მრავალბინიანი კორპუსის საერთო ქონება: რა ვალდებულებები აქვს ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობას და რას აფინანსებს მერია? როგორ მივიღოთ ბიუჯეტიდან თანხა კორპუსის პრობლემების მოსაგვარებლად?

ავტორი
10 წუთიანი წაკითხვა
მრავალბინიანი კორპუსის საერთო ქონება: რა ვალდებულებები აქვს ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობას და რას აფინანსებს მერია? როგორ მივიღოთ ბიუჯეტიდან თანხა კორპუსის პრობლემების მოსაგვარებლად?
მრავალბინიან კორპუსში სახურავის, ლიფტის, სადარბაზოსა და საინჟინრო კომუნიკაციების მოვლა მხოლოდ მეზობლების კეთილგანწყობაზე არ არის დამოკიდებული — ამ საკითხებს საქართველოს კანონმდებლობა არეგულირებს. ამასთან, თბილისში 2026 წლის მუნიციპალური ბიუჯეტი საერთო ქონების გარკვეული სახის სარეაბილიტაციო სამუშაოების სრულ, 100%-იან დაფინანსებას ითვალისწინებს. ეს წესი ყველა სამუშაოსა და საქართველოს ყველა მუნიციპალიტეტზე ავტომატურად არ ვრცელდება. [1][2]

სსიპ ”საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე”+1

მოვლენების აღწერა

მრავალბინიან საცხოვრებელ სახლებში საერთო ქონების მოვლა-პატრონობის საკითხები ხშირად მეზობლებს შორის უთანხმოების მიზეზი ხდება. სახურავის დაზიანება, ლიფტის გაუმართაობა, სადარბაზოს რეაბილიტაცია და შიდა საინჟინრო ქსელების შეკეთება ისეთი საკითხებია, რომელთა მოგვარებაშიც მონაწილეობა როგორც ბინის მესაკუთრეებს, ისე მუნიციპალიტეტს შეიძლება ეკისრებოდეს.

საქართველოში ამ ურთიერთობებს არეგულირებს კანონი „ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ“. იგი განსაზღვრავს, რა ითვლება საერთო საკუთრებად, როგორ ნაწილდება მოვლა-პატრონობის ხარჯები და რა უფლებამოსილებები აქვს ამხანაგობას [1].

თბილისში დამატებით მოქმედებს ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობების განვითარების ხელშეწყობის მუნიციპალური პროგრამა. 2026 წლის ბიუჯეტის მიხედვით, რამდენიმე ძირითადი მიმართულების სამუშაოებს რაიონის გამგეობები სრულად, 100%-ით აფინანსებენ. პროგრამა მოიცავს სახურავების, ლიფტების, შიდა საინჟინრო ქსელებისა და საერთო სარგებლობის სხვა ინფრასტრუქტურის რეაბილიტაციას [2].

კონტექსტი და ფონი

კანონის თანახმად, ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობა არის მრავალბინიან სახლში არსებული საცხოვრებელი და არასაცხოვრებელი ფართების მესაკუთრეთა გაერთიანება. ამხანაგობის წევრები არიან უძრავი ქონების მესაკუთრეები და არა მხოლოდ კორპუსში მცხოვრები პირები ან დამქირავებლები.

მნიშვნელოვანი გარემოებაა ისიც, რომ კანონით განსაზღვრულ მრავალბინიან სახლში ამხანაგობა დაფუძნებულად ითვლება კანონის ძალით, თუ შენობა ერთ მიწის ნაკვეთზე მდებარეობს და მასში ორზე მეტი ინდივიდუალურ საკუთრებაში არსებული ბინაა. შესაბამისად, მისი არსებობისთვის ცალკე დაფუძნების აქტის შედგენა აუცილებელი არ არის [1].

ამხანაგობა იურიდიული პირი არ არის, თუმცა მას შეუძლია ჰქონდეს საბანკო ანგარიში, საკუთარი სახელით შეიძინოს უფლებები და აიღოს ვალდებულებები. სამართლებრივ ურთიერთობებში მას თავმჯდომარე ან სათანადოდ უფლებამოსილი პირი წარმოადგენს [1].

საერთო საკუთრების მართვა მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ შენობის ტექნიკური მდგომარეობისთვის, არამედ მისი მცხოვრებლების უსაფრთხოებისა და საცხოვრებელი პირობებისთვისაც. დაზიანებული სახურავი, გაუმართავი ლიფტი ან წყალსადენისა და წყალარინების ქსელის პრობლემა შესაძლოა ცალკეული ბინების დაზიანებისა და დამატებითი ხარჯების მიზეზი გახდეს.

