2026 წლის ერთიანი ეროვნული გამოცდების შედეგად საბაკალავრო საფეხურზე 29 481 აბიტურიენტმა მოიპოვა სწავლის უფლება, რაც წინა წელთან შედარებით 2 223-ით ნაკლებია, მაშინ როდესაც რეგისტრირებულთა რაოდენობა, წინასწარი მონაცემებით, 43 ათასს აჭარბებდა.
ამავე დროს, სახელმწიფო უნივერსიტეტებში დამტკიცებული 21 574 ადგილიდან 17 862 შეივსო, ანუ 3 712 ადგილი თავისუფალი დარჩა. ეს მონაცემები აჩვენებს, რომ უნივერსიტეტებში ჩარიცხულთა შემცირება მხოლოდ ადგილების საერთო რაოდენობის სიმცირით ვერ აიხსნება — მნიშვნელოვანი ფაქტორია ადგილების განაწილება კონკრეტულ პროგრამებზე, აბიტურიენტთა პრიორიტეტები და საკონკურსო შედეგები. [1][2]
- 2026 წლის ერთიანი ეროვნული გამოცდების შედეგად საბაკალავრო საფეხურზე 29 481 აბიტურიენტმა მოიპოვა სწავლის უფლება, რაც წინა წელთან შედარებით 2 223-ით ნაკლებია, მაშინ როდესაც რეგისტრირებულთა რაოდენობა, წინასწარი მონაცემებით, 43 ათასს აჭარბებდა.
- მოვლენების აღწერა
- კონტექსტი და ფონი
- დეტალები და ფაქტები
- რატომ შეიძლება დარჩეს აბიტურიენტი უნივერსიტეტის მიღმა, როცა თავისუფალი ადგილებიც არსებობს
- საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
- საქართველოს კონტექსტი
- ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
- წყაროები
მოვლენების აღწერა
2026 წლის ერთიანი ეროვნული გამოცდების საბოლოო შედეგების მიხედვით, უმაღლეს და პროფესიულ საგანმანათლებლო დაწესებულებებში სწავლის უფლება 34 150 აბიტურიენტმა მოიპოვა. მათგან 29 481 საბაკალავრო საფეხურზე გააგრძელებს სწავლას. სახელმწიფო უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში 17 862 აბიტურიენტი ჩაირიცხა, კერძო უნივერსიტეტებში კი — 11 619. [1]
ცალკე მიმართულებად განიხილება პროფესიული განათლება, სადაც სწავლის გაგრძელების უფლება 3 141 აბიტურიენტმა მოიპოვა. კიდევ 1 528 გამოსაცდელი ქართულ ენაში მომზადების პროგრამაზე ჩაირიცხა. [1]
ამრიგად, მხოლოდ იმ აბიტურიენტთა რაოდენობის შედარება, ვინც გამოცდებზე დარეგისტრირდა, და მათთან, ვინც საბაკალავრო პროგრამებზე ჩაირიცხა, სრულ სურათს ვერ აჩვენებს. რეგისტრირებული ყველა აბიტურიენტი საბოლოოდ აუცილებლად საბაკალავრო პროგრამაზე არ ირიცხება: მათ ნაწილს პროფესიული პროგრამა ან ქართულ ენაში მომზადების პროგრამა აქვს არჩეული, ნაწილმა შესაძლოა შესაბამისი მოთხოვნები ვერ დააკმაყოფილოს, ნაწილი კი კონკურსის შედეგად კონკრეტულ პროგრამაზე ვერ მოხვდეს.
2026 წლის შედეგების მიხედვით, საბაკალავრო საფეხურზე ჩარიცხულთა რაოდენობა 2025 წლის 31 704-თან შედარებით 2 223-ით ნაკლებია. [1][3]
კონტექსტი და ფონი
წლევანდელი შედეგების მიმართ განსაკუთრებული ყურადღება სწორედ იმ მიზეზით გაჩნდა, რომ აბიტურიენტთა ნაწილი, რომელმაც რამდენიმე საგანმანათლებლო პროგრამა მიუთითა, საბოლოოდ ვერც ერთ მათგანზე ვერ ჩაირიცხა.
სოციალურ ქსელებში გამოქვეყნებულ კომენტარებში აბიტურიენტები საუბრობენ საშუალო ან მათივე შეფასებით კონკურენტუნარიან შედეგებზე, პროგრამების დიდ რაოდენობაზე და იმაზე, რომ ზოგიერთი მათგანის თქმით, მათზე დაბალი ქულების მქონე სხვა აბიტურიენტები ჩაირიცხნენ.
