ალერგიული კონტაქტური დერმატიტი – გარკვეულ ალერგენზე განვითარებული კანის ალერგიის ფორმაა, რომელიც ჰგავს ატოპიურ დერმატიტს, მაგრამ უპირატესად გამოიხატება ალერგენთან კონტაქტის ადგილას.
ალერგიული კონტაქტური დერმატიტის დიაგნოზი ისმება ალერგიული სინჯების მეშვეობით.
ალერგიული დერმატიტის მიზეზების დადგენა მარტივი არ არის, რამდენადაც დაავადების გამოვლენა ხდება გამაღიზიანებელთან კონტაქტიდან რამოდენიმე დღის შემდეგ. დაავადების პროვოცირება შეიძლება მოახდინოს მედიკამენტებმა; საყოფაცხოვრებო ქიმიის საშუალებებმა; ჰაერში გავცელებულმა ნივთიერებებმა, ნატურალურმა ან ხელოვნურმა პოლიმერებმა და ა.შ.
ქალებს ალერგიული დერმატიტი ხშირად ჩნდება სახეზე. მიზეზი ამის არის უხარისხო კოსმეტიკა. წამწამების ასაპრეხი საშუალება შეიძლება ქუთუთოების დერმატიტის გაჩენის მიზეზი გახდეს. ხელისა და ფეხის დერმატიტი შეიძლება გამოიწვიოს საპონმა და სხვა მოვლის საშულებამ.
სიმპტომი და მიმდინარეობა
ალერგენთან კონტაქტის ადგილას ჩნდება სიწითლე, შეშუპება, პაპულები და მიკროვეზიკულები. მათი ნაწილი იფარება სისველის გაჩენასთან ერთად. ალერგენის განმეორებითი მოქმედებისას შესაძლოა დერმატიტი ტრანსფორმირდეს ეკზემად.
დიაგნოსტიკა
მდგომარეობისთვის თავის დაღწევის საუკეთესო გზა ალერგენის პოვნაა, რაც შესაძლებელია, ერთი მხრივ, ანამნეზისა და კლინიკური სურათის, მეორე მხრივ კი კანის აპლიკაციური ალერგიული ტესტის დახმარებით. ტესტი საშუალებას იძლევა, პაციენტი 20-30 სახის ნივთიერებაზე ერთდროულად გამოიკვლიონ. აპლიკანტის მოშორების შემდეგ ექიმი აფასებს კანზე მომხდარ ცვლილებებს და დიაგნოზს სვამს.
მკურნალობა
მკურნალობა ექიმმა დერმატოლოგმა უნდა დანიშნოს გამოკვლევის საფუძველზე. გამოიყენება როგორც ადგილობრივი, ისე ზოგადი მოქმედების პრეპარატები.
თუ გამომწვევი დროულად არ მოვიშორეთ, დაავადება შესაძლოა ქრონიკულ ფორმაში გადაიზარდოს.
თუ გამოვლენილი გამღიზიანებლისთვის თავის არიდება შეუძლებელია, საჭიროა მისგან თავის ზედმიწევნით დაცვა შესაბამისი სამოსითა და ხელთათმანებით.
მკურნალობაში დიდ როლს ასრულებს კანის თვითმოვლა და მისი აღმდგენი საშუალებების გამოყენება.
გახსოვდეთ: არ მოიქავოთ გაღიზიანებული კანი და უფრო მეტად არ გაართულოთ სიტუაცია.
აუცილებელია კონტაქტის გამორიცხვა მაქსიმალურად დიდი რაოდენობით გამღიზიანებელთან. კონტაქტი წყალთან, რომელიც აშრობს კანს და იწვევს ნახეთქების გაჩენას, მინიმუმამდე უნდა იქნას შემცირებული. სასურველია კანის დამატენიანებელი პროცედურების ჩატარება, მტევნები დავიცვათ ხელთათმანებით. სისტემური სტეროიდები უნდა გამოვიყენოთ უკიდურესად იშვიათად, კომპრესები – ვეზიკულების ჩართვისას. დაავადების ქრონიკული მიმდინარეობისას მკურნალობის ძირითადი საშუალებებია ადგილობრივად გამოსაყენებელი კორტიკოსტეროიდები და დამატენიანებლები.
დერმატიტის პრევენცია, უწინარეს ყოვლისა, გულისხმობს მაპროვოცირებელი ფაქტორების მოშორებას, იქნება ეს საკვები ალერგენები თუ საყოფაცხოვრებო ქიმიური საშუალებები. მეტად მნიშვნელოვანია ჰიპოალერგიული დიეტის დაცვა, კუჭ-ნაწლავის მოქმედების მოწესრიგება. მაპროვოცირებელ ფაქტორად შესაძლოა სტრესიც განვიხილოთ, ამიტომ მნიშვნელოვანია, მოვერიდოთ სტრესულ სიტუაციებსაც. დაავადების საწყის ეტაპზე კომბინირებული მკურნალობის გამოყენება მნიშვნელოვანია გართულებების თავიდან აცილებისათვის.
