სოსო ბაბაევმა სატელევიზიო გადაცემაში „როგორ გადავრჩი“ – ისაუბრა აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულების, ფინანსური დანაკარგებისა და ფსიქოლოგიური კრიზისის შესახებ, სადაც აღწერა, რომ ორი წლის განმავლობაში სრულად დაკარგა ცხოვრებისეული კონტროლი და, მისი თქმით, დაახლოებით ორი მილიონი დოლარი წააგო, რაც მისივე შეფასებით გახდა პირადი და სოციალური კრიზისის მიზეზი.
მოვლენების აღწერა
გადაცემის ეთერში სოსო ბაბაევმა დეტალურად ისაუბრა იმ პერიოდზე, როდესაც აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულებამ მისი ცხოვრება სრულად შეცვალა. მისი მონათხრობით, აღნიშნული მდგომარეობა გაგრძელდა დაახლოებით ორი წლის განმავლობაში, რომლის განმავლობაშიც მან დაკარგა ფინანსური რესურსები, სოციალური კავშირები და საკუთარი თავის კონტროლის უნარი. ბაბაევის თქმით, ეს პერიოდი მის მეხსიერებაში „ამოფხაჭნილია“ და იგი მას საკუთარ ცხოვრებაში ყველაზე მძიმე გამოცდილებად აფასებს.
მისივე განცხადებით, ფინანსური დანაკარგები დაახლოებით ორი მილიონი დოლარის ოდენობას აღწევდა, ხოლო ფსიქოლოგიური მდგომარეობა ისეთ დონემდე მივიდა, რომ მას სიცოცხლის სურვილიც კი დაუქვეითდა. გადაცემაში მან აღნიშნა, რომ დილით გაღვიძება მისთვის ტვირთად იქცა და საკუთარი თავის მიმართ გაუცხოება დაეწყო, რასაც თან ახლდა ქცევითი ცვლილებები, მათ შორის დაპირებების შეუსრულებლობა და ადამიანებთან ურთიერთობების დარღვევა.
კონტექსტი და ფონი
აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულება საერთაშორისო სამედიცინო კლასიფიკაციაში აღიარებულია როგორც ქცევითი დამოკიდებულება და ფსიქიკური ჯანმრთელობის დარღვევა, რომელიც დაკავშირებულია იმპულსების კონტროლის დაკარგვასთან და ნეირობიოლოგიურ ცვლილებებთან [1]. მსგავსი პრობლემები გავლენას ახდენს არა მხოლოდ ინდივიდის ფინანსურ მდგომარეობაზე, არამედ ოჯახურ ურთიერთობებზე, სამუშაო შესაძლებლობებსა და ზოგად სოციალურ ფუნქციონირებაზე.
ბაბაევის საჯარო მონათხრობი ამ კონტექსტში განიხილება როგორც პირადი გამოცდილების მაგალითი, რომელიც ასახავს აზარტული თამაშების პოტენციურ რისკებსა და მისგან გამოწვეულ ფსიქოლოგიურ კრიზისებს. მსგავსი საჯარო განცხადებები ხშირად გამოიყენება როგორც ინფორმაციული რესურსი საზოგადოებისათვის, რათა გაიზარდოს ცნობიერება დამოკიდებულებების შესახებ.
დეტალები და ფაქტები
გადაცემის ეთერში ბაბაევმა განაცხადა, რომ კრიზისის პიკში მას გაუჩნდა საკუთარი სიცოცხლის დასრულების ფიქრები, რაც ფსიქიკური ჯანმრთელობის მწვავე გაუარესების მაჩვენებელია. მან აღწერა მომენტი, როდესაც სარკეში საკუთარი ანარეკლი ვერ იცნო და ეს გახდა ერთგვარი გარდატეხის წერტილი, რის შემდეგაც დაიწყო გამოსავლის ძიება.