ასეთი შემთხვევები თავისთავად არ ნიშნავს, რომ ჩარიცხვის სისტემა შეცდომით მუშაობდა. ერთი პროგრამის კონკურსში მიღებული შედეგი სხვა პროგრამის კონკურსთან პირდაპირ შედარებადი ყოველთვის არ არის. სხვადასხვა პროგრამას განსხვავებული რაოდენობის ადგილი, მოთხოვნილი საგნები და კონკურსის მონაწილეთა რაოდენობა აქვს.
შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის მოქმედ სისტემაში საგანმანათლებლო პროგრამებზე კონკურსის მონაცემები პროგრამების მიხედვით ქვეყნდება. სისტემაში ცალკე ჩანს კონკრეტულ პროგრამაზე ადგილების რაოდენობა და თითოეული პრიორიტეტის მიხედვით კონკურსში მონაწილე აბიტურიენტთა რაოდენობა. [4]
ეს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია იმის გასაგებად, რატომ შეიძლება ერთ აბიტურიენტს უფრო მაღალი ქულით კონკრეტულ პროგრამაზე ჩარიცხვა ვერ მოეპოვებინა, ხოლო სხვა პროგრამაზე შედარებით დაბალი შედეგის მქონე აბიტურიენტს სწავლის უფლება მიეღო.
დეტალები და ფაქტები
2026-2027 სასწავლო წლისთვის სახელმწიფოს მიერ დაფუძნებულ უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში ბაკალავრიატისა და ერთსაფეხურიან პროგრამებზე მისაღები სტუდენტების რაოდენობა საბოლოოდ 21 574 ადგილით განისაზღვრა. ეს მონაცემი საქართველოს მთავრობის შესაბამის დადგენილებაშია ასახული. [2]
საბოლოო ჩარიცხვების მიხედვით კი სახელმწიფო უნივერსიტეტებში 17 862 აბიტურიენტი ჩაირიცხა. შესაბამისად, დამტკიცებულ კვოტასთან შედარებით 3 712 ადგილი შეუვსებელი დარჩა. [1][2]
პროცენტულად ეს ნიშნავს, რომ სახელმწიფო უნივერსიტეტებში განსაზღვრული ადგილების დაახლოებით 82,8 პროცენტი შეივსო, ხოლო 17,2 პროცენტი თავისუფალი დარჩა.
ამ მონაცემს კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი გარემოება ემატება: 2026 წლის განმავლობაში სახელმწიფო უნივერსიტეტებში მისაღები ადგილების რაოდენობა რამდენიმე ეტაპზე შეიცვალა. თებერვალში მთავრობის დადგენილებით ბაკალავრიატისა და ერთსაფეხურიანი პროგრამებისთვის ჯამური რაოდენობა 21 574 ადგილით განისაზღვრა. [2]
შესაბამისად, მხოლოდ იმაზე მითითება, რომ წელს უნივერსიტეტებში ადგილები შემცირდა, სრული ახსნა არ არის. მართლაც, სახელმწიფო უნივერსიტეტებში დამტკიცებული ადგილების საერთო რაოდენობა შეზღუდული იყო, მაგრამ საბოლოო მონაცემები ასევე აჩვენებს, რომ არსებული ადგილების ნაწილი საერთოდ არ შეივსო.
საკითხის გასაგებად მნიშვნელოვანია განსხვავება ორ ცნებას შორის — უნივერსიტეტებში ადგილების საერთო რაოდენობასა და კონკრეტულ პროგრამებზე არსებულ ადგილებს შორის.
მაგალითად, თუ უნივერსიტეტს სხვადასხვა მიმართულებაზე რამდენიმე ასეული ადგილი აქვს, ეს არ ნიშნავს, რომ აბიტურიენტი, რომელიც ერთ კონკრეტულ პროგრამაზე ვერ მოხვდა, ავტომატურად შეძლებს იმავე უნივერსიტეტის სხვა პროგრამაზე ჩარიცხვას. მის შედეგებს უნდა შეესაბამებოდეს შესაბამისი პროგრამის მოთხოვნები, ჩასაბარებელი საგნები და კონკურსის პირობები.
ამასთან, პროგრამების არჩევისას აბიტურიენტი ადგენს პრიორიტეტების თანმიმდევრობას. ჩარიცხვის მექანიზმი ამ პრიორიტეტების, საკონკურსო შედეგებისა და კონკრეტულ პროგრამაზე არსებული ადგილების მიხედვით მუშაობს.
ამიტომ შესაძლებელია ერთ პროგრამაზე ყველა ადგილი შეივსოს, მაშინ როდესაც იმავე უნივერსიტეტის ან სხვა უნივერსიტეტის სხვა პროგრამაზე ადგილები თავისუფალი დარჩეს.
რატომ შეიძლება დარჩეს აბიტურიენტი უნივერსიტეტის მიღმა, როცა თავისუფალი ადგილებიც არსებობს
წლევანდელი მონაცემების ყველაზე მნიშვნელოვანი საკითხი სწორედ ეს განსხვავებაა.
