კატალონიაში, 2026 წლის 20 იანვრის საღამოს, ბარსელონას მახლობლად Rodalies-ის სამგზავრო მატარებელი რელსებიდან გადავიდა და საყრდენ კედელს შეეჯახა მას შემდეგ, რაც კედლის ნაწილი ლიანდაგზე ჩამოინგრა; შემთხვევას ემსხვერპლა მემანქანე, დაშავდა 37 ადამიანი, მათგან რამდენიმე მძიმე მდგომარეობაშია. საგანგებო სამსახურების წინასწარი ინფორმაციით, ინციდენტი ძლიერ წვიმებსა და მიწისძვრასავით პროცესებს უკავშირდება, რის გამოც ინფრასტრუქტურის ნაწილი ლიანდაგზე ჩამოვარდა და მატარებლის მოძრაობა შეფერხდა [1], [2], [3].
მოვლენების აღწერა
ინციდენტი მოხდა Rodalies-ის ხაზზე, სანტ-სადურნი-დ’ანოიასა და ჟელიდას სადგურებს შორის მონაკვეთში, კატალონიაში, ბარსელონას მიმდებარედ [2], [3]. გავრცელებული ოფიციალური ცნობებით, მატარებელი ლიანდაგზე ჩამოწოლილ/ჩამონგრეულ საყრდენ კედელს შეეჯახა, რის შემდეგაც შემადგენლობის ნაწილი რელსებიდან გადავიდა [1], [2].
ადგილზე მობილიზებული იყო კატალონიის საგანგებო სამსახურები, მათ შორის სახანძრო დანაყოფები და სასწრაფო დახმარების ბრიგადები. მათ მიერ გავრცელებული ინფორმაციით, მგზავრების ევაკუაცია განხორციელდა და შემადგენლობაში ჩარჩენილი მგზავრები არ დაფიქსირებულა [1], [2].
შეჯახების შედეგად დაიღუპა მატარებლის მემანქანე. დაშავდა 37 ადამიანი; ცნობების მიხედვით, მძიმე მდგომარეობაში მყოფთა რაოდენობა რამდენიმეა, თუმცა სხვადასხვა წყარო განსხვავებულ ციფრებს ასახელებს (მძიმე/კრიტიკული მდგომარეობა 4–5 პაციენტის ფარგლებში) [1], [2], [3]. დაშავებულთა ნაწილი საავადმყოფოებში გადაიყვანეს, ნაწილს დახმარება ადგილზე გაეწია [2], [3].
კონტექსტი და ფონი
კატალონიაში მატარებლების რეგიონული ქსელი ინტენსიურად გამოიყენება და ყოველდღიურად დიდ მგზავრთნაკადს ემსახურება. ამ ფონზე, ინფრასტრუქტურის უსაფრთხოება და ბუნებრივი მოვლენებით გამოწვეული რისკების მართვა, განსაკუთრებით ძლიერი ნალექების პერიოდში, კრიტიკულად მნიშვნელოვანი საკითხია [2], [3].
შემთხვევის წინასწარი აღწერილობა აჩვენებს ერთ-ერთ ყველაზე რთულად პროგნოზირებად სცენარს რკინიგზისთვის: როდესაც ძლიერი წვიმების შედეგად ნიადაგის მოძრაობა ან მეწყერი იწვევს საყრდენი კონსტრუქციის ჩამოშლას და ლიანდაგზე დაბრკოლების წარმოქმნას [1], [2]. ასეთ სიტუაციებში ინციდენტის პრევენცია დამოკიდებულია როგორც მონიტორინგის სისტემებზე, ისე ინფრასტრუქტურის მოვლისა და დროულად გამაგრების ხარისხზე.
ამ შემთხვევას დამატებით ყურადღებას ამახვილებს ის გარემოებაც, რომ ის მოხდა სხვა მძიმე სარკინიგზო ინციდენტის შემდეგ რამდენიმე დღეში, რამაც ესპანეთში რკინიგზის უსაფრთხოების საკითხი კვლავ აქტუალური გახადა [1], [2], [4].
დეტალები და ფაქტები
ოფიციალური და მედია-წყაროების მიხედვით, მატარებელი მოძრაობდა Rodalies-ის R4 ხაზზე და შეჯახება მოხდა მას შემდეგ, რაც ლიანდაგზე ჩამოინგრა/ჩამოცურდა საყრდენი კედლის ნაწილი; აღნიშნულს წინ უძღოდა ძლიერი ნალექები [1], [2], [3]. ესპანეთის ინფრასტრუქტურის ოპერატორისა და საგანგებო სამსახურების წინასწარი შეფასებით, კედლის ჩამოშლა სავარაუდოდ უკავშირდება სტიქიურ პირობებს და ნიადაგის მოძრაობას [1], [2].
დაშავებულთა შესახებ ინფორმაცია რამდენიმე მედიასა და ოფიციალურ განცხადებაში თანხვედრილია საერთო რაოდენობაზე (37), თუმცა მძიმე მდგომარეობის კლასიფიკაციაში მცირე განსხვავებაა. მაგალითად, ზოგი წყარო „მძიმე“ კატეგორიაში 4 პაციენტს უთითებს, ზოგი — 5-ს [1], [2], [3]. ეს განსხვავება, როგორც წესი, დაკავშირებულია სამედიცინო ტრიაჟის პროცესთან და პაციენტების მდგომარეობის დინამიკასთან.
