დუბაის შოკოლადზე მოთხოვნის მკვეთრმა ზრდამ, ფსტის მიწოდების გლობალური შეფერხება გამოიწვია. მიწოდების პრობლემამ, თავის მხრივ, მსოფლიო ბაზრებზე ფსტის დეფიციტსა და ფასების ზრდას შეუწყო ხელი.
გამოცემა Financial Times-ი წერს, რომ 1 ფუნტი (დაახლოებით 453 გრამი) ფსტა გასულ წელს 7.65 დოლარი ღირდა, წელს კი ფასი 10.30 დოლარამდეა გაზრდილი. ეს კი პრობლემურია განსაკუთრებით მაშინ, როცა დუბაის შოკოლადი სხვა შოკოლადებთან შედარებით, ორჯერ ძვირია. მაგალითად, გამოცემა წერს, რომ ბრიტანეთში 145 გრამი დუბაის შოკოლადის ფილის ფასი 10 გირვანქა სტერლინგს შეადგენს.
ფსტაზე გლობალური დეფიციტია
მსოფლიოში ფსტის უმსხვილესი ექსპორტიორი ქვეყნები ამერიკის შეერთებული შტატები და ირანი არიან. Financial Times-ი აღნიშნავს, რომ გასულ წელს ფსტის გლობალური მოსავალი მცირე იყო, რადგან ნომერ პირველმა მწარმოებელმა – აშშ-მა შედარებით ცოტა მოსავალი მიიღო.
გამოცემის ცნობით, მეორე უმსხვილესმა ექსპორტიორმა ირანმა 2025 წელს არაბთა გაერთიანებულ საემიროებში იმაზე 40%-ით მეტი ფსტის ექსპორტი განახორციელა, ვიდრე სრული 2024 წლის განმავლობაში.
იმ ფონზე, რომ მოთხოვნა იზრდება, ფსტის მიწოდება კი შეფერხებით მიმდინარეობს, კალიფორნიაში ფერმერების ნაწილი ნუშის წარმოებიდან ფსტის წარმოებაზე გადაერთო. ამას ხელი შეუწყო იმანაც, რომ ნუშის ფასები ბოლო პერიოდში მნიშვნელოვნად დაეცა.
ფსტის იმპორტი გაუძვირდა საქართველოსაც
საქართველოში ფსტის იმპორტი გაორმაგდა. საქსტატის მონაცემებით, 2025 წლის იანვარ-თებერვალში იმპორტირებულია 729 ტონა ფსტა, რომლის ღირებულებამაც 5.19 მილიონ დოლარს გადააჭარბა. ეს კი მაშინ, როცა გასული წლის იმავე პერიოდში იმპორტზე შემოვიდა 306 ტონა ფსტა ჯამში 978 ათას დოლარზე მეტი ღირებულების.
აღსანიშნავია ისიც, რომ საქართველოს ფსტის იმპორტი 123%-ით გაუძვირდა. უფრო კონკრეტულად, 2024 წლის იანვარ-თებერვალში თუ ქვეყანას 1 კგ-ის იმპორტი გადასახადების გარეშე საშუალოდ 3.19 დოლარი უჯდებოდა, წელს საანგარიშო პერიოდში ფასი 7.11 დოლარამდეა გაზრდილი.
საქართველოც ფსტის უდიდეს ნაწილს ამერიკიდან, თურქეთიდან და ირანიდან ყიდულობს. კერძოდ, 2025 წლის იანვარ-თებერვლის მონაცემები ასე გამოყურება:
- აშშ – 3.94 მლნ დოლარის 512 ტონა;
- თურქეთი – 1.15 მლნ დოლარის 121 ტონა;
- ირანი – 91.6 ათასი დოლარის 96 ტონა.
