ლაგოდეხი: ისტორიის ნაკვალევზე
ლაგოდეხი ერთ-ერთი უძველესი და გამორჩეული კუთხეა საქართველოში, რომელსაც საუკუნეების მანძილზე განსაკუთრებული როლი უთამაშია როგორც ბუნებრივ, ისე ისტორიულ ჭრილში.
ისტორია მეფე არჩილიდან დღემდე
ქართველი ისტორიკოსი ვახუშტი ბაგრატიონი ლაგოდეხის დაარსებას ქართლის მეფე არჩილს (668–718 წწ.) უკავშირებს. ლეგენდარული მეფის სახელს ეკუთვნის ლაკუასტის ციხის მშენებლობაც, რომლის ნაშთები დღესაც ჩანს ქალაქ ლაგოდეხში, ყაზბეგის ქუჩაზე.
სახელწოდება და შინაარსი
დასახელება “ლაგოდეხი” დამკვიდრდა XIX საუკუნის დასაწყისში. როგორც ვარაუდობენ, ის მოდის ძველი ტოპონიმიდან „ლაგოეთი“, თუმცა ტერიტორიის უძველესი სახელი იყო „ლაკუასტი“, რაც სულხან-საბას მიხედვით ნიშნავს წყლიან ადგილს.
დაცლილი ჰერეთი და დასახლება
XVII საუკუნის დასაწყისში შაჰ აბას I-ის შემოსევებისა და შემდგომ ლეკიანობის შედეგად, რეგიონი ქართველებისგან დაცლილი აღმოჩნდა.
მხოლოდ XIX საუკუნიდან, რუსეთის იმპერიის მიერ კავკასიის დაპყრობის შემდეგ, აქ ხელახლა დაასახლეს ქართველები. XX საუკუნის დასაწყისში ილია ჭავჭავაძის მოწოდებით ლაგოდეხში გადმოსახლდნენ მოსახლეები კახეთიდან და დასავლეთ საქართველოდან.
კულტურული მემკვიდრეობა
ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტში დაცულია 50-ზე მეტი არქეოლოგიური და კულტურული ძეგლი. მათ შორისაა:
- ჭაბუკიანის ყორღნები (ძვ.წ. III ათასწლეული)
- ჭიაურის ენეოლითური სამაროვანი
- მაწიმის შუა საუკუნეების აბანო
- მსხალგორის მონასტერი (VII–XIV სს.)
მაჭის ციხე – სიმტკიცის სიმბოლო
ლაგოდეხის სახელმწიფო ნაკრძალის ტერიტორიაზე მდებარეობს მაჭის ციხე, რომელიც VII საუკუნეში მეფე არჩილის ბრძანებით აიგო. ციხე მდინარე მაწიმისწყლისა და ბნელი ხევის შესართავთან დგას.
ლაგოდეხი დღესაც არის ჩვენი ქვეყნის ისტორიისა და ბუნების სინთეზის შთამბეჭდავი მაგალითი — ადგილი, სადაც მიწა, ტყე და ქვა საუკუნეების ისტორიას ყვება.
წყარო: ლაგოდეხის დაცული ტერიტორიები / Lagodekhi Protected Areas პოსტი
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/fr/app/sheni/id6746877342?l=en-GB
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
