ამერიკული საკომუნიკაციო ინდუსტრიის სამი უმსხვილესი კომპანია — AT&T, T-Mobile და Verizon — შეთანხმდნენ თანამშრომლობაზე, რომლის მიზანია აშშ-ში ე.წ. „მკვდარი ზონების“ შემცირება და იმ ტერიტორიებზე ინტერნეტისა და მობილური კავშირის უზრუნველყოფა, სადაც ქსელი დღემდე შეზღუდულად ან საერთოდ არ ფუნქციონირებს.
მოვლენების აღწერა
კომპანიების განცხადებით, ახალი პარტნიორობა მოიცავს:
- ფიზიკური ინფრასტრუქტურის გაზიარებას;
- თანამგზავრული ტექნოლოგიების განვითარებას;
- სოფლის რეგიონებში დაფარვის გაფართოებას;
- უსადენო და თანამგზავრული სერვისებისთვის ერთიანი ტექნიკური სტანდარტების შექმნას.
პროექტის ერთ-ერთი მთავარი მიმართულება არის ისეთი ტექნოლოგიების განვითარება, რომლებიც მობილურ მოწყობილობებს თანამგზავრებთან პირდაპირ კავშირს უზრუნველყოფს. კომპანიების შეფასებით, ეს მნიშვნელოვნად გაზრდის ქსელის ხელმისაწვდომობას იმ ტერიტორიებზე, სადაც ტრადიციული ფიჭური ინფრასტრუქტურის შექმნა რთული ან ეკონომიკურად ნაკლებად ეფექტიანია.
AT&T-ის აღმასრულებელმა დირექტორმა, John Stankey, განაცხადა, რომ პარტნიორობა ხელს შეუწყობს მომხმარებლებისთვის კავშირის უწყვეტობის უზრუნველყოფას როგორც მაგისტრალებზე, ისე ეროვნულ პარკებსა და საგანგებო სიტუაციების დროს.
კომპანიების ცნობით, მათ მიერ ადრე გაფორმებული თანამგზავრული შეთანხმებები ძალაში დარჩება და ახალი თანამშრომლობა არსებულ პროექტებსაც დაეფუძნება.
კონტექსტი და ფონი
ბოლო წლებში მობილური კავშირის ინდუსტრიაში განსაკუთრებული ყურადღება ეთმობა ე.წ. „მკვდარი ზონების“ პრობლემას — ტერიტორიებს, სადაც:
- მობილური კავშირი არ არის ხელმისაწვდომი;
- ინტერნეტის სიჩქარე დაბალია;
- საგანგებო სიტუაციების დროს კომუნიკაცია შეფერხებულია.
ეს პრობლემა განსაკუთრებით აქტუალურია:
- სოფლის რეგიონებში;
- მთიან ზონებში;
- უდაბნო და ტყიან ტერიტორიებზე;
- ეროვნულ პარკებში.
ტრადიციული ფიჭური ქსელების განვითარება ასეთ ადგილებში ხშირად დიდ ფინანსურ და ტექნიკურ რესურსს მოითხოვს. სწორედ ამიტომ, სატელეკომუნიკაციო ინდუსტრია სულ უფრო აქტიურად იყენებს თანამგზავრულ ტექნოლოგიებს [1].
ბოლო წლებში გაიზარდა ინტერესი ე.წ. „direct-to-cell“ სისტემების მიმართ, რომლებიც თანამგზავრსა და მობილურ მოწყობილობას შორის პირდაპირ კავშირს უზრუნველყოფს სპეციალური დამატებითი აღჭურვილობის გარეშე.
დეტალები და ფაქტები
კომპანიების ინფორმაციით, თანამშრომლობა რამდენიმე ძირითად მიმართულებას მოიცავს:
- ინფრასტრუქტურის გაზიარება;
- ერთიანი ტექნიკური სტანდარტების შემუშავება;
- თანამგზავრული სიმძლავრეების გაფართოება;
- სოფლის რეგიონებში ქსელის გაუმჯობესება.
პროექტის ფარგლებში დაგეგმილია ინვესტიციები იმ ტექნოლოგიებში, რომლებიც:
- კავშირის უწყვეტობას გაზრდის;
- საგანგებო სიტუაციების დროს კომუნიკაციას გაამარტივებს;
- ქსელის დაფარვას ტრადიციულად რთულ რეგიონებში გააუმჯობესებს.