პირველი ფაქტორი არის კონკურენცია კონკრეტულ პროგრამებზე. უნივერსიტეტების მიერ გამოყოფილი ადგილები ყველა მიმართულებაზე თანაბრად არ ნაწილდება. ზოგიერთ პროგრამაზე ადგილების რაოდენობა შეზღუდულია და მოთხოვნა მაღალია.
მეორე ფაქტორია აბიტურიენტის მიერ მითითებული პროგრამების ჩამონათვალი. თუ აბიტურიენტმა მხოლოდ მაღალი კონკურენციის მქონე პროგრამები აირჩია, შესაძლოა მათგან ვერც ერთზე ვერ მოიპოვოს სწავლის უფლება, მაშინ როდესაც სხვა პროგრამებზე ადგილები თავისუფალი დარჩეს.
მესამე ფაქტორია კონკრეტული პროგრამის მოთხოვნები და ჩასაბარებელი საგნები. აბიტურიენტს ნებისმიერი უნივერსიტეტის ნებისმიერი პროგრამის არჩევა არ შეუძლია მხოლოდ იმის საფუძველზე, რომ მას გარკვეული საერთო ქულა აქვს.
მეოთხე საკითხია მინიმალური კომპეტენციის ზღვარი. 2026 წლის გამოცდების ოფიციალურ სტატისტიკურ ანგარიშებში საგნების მიხედვით მითითებულია როგორც ზღვრის გადალახვის, ისე ზღვარს მიღმა დარჩენილი აბიტურიენტების რაოდენობა. [5]
შესაბამისად, რეგისტრირებული აბიტურიენტების რაოდენობასა და საბაკალავრო პროგრამებზე ჩარიცხულთა რაოდენობას შორის სხვაობა ავტომატურად არ ნიშნავს, რომ ყველა დარჩენილი აბიტურიენტი მაღალი ქულით კონკურსს გამოეთიშა.
ამ განსხვავების ნაწილი შეიძლება უკავშირდებოდეს გამოცდის კონკრეტული მოთხოვნების შეუსრულებლობას, არჩეულ პროგრამებზე კონკურენციას, პროფესიული განათლების არჩევას ან სხვა საგანმანათლებლო მიმართულებას.
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
უმაღლეს განათლებაში მისაღები ადგილების რაოდენობა და აბიტურიენტთა რეალური მოთხოვნა ერთმანეთისგან დამოუკიდებელი მაჩვენებლებია. სხვადასხვა ქვეყანაში უნივერსიტეტებში მიღება ხშირად პროგრამების მიხედვით განსაზღვრული ადგილების, საგნობრივი მოთხოვნების, საკონკურსო ქულებისა და კანდიდატთა პრიორიტეტების ერთობლიობით ხდება.
ამ მოდელში უნივერსიტეტში არსებული თავისუფალი ადგილების საერთო რაოდენობა არ ნიშნავს, რომ ყველა აბიტურიენტს ავტომატურად შეუძლია მათი გამოყენება. თავისუფალი ადგილი კონკრეტულ პროგრამას, სპეციალობასა და მიღების პირობებს უკავშირდება.
საქართველოს 2026 წლის მონაცემებიც სწორედ ამ განსხვავების მაგალითია: სახელმწიფო უნივერსიტეტებში ათასობით ადგილი დარჩა შეუვსებელი, მიუხედავად იმისა, რომ კონკრეტულ პროგრამებზე კონკურენცია მაღალი იყო. [1][2]
საქართველოს კონტექსტი
საქართველოსთვის წლევანდელი შედეგები განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია უმაღლესი განათლების სისტემაში მიმდინარე ცვლილებების ფონზე. 2026-2027 სასწავლო წლისთვის სახელმწიფოს მიერ დაფუძნებულ უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში მისაღები ადგილების რაოდენობა მთავრობის დადგენილებით პროგრამების მიხედვით განისაზღვრა. [2]
ამავე დროს, 2026 წელს აბიტურიენტებს შესაძლებლობა ჰქონდათ, უმაღლეს პროგრამებთან ერთად პროფესიული საგანმანათლებლო პროგრამებიც აერჩიათ. საბოლოო მონაცემებით, პროფესიულ პროგრამებზე სწავლის უფლება 3 141 აბიტურიენტმა მოიპოვა. [1]
ეს გარემოება მნიშვნელოვანია 2026 წლის სტატისტიკის ინტერპრეტაციისთვის. თუ მხოლოდ საბაკალავრო პროგრამებზე ჩარიცხულთა რაოდენობას შევადარებთ რეგისტრირებულ აბიტურიენტებს, სხვაობა გაცილებით დიდი ჩანს, ვიდრე მაშინ, როდესაც პროფესიულ და სხვა საგანმანათლებლო მიმართულებებსაც გავითვალისწინებთ.