დეტალები და ფაქტები

რა ითვლება საერთო ქონებად

კანონი საერთო საკუთრებად მიიჩნევს მიწის ნაკვეთს, შენობის იმ ნაწილებსა და მოწყობილობებს, რომლებიც ინდივიდუალურ საკუთრებაში არ არის. მათ შორისაა:

  • შენობის საძირკველი, კარკასი და კედლები;
  • ფასადის კონსტრუქციები და საერთო სარგებლობის აივნები;
  • სადარბაზოები, დერეფნები და კიბის უჯრედები;
  • სახურავი და საწვიმარი მილები;
  • ლიფტები და საერთო დანიშნულების შახტები;
  • სარდაფები, სხვენები და ტექნიკური სათავსები, თუ ისინი ინდივიდუალურ საკუთრებაში არ არის;
  • საერთო საინჟინრო ქსელები და კომუნიკაციები [1].

საერთო ქონებაში თითოეული მესაკუთრის წილი, როგორც წესი, განისაზღვრება მისი ინდივიდუალური საკუთრების ფართობის შეფარდებით შენობაში არსებული ბინების საერთო ფართობთან. ეს წილი გავლენას ახდენს საერთო ქონების მოვლა-პატრონობისა და ექსპლუატაციის ხარჯებში მესაკუთრის მონაწილეობაზეც. ამ წესისგან განსხვავებული პირობები შეიძლება ამხანაგობის წესდებით განისაზღვროს [1].

კანონი ასევე ადგენს, რომ ბინის გამოუყენებლობა ან საერთო ქონებით სარგებლობაზე უარის თქმა მესაკუთრეს არ ათავისუფლებს მისი მოვლა-პატრონობისა და ექსპლუატაციის აუცილებელ ხარჯებში მონაწილეობისგან.

რას აფინანსებს თბილისის მერია 2026 წელს

თბილისის მუნიციპალიტეტის 2026 წლის ბიუჯეტში ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობების განვითარების ხელშეწყობის პროგრამის ფარგლებში რამდენიმე ძირითადი მიმართულებაა განსაზღვრული. შესაბამისი სამუშაოების დაფინანსება რაიონის გამგეობების მიერ სრულად, 100%-ით არის გათვალისწინებული [2].

პროგრამის ძირითადი მიმართულებებია:

  • სახურავები: ბრტყელი და ქანობიანი სახურავების შეკეთება, წყალსაწრეტი მილების რეაბილიტაცია;
  • ლიფტები: ლიფტებისა და სადარბაზოს სენსორული განათების შეკეთება; ბიუჯეტის დოკუმენტში ასევე აღნიშნულია ლიფტების ჩანაცვლების პროექტის გაგრძელება;
  • წყალმომარაგება და წყალარინება: წითელ ხაზებში მოქცეული შიდა ქსელების სარეაბილიტაციო სამუშაოები;
  • შენობის გამაგრება: ოთხ სართულამდე შენობებისა და მათი შემადგენელი ელემენტების კაპიტალური გამაგრება;
  • საერთო სარგებლობის სივრცეები: კიბეების, აივნების, ჭიშკრის, სადარბაზოს, სადარბაზოს შესასვლელის გადახურვის, კარებისა და თაღების რეაბილიტაცია, ასევე სართულშუა ნაპრალების შეკეთება;
  • პროექტირება: არქიტექტურულ-სამშენებლო პროექტის მომზადების მომსახურება [2].

აღნიშნული ჩამონათვალი არ ნიშნავს, რომ ნებისმიერ კორპუსს ყველა სახის სამუშაო ავტომატურად დაუფინანსდება. საჭიროა კონკრეტული პრობლემის შეფასება, პროგრამის პირობებთან შესაბამისობის დადგენა და საბიუჯეტო რესურსის გათვალისწინება.

რამდენს იხდის ამხანაგობა და რამდენს — მერია

თბილისის 2026 წლის ბიუჯეტით ზემოთ ჩამოთვლილი ძირითადი მიმართულებები 100%-იანი მუნიციპალური დაფინანსებით არის განსაზღვრული. შესაბამისად, ამ სამუშაოებისთვის ბიუჯეტის დოკუმენტი ამხანაგობის სავალდებულო 10–30%-იან თანამონაწილეობას არ ადგენს [2].

თუმცა ეს წესი არ უნდა განზოგადდეს ყველა სახის სარემონტო სამუშაოზე. თუ მოთხოვნილი სამუშაო პროგრამის ჩამონათვალში არ შედის, დაფინანსების პირობები შეიძლება განსხვავებული იყოს.

