ზეთების თემაზე გავრცელებული სქემები ხშირად ყურადღებას ამახვილებს სწორ პრობლემაზე, მაგრამ ზედმეტად ამარტივებს რეალობას.
პროფესორ გიორგი ფხაკაძის კომენტარი:
ზეთების თემაზე გავრცელებული სქემები ხშირად ყურადღებას ამახვილებს სწორ პრობლემაზე, მაგრამ ზედმეტად ამარტივებს რეალობას.
მნიშვნელოვანია გავიგოთ მთავარი გზავნილი: ზეთის ჯანმრთელობაზე გავლენას განსაზღვრავს არა მხოლოდ მისი წარმოშობა, არამედ ცხიმოვანი შემადგენლობა, სითბოსადმი მდგრადობა და გამოყენების სიხშირე. არასწორ პირობებში გამოყენებული ზეთი კი შეიძლება გახდეს ქრონიკული ანთების წყარო, ხოლო სწორად შერჩეული და გამოყენებული ცხიმია — ჯანმრთელობის მხარდამჭერი.
ბუნებრივი და შედარებით სტაბილური ზეთები
ზეთისხილის ზეთი (ვირჯინი)
მდიდარია ანტიოქსიდანტებითა და მონოუჯერი ცხიმებით. ამცირებს ანთებას და იცავს გულ-სისხლძარღვთა სისტემას. საუკეთესოა ცივი და საშუალო ტემპერატურის კერძებისთვის.
ქოქოსის ზეთი
თერმულად სტაბილურია და მეტაბოლურ პროცესებში მონაწილეობს, თუმცა შეიცავს ბევრ გაჯერებულ ცხიმს, ამიტომ საჭიროა ზომიერი მოხმარება.
გი
აქვს მაღალი კვამლის წერტილი და სტაბილური ცხიმოვანი სტრუქტურა. გამოსადეგია მაღალ ტემპერატურაზე მომზადებისას, მაგრამ რაოდენობა უნდა იყოს კონტროლირებული.
კარაქი
შეიცავს ვიტამინებს A, D, E, K2 და B12. სასარგებლოა მცირე რაოდენობით, განსაკუთრებით ყოველდღიურ მოხმარებაში სიფრთხილეა საჭირო.
ავოკადოს ზეთი
კარგია გულისა და ტვინის ჯანმრთელობისთვის, გამოირჩევა მონოუჯერი ცხიმებით და შედარებით მაღალი თერმული მდგრადობით.
ინდუსტრიულად გადამუშავებული და არასტაბილური ზეთები
მზესუმზირის ზეთი
ომეგა-6 ცხიმოვანი მჟავების მაღალი შემცველობის გამო ჭარბი გამოყენება ხელს უწყობს ანთებით პროცესებს.
კანოლას ზეთი
გაცხელებისას შეიძლება გამოიწვიოს ოქსიდაციური სტრესი, განსაკუთრებით განმეორებითი გამოყენების დროს.
სიმინდის ზეთი
დაკავშირებულია ქრონიკულ ანთებასთან, თუ ხშირად და მაღალ ტემპერატურაზე გამოიყენება.
სოიოს ზეთი
ომეგა-6 ცხიმების მაღალი დონე არღვევს ცხიმოვანი მჟავების ბალანსს და ზრდის ანთების რისკს.
არაქისის ზეთი
ჭარბი ომეგა-6 ცხიმები ხშირი მოხმარებისას ხელს უწყობს ანთებით პროცესებს.
მთავარი გაფრთხილება
ომეგა-6 ცხიმები + მაღალი ტემპერატურა = ანთება და ოქსიდაციური დაზიანება.
საფრთხე ხშირად მოდის არა კონკრეტული ზეთიდან, არამედ მისი არასწორი გამოყენებიდან.
დასკვნა
არ არსებობს აბსოლუტურად „კარგი“ ან „ცუდი“ ზეთი. ჯანმრთელობისთვის გადამწყვეტია ზეთის სწორი შერჩევა, სწორი ტემპერატურა და ზომიერი მოხმარება. კვებაში ცოდნაზე დაფუძნებული არჩევანი ბევრად მნიშვნელოვანია, ვიდრე პოპულარული შიშის გამომწვევი სქემები.
მეტი დეტალი — ბმული კომენტარებში
შენი ექიმი | შემიექიმი
მეტი სანდო სამედიცინო ინფორმაცია:
www.sheniekimi.ge – შენი ექიმი, შენი სივრცე, შენი ჯანმრთელობა.
გადმოწერე აპლიკაცია “შენი ექიმი”
Telegram: https://t.me/SheniEkimi
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე (MD, MPH, PhD)
დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის თავმჯდომარე, WHO-ს ექსპერტი. 25+ წლიანი გამოცდილება საზოგადოებრივ ჯანდაცვაში.
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/fr/app/sheni/id6746877342?l=en-GB
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
