ღვიძლის და თირკმლის ფუნქციის ტესტები – საინფორმაციო ბუკლეტი (დიაგნოსტიკა)
ღვიძლის და თირკმელების ფუნქციის ტესტები წარმოადგენს აუცილებელ დიაგნოსტიკურ ინსტრუმენტს, რომელიც ეხმარება ექიმებს, შეაფასონ ამ ორგანოების ჯანმრთელობა. სისხლის და შარდის ანალიზების მეშვეობით შესაძლებელია ღვიძლის ან თირკმლის დაავადებების ადრეულ ეტაპზე გამოვლენა და მართვა. ეს ბუკლეტი მოგაწვდით ინფორმაციას იმის შესახებ, როგორ ტარდება ეს ტესტები, როგორ უნდა მოემზადოთ მათთვის და რა მნიშვნელობა აქვს შედეგებს.
როგორ აფასებს ტესტები ღვიძლის და თირკმლების ჯანმრთელობას?
სისხლის ტესტები
ღვიძლის ფუნქციის ტესტები (LFTs): ეს ტესტი იძლევა ინფორმაციას ღვიძლის ფერმენტებისა და პროტეინების დონეზე, რომელიც ეხმარება ექიმს ღვიძლის ანთების, ციროზის, ჰეპატიტის ან ღვიძლის სხვა დაავადებების გამოვლენაში.
კრეატინინის და შარდოვანას აზოტის (BUN) ტესტები: თირკმლების ფუნქციის ტესტები ამოწმებს თირკმლის მიერ ნარჩენი ნივთიერებების გაფილტვრის უნარს. კრეატინინის და BUN დონეების გაზრდა შეიძლება მიუთითებდეს თირკმლის დაზიანებას ან თირკმლის უკმარისობას.
შარდის ტესტები
შარდის საერთო ანალიზი: ეს ტესტი ამოწმებს შარდში პროტეინების, სისხლის, შაქრის და სხვა ნივთიერებების არსებობას, რაც შეიძლება მიანიშნებდეს თირკმლის პრობლემებს ან ინფექციებს. ასევე გამოიყენება, რათა შეაფასონ, თუ როგორ მუშაობს თირკმელები ნარჩენი ნივთიერებების გაფილტვრაში.
როგორ მოვემზადოთ ღვიძლის და თირკმლების ფუნქციის ტესტებისთვის?
დიეტის ინსტრუქციები
რატომ არის დიეტა საჭირო?- ღვიძლის და თირკმლის ფუნქციის ზოგიერთი ტესტისთვის აუცილებელია დიეტა. მაგალითად, სისხლის ტესტებისთვის საჭიროა 8-12 საათის განმავლობაში არაფერი მიირთვათ, რათა ტესტის შედეგები იყოს ზუსტი და არ იქნეს გავლენა შაქრის ან ქოლესტერინის დონის.
მედიკამენტების შეზღუდვა
რას უნდა მიაქციოთ ყურადღება?- თუ იღებთ მედიკამენტებს, აუცილებელია აცნობოთ ექიმს, რადგან ზოგიერთმა პრეპარატმა შეიძლება შეცვალოს ტესტის შედეგები. შესაძლოა, დაგჭირდეთ მედიკამენტების შეწყვეტა ტესტამდე გარკვეული დროით.
სითხის მიღება
შარდის ტესტისთვის მომზადება: შარდის ტესტისთვის საჭიროა სუფთა შარდის ნიმუში, ამიტომ სასურველია დალიოთ წყალი ტესტამდე, თუმცა მოერიდეთ გადაჭარბებულ მიღებას, რათა არ დაიბინძუროს ნიმუში.
რას გვიჩვენებს შედეგები და როგორ გვეხმარება მკურნალობაში?
ღვიძლის ფუნქციის ტესტების შედეგები
ნორმალური ან არანორმალური შედეგები: ღვიძლის ფუნქციის ტესტების ნორმალური შედეგები მიუთითებს, რომ ღვიძლი სწორად მუშაობს. არანორმალური შედეგები, როგორიცაა ფერმენტების მომატება ან ცილის დონის შემცირება, შეიძლება მიუთითებდეს ანთებას, ინფექციას ან ღვიძლის ციროზს.
თირკმლების ფუნქციის ტესტების შედეგები
შედეგების მნიშვნელობა: თირკმლის ფუნქციის ტესტების არანორმალური მაჩვენებლები, როგორიცაა კრეატინინის ან BUN-ის მომატება, მიუთითებს, რომ თირკმლები სწორად არ ფილტრავენ ნარჩენებს და საჭიროა შემდგომი დიაგნოსტიკა ან მკურნალობა. ეს შეიძლება იყოს მნიშვნელოვანი თირკმლის დაავადების ან უკმარისობის გამოვლენა.
მკურნალობის სტრატეგიები
როგორ ეხმარება მკურნალობაში?- ტესტების შედეგები ეხმარება ექიმს განსაზღვროს, საჭიროა თუ არა მედიკამენტების მიღება, დიეტური ცვლილებები ან სხვა მკურნალობის მეთოდები, რათა გაუმჯობესდეს ღვიძლის ან თირკმლის ფუნქცია.
დასკვნა
ღვიძლის და თირკმლის ფუნქციის ტესტები მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ ამ ორგანოების ჯანმრთელობის შეფასებაში. მათი სწორად შესრულება და მომზადება უზრუნველყოფს სანდო შედეგებს, რაც ეხმარება ექიმს დაავადების დიაგნოზის დასმაში და მკურნალობის დაგეგმვაში. თუ გაქვთ რაიმე შეკითხვა, ნუ დააყოვნებთ და მიმართეთ თქვენს ექიმს.
გამოყენების ინსტრუქცია: დააკლიკეთ ბმულს PDF ფაილისთვის. ფაილი A4 ფორმატშია და მარტივად დაიბეჭდება ფერად პრინტერზე. ამობეჭდეთ და განათავსეთ თქვენს დაწესებულებაში. სურვილის შემთხვევაში, დაამატეთ თქვენი ლოგო. გამოყენება არის სრულიად უფასო.
მნიშვნელოვანი შენიშვნა: მასალა განკუთვნილია საგანმანათლებლო მიზნებისთვის და არ ცვლის პროფესიონალურ სამედიცინო რჩევას.
მომზადებულია: “საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის” მიერ “საქართველოს პაციენტთა საბჭოს ინიციატივის” ფარგლებში.
ღვიძლის და თირკმლის ფუნქციის ტესტები (დიაგნოსტიკა)