ასევე მნიშვნელოვანია მუნიციპალიტეტების გამიჯვნა: თბილისის ბიუჯეტით განსაზღვრული დაფინანსების წესი სხვა ქალაქებსა და მუნიციპალიტეტებზე ავტომატურად არ ვრცელდება. რეგიონებში პირობები შესაბამისი მუნიციპალიტეტის ბიუჯეტისა და მოქმედი პროგრამის მიხედვით განისაზღვრება.

როგორ უნდა მიმართოს ამხანაგობამ გამგეობას

თბილისში პროგრამით სარგებლობისთვის ამხანაგობა შესაბამისი რაიონის გამგეობაში უნდა იყოს აღრიცხული. მუნიციპალური პროგრამის წესით, დაფინანსების მოთხოვნით მიმართვის უფლება აქვს ამ წესის შესაბამისად აღრიცხულ ამხანაგობას [3].

პროცესი რამდენიმე ეტაპს მოიცავს:

  1. ამხანაგობის წარმომადგენლის განსაზღვრა: მესაკუთრეებმა უნდა უზრუნველყონ თავმჯდომარის არჩევა ან შესაბამისი უფლებამოსილი წარმომადგენლის განსაზღვრა.
  2. საერთო კრების ჩატარება: კრებაზე განიხილება კორპუსში არსებული პრობლემა და მიიღება გადაწყვეტილება მუნიციპალიტეტისთვის მიმართვის შესახებ.
  3. კრების ოქმის შედგენა: ოქმში აისახება კრების თარიღი და ადგილი, დღის წესრიგი, დამსწრე წევრები და მიღებული გადაწყვეტილება.
  4. დოკუმენტაციის წარდგენა: გამგეობას მიეწოდება განცხადება და პროგრამით მოთხოვნილი დოკუმენტები. მათ შორის შეიძლება იყოს კრების ოქმი, ამხანაგობის წევრთა სია, წესდება და თავმჯდომარის უფლებამოსილების დამადასტურებელი მასალა.
  5. ტექნიკური შეფასება: გამგეობა განიხილავს მოთხოვნას და ადგენს, შეესაბამება თუ არა სამუშაო პროგრამის პირობებს. საჭიროების შემთხვევაში მზადდება დეფექტური აქტი და ხარჯთაღრიცხვა.
  6. გადაწყვეტილება და სამუშაოების ორგანიზება: დადებითი გადაწყვეტილების შემთხვევაში სამუშაოები ხორციელდება შესაბამისი მუნიციპალური პროცედურებისა და სახელმწიფო შესყიდვების წესების დაცვით.

ამხანაგობის აღრიცხვისა და დაფინანსების პროცედურები ერთმანეთისგან უნდა გაიმიჯნოს: კანონის მიხედვით ამხანაგობა დაფუძნებულად ითვლება შესაბამისი პირობების არსებობისას, ხოლო მუნიციპალურ პროგრამაში მონაწილეობის მისაღებად საჭიროა მუნიციპალიტეტის მიერ დადგენილი აღრიცხვისა და განაცხადის პროცედურების შესრულება [1][3].

რა ხდება, თუ ერთ-ერთი მესაკუთრე ხარჯების გადახდაზე უარს ამბობს

საერთო ქონების მოვლა-პატრონობისა და ექსპლუატაციის აუცილებელ ხარჯებში მონაწილეობა მესაკუთრის კანონით განსაზღვრული ვალდებულებაა. ეს ვალდებულება მოქმედებს იმის მიუხედავად, ცხოვრობს თუ არა პირი ბინაში ან სარგებლობს თუ არა კონკრეტული საერთო სივრცით [1].

ამასთან, კანონი ერთმანეთისგან განასხვავებს აუცილებელ მოვლა-პატრონობის ხარჯებსა და საერთო ქონების განვითარებასთან დაკავშირებულ დამატებით ხარჯებს. ამხანაგობის წევრებისთვის დამატებითი ხარჯების დაკისრება დასაშვებია, თუ გადაწყვეტილებას წევრთა ორი მესამედი დაამტკიცებს [1].

თუ მესაკუთრე კანონით ან ამხანაგობის წესდებით დაკისრებულ ვალდებულებას არ ასრულებს, ამხანაგობას შეუძლია სასამართლოს მიმართოს. კანონით ასევე გათვალისწინებულია, რომ 500 ლარზე მეტი დავალიანება, შესაბამისი პროცედურის დაცვით, შეიძლება საჯარო რეესტრში დარეგისტრირდეს, როგორც უძრავ ნივთზე მიბმული ვალდებულება [1].

