აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ შეერთებულმა შტატებმა გრენლანდიის შესახებ მოლაპარაკებები ევროპულ პარტნიორებთან უკვე დაიწყო და შეთანხმების მიღწევასაც მიაღწია, თუმცა დეტალები არ გაუმხილავს. ტრამპის სიტყვებით, მიმდინარეობს დიალოგი, რომლის მიზანია უსაფრთხოების საკითხების გადაწყვეტა და მხარეები „დადაახლოდნენ პოზიციებს“, რაც მისი შეფასებით ყველა Beteiligten-ისთვის მნიშვნელოვანია. [turn0news0]
მოვლენების აღწერა – ფაქტობრივი აღწერა – ძირითადი გარემოებები – დადასტურებული ინფორმაცია
აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა 1 თებერვალს ჟურნალისტებთან საუბრისას თქვა, რომ შეერთებული შტატები გრენლანდიის საკითხზე დაიწყო მოლაპარაკებები ევროპელ პარტნიორებთან და „კარგი შეთანხმების მიმართულებით მივიდნენ“. მან ამ კუთხით დეტალები არ წარმოადგინა, თუმცა დააფიქსირა, რომ საუბარია უსაფრთხოების საკითხებზე და რომ „გარიგება მალე გაფორმდება“. [turn0news0]
ტრამპის ამ განცხადებამდეც გრძელდებოდა დიპლომატიური მოძრაობები აშშ-ს, დანიასა და გრენლანდიას შორის, რომლებიც დაკავშირებულია არაკონტროლირებულ სიტუაციასთან არქტიკაში და ამ რეგიონში უსაფრთხოების საკითხებთან. [turn0news25]
კონტექსტი და ფონი
გრენლანდია არის დანიის სამთვარო ავტონომიური ტერიტორია, რომელიც სტრატეგიულად მნიშვნელოვანია ჩრდილოეთ თეთზღვის არქტიკის რეგიონში მდებარეობითა და ბუნებრივი რესურსებით. ამ ტერიტორიამ, ბოლო პერიოდში, ყურადღება დაიმსახურა უსაფრთხოების, სტრატეგიული მიდგომების და გეოპოლიტიკური ინტერესების გამო, განსაკუთრებით მიჩნეული იქნა რუსეთისა და ჩინეთის მზარდი გავლენით. [turn0search21]
ტრამპმა და მისმა ადმინისტრაციამ გრენლანდიის მიმართ ინტერესები განმარტა ეროვნული უსაფრთხოების კუთხით. ამ კონტექსტში, აშშ-ს პრეზიდენტი აქცენტს აკეთებდა იმაზე, რომ რეგიონში თბილისური და გლობალური უსაფრთხოების სტრატეგიებში მნიშვნელოვანია ურყევი პოზიცია. [turn0search8]
გრენლანდიასთან დაკავშირებული პოლიტიკა საერთაშორისო ასპარეზზე მტკივნეულ დიპლომატიურ საკითხს წარმოადგენს. ეს რეგიონი უკვე სხვადასხვა ქვეყანებს შორის არქტიკის უსაფრთხოების კუთხით დისკუსიების საგანია, რადგან მას აქვს სტრატეგიული მნიშვნელობა მშვიდობის და უსაფრთხოების უზრუნველყოფაში. [turn0search38]
დეტალები და ფაქტები
ტრამპმა თქვა, რომ მოლაპარაკებები დაწყებულია და, მის შეფასებით, უკვე საკმაოდ კარგ შეთანხმებაზე მუშაობენ, თუმცა არ უსაუბრიათ კონკრეტულ პირობებზე ან ოფიციალურ ტექსტზე მას შემდეგ, რაც მან განაცხადა მოლაპარაკებების დაწყების შესახებ. [turn0news0]
ანალიზური მასალების მიხედვით, მოლაპარაკებები მოიცავს კომპონენტებს, რომლებიც ეხება სამხედრო და უსაფრთხოების თანამშრომლობას, ასევე შესაძლო მეთოდებს, რის საფუძველზეც შესაძლებელია შეჯერება ევროპელ პარტნიორებთან, კერძოდ დანიის მთავრობასთან. [turn0search21]
ტრამპის კომენტარი მედიაში გავიდა ევროპასთან და ნატოს ჩართულობით მიმდინარე დიალოგის ფონზე, რომელიც დაკავშირებული იყო როგორც უსაფრთხოების საკითხებთან, ასევე ევროპელ მოკავშირეებთან ურთიერთობის მართვით გამოწვევებთან. [turn0news19]
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
