აბიტურიენტებისთვის მნიშვნელოვანი ბოლო ნაბიჯი — როგორ შევარჩიოთ და დავალაგოთ სასურველი პროგრამები
აბიტურიენტებისთვის მნიშვნელოვანია ერთიანი ეროვნული გამოცდების დასრულების შემდეგ უმაღლესი და პროფესიული საგანმანათლებლო პროგრამების საბოლოო შერჩევა და პრიორიტეტების სწორად განსაზღვრა.
შეფასებისა და გამოცდების ეროვნული ცენტრის ინფორმაციით, პროგრამების ჩამონათვალში ცვლილებების შეტანა შესაძლებელი იქნება საპრეტენზიო კომისიების მიერ ყველა გადაწყვეტილების გამოქვეყნებიდან მომდევნო დღის 18:00 საათამდე. ვადის გასვლის შემდეგ მითითებული პროგრამების ან მათი თანმიმდევრობის შეცვლა აღარ იქნება შესაძლებელი.
განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია, რომ პროგრამების სიის ცვლილების შემდეგ აბიტურიენტმა აუცილებლად გამოიყენოს „შენახვის“ ღილაკი. წინააღმდეგ შემთხვევაში, განხორციელებული ცვლილებები სისტემაში არ დაფიქსირდება.
არჩევანის გაკეთებისას მხოლოდ პოპულარობას ნუ დაეყრდნობით
მაღალი მოთხოვნა ან პროფესიის პოპულარობა თავისთავად არ ნიშნავს, რომ კონკრეტული მიმართულება ყველა აბიტურიენტისთვის შესაფერისია.
საბოლოო გადაწყვეტილებამდე სასურველია დაფიქრდეთ:
- ნამდვილად გაინტერესებთ თუ არა არჩეული სფერო;
- შეესაბამება თუ არა მიმართულება თქვენს შესაძლებლობებს;
- რამდენად მოგწონთ ამ სფეროსთან დაკავშირებული საქმიანობა;
- რა ცოდნასა და პრაქტიკულ უნარებს მიიღებთ სწავლის დასრულების შემდეგ;
- რა შესაძლებლობები გექნებათ მომავალში დასაქმებისა და პროფესიული განვითარებისთვის.
უნივერსიტეტში ჩაბარება მხოლოდ დიპლომის მიღება არ არის. არჩეული პროგრამა რამდენიმე წლის განმავლობაში თქვენი ყოველდღიური საქმიანობის მნიშვნელოვანი ნაწილი გახდება და შესაძლოა, მომავალ კარიერულ გზაზეც დიდი გავლენა მოახდინოს.
ერთი და იგივე მიმართულება სხვადასხვა უნივერსიტეტში შეიძლება განსხვავდებოდეს
პროგრამის სახელწოდება სრულ სურათს ყოველთვის არ გვაძლევს. მაგალითად, ერთი და იმავე მიმართულების სასწავლო კურსები სხვადასხვა უნივერსიტეტში შეიძლება ერთმანეთისგან მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდეს.
ამიტომ საბოლოო არჩევანამდე აუცილებლად შეამოწმეთ:
- სასწავლო გეგმა;
- სავალდებულო და არჩევითი საგნები;
- პრაქტიკული კომპონენტი;
- პროგრამის აკრედიტაციის სტატუსი;
- პროგრამაში ჩართული აკადემიური პერსონალი;
- პრაქტიკისა და სტაჟირების შესაძლებლობები;
- უნივერსიტეტის სხვა საგანმანათლებლო შესაძლებლობები.
თუ, მაგალითად, ჟურნალისტიკის, საერთაშორისო ურთიერთობების, სამართლის ან სხვა მიმართულების შესწავლა გსურთ, წინასწარ ნახეთ, კონკრეტულად რა საგნების გავლა მოგიწევთ და რა უნარებზეა ორიენტირებული პროგრამა.
როგორ განვსაზღვროთ პროგრამების პრიორიტეტები?
