მარხვა არის გარკვეული დღეების ან დროის პერიოდში ზოგიერთი საკვებისგან სრულად ან ნაწილობრივ თავშეკავება, რაც ბევრ რელიგიაში გავრცელებული პრაქტიკაა. ბერძენი მართლმადიდებელი ქრისტიანებისთვის კვების შეზღუდვა დამოკიდებულია კვირის დღეებზე და წლის პერიოდზე. მათ, ზოგადად, ურჩევენ თავი შეიკავონ ხორცის, თევზის, კვერცხის, რძის, რძის პროდუქტების და ზეითუნის ზეთის მიღებისგან ოთხშაბათს და პარასკევს და დაიცვან ვეგეტარიანული კვების რეჟიმი შობის მარხვის (შობამდე 40 დღე), დიდი მარხვის (აღდგომამდე 48 დღე) და მარიამობის მარხვის (15 დღე) უმეტეს დღეებში. თესალიის უნივერსიტეტის პროფესორი, ათანასიოს ციამურტასი საინფორმაციო სააგენტო „ათენი-მაკედონიასთან“ (AMNA) საუბრისას ამბობს, რომ ბერძნული მართლმადიდებლური მარხვის ეფექტზე ჩატარეებული კვლევები საკმაოდ მწირია, მაგრამ გარკვეული ინფორმაცია მაინც არსებობს.
არსებული მონაცემების თანახმად, აღდგომის წინა 48-დღიანი მარხვა იწვევს წონის კლებას და სისხლის შრატში ლიპიდების დონის გაუმჯობესებას, კერძოდ – დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების (ე.წ. „ცუდი“ ქოლესტერინი“) დონის შემცირებას და ანტიოქსიდანტური შესაძლებლობების გაზრდას. კვლევებმა ასევე აჩვენა, რომ ბერძენ მართლმადიდებელ ბერებში ლიპიდების დონე უფრო უკეთესი იყო მარხვის კვირის განმავლობაში (ბზობის კვირიდან აღდგომის კვირამდე), ვიდრე ჩვეულებრივი კვების კვირის დროს (სულთმოფენობის კვირის შემდეგ). თესალიის უნივერსიტეტის ფიზიკური აღზრდისა და სპორტის მეცნიერების დეპარტამენტის მიერ ჩატარებულმა კვლევამ გამოავლინა მნიშვნელოვანი ცვლილებები სხეულის სტრუქტურასა და კარდიომეტაბოლურ ჯანმრთელობაში იმ ადამიანებში, რომლებიც ვნების კვირის განმავლობაში მარხულობდნენ. კერძოდ, პროფესორმა ციამურტასმა დააფიქსირა სხეულის წონის 0.5 კგ-ით და სხეულის ცხიმის საფარის 1%-ით შემცირება. გარდა ამისა, მარხვამ გამოიწვია უზმოზე გლუკოზის, საერთო ქოლესტერინის და დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების ქოლესტერინის შემცირება 5 მგ/დლ-ით (მილიგრამი/დეცილიტრზე), 23 მგ/დლ-ით და 12 მგ/დლ-ით, შესაბამისად. საკვები ცილებისა და ნაჯერი ცხიმების მიღება შემცირდა 19%-ით, ხოლო ნახშირწყლების მოხმარება გაიზარდა. თუმცა, აღსანიშნავია, რომ აღდგომიდან ერთი კვირის შემდეგ, როდესაც მარხვა დასრულდა, სხეულის კომპოზიციის, უზმოზე გლუკოზის, საერთო ქოლესტერინის და დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების ცვლილებები მარხვამდელ დონეს მალევე დაუბრუნდა.
პროფესორ ციამურტასის განმარტებით, მარხვა ნიშნავს კვების რაციონის შეზღუდვის ისეთ მოდელზე გადასვლას, რომელიც გულისხმობს კვების ერთი ან მეტი კომპონენტის შემცირებას, თუმცა, ამით კალორიების მიღების მაჩვენებელი ოდნავ იკლებს ან ზოგჯერ საერთოდ არ მცირდება. მარხვის დროს კვების რაციონში შეტანილი ცვლილებებით შეიძლება აიხსნას ბერძნული მართლმადიდებლური მარხვის სასარგებლო ეფექტი ისეთ კარდიომეტაბოლურ რისკ-ფაქტორებზე, როგორიცაა სხეულის შემადგენლობის მარკერები (წონა, სხეულის მასის ინდექსი, ცხიმის პროცენტი), სისხლში გლუკოზის მაჩვენებელი, აგრეთვე საერთო და დაბალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინების (ქოლესტერინი) დონე.
გარდა ამისა, მარხვის შემდეგ დაფიქსირებული ცილების შემცირებული მოხმარება, შესაძლოა, დადებითად აისახოს ადამიანის ჯანმრთელობაზე. ვინაიდან მარხვა მცენარეულ კვებაზეა დაფუძნებული, შესაძლებელია, რომ ბოსტნეულსა და ხილში არსებულმა საკვებმა ნივთიერებებმა, მათ შორის ანტიოქსიდანტებმა და ფიტოქიმიურმა ნივთიერებებმა, ასევე დადებითი გავლენა იქონიოს ჯანმრთელობაზე. თუმცა, აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ მარხვის კარდიომეტაბოლური სარგებელი მარხვის დასრულებიდან ერთი კვირის შემდეგ ქრება. „შესაბამისად, რეკომენდებულია, რომ ადამიანებმა სხვა დროსაც შეინარჩუნონ მცენარეული კვების რაციონი, რადგან კვლევების მიხედვით, ამას შეუძლია გააუმჯობესოს ისეთი კარდიომეტაბოლური მარკერები, როგორიცაა სხეულის წონა და ენდოთელური ფუნქცია“, -დასძენს პროფესორი ციამურტასი.