საერთაშორისო რომანტიკური და დიპლომატიური გარემო გლობალური უსაფრთხოების გათვალისწინებით მზარდ გართულებას უქმნის მრავალი ქვეყანა. მაგალითად, დანია და თავად გრენლანდია ხაზს უსვამენ ტერიტორიული სუვერენიტეტის მნიშვნელობას და უარყოფენ ნებისმიერ იდეას, რომელიც აზიანებს მათ დამოუკიდებლობას ან შეცვლის მართვის ფორმას. ევროკავშირის ქვეყნები ამ კონტექსტში ადასტურებენ, რომ სუვერენიტეტი და საერთაშორისო სამართალი გადამწყვეტია მსგავსი დისკუსიებისთვის. [turn0news6]
ნატოს ერთობლივი პოზიცია რეგიონში უსაფრთხოების უზრუნველყოფაზე, შეჭრის ან ძალის გამოყენების გარეშე, წარმოადგენს მნიშვნელოვან კომპონენტს ამ საკითხის განხილვაში. ევროპული ლიდერები ხაზი გაუსვეს, რომ უსაფრთხოების პოლიტიკა უნდა იყოს კონცენტრირებული თანამშრომლობასა და შეთანხმებაზე, არ კი ძალის გამოყენებაზე. [turn0news40]
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
დონალდ ტრამპის განცხადება გრენლანდიის შესახებ მოლაპარაკებების დაწყების და შეთანხმებისკენ სწრაფვის შესახებ წარმოადგენს მიმდინარე გლობალური დიპლომატიური პროცესის ნაწილს, რომელიც უკავშირდება ჩრდილოატლანტიკური რეგიონში უსაფრთხოების საკითხებს და სტრატეგიულ პარტნიორობას ევროპელ მოკავშირეებთან. ამ განცხადებამ გააჩინა ახალი ყურადღება არქტიკის მნიშვნელობისა და გლობალური უსაფრთხოების პოლიტიკის შესახებ.
მიმდინარე დისკუსია ემთხვევა დიდ პოლიტიკაში არსებულ ტენდენციებს, სადაც საერთაშორისო თანამშრომლობა და უსაფრთხოების უზრუნველყოფა მნიშვნელოვან ამოცანებს წარმოადგენენ. სამომავლოდ შესაძლებელია მსგავსი მოლაპარაკებების ფორმალური გაგრძელება და დეტალების განსაზღვრა, რაც პირდაპირ გავლენას მოახდენს შეერთებული შტატების და ევროპული პარტნიორების შორის უსაფრთხოების თანამშრომლობის სტრუქტურებზე.
წყაროები
- Open Magazine. Greenland Negotiations Advance as Donald Trump Softens Stance on Europe. Available from: https://openthemagazine.com/world/greenland-negotiations-advance-as-donald-trump-softens-stance-on-europe (Open Magazine)
- Reuters. US, Greenland and Denmark start diplomatic talks to ease Trump tensions. Available from: https://www.reuters.com/world/europe/us-greenland-denmark-start-diplomatic-talks-ease-trump-tensions-2026-01-28/ (Reuters)
- United Kingdom Parliament. President Trump and Greenland: Frequently asked questions. Available from: https://commonslibrary.parliament.uk/research-briefings/cbp-10472/ (House of Commons Library)
- Wikipedia. Proposed United States acquisition of Greenland. Available from: https://en.wikipedia.org/wiki/Proposed_United_States_acquisition_of_Greenland (Wikipedia)
- Wikipedia. Greenland and the European Union. Available from: https://en.wikipedia.org/wiki/Greenland_and_the_European_Union (Wikipedia)
- The Guardian. Greenland PM says sovereignty must be respected. Available from: https://www.theguardian.com/world/2026/jan/22/denmark-pm-calls-for-constructive-greenland-negotiation-with-trump (The Guardian)
- Le Monde. Danish PM cites lessons from Trump’s Greenland threats. Available from: https://www.lemonde.fr/en/international/article/2026/01/29/danish-pm-cites-some-lessons-learned-by-eu-from-trumps-greenland-threats_6749925_4.html (lemonde.fr)