საგანგებო სამსახურების მონაცემებით, ადგილზე მობილიზებული იყო მრავალი ერთეული ტექნიკა და პერსონალი (მათ შორის ათეულობით სახანძრო დანაყოფი და ათეულამდე სასწრაფო დახმარების მანქანა), რაც მიუთითებს, რომ ინციდენტს მაღალი პრიორიტეტით უპასუხეს [1], [2].
მედიაში ასევე გაჟღერდა ინფორმაცია, რომ დარტყმის მთავარი ძალა პირველ ვაგონზე მოდიოდა და დაშავებულთა მნიშვნელოვანი ნაწილი სწორედ ამ მონაკვეთში იმყოფებოდა, თუმცა საბოლოო დეტალები გამოძიების ფარგლებში დაზუსტდება [2], [3].
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
ევროპის არაერთ ქვეყანაში რკინიგზის ინფრასტრუქტურა სულ უფრო ხშირად აწყდება ექსტრემალურ ამინდის მოვლენებს — ინტენსიურ ნალექს, წყალდიდობებს, ნიადაგის ეროზიასა და მეწყრულ პროცესებს, რომლებიც საფრთხეს უქმნის როგორც ლიანდაგებს, ისე დამცავ კონსტრუქციებს. სპეციალისტები ამ კონტექსტში განსაკუთრებულ მნიშვნელობას ანიჭებენ რისკების შეფასებას, დროულ ტექნიკურ დათვალიერებას და ინფრასტრუქტურის გამძლეობის გაზრდას, განსაკუთრებით იმ მონაკვეთებზე, სადაც გეოლოგიური რისკები მაღალია.
კატალონიაში მომხდარი შემთხვევა იმ ტიპის ინციდენტებს მიეკუთვნება, სადაც უსაფრთხოების ერთ-ერთი მთავარი გამოწვევა არის ბუნებრივი გარემოს სწრაფად ცვალებადი პირობები და მათი გავლენა ლოკალურ ინფრასტრუქტურაზე [1], [2]. ამასთან, სარკინიგზო უსაფრთხოების მიმართულებით საზოგადოებრივი ყურადღება, როგორც წესი, იზრდება მაშინ, როდესაც მოკლე დროში რამდენიმე მნიშვნელოვანი შემთხვევა ხდება, რაც პოლიტიკურ და ადმინისტრაციულ დონეზე დამატებით მოთხოვნას აჩენს მონიტორინგზე, ინვესტიციებსა და უსაფრთხოების პროცესების გამკაცრებაზე [1], [4].
ამ შემთხვევის პარალელურად, ესპანეთში ბოლო დღეებში განხილვის საგანი გახდა სამხრეთ რეგიონში მომხდარი მძიმე კატასტროფაც, სადაც მაღალი სიჩქარის მატარებლების შეჯახებას მსხვერპლი და ასეულზე მეტი დაშავებული მოჰყვა [4], [5]. აღნიშნული გარემოება ქმნის ფართო კონტექსტს, სადაც სარკინიგზო უსაფრთხოების საკითხი ქვეყნის მასშტაბით დღის წესრიგში დგას.
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
კატალონიაში 20 იანვარს მომხდარი სარკინიგზო ინციდენტის წინასწარი სურათი მიუთითებს, რომ შემთხვევა დაკავშირებულია ძლიერი ნალექებით გამოწვეულ ინფრასტრუქტურულ დაზიანებასთან: საყრდენი კედლის ჩამოშლამ ლიანდაგზე დაბრკოლება შექმნა, რის შემდეგაც მატარებელი რელსებიდან გადავიდა და შეჯახება მოხდა [1], [2], [3]. შედეგად დაიღუპა მემანქანე და დაშავდა 37 ადამიანი, მათგან რამდენიმე მძიმე მდგომარეობაშია [1], [2].
შემდგომი ნაბიჯები, როგორც წესი, მოიცავს ტექნიკურ ექსპერტიზას, ინფრასტრუქტურის ოპერატორებისა და საგანგებო სამსახურების ანგარიშების შეჯერებას და იმ გარემოებების დაზუსტებას, რომელთა ერთობლიობამ უბიძგა კედლის ჩამოშლას. საბოლოო შეფასებები დამოკიდებული იქნება გამოძიების შედეგებზე და დამატებით გეოტექნიკურ დასკვნებზე [2], [3].
წყაროები
- Reuters. Commuter train derails near Barcelona; driver dead, four badly injured. 2026 Jan 20. Available from: https://www.reuters.com/world/europe/MJU7FZXBFBJYHE7237MK3OYSYU-2026-01-20/
- RTVE. Un muerto y 37 heridos en un accidente de tren en Cataluña (accidente de Rodalies entre Gelida y Sant Sadurní d’Anoia). 2026 Jan 20. Available from: https://www.rtve.es/noticias/20260120/accidente-rodalies-gelida-sant-sadurni-heridos-muro-contencion/16902862.shtml
- El País (ციტირებული საერთაშორისო გაშუქებებში) — კატალონიაში Rodalies-ის მატარებლის შეჯახებისა და დაშავებულთა მონაცემები. 2026 Jan 20. Available from: https://elpais.com/
- Euronews. Death toll in Spain train collision rises to at least 39… (Córdoba/Adamuz). 2026 Jan 18. Available from: https://www.euronews.com/2026/01/18/at-least-5-dead-after-two-spanish-high-speed-trains-collide-in-cordoba
- ABC News (Australia). At least 39 dead after two high-speed trains derailed in Spain. 2026 Jan 19. Available from: https://www.abc.net.au/news/2026-01-19/many-dead-after-high-speed-trains-derailed-in-spain/106243428