პროგრამების დალაგებისას უმთავრესი პრინციპი საკუთარი სურვილების გათვალისწინებაა.
თუ კონკრეტული პროგრამა ყველაზე მეტად გსურთ, ის პირველ პოზიციაზე უნდა მიუთითოთ. არ ღირს სასურველი მიმართულების უკან გადატანა მხოლოდ იმის გამო, რომ ფიქრობთ, თითქოს სხვა პროგრამაზე მოხვედრა უფრო მარტივი იქნება.
ჩარიცხვის პროცესში მნიშვნელობა აქვს აბიტურიენტის მიერ განსაზღვრულ პრიორიტეტებს. სისტემა ცდილობს, კანდიდატი იმ ყველაზე მაღალპრიორიტეტულ პროგრამაზე ჩარიცხოს, რომლისთვისაც მისი შედეგები საკმარისია.
ამიტომ პრიორიტეტების ჩამონათვალი უნდა ასახავდეს თქვენს რეალურ სურვილებს და არა მხოლოდ სავარაუდო ქულებს.
მხოლოდ რამდენიმე პროგრამის მითითება რისკს ზრდის
აბიტურიენტმა არჩევანი მხოლოდ ერთ ან ორ მაღალკონკურენტულ პროგრამაზე არ უნდა შეაჩეროს.
უმჯობესია, ჩამონათვალში რამდენიმე ტიპის არჩევანი იყოს წარმოდგენილი:
- ყველაზე სასურველი მიმართულებები;
- რეალისტური ალტერნატივები;
- ისეთი პროგრამები, რომლებზეც ჩარიცხვის შედარებით მაღალი შესაძლებლობა გაქვთ.
პროგრამების მეტი რაოდენობით მითითება თავისთავად არ ნიშნავს, რომ პირველ არჩევანზე მოხვედრის შანსი მცირდება. შესაბამისად, აბიტურიენტს შეუძლია ჩამონათვალი საკუთარი ინტერესებისა და მიზნების შესაბამისად გააფართოოს.
გამოცდის ბარიერის გადალახვა ჩარიცხვის გარანტია არ არის
ერთიანი ეროვნული გამოცდების მინიმალური კომპეტენციის ზღვრის გადალახვა აუცილებელია კონკურსში მონაწილეობისათვის, თუმცა მხოლოდ ამის საფუძველზე უნივერსიტეტში ჩარიცხვა ავტომატურად არ ხდება.
საბოლოო შედეგზე გავლენას ახდენს რამდენიმე ფაქტორი — კონკრეტულ პროგრამაზე არსებული ადგილების რაოდენობა, კონკურენციის დონე, სხვა აბიტურიენტების შედეგები და პროგრამის მოთხოვნები.
შესაბამისად, შესაძლოა კანდიდატმა გამოცდის მინიმალური ზღვარი გადალახოს, მაგრამ კონკრეტულ პროგრამაზე ჩარიცხვისთვის საკმარისი შედეგი მაინც ვერ მიიღოს.
აუცილებლად გადაამოწმეთ კონკრეტული პროგრამის მოთხოვნები
ყველა საგანმანათლებლო პროგრამას ერთი და იგივე მოთხოვნები არ აქვს. ზოგიერთი მიმართულებისთვის მნიშვნელოვანია კონკრეტული არჩევითი საგნის ჩაბარება ან დამატებითი მოთხოვნის დაკმაყოფილება.
მაგალითად, თუ აბიტურიენტი თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტში ფილოსოფიის პროგრამის არჩევას გეგმავს, აუცილებელია წინასწარ გადაამოწმოს, შეესაბამება თუ არა მის მიერ ჩაბარებული არჩევითი საგანი პროგრამის მოთხოვნებს.
ასევე ყურადღება უნდა მიექცეს პროგრამებზე დაწესებულ მინიმალურ ზღვარს. მაგალითად, ცალკეულ მიმართულებებზე მხოლოდ ზოგადი ბარიერის გადალახვა არ არის საკმარისი და შეიძლება კონკრეტულ საგანში მაქსიმალური ქულის გარკვეული პროცენტის მიღებაც იყოს საჭირო.
