ერთი უძილო ღამე შეიძლება თქვენს მეტაბოლიზმზე სერიოზულად აისახოს 

ერთი უძილო ღამე შეიძლება თქვენს მეტაბოლიზმზე სერიოზულად აისახოს

ბევრი ფიქრობს, რომ უძილობა მხოლოდ დაღლილობასა და გამოფიტულობაზე მოქმედებს — მაგრამ სინამდვილეში, მეტაბოლიზმზე მისი გავლენა გაცილებით სიღრმისეულია.

🧠 როგორ მოქმედებს ერთი უძილო ღამე ორგანიზმზე

მეცნიერული კვლევების თანახმად, მხოლოდ ერთი ღამე ხუთ საათზე ნაკლები ძილით საკმარისია, რომ ინსულინისადმი მგრძნობელობა 20–25%-ით შემცირდეს. ამ დროს ორგანიზმი გლუკოზას ვერ ამუშავებს ეფექტურად და სისხლში შაქრის დონე იზრდება 20–30%-ით იმავე საუზმის შემდეგ, რაც ნორმალური ძილის შემთხვევაში არ მოხდებოდა.

სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, უძილობის შემდეგ სხეული თითქოს „ვერ იგებს“, რომ ინსულინი უკვე გამომუშავებულია — უჯრედები აღარ რეაგირებენ და შაქარი სისხლში უფრო დიდხანს ჩერდება.

⚠️ რა ბიოქიმიური ცვლილებები მიმდინარეობს

• კორტიზოლის დონე იზრდება საშუალოდ 40%-ით — ორგანიზმი გადადის სტრესულ რეჟიმში.

• ზრდის ჰორმონის გამომუშავება ირღვევა, ამიტომ ქსოვილები და კუნთები ვერ ახერხებენ სრულ აღდგენას.

• ტვინი ითხოვს სწრაფ ენერგიას – ტკბილეულს, ნამცხვრებს, ყავას. ეს არ არის ნებისყოფის პრობლემა, არამედ ბუნებრივი ბიოქიმიური რეაქცია: ჯილდოს ცენტრი აქტიურდება, თვითკონტროლი კი სუსტდება.

ამ პროცესების შედეგად, სხეული დროებით გადადის პრედიაბეტურ მდგომარეობაში, რომელიც დაახლოებით 24 საათამდე გრძელდება.

😴 ქრონიკული უძილობის შედეგები

თუ ეს მდგომარეობა მუდმივ ჩვევად იქცევა, ორგანიზმი სწავლობს „სტრესის რეჟიმში“ ცხოვრებას.
გრძელვადიანი კვლევები აჩვენებს, რომ ღამეში 6 საათზე ნაკლები ძილი ზრდის მე-2 ტიპის დიაბეტის რისკს 25–30%-ით, ასევე ზრდის სიმსუქნისა და ტკბილეულისადმი ძლიერი სურვილის ალბათობას.

🌿 როგორ დავეხმაროთ ორგანიზმს უძილო ღამის შემდეგ

✅ აირჩიეთ ცილებით მდიდარი საუზმე – კვერცხი, იოგურტი ან თევზი. ეს სტაბილურად შეინარჩუნებს შაქრის დონეს.
✅ კოფეინს მოერიდეთ პირველ 1–2 საათში, რათა კორტიზოლი ბუნებრივად დაეცეს.
✅ საუზმის შემდეგ გაისეირნეთ 10–15 წუთით – მოძრაობა გლუკოზის დონეს დაახლოებით 25%-ით ამცირებს.
✅ დარწმუნდით, რომ მომდევნო 2 ღამეს კარგად იძინებთ, რადგან ინსულინის მგრძნობელობა აღდგება დაახლოებით 48 საათში.

ძილი არ არის ფუფუნება — ეს არის მეტაბოლიზმის ძირითადი ნაწილი.
თითოეული უძილო ღამე ტოვებს კვალი ორგანიზმში, რომელიც დროთა განმავლობაში გროვდება.
გაუფრთხილდით თქვენს ძილს ისე, როგორც კვებასა და ფიზიკურ აქტივობას — ეს ახალგაზრდობის, ენერგიისა და გონებრივი გამძლეობის მთავარი გასაღებია.

გადმოწერე აპლიკაცია „შენი ექიმი“ – პირველი ქართული სამედიცინო პლატფორმა!

გიორგი ფხაკაძე

მედიცინის მეცნიერებათა დოქტორი (PhD), მედიცინის დოქტორი (MD), ჯანდაცვის მაგისტრი (MPH). საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის (PHIG) თავმჯდომარე. არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის (WHO) ექსპერტი და Accreditation Canada-ს წარმომადგენელი საქართველოში. ეწევა აკადემიურ საქმიანობას დავით ტვილდიანის სამედიცინო უნივერსიტეტში. არის Georgian Medical Journal (GMJ)-ის დამფუძნებელი და მთავარი რედაქტორი. გამოქვეყნებული აქვს მრავალი სამეცნიერო ნაშრომი საერთაშორისო რეცენზირებად ჟურნალებში, არის სახელმძღვანელოებისა და პროფესიული გზამკვლევების ავტორი. გიორგი ფხაკაძე აქტიურად მონაწილეობს ასობით ეროვნულ და საერთაშორისო სამეცნიერო-პროფესიულ კონფერენციასა და სამუშაო ჯგუფში, 25 წელზე მეტი გამოცდილებით საზოგადოებრივი ჯანდაცვის, ხარისხის სტანდარტებისა და ჯანდაცვის პოლიტიკის სფეროში. #აქხარისხია #drpkhakadze #sheniambebi

See Full Bio