ამასთან, სახელმწიფო უნივერსიტეტებში 3 712 შეუვსებელი ადგილის არსებობა მიუთითებს, რომ პრობლემა მხოლოდ უნივერსიტეტებში ადგილების საერთო რაოდენობას არ უკავშირდება. უფრო ზუსტი სურათის მისაღებად საჭიროა პროგრამების მიხედვით მონაცემების შესწავლა — რამდენი ადგილი იყო გამოყოფილი თითოეულ მიმართულებაზე, რამდენი აბიტურიენტი მონაწილეობდა კონკურსში და რამდენი ადგილი დარჩა კონკრეტულ პროგრამებზე.
სწორედ პროგრამების მიხედვით ასეთი მონაცემების ანალიზი იძლევა შესაძლებლობას, შეფასდეს, რომელი მიმართულებებზე იყო ყველაზე მაღალი კონკურენცია და სად დარჩა თავისუფალი ადგილები.
ამ თემაზე დამატებითი ინფორმაცია და განათლების სფეროსთან დაკავშირებული სხვა სიახლეები ხელმისაწვდომია SheniAmbebi.ge-ზე.
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
2026 წლის ერთიანი ეროვნული გამოცდების მონაცემები რამდენიმე ერთდროულ პროცესს აჩვენებს: აბიტურიენტთა რაოდენობა გაიზარდა, საბაკალავრო საფეხურზე ჩარიცხულთა რაოდენობა შემცირდა, ხოლო სახელმწიფო უნივერსიტეტებში დამტკიცებული ადგილების ნაწილი შეუვსებელი დარჩა.
ამ მონაცემების საფუძველზე ვერ დადასტურდება, რომ უნივერსიტეტებში ადგილების შემცირება იყო ერთადერთი მიზეზი, რის გამოც ათასობით აბიტურიენტმა საბაკალავრო პროგრამაზე სწავლის უფლება ვერ მოიპოვა. სახელმწიფო უნივერსიტეტებში 3 712 თავისუფალი ადგილის არსებობა საპირისპირო გარემოებასაც აჩვენებს.
მნიშვნელოვანია ასევე ის, რომ ყველა რეგისტრირებული აბიტურიენტი საბაკალავრო საფეხურზე კონკურენციაში ერთი და იმავე პირობებით არ მონაწილეობს. საბოლოო შედეგზე გავლენას ახდენს გამოცდის შედეგები, მინიმალური კომპეტენციის ზღვარი, კონკრეტული პროგრამის მოთხოვნები, ადგილების რაოდენობა და აბიტურიენტის მიერ არჩეული პრიორიტეტების თანმიმდევრობა.
ამიტომ 2026 წლის შედეგების სრულად გასაანალიზებლად მხოლოდ რეგისტრირებულთა და ჩარიცხულთა საერთო რაოდენობის შედარება საკმარისი არ არის. ყველაზე ინფორმაციული იქნება პროგრამების მიხედვით ადგილების, კონკურსის მონაწილეთა და საბოლოოდ შეუვსებელი ადგილების ერთობლივი შეფასება.
ამგვარი მონაცემები აჩვენებს, რომ წლევანდელი შედეგი ერთდროულად უკავშირდება როგორც სახელმწიფო უნივერსიტეტებში ადგილების რაოდენობის ცვლილებას, ისე აბიტურიენტთა მოთხოვნის კონკრეტულ პროგრამებზე გადანაწილებას.
წყაროები
- შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრი. 2026 წელს უმაღლეს და პროფესიულ საგანმანათლებლო დაწესებულებებში აბიტურიენტთა ჩარიცხვის შედეგები. თბილისი: შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრი; 2026. ოფიციალური ინფორმაცია [1]
- საქართველოს საკანონმდებლო მაცნე. საქართველოს მთავრობის 2026 წლის 26 თებერვლის №83 დადგენილება — 2026-2027 სასწავლო წლისთვის სახელმწიფო უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში მისაღები სტუდენტების რაოდენობა. დადგენილება №83 [2]
- შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრი. ერთიანი ეროვნული გამოცდები — 2025: სტატისტიკური ანალიზი. თბილისი; 2025. 2025 წლის სტატისტიკური ანგარიში [3]
- შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრი. ერთიანი ეროვნული გამოცდები — კონკურსი საგანმანათლებლო პროგრამებზე. პროგრამებზე კონკურსის მონაცემები [4]
- შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრი. ერთიანი ეროვნული გამოცდები — 2026: სტატისტიკური ანალიზი საგნების მიხედვით. 2026 წლის სტატისტიკური ანგარიში [5]