ამიტომ საბოლოო სიის შექმნამდე აბიტურიენტმა შესაბამისი პროგრამის მოთხოვნები საგულდაგულოდ უნდა შეისწავლოს.
მხოლოდ აკადემიური მხარე არ არის მნიშვნელოვანი
საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას გასათვალისწინებელია ფინანსური და პრაქტიკული საკითხებიც.
შეაფასეთ:
- სწავლის საფასური;
- შესაძლო დაფინანსება და სახელმწიფო გრანტი;
- საცხოვრებელთან და მგზავრობასთან დაკავშირებული ხარჯები;
- უნივერსიტეტის ადგილმდებარეობა;
- პრაქტიკისა და სტაჟირების შესაძლებლობები;
- პროგრამის დასრულების შემდეგ დასაქმების პერსპექტივები.
სასურველი პროგრამა მნიშვნელოვანია, თუმცა გადაწყვეტილება რეალურ შესაძლებლობებსაც უნდა შეესაბამებოდეს.
პროფესიული განათლებაც ერთ-ერთი არჩევანია
წელს აბიტურიენტებს შესაძლებლობა აქვთ, პროგრამების ჩამონათვალში უმაღლეს საგანმანათლებლო პროგრამებთან ერთად პროფესიული განათლების მიმართულებებიც გაითვალისწინონ.
პროფესიული სასწავლებლები სტუდენტებს სხვადასხვა პრაქტიკულ სპეციალობას სთავაზობენ, რაც კონკრეტული პროფესიის შედარებით მოკლე პერიოდში შესწავლისა და შესაბამისი უნარების განვითარების შესაძლებლობას იძლევა.
ამ მიმართულებებით დაინტერესებულმა ახალგაზრდებმა დეტალური ინფორმაცია აბიტურიენტთა ცნობარში უნდა გადაამოწმონ.
საბოლოო არჩევანამდე გადაამოწმეთ ყველა დეტალი
პროგრამების საბოლოო დალაგება მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილებაა, ამიტომ ბოლო ეტაპზე სასურველია, კიდევ ერთხელ გადაამოწმოთ თქვენს მიერ შედგენილი სია.
დარწმუნდით, რომ:
- პირველი პოზიციები თქვენს რეალურ სურვილებს შეესაბამება;
- ყველა არჩეული პროგრამის მოთხოვნას აკმაყოფილებთ;
- სწორად გაქვთ მითითებული არჩევითი საგნები;
- გათვალისწინებული გაქვთ კონკურენცია და ადგილების რაოდენობა;
- პროგრამების ჩამონათვალი საკმარისად ფართოა;
- თქვენთვის მისაღებია სწავლის საფასური და სხვა ხარჯები;
- ცვლილებების შეტანის შემდეგ დააჭირეთ „შენახვის“ ღილაკს.
აბიტურიენტისთვის მთავარი ამოცანა მხოლოდ უნივერსიტეტში მოხვედრა არ უნდა იყოს. მნიშვნელოვანია ისეთი პროგრამის არჩევა, რომელიც მის ინტერესებს, შესაძლებლობებსა და მომავალ პროფესიულ გეგმებს შეესაბამება.
სწორად დალაგებული პრიორიტეტები და წინასწარ გადამოწმებული ინფორმაცია კი საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებისას ზედმეტი რისკების შემცირებაში დაგეხმარებათ.
წელს შესაძლებლობა გაქვთ, უნივერსიტეტების გარდა, პროგრამათა ჩამონათვალი პროფესიული სასწავლებლებიც მიუთითოთ. პროფესიულ სასწავლებლებში ბევრი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი და პრაქტიკული სასწავლო კურსია. დეტალურ ინფორმაციას შეგიძლიათ, აბიტურიენტთა ცნობარში გაეცნოთ.