მისივე მონათხრობით, იმ დღეს, როდესაც ფსიქოლოგიური მდგომარეობა განსაკუთრებით მძიმე იყო, იგი ეკლესიისკენ წავიდა, სადაც გარკვეული დრო გაატარა ლოცვაში. ბაბაევი აღნიშნავს, რომ ამ გამოცდილებამ მისთვის სიმშვიდისა და შვების განცდა მოიტანა და შემდგომში ეს პროცესი რამდენჯერმე გაიმეორა. საბოლოოდ მან განაცხადა, რომ აზარტული თამაშებიდან გამოსვლა შეძლო და მდგომარეობა სტაბილიზდა.
ეს ინფორმაცია ეფუძნება თავად ბაბაევის საჯარო განცხადებებს გადაცემაში და არ წარმოადგენს დამოუკიდებლად გადამოწმებულ კლინიკურ მონაცემებს, თუმცა ასახავს მის მიერ აღწერილ პირად გამოცდილებას.
საერთაშორისო ან რეგიონული პერსპექტივა
ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაცია აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულებას აღიარებს როგორც ქცევით აშლილობას, რომელიც საჭიროებს როგორც ფსიქოლოგიურ, ისე სოციალური მხარდაჭერის ჩართულობას [1]. კვლევების მიხედვით, მძიმე ფორმის შემთხვევაში მაღალია დეპრესიის, შფოთვისა და თვითდაზიანების რისკი [2].
ევროპისა და ჩრდილოეთ ამერიკის ქვეყნებში დამოკიდებულ პირთათვის მოქმედებს სპეციალიზებული ფსიქოსოციალური პროგრამები, რომლებიც მოიცავს ფსიქოთერაპიას, ჯგუფურ მხარდაჭერასა და ფინანსური კონსულტაციის ელემენტებს. ასეთ მიდგომებს მიზნად აქვთ ინდივიდის ფუნქციური აღდგენა და რეციდივის რისკის შემცირება.
საქართველოს კონტექსტი
საქართველოში აზარტული თამაშების პრობლემა ბოლო წლებში აქტუალური თემაა როგორც ჯანდაცვის, ისე სოციალური პოლიტიკის კონტექსტში. სხვადასხვა კვლევის მიხედვით, მაღალია ონლაინ და ფიზიკურ სათამაშო სივრცეებში ჩართულობა, რაც ზრდის დამოკიდებულების განვითარების რისკს [3].
ბაბაევის მსგავსი საჯარო მონათხრობები, რომლებიც ვრცელდება საინფორმაციო მედიით, მათ შორის https://www.sheniambebi.ge-ს ტიპის პლატფორმებზე, ასახავს საზოგადოების ინტერესს და პრობლემისადმი მზარდ ყურადღებას, თუმცა მათი შეფასება უნდა ეფუძნებოდეს ფაქტობრივ და სამეცნიერო კონტექსტს.
ანალიტიკური, ნეიტრალური შეჯამება
სოსო ბაბაევის განცხადება გადაცემაში წარმოადგენს პირად ნარატივს აზარტულ თამაშებზე დამოკიდებულების მძიმე გამოცდილების შესახებ, რომელიც მოიცავს მნიშვნელოვან ფინანსურ დანაკარგებსა და ფსიქოლოგიურ კრიზისს. აღნიშნული შემთხვევა ემთხვევა საერთაშორისო სამედიცინო შეფასებებს, რომლებიც მიუთითებს ამ ტიპის დამოკიდებულების სერიოზულ სოციალურ და ფსიქიკურ შედეგებზე. საზოგადოებრივი განხილვის კონტექსტში მსგავსი ისტორიები იძლევა საშუალებას უკეთ წარმოჩინდეს პრობლემის მასშტაბი და ის ფაქტორები, რომლებიც შეიძლება დაკავშირებული იყოს ინდივიდის მდგომარეობის ცვლილებასთან.
წყაროები
- World Health Organization. Gaming disorder. ICD-11. https://www.who.int
- National Institute of Mental Health. Behavioral addictions. https://www.nimh.nih.gov
- National Center for Biotechnology Information. Gambling disorder epidemiology. https://www.ncbi.nlm.nih.gov
