გულ-სისხლძარღვთა სისტემაზე. ქალები, რომლებსაც მენსტრუაცია ადრე ეწყებათ, უფრო მეტად არიან მიდრეკილნი არტერიული ჰიპერტენზიის, გულის შეტევისა და ინსულტის განვითარებისკენ.
პოლიცისტური საკვერცხეების სინდრომი (PCOS) და უნაყოფობა
ნაადრევი მენსტრუაცია დაკავშირებულია პოლიცისტური საკვერცხეების სინდრომთან (PCOS), რომელიც ხშირად იწვევს უნაყოფობას და ჰორმონალურ დისბალანსს. PCOS ასევე ზრდის დიაბეტის, მეტაბოლური სინდრომისა და სხეულის ჭარბი თმის ზრდის რისკს.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
“ბოლო კვლევები ცხადყოფს, რომ მენსტრუაციის ნაადრევ დაწყებას სერიოზული ჯანმრთელობის შედეგები აქვს. ეს არ არის მხოლოდ ციკლის ცვლილება – ის გავლენას ახდენს ქალის მთლიან ორგანიზმზე. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ბავშვის ადრეული კვების და ცხოვრების წესის რეგულირება, რადგან სიმსუქნე ერთ-ერთი უმთავრესი ფაქტორია, რომელიც მენსტრუაციის ნაადრევ დაწყებას იწვევს. მშობლებს და ექიმებს მეტი ყურადღება უნდა მიაქციონ ამ საკითხს, რადგან ნაადრევი მენსტრუაცია ზრდის როგორც კიბოს, ასევე გულ-სისხლძარღვთა დაავადებების რისკს.”
როგორ შევამციროთ რისკი?
ბავშვობაში ჯანსაღი კვების უზრუნველყოფა – საკმარისი ცილები, უჯრედისი და სასარგებლო ცხიმები აუცილებელია.
ფიზიკური აქტივობა და წონის კონტროლი – ჭარბი წონა ზრდის ესტროგენის გამომუშავებას.
გარემოს დაბინძურების შემცირება – თავიდან ავირიდოთ პლასტმასის ჭურჭელი, არაჯანსაღი კოსმეტიკა და დაბინძურებული ჰაერი.
სტრესის მართვა – ფსიქოლოგიური სტრესი პირდაპირ მოქმედებს ჰორმონებზე.
როდის მივმართოთ ექიმს?
თუ მენსტრუაცია დაიწყო 10 წლამდე
თუ ციკლი არარეგულარულია და აქვს უჩვეულო სისხლდენა
თუ აღინიშნება ძლიერი ტკივილები ან სხვა ჰორმონალური დარღვევები
გახსოვდეთ, თქვენი ჯანმრთელობა თქვენს ხელშია! რეგულარული ექიმის ვიზიტი და ჯანსაღი ცხოვრების წესი დაგეხმარებათ ნაადრევი მენსტრუაციის შედეგების შემცირებაში.
წყაროები:
შენი ექიმი – ბუნებრივი მკურნალობა და ჰოლისტიკური ჯანმრთელობა: sheniekimi.ge
შენი ბავშვი – ბავშვის ჯანმრთელობა და განვითარება: sheniambebi.ge
შენი მედიცინა – ჯანმრთელობა და კვების რეკომენდაციები: shenimedicina.ge
Menarche and Time to Cycle Regularity Among Individuals Born Between 1950 and 2005 in the US. JAMA Network. Zifan Wang, PhD, MS, et al.
Girls are getting their first periods earlier. Here’s what parents should know. NPR. Maria Godoy. May 31, 2024.
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე
საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე და საერთაშორისო ჯანდაცვის აღიარებული ექსპერტი; WHO-ს ექსპერტი; Relief International-ის მმართველი საბჭოს დირექტორი და გაეროს გენერალური მდივნის ყოფილი მრჩეველი. მას აქვს 25 წელზე მეტი გამოცდილება ჯანდაცვის სექტორში, როგორც საქართველოში, ასევე საერთაშორისო დონეზე.
გააზიარეთ ეს ინფორმაცია, რომ სხვებმაც იცოდნენ!
#გიორგიფხაკაძე #drpkhakadze #აქხარისხია #მენსტრუაციულიციკლი #ჯანმრთელობა #ქალისჯანმრთელობა
@[61552603185704:2048:SheniEkimi.ge • http://xn--podalbard8ewa.ge/]

სამინისტროს ინფორმაციით, შეხვედრაზე კომპანია „ევექსმა“ განახლებული სტრატეგია წარადგინა, რომელიც პირველად ჯანდაცვაში პრევენციული მედიცინის განვითარებასა და ცხოვრების ჯანსაღი წესის მხარდაჭერას გულისხმობს.
ღონისძიება ჯანდაცვის მინისტრმა გახსნა. მიხეილ სარჯველაძის განცხადებით, პირველად ჯანდაცვის საფეხურზე მნიშვნელოვანია პრევენციული მედიცინის ხელშეწყობა, რაც დროული დიაგნოსტიკისა და შესაბამისად, უფრო ეფექტური მკურნალობის შესაძლებლობას იძლევა.