ვის ეკისრება სახურავის შეკეთების ხარჯი

სახურავი საერთო საკუთრებაა და არა მხოლოდ ბოლო სართულის ბინების მესაკუთრეთა ქონება. შესაბამისად, მისი მოვლა-პატრონობისა და ექსპლუატაციის ხარჯებში მონაწილეობა ყველა მესაკუთრეს ეკისრება კანონით განსაზღვრული წილის შესაბამისად, თუ ამხანაგობის წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი [1].

თუ სახურავის ან სხვა საერთო კომუნიკაციის დაზიანებამ კონკრეტული ბინა დააზიანა, ზიანის ანაზღაურების საკითხი დამოკიდებულია დაზიანების მიზეზზე, პასუხისმგებელ პირსა და სამართლებრივ საფუძველზე. ამიტომ ყველა ასეთ შემთხვევაზე პასუხისმგებლობის ავტომატურად ამხანაგობისთვის დაკისრება სწორი არ იქნება.

გადაუდებელი აუცილებლობის დროს, როდესაც საერთო ქონებას ზიანის უშუალო საფრთხე ემუქრება, მესაკუთრეს შეუძლია გონივრულ ფარგლებში მიიღოს ზიანის თავიდან ასაცილებლად აუცილებელი ზომები. კანონი ითვალისწინებს ასეთი გადაუდებელი ხარჯების ამხანაგობის სახსრებიდან ანაზღაურების შესაძლებლობას [1].

საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა

მრავალბინიანი საცხოვრებელი შენობების საერთო ქონების მართვა სხვადასხვა ქვეყანაში განსხვავებული სამართლებრივი და ფინანსური მოდელით ხორციელდება. ზოგიერთ ქვეყანაში ძირითადი პასუხისმგებლობა მესაკუთრეთა გაერთიანებებს ეკისრებათ, ზოგან კი ადგილობრივი ხელისუფლება შენობების განახლების პროგრამებით მონაწილეობს.

საქართველოს შემთხვევაშიც ორი მექანიზმი პარალელურად მოქმედებს: მესაკუთრეთა კანონით განსაზღვრული ვალდებულებები და მუნიციპალიტეტის მიერ განხორციელებული ინფრასტრუქტურული მხარდაჭერა. ეს მიდგომა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმ შენობებისთვის, რომელთა ტექნიკური მდგომარეობის გაუმჯობესება მხოლოდ ცალკეული მესაკუთრეების ფინანსური რესურსებით რთულია.

თუმცა მუნიციპალური დაფინანსების არსებობა არ ცვლის ამხანაგობის პასუხისმგებლობას საერთო ქონების სათანადო მართვაზე. შენობის მდგომარეობის მონიტორინგი, პრობლემების დროული გამოვლენა და მესაკუთრეთა გადაწყვეტილებების დოკუმენტირება კვლავ აუცილებელ პროცესებად რჩება.

საქართველოს კონტექსტი

თბილისის 2026 წლის ბიუჯეტით გათვალისწინებული დაფინანსება დედაქალაქის მრავალბინიანი შენობების საერთო ინფრასტრუქტურის გაუმჯობესების ერთ-ერთი ინსტრუმენტია. პროგრამის პრაქტიკული მნიშვნელობა დამოკიდებულია იმაზე, რამდენად ეფექტიანად შეძლებენ ამხანაგობები პრობლემების იდენტიფიცირებას, შესაბამისი დოკუმენტაციის მომზადებასა და რაიონის გამგეობასთან თანამშრომლობას.

საქართველოს სხვა მუნიციპალიტეტებში მცხოვრებმა მესაკუთრეებმა დაფინანსების პირობები ადგილობრივ თვითმმართველობაში უნდა გადაამოწმონ, რადგან პროგრამების ჩამონათვალი, თანამონაწილეობის წილი და განაცხადის წესი შეიძლება განსხვავდებოდეს.

მნიშვნელოვანია ისიც, რომ მუნიციპალური პროგრამის ფარგლებში დაფინანსება არ ნიშნავს ნებისმიერი მოთხოვნის უპირობო დაკმაყოფილებას. გადაწყვეტილება მიიღება პროგრამის პირობების, სამუშაოს ტექნიკური საჭიროებისა და შესაბამისი წლის ბიუჯეტის გათვალისწინებით.

ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება

მრავალბინიან კორპუსებში საერთო ქონების მოვლა-პატრონობის საკითხები კანონით განსაზღვრულ პასუხისმგებლობებს ეფუძნება. სახურავი, ლიფტი, სადარბაზო და საერთო საინჟინრო კომუნიკაციები იმ ქონების ნაწილია, რომლის მოვლაშიც მესაკუთრეებმა მონაწილეობა უნდა მიიღონ.

თბილისის 2026 წლის ბიუჯეტი კონკრეტული ინფრასტრუქტურული სამუშაოებისთვის სრულ მუნიციპალურ დაფინანსებას ითვალისწინებს, თუმცა პროგრამით სარგებლობა შესაბამისი პროცედურების შესრულებასა და მოთხოვნის შეფასებას უკავშირდება. სხვა მუნიციპალიტეტებში კი პირობები ადგილობრივი ბიუჯეტით განისაზღვრება.

ამ საკითხებში მთავარი სამართლებრივი განსხვავება აუცილებელ მოვლა-პატრონობის ხარჯებსა და საერთო ქონების განვითარების დამატებით ხარჯებს შორისაა. მათი გამიჯვნა, კრების გადაწყვეტილებების სწორად გაფორმება და მუნიციპალური პროგრამის პირობების წინასწარ გადამოწმება ამცირებს როგორც მეზობლებს შორის დავის, ისე დაფინანსების პროცესში გაუგებრობის ალბათობას.

წყაროები

  1. საქართველოს კანონი „ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ“. საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე. https://www.matsne.gov.ge/ka/document/view/19798
  2. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო. „ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის 2026 წლის ბიუჯეტის დამტკიცების შესახებ“ და მასში შეტანილი ცვლილებები. საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე. https://matsne.gov.ge/ka/document/view/6712283
  3. ქალაქ თბილისის მუნიციპალიტეტის საკრებულო. „ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობების განვითარების ხელშეწყობის პროგრამის განხორციელებისა და ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობების აღრიცხვის წესის დამტკიცების შესახებ“. საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე. https://matsne.gov.ge/ka/document/view/4057203
სკანირება
QR კოდი
sheniekimi.ge/ambebi

სტატიის ციტირება

შენი ამბები. (2026). მრავალბინიანი კორპუსის საერთო ქონება: რა ვალდებულებები აქვს ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობას და რას აფინანსებს მერია? როგორ მივიღოთ ბიუჯეტიდან თანხა კორპუსის პრობლემების მოსაგვარებლად?. 18 ნოემბერი, 2026. https://sheniekimi.ge/ambebi/მრავალბინიანი-კორპუსის-ს/

ვაკანსიები — იპოვეთ ახალი შესაძლებლობა

განცხადებები Sheni ვაკანსიიდან. პირობები და განაცხადის ვადა გადაამოწმეთ ორიგინალ გვერდზე.

Start a blog to reach your creative peak

ბათუმი · სხვა

ანაზღაურება მითითებული არ არის

წყარო: აჭარის დასაქმების სააგენტო
How to choose the right customer for you

ბათუმი · სხვა

ანაზღაურება მითითებული არ არის

წყარო: აჭარის დასაქმების სააგენტო
Helping a local business reinvent itself

ბათუმი · სხვა

ანაზღაურება მითითებული არ არის

წყარო: აჭარის დასაქმების სააგენტო
Travelling as a way of self discovery and progress

ბათუმი · სხვა

ანაზღაურება მითითებული არ არის

წყარო: აჭარის დასაქმების სააგენტო
Where to grow your business as a photographer

ბათუმი · სხვა

ანაზღაურება მითითებული არ არის

წყარო: აჭარის დასაქმების სააგენტო
Starting your traveling blog with Vasco

ბათუმი · სხვა

ანაზღაურება მითითებული არ არის

წყარო: აჭარის დასაქმების სააგენტო
მეტი ვაკანსია →

განახლებულია: 2026-11-18T22:27:19+04:00 · წყარო: Sheni ვაკანსია — სრული კატალოგი. აქ ნაჩვენებია წყაროს საჯარო ნაკადით მოწოდებული სია; უფრო ძველი განცხადებები იხილეთ სრულ კატალოგში.

გაუზიარეთ ეს სტატია
ავტორიSheniAmbebi.ge
მიჰყევით:
დამოუკიდებელი, აპოლიტიკური და ნეიტრალური მედია — ფაქტებზე დაფუძნებული სანდო ინფორმაცია. შენთვის და შენი საქართველოსთვის. #აქხარისხია #drpkhakadze #sheniambebi