ქლიავი „ებრძვის კიბოს“ — მითი თუ რეალობა?
ბოლო პერიოდში სოციალურ მედიაში ფართოდ გავრცელდა ვიზუალები და პოსტები გზავნილით, თითქოს ქლიავი კიბოს ებრძვის და მისი მიღება შეიძლება იყოს კიბოს პრევენციის ან მკურნალობის გზა. ასეთი ფორმულირებები პოპულარულია, მაგრამ საჭიროებს ზუსტ მეცნიერულ განმარტებას, რათა საზოგადოება არ შეცდეს.
რას ამბობს მეცნიერება სინამდვილეში
ქლიავი შეიცავს პოლიფენოლებს — ბუნებრივ ბიოაქტიურ ნივთიერებებს, რომლებიც ლაბორატორიულ პირობებში (უჯრედულ კულტურებსა და ცხოველურ მოდელებში) ავლენენ:
• ანტიოქსიდანტურ მოქმედებას
• ანთების საწინააღმდეგო ეფექტს
• გარკვეულ ზემოქმედებას აპოპტოზზე — დაზიანებული უჯრედების ბუნებრივ თვითგანადგურების მექანიზმზე
ეს შედეგები ინტერესს იწვევს კვლევითი თვალსაზრისით, თუმცა ისინი მიღებულია კონტროლირებულ ლაბორატორიულ გარემოში და არ წარმოადგენს ადამიანებში დადასტურებულ კლინიკურ ეფექტს.
რა არ უნდა დავასკვნათ
ძალიან მნიშვნელოვანია მკაფიოდ ითქვას:
• ქლიავი არ კურნავს კიბოს
• ქლიავი არ არის კიბოს მკურნალობის ალტერნატივა
• არ არსებობს ადამიანებზე ჩატარებული სანდო კლინიკური კვლევები, რომლებიც დაამტკიცებდა, რომ ქლიავის მიღება ამცირებს კიბოს განვითარების ან პროგრესირების რისკს
სად არის რეალური სარგებელი
ქლიავი, ისევე როგორც სხვა ხილი და ბოსტნეული:
• ჯანსაღი კვების ნაწილია
• ხელს უწყობს ზოგად მეტაბოლურ და უჯრედულ ჯანმრთელობას
• შეიძლება დადებითად მოქმედებდეს გულ-სისხლძარღვთა სისტემასა და საჭმლის მონელებაზე
მაგრამ ეს ჯანმრთელი კვების კონტექსტში უნდა განიხილებოდეს და არა როგორც „სამკურნალო საშუალება“.
დეზინფორმაციის საფრთხე
როდესაც საკვებს ან დანამატს „კიბოს საწინააღმდეგო“ სტატუსს ვანიჭებთ:
• ადამიანები შეიძლება დააგვიანონ ექიმთან მისვლა
• შემცირდეს სკრინინგისა და ადრეული დიაგნოსტიკის მნიშვნელობა
• გაჩნდეს ცრუ იმედი, რომელიც რეალურ საფრთხედ იქცევა
კიბოს პრევენცია და მკურნალობა ეფუძნება მტკიცებულებაზე დაფუძნებულ მედიცინას, არა ვირუსულ სურათებსა და მარტივ სლოგანებს.
დასკვნა
- ქლიავი არის სასარგებლო საკვები.
- ქლიავი არ არის მედიკამენტი.
- კიბოს წინააღმდეგ ბრძოლა მოითხოვს მეცნიერებას, ექიმს და სისტემურ მიდგომას — არა „სასწაულ საკვებს“.
მეტი სანდო, გადამოწმებული და მეცნიერულად დასაბუთებული სამედიცინო ინფორმაცია იხილეთ ოფიციალურ პლატფორმაზე:
www.sheniekimi.ge — შენი ექიმი, შენი სივრცე, შენი ჯანმრთელობა
გადმოწერე აპი „შენი ექიმი“
შემოგვიერთდი Telegram არხზე:
პროფესორი გიორგი ფხაკაძე (MD, MPH, PhD) — დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტის პროფესორი, საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის (PHIG) თავმჯდომარე, WHO-ს ექსპერტი.
წყაროები
1. Manach C, Scalbert A, Morand C, Rémésy C, Jiménez L. Polyphenols: food sources and bioavailability. Am J Clin Nutr. 2004;79(5):727–747.
doi:10.1093/ajcn/79.5.727
2. Scalbert A, Johnson IT, Saltmarsh M. Polyphenols: antioxidants and beyond. Am J Clin Nutr. 2005;81(1 Suppl):215S–217S.
doi:10.1093/ajcn/81.1.215S
3. Wang TY, Li Q, Bi KS. Bioactive flavonoids in medicinal plants: structure, activity and biological fate. Asian J Pharm Sci. 2018;13(1):12–23.
doi:10.1016/j.ajps.2017.08.004
4. Cory S, Adams JM. The Bcl2 family: regulators of the cellular life-or-death switch. Nat Rev Cancer. 2002;2(9):647–656.
doi:10.1038/nrc883
(აპოპტოზის ძირითადი მექანიზმების ფუნდამენტური მიმოხილვა)
5. World Cancer Research Fund, American Institute for Cancer Research. Diet, Nutrition, Physical Activity and Cancer: a Global Perspective. Continuous Update Project Expert Report. 2018.
გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!
მიიღე სანდო და აქტუალური ინფორმაცია ჯანმრთელობის შესახებ – საქართველოდან და მთელი მსოფლიოდან.
iPhone: https://apps.apple.com/fr/app/sheni/id6746877342?l=en-GB
Telegram არხი: https://t.me/SheniEkimi
შენი ექიმი – ცოდნა ჯანმრთელობისთვის.