ამ ეტაპზე კომპანიებს არ გამოუქვეყნებიათ:
- ინვესტიციების ზუსტი მოცულობა;
- პროექტის სრული ფინანსური პარამეტრები;
- ახალი ქსელის სრული ტექნიკური სპეციფიკაციები.
თუმცა განცხადებაში აღნიშნულია, რომ თანამშრომლობა გრძელვადიან ტექნოლოგიურ სტრატეგიას უკავშირდება.
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
თანამგზავრული ინტერნეტის ბაზარი ბოლო წლებში სწრაფად იზრდება. ტექნოლოგიური კომპანიები და სატელეკომუნიკაციო ოპერატორები აქტიურად მუშაობენ ისეთ სისტემებზე, რომლებიც ინტერნეტსა და მობილურ კავშირს გლობალურად უფრო ხელმისაწვდომს გახდის [2].
მსგავს პროექტებზე მუშაობენ:
- თანამგზავრული ინტერნეტის საერთაშორისო ოპერატორები;
- მობილური კავშირის პროვაიდერები;
- კოსმოსური ტექნოლოგიების კომპანიები.
საერთაშორისო სატელეკომუნიკაციო კავშირის (ITU) შეფასებით, მსოფლიოში ჯერ კიდევ მილიონობით ადამიანს არ აქვს სტაბილური ინტერნეტწვდომა, განსაკუთრებით სოფლისა და იზოლირებულ რეგიონებში [3].
ამავე დროს, ბუნებრივი კატასტროფებისა და საგანგებო სიტუაციების დროს თანამგზავრული კომუნიკაცია სულ უფრო მნიშვნელოვან როლს ასრულებს, რადგან იგი ნაკლებად არის დამოკიდებული მიწისზედა ინფრასტრუქტურაზე.
საქართველოს კონტექსტი
საქართველოშიც ინტერნეტისა და მობილური კავშირის ხელმისაწვდომობა განსხვავდება რეგიონების მიხედვით. განსაკუთრებით რთული გამოწვევებია:
- მაღალმთიან რეგიონებში;
- დაშორებულ სოფლებში;
- რთული რელიეფის მქონე ტერიტორიებზე.
ბოლო წლებში საქართველოში გაიზარდა ინტერესი:
- სწრაფი ინტერნეტის გაფართოების;
- ციფრული ინფრასტრუქტურის განვითარების;
- რეგიონული კავშირის გაუმჯობესების მიმართ.
საერთაშორისო ტექნოლოგიური ტენდენციები, მათ შორის თანამგზავრული კავშირის განვითარება, შესაძლოა მომავალში საქართველოზეც აისახოს, განსაკუთრებით ისეთ რეგიონებში, სადაც ტრადიციული ქსელების გაფართოება რთულია.
ტექნოლოგიური და საერთაშორისო ინფრასტრუქტურული პროექტების შესახებ დამატებითი ინფორმაცია პერიოდულად ქვეყნდება SheniAmbebi.ge-ზეც.
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
AT&T-ის, T-Mobile-ისა და Verizon-ის თანამშრომლობა ასახავს სატელეკომუნიკაციო ინდუსტრიაში მიმდინარე ფართო ცვლილებებს, სადაც ყურადღება სულ უფრო მეტად გადადის:
- თანამგზავრულ ტექნოლოგიებზე;
- ქსელის გლობალურ ხელმისაწვდომობაზე;
- ინფრასტრუქტურის გაზიარებაზე;
- საგანგებო სიტუაციებში კავშირის მდგრადობაზე.
პროექტი ასევე მიუთითებს, რომ მობილური კავშირის მომავალი შესაძლოა უფრო მჭიდროდ იყოს დაკავშირებული თანამგზავრულ სისტემებთან, განსაკუთრებით იმ რეგიონებში, სადაც ტრადიციული ფიჭური ინფრასტრუქტურის განვითარება ტექნიკურად ან ეკონომიკურად რთულია.
წყაროები
- Federal Communications Commission. Wireless coverage and connectivity initiatives. Available from: https://www.fcc.gov/
- International Telecommunication Union. Satellite connectivity and digital infrastructure reports. Available from: https://www.itu.int/
- GSMA. Mobile connectivity and rural coverage reports. Available from: https://www.gsma.com/
- AT&T Corporate Newsroom. Connectivity and satellite partnership updates. Available from: https://about.att.com/
- Verizon News Center. Satellite and wireless infrastructure initiatives. Available from: https://www.verizon.com/about/
- T-Mobile Newsroom. Rural connectivity and satellite technology announcements. Available from: https://www.t-mobile.com/news/


